# 2015-2025 yılları arasında KÖİ projeleri için merkezi yönetim bütçesinden yapılan ödemelere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/32030
- **Veren:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir)
- **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek)
- **Veriliş tarihi:** 28 Temmuz 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 30 Eylül 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6c8e9e02-fc02-4154-82cc-019855449880
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32030-2015-2025-yillari-arasinda-koi-projeleri-icin-merkezi-yonetim-butcesinden-yapilan-odemeler

> Rahmi Aşkın Türeli (CHP), 28 Temmuz 2025 tarihinde 7/32030 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 30 Eylül 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Rahmi Aşkın TÜRELİ İzmir Milletvekili

Kamu yatırımlarının dünyanın hemen bütün ülkelerinde bütçe olanakları ile yapılması esastır. Kamu yatırımlarının bütçe dışı yöntemlerle yapılması mali disipline ve bütçe prensiplerine aykırı bir durum olarak kabul edilmektedir. Ülkemizde ilk olarak enerji ve ulaştırma alanlarında uygulamaya konulan Kamu-Özel İşbirliği modellerinin AKP döneminde sağlığı da kapsayarak giderek yaygınlaştığı ve mali portresinin yükseldiği gözlenmektedir.

Bu projelere ait şartnamelerin ve sözleşmelerin "ticari sır" kavramı bahane edilerek şeffaflığa aykırı bir şekilde kamuoyundan, denetim elemanlarından hatta TBMM üyelerinden saklanması nedeniyle, döviz cinsinden müteahhitlere verilen garanti ödemeleri miktarları, bunların hesaplanması, ödenme koşulları ve zamanları konusunda tam bir belirsizlik hakimdir.

Kamu Özel İşbirliği Projeleri için 2025-2027 yıllarını kapsayan Orta Vadeli Program döneminde 204,1 Milyar TL.'si 2025 yılında olmak üzere, 2025-2027 yıllarında toplam 689 Milyar TL. ödeme yapılacağı tahmininde bulunulmuştur. Söz konusu tahminler belirli bir döviz kuru varsayımı baz alınarak yapıldığından döviz kurundaki artışın programda öngörülenden fazla olması halinde söz konusu ödemelerin bütçeye yükü artacaktır.

KÖİ modelinin uygulanmasına ilişkin kamuoyunda sıklıkla tartışılan hususlar ve eleştiriler, KÖİ modeli ile yapılan projelerden gelir elde eden 44 müteahhitten 37'sinin zarar beyanında bulundukları hususunun 2024 yılında kamuoyuna yansıması ile yeniden gündeme gelmiştir. KÖİ modeli ile yapılan projelerin zarar ediyor olması izahtan varestedir.

Bu konuda daha önce tarafınıza yöneltilen yazılı soru önergelerimize "Bugüne kadar

Bakanlığımız e tarafından (o hazırlanmış herhangi bir proje için borç üstlenimi gerçekleştirilmemiş ve bu kapsamda ödeme yapılmamıştır. Kamu Özel İşbirliği modeliyle gerçekleştirilen projelerin yürütülmesi ve uygulanması ile ilgili yükümlülükler ise uygulayıcı kuruluşların sorumluluğundadır." şeklinde sorularımızla ilişkisi olmayan ve ilgisiz hususların içerildiği cevaplar verilmiştir. Söz konusu projelerin yürütülmesinin ilgili kuruluşların sorumluluğunda olduğu tarafımızca da bilinmektedir. Ancak bu projelerin bütçeye olan mali yüklerinin hesaplanması ve yönetimi Hazine ve Maliye Bakanlığının görev alanında olup, bu konuların kamuoyuna açıklanmasına ihtiyaç bulunmaktadır.

Bu bilgiler işığında;

I- KÖİ projeleri için 01.01.2015 tarihinden 31.07.2025 tarihine kadar Merkezi Yönetim

Bütçesinden yapılan ödemelerin yıllar ve projeler itibarıyla ayrıntılı dökümü nedir?

2- Söz konusu ödemeler yıl içinde aylık, üç aylık, altı aylık dönemler gibi belli periyotlar itibarıyla mı, yoksa önceden belirlenmiş belli tarihlerde mi yapılmaktadır?

3-Ödeme miktarının saptanmasında verilen garanti tutarları ile toplam olarak mahsuplaşma yıl içinde mi yapılmakta, yoksa daha sonraki yıllara mı sarkıtılmaktadır?

4- Halihazırda bu kapsamda faaliyette bulunan 44 mükelleften 37sinin zarar beyan ettiğine dair kamuoyuna yansıyan haberler doğru mudur? Doğru ise bu zararların sebepleri nelerdir?

6- Söz konusu zarar beyanının kullanılan krediler nedeniyle kur zararlarından kaynaklanma ihtimali var mıdır?

7- Bu mükelleflerin tümü nezdinde Bakanlığınız denetim elemanları tarafından kapsamlı vergi incelemesi yapılmış mıdır? Yapılmışsa ulaşılan sonuçlar nelerdir?

8- Yapılmamış ise bu mükellefler hakkında kapsamlı bir vergi incelemesi yaptırmayı düşünüyor musunuz?

## Bakanlığın cevabı

İlgi yazınız ekinde alınan İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ"'ye ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Mehmet ŞİMŞEK Bakan

Devlet Mah, Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

7132030 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni

Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.

İlgili mevzuat uyarınca belirlenen görevler ve ulusal politika belgelerinde öngörülen hedefler çerçevesinde, vergi kayıp ve kaçağının önlenmesi konusunda gerekli tedbirler alınmakta, kamu kurum ve kuruluşları ile koordinasyon dahilinde ülke genelinde risk odaklı anlayışla sektörler ve konulara yönelik analiz çalışmaları yürütülmekte, belirlenen alanlara dönük denetimler etkin bir şekilde gerçekleştirilmektedir. Ayrıca vatandaşlarımız tarafından ulaştırılan ihbar bildirimleri titizlikle incelenmekte ve gereği ivedilikle yerine getirilmektedir.

Bu kapsamda, vergi kanunlarına aykırı hareket edenler hakkında ilgili mevzuatta öngörülen müeyyideler, mükellefler arasında herhangi bir ayrım gözetilmeksizin herkese eşit bir biçimde uygulanmaktadır.

Diğer taraftan, Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) modeliyle gerçekleştirilen projelerin yürütülmesi ve uygulanması ile ilgili yükümlülükler uygulayıcı kuruluşların yani proje sahibi idarelerin sorumluluğundadır. Bu kapsamda, soru önergesinde belirtilen merkezi yönetim bütçesi ve uygulamalarına ilişkin hususlar Cumhurbaşkanı Yardımcılığı ve proje uygulayıcı kuruluşların uhdesinde bulunmaktadır.

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

Mehmet ŞİMŞEK
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir). “2015-2025 yılları arasında KÖİ projeleri için merkezi yönetim bütçesinden yapılan ödemelere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32030, 28 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32030-2015-2025-yillari-arasinda-koi-projeleri-icin-merkezi-yonetim-butcesinden-yapilan-odemeler (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6c8e9e02-fc02-4154-82cc-019855449880

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
