# Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Cezaevinde tahliyesi ertelenen bazı mahkumlara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/32107
- **Veren:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 29 Temmuz 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 164 gün sonra, 9 Ocak 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/269c8f99-af22-449f-a008-01985b0a7787
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32107-bolu-f-tipi-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-tahliyesi-ertelenen-bazi-mahkumlara-iliskin

> Öznur Bartin (DEM Parti), 29 Temmuz 2025 tarihinde 7/32107 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 164 gün sonra, 9 Ocak 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Öznur Bartin

Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde uzun süredir tutulan 35 mahpusun tahliyesi, İdare ve Gözlem Kurulu'nun denetime kapalı, keyfi ve hukuk dışı kararları ile sistematik olarak engellenmektedir. Özgürlük İçin Hukukçular Derneği (ÖHD) üyesi avukatların ve kamuoyuna yansıyan bilgi ve belgelere göre, bu mahpuslardan 34'ü 30 yılı aşkın süredir cezaevindedir. Mevzuatta öngörülen yasal tahliye koşullarını yerine getirmiş olmalarına rağmen, bu kişilerin infaz süreleri, soyut ve ölçülebilir olmayan "iyi halli olmadıkları" iddiasıyla defalarca uzatılmıştır. Bu durum, yalnızca bireysel hak ihlallerine değil, aynı zamanda hukuk devleti ilkesinin açık bir şekilde ihlaline yol açmaktadır.

Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Hapishanesi?nde, büyük çoğunluğu 30 yılı aşkın süredir tutulan ve yasal şartlı tahliye koşullarını yerine getirmiş olmalarına rağmen İdare ve Gözlem Kurulu kararlarıyla sistematik biçimde tahliyeleri ertelenen mahpuslar şunlardır: Nedim Yılmaz (8 kez), Abdulhamit Ahraz (7 kez), Abdullah Çelik (7 kez), Ahmet Abdi İbrahim (4 kez), Ahmet Mustafa (4 kez), Ali Murat Çelik (4 kez), Ataş Göbe (4 kez), Aydın Adıyaman (3 kez), Aydın Yüce (2 kez), Bülent Güneş (4 kez), Deniz Öztürk (7 kez), Feridun Kurt (1 kez), Hacı Ekinci (4 kez), Halil Dağ (7 kez), Hasan İnci (3 kez), Keyfo Başak (6 kez), Şirin Bozçalı (6 kez), Maruf Türkeri (2 kez), Mehmet Deniz Güzel (2 kez), Mehmet Zeki Eşin (2 kez), Muhammed İsmail (1 kez), Murat Çetinkaya (2 kez), Muzaffer Akış (4 kez), Nurettin Ataman (6 kez), Metin Dalan (1 kez), Ömer Okul (2 kez), Özgür Sincer (2 kez), Ramazan Vural (3 kez), Sabit Kaya (4 kez), Salih Korkut (5 kez), Serhat Öztürk (3 kez), Sinan Türkmen (5 kez), Suat Gökalp (5 kez), Şahap Elbasan (7 kez) ve Tuncay Doğan (2 kez). Mahpuslar, adli ve idari yönden yasal tahliye koşullarını tamamlamış olmalarına rağmen, ideolojik saiklerle alınan keyfi kararlar neticesinde özgürlük hakları açık biçimde ihlal edilmektedir.

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 89 ve 107. maddelerinde düzenlenen "iyi hal" değerlendirmesi, mahpusların koşullu salıverilmesinde belirleyici bir kriter haline getirilmiştir. Ancak bu değerlendirmeyi yürüten İdare ve Gözlem Kurulları, zamanla denetlenebilirlikten uzaklaşarak ideolojik saiklerle karar veren, yargı denetiminden büyük ölçüde muaf tutulan idari yapılara dönüşmüştür.

Bu kurulların kararları; Anayasa'nın 2. maddesindeki hukuk devleti ilkesi, 10. maddesindeki eşitlik ilkesi ve 36. maddesindeki adil yargılanma hakkı ile açıkça çelişmektedir. Ayrıca, tahliye tarihinin belirsizleşmesine yol açan bu uygulamalar, cezanın belirliliği ve infazın öngörülebilirliği ilkelerine aykırıdır.

İlgili hapishanede yalnızca infaz yakma uygulamaları değil; hasta mahpuslara yönelik sağlık hakkı ihlalleri, anadilinde savunma ve iletişim hakkının engellenmesi, kitap ve yayınlara erişim kısıtlamaları, mektup sansürü, görüş haklarının sınırlandırılması, keyfi disiplin cezaları ve cezaevi yönetiminin mahpusların siyasi kimliğine karşı ideolojik tutumu da düzenli olarak kamuoyuna yansımaktadır. Bu uygulamalar, Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası insan hakları sözleşmeleri ile de çelişmektedir. Başta Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi olmak üzere, Birleşmiş Milletler Mahpuslara Muamele Standart Asgari Kuralları (Nelson Mandela Kuralları) ve Anayasa'nın 17., 19., 26. ve 40. maddeleri bu tür uygulamaların açıkça yasa dışı olduğunu ortaya koymaktadır.

Bolu F Tipi Hapishanesi'nin, ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet cezası alan politik mahpusların yoğun olarak tutulduğu bir kurum olması nedeniyle, burada yaşanan sistematik hak ihlalleri, yalnızca idari ihmallerle değil, aynı zamanda politik ve ideolojik bir yönelimle açıklanmaktadır. Ceza infazının amacı olan topluma yeniden kazandırma, kişisel gelişimi destekleme ve sosyal bütünleşme hedeflerinin yerini; pişmanlık beyanı zorunluluğuna, biat ve ideolojik dönüşüm dayatmasına bırakması, ceza hukuku açısından kabul edilemez bir durumdur. Hapishanelerin, adaletin ve hukukun sınırları içinde işlemesi gerekirken, infaz kurumlarının siyasi tercihlere göre şekillenmesi, yargı bağımsızlığı ve hukukun üstünlüğü ilkelerine açıkça aykırıdır.

Bu çerçevede, Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde tutulan ve tahliye tarihleri defalarca ertelenen 35 mahpusun ivedilikle tahliye edilmesi, infazın nesnel ölçütlere göre ve eşitlik ilkesine uygun şekilde yürütülmesi gerekmektedir. İdare ve Gözlem Kurullarının gerekçesiz, ideolojik ve denetime kapalı kararları yargı denetimine tabi tutulmalı; bu kurulların mevcut yapısı gözden geçirilerek, hukuk devleti ilkesine uygun, bağımsız ve denetlenebilir yeni bir sistem tesis edilmelidir. Ayrıca, hâlihazırda görev yapan ve sistematik hak ihlallerine imza atan kurul üyeleri hakkında da idari ve adli soruşturma süreçlerinin başlatılması, hesap verilebilirliğin sağlanması açısından zorunludur.

Bu bağlamda;

Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Hapishanesi'nde tutulan 35 mahpusun tahliyelerinin defalarca ertelenmesine gerekçe gösterilen unsurlar nelerdir? Bu gerekçelerin her biri hangi somut vakalara, belgeli olaylara veya yasal kriterlere dayanmaktadır?

İdare ve Gözlem Kurulu üyeleri hangi liyakat esaslarına, görev tanımlarına ve idari usule göre belirlenmektedir? Bu kurulların aldığı kararlar hangi bağımsız denetim mekanizmalarına tabi tutulmakta; alınan kararlar bakımından ne ölçüde yargısal şeffaflık sağlanmaktadır?

Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 89 ve 107. maddeleri çerçevesinde uygulanan "iyi hal" değerlendirmelerinde esas alınan objektif ve ölçülebilir kriterler nelerdir? Bu kriterlerin yasal ve yönetmelik düzeyindeki açık dayanakları nelerdir?

İdare ve Gözlem Kurulu'nun karar süreçlerinde, mahpusun kendisinin veya avukatının beyanı alınmaksızın sadece idari dosya üzerinden değerlendirme yapılmasının hukuki gerekçesi nedir? Bu uygulama adil yargılanma hakkını ihlal etmez mi?

Şartlı tahliye için tüm yasal koşulları sağlayan bir mahpusun, pişmanlık beyanında bulunmaması, tahliyenin ertelenmesi açısından hukuki olarak meşru ve yeterli bir gerekçe midir? Bu uygulama anayasal eşitlik ilkesine aykırılık teşkil etmez mi?

Bolu F Tipi Hapishanesinde anadilde yazılan mektupların gönderilmemesi ve tercüman ücreti karşılanmadığı gerekçesiyle iletişim hakkının engellenmesinin dayandığı yasal veya idari düzenleme nedir? Bu uygulama Anayasa'nın 26. maddesi bağlamında ifade özgürlüğü ihlali değil midir?

Mahpuslara ait kitap, dergi, defter ve benzeri kişisel materyallere herhangi bir disiplin gerekçesi olmaksızın el konulmasının veya içeri alınmamasının hukuki dayanağı nedir? Bu uygulama Anayasa'nın 22., 26. ve 28. maddeleriyle bağdaşmakta mıdır?

Bolu F Tipi Hapishanesi'nde hasta mahpusların teşhis ve tedaviye erişiminin sistematik biçimde engellenmesi, Anayasa'nın 17. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesi bağlamında işkence ve kötü muamele yasağını ihlal eden bir durum olarak değerlendirilmekte midir?

İdare ve Gözlem Kurulu'nun verdiği tahliye kararlarına karşı etkili, hızlı ve nesnel bir yargı denetimi mekanizması mevcut mudur? Mevcut değilse, bu denetimsizlik hali hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmakta mıdır?

Ceza süresi dolmuş, yasal tahliye şartlarını taşıdığı tespit edilmiş mahpusların, soyut ve ideolojik gerekçelerle tahliye edilmemesi ve hapishanede tutulmaya devam edilmesi, Türk Ceza Kanunu'nun 109. maddesi kapsamında kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma suçunu oluşturmakta mıdır?

Ahmet Mustafa hakkında bugüne dek dört kez verilen infaz erteleme kararlarının gerekçeleri nedir ve bu mahpusun tahliyesinin önünde herhangi bir yasal engel bulunmamakta ise derhal tahliyesi yönünde işlem başlatılması planlanmakta mıdır? Ali Murat Çelik'in dört defa ertelenen infazı hangi somut verilere dayandırılmıştır ve mevcut durumda şartlı tahliye hakkı doğmuş olan bu mahpusun serbest bırakılması için Bakanlığınız ne tür bir takvim öngörmektedir?

13. Ataş Göbe'nin infazının dört kez ertelenmesine neden olan gerekçeler nelerdir ve bu mahpusun tahliyesi yönünde Anayasa'nın 19. maddesi ile 5275 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri doğrultusunda işlem yapılacak mıdır?

14. Aydın Adıyaman'ın üç defa ertelenen tahliyesinde kullanılan "iyi hal" değerlendirmelerinin içeriği nedir ve bu mahpusun tahliyesinin önündeki idari engellerin kaldırılması için Bakanlığınızın bir girişimi olacak mıdır?

15. Aydın Yüce'nin iki kez infazının yakılmasına gerekçe gösterilen hususlar nelerdir ve hakkında herhangi bir disiplin cezası bulunmaması halinde, yasal süresi dolmuş bu mahpusun tahliyesi neden gerçekleşmemektedir?

16. Bülent Güneş'in dört defa ertelenen tahliyesine ilişkin kararlar hangi yönetmelik maddelerine dayanmaktadır ve bu mahpus hakkında tahliye kararı verilerek özgürlüğüne kavuşması sağlanacak mıdır?

17. Deniz Öztürk'ün infazı yedi kez hangi gerekçelerle ertelenmiştir ve yasal tahliye süresi çoktan dolmuş bu mahpusun derhal tahliye edilmesi yönünde Bakanlığınızca bir girişim planlanmakta mıdır?

18. Feridun Kurt'un infazının bir kez ertelenmesine sebep olan gerekçeler nelerdir ve bu mahpusun şartlı tahliye hakkı doğmuşsa, Anayasa'nın eşitlik ilkesi çerçevesinde tahliyesi neden gerçekleştirilmemektedir?

19. Hacı Ekinci'nin dört kez infazının yakılması sürecinde gerekçe gösterilen idari | değerlendirmeler nelerdir ve bu kişinin tahliyesi için Kurul kararlarının yeniden gözden geçirilmesi sağlanacak mıdır? |

20. Halil Dağ'ın yedi kez ertelenen tahliyesinde tekrar eden gerekçelerin nesnel ve yasal dayanağı nedir ve söz konusu mahpusun gecikmeksizin tahliye edilmesi yönünde bir irade ortaya konulacak mıdır?

21. Hasan İnci'nin üç defa ertelenen tahliyesinde hangi gerekçelere başvurulmuştur ve bu mahpusun infazının daha fazla geciktirilmeden sona erdirilerek tahliyesi sağlanacak mıdır?

22. Keyfo Başak'ın altı kez infazının ertelenmesinde hangi kriterler esas alınmıştır ve bu mahpus için yasal tahliye hakkı tanınarak serbest bırakılması yönünde Bakanlığınız ne tür bir tutum sergilemektedir?

23. Şirin Bozçalı'nın altı kez ertelenen tahliyesinde kullanılan gerekçelerin hukuki geçerliliği nedir ve bu mahpusun özgürlüğüne kavuşabilmesi için gereken işlemlerin başlatılması planlanmakta mıdır?

24. Maruf Türken'in infazının iki kez ertelenmesine gerekçe olan kurul kararları nelerdir ve bu kararların gözden geçirilerek söz konusu kişinin tahliyesinin sağlanması yönünde Bakanlığınızca bir planlama yapılmakta mıdır?

25. Mehmet Deniz Güzel'in iki kez ertelenen infaz kararlarının gerekçesi nedir ve şartlı tahliye hakkı doğmuş olan bu mahpusun özgürlüğüne kavuşması için gerekli yasal işlemler yürütülecek midir? ,

26. Mehmet Zeki Eşin'in iki kez infazının yakılmasına neden olan gerekçeler nelerdir ve tahliyesi için mevcut mevzuat çerçevesinde herhangi bir idari engel bulunmamakta ise serbest bırakılması sağlanacak mıdır?

Muhammed İsmail'in infazının bir kez ertelenmesine gerekçe oluşturan raporlar nelerdir ve bu mahpusun tahliyesi için Kurul değerlendirmesinin yeniden yapılması planlanmakta mıdır?

Murat Çetinkaya'nın iki kez ertelenen tahliyesi hangi somut gerekçelere dayanmaktadır ve bu mahpusun şartlı tahliye kapsamında serbest bırakılması için Bakanlığınızın bir girişimi olacak mıdır?

Muzaffer Akış'ın dört defa infazının ertelenmesi kararlarında dayanak alınan gerekçeler nelerdir ve tahliyesi yönünde Bakanlığınızca herhangi bir değerlendirme yapılmakta mıdır?

Nurettin Ataman'ın altı kez infazının ertelenmesine neden olan kurul kararları hangi objektif kriterlere dayanmaktadır ve bu mahpusun tahliyesi için Bakanlığınız bir denetim mekanizması işletmeyi planlamakta mıdır?

Metin Dalan'ın bir kez infazının yakılmasına neden olan gerekçeler nelerdir ve bu mahpusun tahliyesinin sağlanması için yürütülecek işlemler hangi aşamadadır?

Ömer Okul'un iki kez infazının ertelenmesinde kullanılan gerekçeler nelerdir ve bu mahpusun gecikmeksizin tahliye edilmesi yönünde adli ve idari süreç başlatılacak mıdır?

Özgür Sincer'in iki kez ertelenen infaz süreci hangi gerekçelere dayandırılmıştır ve tahliyesinin önünde herhangi bir yasal engel bulunmaması halinde serbest bırakılması için adım atılacak mıdır?

Ramazan Vural'ın üç kez infazının ertelenmesine yol açan nedenler nelerdir ve Bakanlığınız, bu mahpusun gecikmiş tahliyesinin gerçekleştirilmesi için ne tür bir inceleme yürütmektedir?

Sabit Kaya'nın dört defa ertelenen infazı sürecinde başvurulan kurul kararlarının içeriği nedir ve bu mahpusun tahliyesinin sağlanması amacıyla hangi adımlar atılacaktır? Salih Korkut'un beş kez infazının yakılmasına dayanak oluşturan gerekçeler nelerdir ve bu mahpusun cezasının infaz süresi tamamlandığı halde serbest bırakılmamasının yasal temeli nedir?

Serhat Öztürk'ün üç kez ertelenen infazı hangi gerekçelere dayanmaktadır ve bu mahpusun tahliyesinin gerçekleştirilmesi için Bakanlığınız bir değerlendirme süreci başlatacak mıdır?

Sinan Türkmen'in beş kez infazının ertelenmesine neden olan kurul kararları hangi kriterleri temel almaktadır ve mahpusun tahliye edilmesinin önündeki engellerin kaldırılması yönünde Bakanlığınız herhangi bir girişimde bulunacak mıdır?

Suat Gökalp'in beş defa ertelenen infazı hangi gerekçelerle geciktirilmiştir ve bu mahpusun şartlı tahliye kapsamındaki haklarının tanınması yönünde adım atılacak mıdır?

Şahap Elbasan'ın yedi defa ertelenen infaz kararları hangi değerlendirme esaslarına göre verilmiş ve bu mahpusun tahliyesi için sürecin yeniden gözden geçirilmesi düşünülmekte midir?

Tuncay Doğan'ın iki defa infazının ertelenmesinde kullanılan gerekçeler nedir ve bu mahpusun hukuken doğmuş tahliye hakkı doğrultusunda serbest bırakılması sağlanacak mıdır? aaa" vi, 19103

42. Nedim Yılmaz'ın sekiz defa ertelenen infaz sürecine ilişkin Bakanlığınızca herhangi bir denetim gerçekleştirilmiş midir ve bu mahpusun tahliyesi için gerekli yasal süreç neden işletilmemektedir?

43. Abdulhamit Ahraz'ın yedi kez ertelenen tahliyesine ilişkin kararların dayanağı nedir ve bu mahpusun gecikmiş tahliyesinin yerine getirilmesi için Bakanlığınızca bir değerlendirme yapılmakta mıdır?

44. Abdullah Çelik'in yedi kez infazının ertelenmesine neden olan gerekçeler nedir ve bu mahpusun tahliyesi için Bakanlığınız herhangi bir inceleme başlatmış mıdır?

45. Ahmet Abdi İbrahim'in dört defa ertelenen tahliyesinde esas alınan kurul kararlarının içeriği nedir ve bu mahpusun serbest bırakılması için Bakanlığınız ne tür bir süreç işletmeyi planlamaktadır?

## Bakanlığın cevabı

1682310 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Hakkâri Milletvekili Öznur Bartin tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/32107 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (İ adet)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden JE6-tOD - MMXZYAX - yYHvKgh - gSKSTU- ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-1369-5857/8050 Konu : Yazılı soru önergesi 04181 (2026

Sayın Öznur BARTİN Hakkâri Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/32107 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

İ- A) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

B) 5275 sayılı Kanunun;

İ- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fikrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı,

2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fıkrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden 7jJKMF49 - 9114917 - /OgDaUc - azgXbO- ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin;

İ- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı,

2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir.

• Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.

Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htp://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden 7jKMF49 - 9L149IZ - /OgDaUc - azgXbO- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.

Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.

II- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, "Hükümlünün mektup, faks ve telgrafları alma ve gönderme hakkı" kenar başlıklı 68. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlünün, bu maddede belirlenen kısıtlamalar dışında, kendisine gönderilen mektup, faks ve telgrafları alma ve ücretleri kendisince karşılanmak koşuluyla, gönderme hakkına sahip olduğu, hükümlünün usul ve esasları Adalet Bakanlığınca belirlenmek suretiyle, gerekli teknik altyapının bulunduğu kurumlarda elektronik yöntemlerle de mektup alıp gönderebileceği; ikinci fıkrasında, hükümlü tarafından gönderilen ve kendisine gelen mektup, faks ve telgrafların mektup okuma komisyonu bulunan kurumlarda bu komisyon, olmayanlarda kurumun en üst amirince denetleneceği; üçüncü fıkrasında, kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren, görevlileri hedef gösteren, terör ve çıkar amaçlı suç örgütü veya diğer suç örgütleri mensuplarının haberleşmelerine neden olan, kişi veya kuruluşları paniğe yöneltecek yalan ve yanlış bilgileri, tehdit ve hakareti içeren mektup, faks ve telgraflarn hükümlüye verilmeyeceği, hükümlü tarafından yazılmış ise gönderilmeyeceği; dördüncü fikrasında, hükümlü tarafından resmi makamlara veya savunması için avukatına gönderilen mektup, faks ve telgrafların denetime tâbi olmadığı, bu iletilerin, alıcısı dışındaki kişilerin erişimini engelleyici tüm tedbirler alınarak hükümlünün talebine göre posta yoluyla veya elektronik ortamda alıcısına ulaştırılabileceği hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklular anılan maddede belirtilen kısıtlama sebeplerini içermemesi kaydıyla mektup, faks ve telgraflarını gönderebilmekte, kendilerine gelen mektup, faks ve telgrafları kabul edebilmektedirler,

IV- Süreli veya süresiz yayınlardan yararlanma hakkı 5275 sayılı Kanunun 62. maddesinde düzenlenmiş olup, maddenin birinci fıkrasında hükümlünün, mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla süreli ve süresiz yayınlardan bedelini ödeyerek yararlanma

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 7j kMFA49 - 9114917 - /OgDaUc - azgXbO- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü hakkına sahip olduğu; ikinci fıkrasında resmi kurumlar, üniversiteler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler tarafından çıkartılan gazete, kitap ve basılı yayınların, hükümlülere ücretsiz olarak ve serbestçe verileceği; eğitim ve öğretimine devam eden hükümlülerin ders kitaplarının denetime tâbi tutulamayacağı; üçüncü fıkrasında kurum disiplinini, düzenini veya güvenliğini bozan ya da tehlikeye düşüren, hükümlülerin iyileştirilmesi amacına ulaşmayı zorlaştıran yahut müstehcen haber, yazı, fotoğraf ve yorumları kapsayan hiçbir yayının hükümlüye verilmeyeceği; dördüncü fıkrasında ilan ve reklamın geçici süreyle kesilmesi hâli dışında Basın İlân Kurumu aracılığıyla resmi ilan ve reklam yayınlama hakkı bulunmayan gazetelerin, ceza infaz kurumuna kabul edilmeyeceği, yabancı dilde yayımlanmış gazete ve dergilerin ceza infaz kurumuna kabul edilmesinde Adalet Bakanlığının yetkili olduğu hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır.

V- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

VI- Bolu Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 26/08/2025 ve 06/10/2025 tarihli cevaplarda;

A) Soru önergesinde adı geçen hükümlülerin Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldıkları, adı geçenlerden yirmisinin Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından iyi hâlli olmadıklarına dair karar nedeniyle hâlen bu Kurumda barındırıldığı, diğer onbeşinin ise Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından iyi hâlli olduklarına yönelik kararı doğrultusunda tahliye edildiği,

B) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, C) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap gov.tr adresinden 7jJKMFA49 - 9L1491Z - /OgDaUc - azgXbO ileerişebilirsin

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Cezaevinde tahliyesi ertelenen bazı mahkumlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32107, 29 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32107-bolu-f-tipi-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-tahliyesi-ertelenen-bazi-mahkumlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/269c8f99-af22-449f-a008-01985b0a7787

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
