# Marmara Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkum hakkında verilen idare ve gözlem kurulu kararına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/3213 - **Veren:** Nevroz Uysal Aslan (DEM Parti, Şırnak) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 16 Ağustos 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 357 gün sonra, 7 Ağustos 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f3b52f08-6d25-4908-997f-018a026ea2e1 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3213-marmara-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkum-hakkinda-verilen-idare-ve-gozlem-kurulu-karar > Nevroz Uysal Aslan (DEM Parti), 16 Ağustos 2023 tarihinde 7/3213 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 357 gün sonra, 7 Ağustos 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'nci ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Nevroz Uysal ASLAN Şırnak Milletvekili 11 Ağustos 2023 tarihinde tahliye edilmesi gerekirken, İdare ve Gözlem Kurulu kararıyla tahliyesi 6 ay ertelenen Soydan Akay, Bakanlığınıza bağlı Marmara Kapalı Cezaevinde tutulmaktadır. 30 yıldır cezaevinde olan ağırlaştırılmış müebbet hükümlüsü olmamasına rağmen kanser hastası mahpus, 2018 yılının Nisan ayından beri tekli hücrede tutulmaktadır. 5 yıldır sistematik olarak verilen avukat kısıtlama kararı ise 3'er aylık periyotlarla aynı gerekçeye dayandırılarak tekrar edilmektedir. 2018 yılında prostat kanseri teşhisi konulan ve eklem romatizması, Hepatit B, kalp spazmı gibi birçok hastalığı bulunan mahpusun Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulu'nun hazırladığı rapor sonucu infazı yakılmıştır. Bu bağlamda; I- Ağırlaştırılmış müebbet hükümlüsü olmamasına rağmen kanser hastası mahpus, 2018 yılının Nisan ayından beri neden tekli hücrede tutulmaktadır. Bunun yasal dayanağı nedir? 2- Soydan Akay hakkında 11/05/2018 tarihinden itibaren 3'er ay aralıklarla aynı kopyalayapıştır soyut gerekçelere dayandırılarak alınan ve halen devam eden avukat kısıtlama kararları yasaya ve hukuka aykırı değil midir? Bu konuda bir girişimde bulunmayı düşünüyor musunuz? 3- 5 yıldır tekli hücrede tutulan, cezaevinde başka hiçbir mahpusla görüştürülmeyen Soydan Akay hakkında, İdare ve Gözlem Kurulu "kurum kurallarına uyduğu, arkadaşları ve kurum personeli ile uyumlu ilişkiler sergilediği " şeklinde gerekçesini neye dayandırmaktadır. 5 yıldır tekli hücrede tutulan, cezaevinde başka hiçbir mahpusla görüştürülmeyen Akay, arkadaşları ile nasıl uyumlu ilişki kurabilmiştir? 4- İdare ve Gözlem Kurulunun infaz yakma kararında; kanser hastası mahpus hakkında yasal haklarını iyi niyetle kullanmadığı yönündeki ifadeler ne anlama gelmektedir? 5- İdare ve Gözlem Kurulunun bazı haklarını her zaman iyi niyetle kullanmadığı şeklinde ürettiği gerekçede iyi niyetli olup olmadığının kriteri nasıl ve neye göre belirlenmiştir? Kastedilen bazı haklar nelerdir? Niyet okuması ile infaz yakılması hukuki midir? 6- Kişi hakkında net bir fikre sahip olunamadığı belirtilen İdare ve Gözlem Kurulu kararında 30 yılını cezaevinde geçirmiş, son 5 yılını ise tekli hücrede tek başına geçiren kanser hastası mahpusun, /opluma ve mağdura zarar verme riskinin halen devam ettiği nasıl belirlenmiştir? Hangi ölçütler esas alınmıştır? 7- İdare ve Gözlem Kurullarının yasaya ve hukuka aykırı olan işleyişi ve sistematik bir hal alan keyfi kararlarına karşı bir çalışma yürütmeyi planlıyor musunuz? ## Bakanlığın cevabı 1272644 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Şırnak Milletvekili Nevroz Uysal Aslan tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3213 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı :E-56020453-610-642-1246/1816 Konu : Yazılı soru önergesi 91/8/2024 Sayın Nevroz UYSAL ASLAN Şırnak Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3213 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun; A) "Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması" kenar başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, hükümlülerin kişisel özellikleri, bedensel, akli ve sağlık durumları, suç işlemeden önceki yaşamları, sosyal çevre ve ilişkileri, sanat ve meslek faaliyetleri, ahlâki eğilimleri, suça bakış açıları, hükümlülük süreleri ve suç türleri belirlenerek, durumlarına uygun infaz kurumlarına ayrılmaları ve bunlara göre saptanacak infaz ve iyileştirme rejiminin; gözlem, inceleme ve değerlendirme yöntemiyle çalışan gözlem ve sınıflandırma merkezlerinde veya kapalı ceza infaz kurumlarının bu hizmete ayrılan bölümlerinde yapılacağı; hükümlülerin, işledikleri suç tiplerine, gösterdikleri eğilimlere, tutum ve . davranışları nedeniyle sıkı gözetim ve denetim altında bulundurulmaları gerekip gerekmediğine göre yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya normal güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya açık ceza infaz kurumlarına gönderilecekleri, B) "Hükümlülerin gruplandırılması" kenar başlıklı 24. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ilk defa suç işleyenler, mükerrirler, itiyadi suçlular veya suç işlemeyi meslek edinenler; akli ve bedensel durumları nedeniyle veya yaşları itibarıyla özel bir infaz rejimine tâbi tutulması gerekenler; tehlike hâli taşıyanlar; terör suçluları ile suç örgütlerine veya çıkar amaçlı suç örgütlerine mensup olan suçlular şeklinde gruplara ayrılacağı; ikinci fıkrasında hükümlülerin ayrıca yaşları, hükümlülük süreleri ve suç türleri itibarıyla da gruplandırılacağı, C) "Hükümlünün barındırılması ve yatırılması" kenar başlıklı 63. maddesinin üçüncü fıkrasında, kadınların erkeklerle, hükümlülerin tutuklularla, çocukların yetişkinlerle, örgüt veya çıkar amaçlı örgüt suçluları ile terör suçlularının Kanunda sayılan hâller dışında bir araya gelmelerine ve bağlantı kurmalarına izin verilmeyeceği, Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır. Bu kapsamda hükümlü ve tutukluların gözlem, sınıflandırma, gruplandırma ve odalara yerleştirme işlemleri, anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda Ceza İnfaz Kurumları İdare ve Gözlem Kurulu kararlarıyla gerçekleştirilmekte olup, bu kararlara karşı yargı yolu açıktır. Il- 5275 sayılı Kanunun "Avukat ve noterle görüşme hakkı" kenar başlıklı 59. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlünün avukatlık mesleğinin icrası çerçevesinde avukatları ile vekâletnamesi olmaksızın en çok üç kez görüşme hakkına sahip olduğu; ikinci fıkrasında, avukat ve noter ile görüşmenin, meslek kimliklerinin ibrazı üzerine, tatil günleri $ Kİİ k ADALET BAKANLIĞI ra asri ADALET BAKANLIĞI Tanya Mevzuat Genel Müdürlüğü dışında ve çalışma saatleri içinde, bu iş için ayrılan görüşme yerlerinde, konuşulanların duyulamayacağı, ancak güvenlik nedeniyle görülebileceği bir biçimde yapılacağı; beşinci fıkrasında, Türk Ceza Kanununun 220. maddesinde ve İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümlerinde tanımlanan suçlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan mahkum olanların avukatları ile görüşmelerinde, toplumun ve ceza infaz kurumunun güvenliğinin tehlikeye düşürüldüğüne, terör örgütü veya diğer suç örgütlerinin yönlendirildiğine, bu örgütlere emir ve tâlimat verildiğine veya yorumları ile gizli, açık ya da şifreli mesajlar iletildiğine ilişkin bilgi, bulgu veya belge elde edilmesi hâlinde, Cumhuriyet başsavcılığının istemi ve infaz hâkiminin kararıyla, üç ay süreyle; görüşmelerin teknik cihazla sesli veya görüntülü olarak kaydedilebileceği, hükümlü ile avukatın yaptığı görüşmeleri izlemek amacıyla görevlinin görüşmede hazır bulundurulabileceği, hükümlünün avukatına veya avukatın hükümlüye verdiği belge veya belge örnekleri, dosyalar ve aralarındaki konuşmalara ilişkin tuttukları kayıtlara elkonulabileceği veya görüşmelerin gün ve saatlerinin sınırlandırılabileceği; altıncı fıkrasında, infaz hakimliğinin hükümlünün; kurallara uyumunu, toplum veya ceza infaz kurumu bakımından arz ettiği tehlikeyi ve rehabilitasyon çalışmalarındaki gelişimini değerlendirerek, kararda belirttiği süreyi üç aydan fazla olmamak üzere müteaddit defa uzatabileceği gibi kısaltılmasına veya sonlandırılmasına da karar verebileceği, Hükmünün yer aldığı malumlarıdır. MI- A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. B) 5275 sayılı Kanunun; I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı, 2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fikrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu ADALET BAKANLIĞI niz Mevzuat Genel Müdürlüğü pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fıkrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği, Hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır. 5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir. C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin; 1. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı, 2. "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir. IV- Bakırköy ve Silivri Cumhuriyet Başsavcılıklarıyla yapılan yazışmalara verilen 05/09/2023 ve 20/11/2023 tarihli cevaplarda; UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 56F8rCR - k9L124*CG - 57ATDnd - 7nbghi- ile erişebilirsin ADALET B AK ANLIĞI TÜRKİYE CUMKUBİ'YEYİWbE YÜZÜNCÜ YALI Mevzuat Genel Müdürlüğü A) Soru önergesinde adı geçen hükümlünün Marmara Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı, Kurumda oda veya koğuş yerleştirme işlemlerinin, ilgili mevzuat çerçevesinde suç grupları ve türleri, risk durumları, yaş, cinsiyet, kurum güvenliği gibi kriterlere göre, Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından yapıldığı, B) Adı geçen hakkında 04/08/2023 tarihinde Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından iyi halli olmadığına dair karar verildiği, bu kararın infaz hâkimliği ve ağır ceza mahkemesinin denetiminden geçerek kesinleştiği, C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir. Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden 56F8rCR - k9L2-CG - 57ATDnd - 7nbghi- ile erişebilirsin Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Nevroz Uysal Aslan (DEM Parti, Şırnak). “Marmara Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkum hakkında verilen idare ve gözlem kurulu kararına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/3213, 16 Ağustos 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3213-marmara-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkum-hakkinda-verilen-idare-ve-gozlem-kurulu-karar (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f3b52f08-6d25-4908-997f-018a026ea2e1 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.