# Kavak S Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/32427
- **Veren:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 5 Ağustos 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 69 gün sonra, 13 Ekim 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/47296649-1c5d-432b-b706-01987e2010a9
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32427-kavak-s-tipi-kapali-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin

> Serhat Eren (DEM Parti), 5 Ağustos 2025 tarihinde 7/32427 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 69 gün sonra, 13 Ekim 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili

Cezaevlerinde siyasi tutsaklara yönelik ayrımcı uygulamalar ve hukuki güvenlik ihlalleri, toplum vicdanını yaralamakta ve demokratik hukuk devleti ilkesine aykırı sonuçlar doğurmaktadır. Samsun Kavak S Tipi Cezaevi'nde tutulan siyasi tutsaklardan Cevzet Derse ve arkadaşlarının 20 kişilik siyasi koğuşu dağıtılmış; tek tek adli tutukluların bulunduğu koğuşlara yerleştirilmeye başlanmıştır.

Bu yerleştirme sonucunda, yeni koğuşlarda yatak kapasitesi yetersiz kalmakta, bazı tutuklular yerde yatmak zorunda bırakılmaktadır. Şu aşamada, söz konusu koğuşta yalnızca dört siyasi tutsak kalmış, kalanlar başka koğuşlara gönderilmiş; Cevzet Derse "Ertesi gün bize de sıra gelecek" diyerek süreci işaret etmektedir.

Siyası mahpusların kamuoyuna ve demokratik denetim mekanizmalarına erişebilmesi için milletvekillerinin doğrudan cezaevine girerek görüşebilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu uygulamalar yalnızca barınma hakkını değil aynı zamanda düşünce ve örgütlenme özgürlüğü, kişisel güvenliği ve insani yaşam koşullarını tehdit etmektedir.

Bu bağlamda;

1. Samsun Kavak S Tipi Cezaevi'ndeki siyasi tutsakların bulunduğu 20 kişilik koğuşun neden dağıtıldığına dair gerekçe nedir?

2. Cevzet Derse ve diğer siyasi tutukluların adli tutuklu koğuşlarına tek tek gönderilmesi kararı hangi kriterlere dayanılarak alınmıştır?

3. Yeni koğuşlara yerleştirilen siyasi tutsakların barınma koşulları nasıl denetlenmektedir? ilgili koğuşlarda yatak yetersizliği nedeniyle yerlerde kalmak zorunda kalanlar olduğu bilgisi doğru mudur?

4. Bakanlığınıza konuya dair kaç şikâyet, başvuru veya ihlal bildirimi ulaşmıştır? Bu bildirimlere ilişkin yürütülen işlem ve sonuçları nelerdir?

5. Samsun Kavak S Tipi Cezaevi'nde bu uygulamaların tespiti ve objektif değerlendirilmesi amacıyla bağımsız veya idari denetim yapılması planlanmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

1687203 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren tarafindan Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/32427 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

Gila

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden 3XKOSYA - PnAAVCX - RİWR/OE - FtN7ZeU- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-1434-4814/6708 Konu : Yazılı soru önergesi 43. 12. (2025

Sayın Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/32427 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

• Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi tutsak" veya "siyasi mahpus" kavramları bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.

11- Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklular hakkında, başta 5275 sayılı Kanun olmak üzere, ilgili mevzuat hükümlerine göre işlem yapılmakta olup, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin mevzuat hükümleri, tüm ceza infaz kurumlarında, hükümlülerin ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, doğum, felsefi inanç, milli veya sosyal köken ve siyasi veya diğer fikir yahut düşünceleri ile ekonomik güçleri ve diğer toplumsal konumları yönünden ayırım yapılmaksızın ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanmaktadır.

1I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.

Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü isi

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden ÜZNZFWb - zbi. /1IHU - yUd b4âsj - Fotyt4â ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

(OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.

Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.

IV- 5275 sayılı Kanunun;

A) "Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması" kenar başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, hükümlülerin kişisel özellikleri, bedensel, akli ve sağlık durumları, suç işlemeden önceki yaşamları, sosyal çevre ve ilişkileri, sanat ve meslek faaliyetleri, ahlâki eğilimleri, suça bakış açıları, hükümlülük süreleri ve suç türleri belirlenerek, durumlarına uygun infaz kurumlarına ayrılmaları ve bunlara göre saptanacak infaz ve iyileştirme rejiminin; gözlem, inceleme ve değerlendirme yöntemiyle çalışan gözlem ve sınıflandırma merkezlerinde veya kapalı ceza infaz kurumlarının bu hizmete ayrılan bölümlerinde yapılacağı; hükümlülerin, işledikleri suç tiplerine, gösterdikleri eğilimlere, tutum ve davranışları nedeniyle sıkı gözetim ve denetim altında bulundurulmaları gerekip gerekmediğine göre yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya normal güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya açık ceza infaz kurumlarına gönderilecekleri,

B) "Hükümlülerin gruplandırılması" kenar başlıklı 24. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ilk defa suç işleyenler, mükerrirler, itiyadi suçlular veya suç işlemeyi meslek edinenler; akli ve bedensel durumları nedeniyle veya yaşları iübarıyla özel bir infaz rejimine tâbi tutulması gerekenler; tehlike hâli taşıyanlar; terör suçluları ile suç örgütlerine veya çıkar amaçlı suç örgütlerine mensup olan suçlular şeklinde gruplara ayrılacağı; ikinci fikrasında hükümlülerin ayrıca yaşları, hükümlülük süreleri ve suç türleri itibarıyla da gruplandırılacağı,

©) "Hükümlünün barındırılması ve yatırılması" kenar başlıklı 63. maddesinin üçüncü fıkrasında, kadınların erkeklerle, hükümlülerin tutuklularla, çocukların yetişkinlerle, örgüt veya çıkar amaçlı örgüt suçluları ile terör suçlularının Kanunda sayılan hâller dışında bir araya gelmelerine ve bağlantı kurmalarına izin verilmeyeceği,

Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.

Bu kapsamda hükümlü ve tutukluların gözlem, sınıflandırma, gruplandırma ve odalara yerleştirme işlemleri, anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda Ceza İnfaz Kurumları İdare ve Gözlem Kurulu kararlarıyla gerçekleştirilmekte olup, bu kararlara karşı yargı yolu açıktır.

V- Samsun Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 03/09/2025 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen hükümlünün Kavak S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı,

B) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü,

ERŞEN

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden EZNZFWb - zbL/IHU - yüdb4si - Fotyt4- ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

©) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap gov.tr adresinden ÜZNZFWb - ZDL/IHU - yUdb4s j - Fotyt4- ile erişebilirsin

Old

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Kavak S Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32427, 5 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32427-kavak-s-tipi-kapali-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/47296649-1c5d-432b-b706-01987e2010a9

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
