# Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesine bağlı sinema-TV merkezinin yıkılmasına ve film arşivinin muhafazasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/32991
- **Veren:** Yüksel Taşkın (CHP, İzmir)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 22 Ağustos 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 2 Ekim 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5f9b1f4a-f79e-4540-85ad-0198e12b36bf
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32991-mimar-sinan-guzel-sanatlar-universitesine-bagli-sinema-tv-merkezinin-yikilmasina-ve-film-a

> Yüksel Taşkın (CHP), 22 Ağustos 2025 tarihinde 7/32991 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 2 Ekim 2025).

## Önerge metni

CUMHURİYET HALK PARTİSİ a Grup Başkanlığı ğ Tarih 21 AĞUStOS 2025 CHP sı: o 13582

Prof. Dr. Yüksel Taşkın İzmir Milletvekili Avrupa Birliği Uyum Komisyonu Başkanvekili Türkiye-Avrupa Birliği Karma Parlamento Komisyonu Üyesi

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞPNA

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 18.08.2025

, Yüksel Taşkın İzmir Milletvekili

Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ) Türkiye'nin sinema alanındaki en köklü ve üretken kurumudur. Üniversiteye bağlı Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi, | 1974 yılında Devlet Planlama Teşkilatı tarafından Kalkınma Planı çerçevesinde, Bakanlar | Kurulu kararı ile Türk Film Arşivi'nin korunması ve Türkiye'nin ilk sinema okulunun | kurulması için bakanlık tarafından Balmumcu'da tahsis edilen arsa üzerine kurulan bir binadır. Bu film arşivinde onlarca yıldır korunan, Osmanlı ve Kurtuluş Savaşı dönemlerine ait görseller ve Cumhuriyet sonrası Türk sinemasının bilinen belli başlı tüm filmleri yer almaktadır. Ancak Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-IV Merkezi, 2019 yılından bu yana sistematik biçimde işlevsizleştirilmektedir. Bu Cumhuriyet kurumunun akademik ve teknik altyapısı dağıtılmakta, kurumsal hafızası ise silinmeye çalışılmaktadır.

2020 yılında merkezin girişleri kilitlenmiş ve öğrencilerin kullanımına kapatılmıştır. Sinema-TV bölümü öğrencileri 2020 yılından bu yana uygulamalı eğitim alanlarını, film stüdyolarını, öğrenci film izleme salonlarını kullanamamaktadır. Ayrıca yine 2020 yılından itibaren sinema alanında uzman akademisyenler, teknik personel ve sanatçılar çeşitli yöntemlerle görevlerinden uzaklaştırılmış; yerlerine sinema dışı alanlardan eğitmenler getirilmiştir. Bu durum, üniversite sınavında yüksek puanlarla öğrenci alınan bölüme büyük beklentilerle gelen öğrencilerde derin bir hayal kırıklığı yaratmaktadır. Halen üniversite kadrosunda yer alan film arşivi ve film restorasyonu alanında yıllarca görev yapmış eğitimli uzman kadroların da Türk Film Arşivi'ne erişimi üniversite rektörlüğü tarafından engellenmiştir. Film arşivciliği ve film restorasyonu uzun yıllara dayalı deneyim ve eğitim gerektiren bir alandır. Ülkemizde bu alanda yetişmiş insan sayısı ne yazık ki 4-5:uzman kişi ile sınırlıdır. Bu uzmanlar halen MSGSÜ akademik kadroları içindedir. 2023 yılında ise MSGSÜ yönetimi Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi'ni deprem riski nedeniyle boşaltmış; Türk Film Arşivi ve Sinema Müzesi dağıtılmıştır. Türk Film Arşivi, üniversitenin Şişli'deki Edebiyat Fakültesine ait otoparkın -4. ve -6. katlarına yerleştirilmiştir. Bu arşivin bir bölümü nitrat tabanlı filmlerden oluşmaktadır. Nitrat tabanlı filmler yanıcı madde içerdiği için otoparka taşınmamış, İstanbul dışındaki şehirlerde çeşitli depolara gönderilmiştir. Bu nedenle arşivin bütünlüğü de bozulmuştur. Nitrat tabanlı filmlerin gönderildikleri depolarda restorasyon ve film arşivi uzmanlarının olmadığı bilinmektedir. Bu nedenle filmler şu an itibariyle sahipsiz kalmıştır.

Dahası, Film Arşiv müdüründen edinilen bilgiye göre Nitrat tabanlı filmler -4 derecede dondurulmuştur. Ancak restorasyon uzmanlarının paylaştığı bilgiye göre -4 derecede filmlerin Prof. Dr. Yüksel Taşkın İzmir Milletvekili Avrupa Birliği Uyum Komisyonu Başkanvekili Türkiye-Avrupa Birliği Karma Parlamento Komisyonu Üyesi dondurulması bir hatadır. Bu filmlerin tekrar çözülmesi için özel işlem gerekmektedir, dondurulma işlemi filmdeki görüntülerin zarar görmesine neden olabilmektedir.

Rektörlük Balmumcu'daki Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi'ni depreme dayanıklı hale getirmek yerine yıkımına karar vermiştir. Halbuki riskli yapıların tespitinde ve tahliyesinde yetkili kurum rektörlük değil belediyelerdir. Buna rağmen Rektörlük 17 Haziran 2025 tarihinde yıkım ihalesi açmıştır.

Kısaca, 1890-1950 yılları arasında kullanılan nitrat tabanlı filmlerden oluşan Nitrat film arşivi Osmanlı döneminden başlayarak Kurtuluş Savaşı cepheleri, TBMM'sinin açılışı, Atatürk'ün yurt gezileri, açılan ilk fabrikalar, ülkeyi ziyaret eden yabancı devlet adamlarının gezileri gibi Cumhuriyet'in kuruluşuna dair pek çok belgeyi içermektedir. Kamuoyunda bu filmler Atatürk Filmleri olarak bilinmektedir. Bu nedenle cumhuriyet tarihimizin anlatıldığı Nitrat tabanlı filmleri korumak hepimizin tarihsel sorumluluğudur.

Bu bağlamda;

1. Osmanlı, Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyetimizin kuruluş dönemlerini anlatan ve Cumhuriyetimizin kurucusu Atatürk'e ait görsellerin de içinde olduğu tarihsel hafızamızı belgeleyen nitrat tabanlı filmler şu an hangi depolardadır? Kimlerin denetimindedir?

2. Nitrat tabanlı filmlerin nasıl korunacağına ve nerelere gönderileceğine nasıl karar verilmiştir? Bu karar verilirken neden uzmanlara danışılmamıştır?

3. Türkiye'nin ilk film arşivi ve ilk sinema okulu olma özelliğini taşıyan ve kent kültürünün simge binalarından biri olan Prof.Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi için neden güçlendirme değil de yıkım kararı verilmiştir?

4. Prof.Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi için yıkım kararını hangi kurum vermiştir? Bu karar usulüne uygun şekilde alınmış mıdır?

5. Nitrat tabanlı filmlerin güvenli şekilde saklanması için uluslararası standartlara uygun iklimlendirme ve depolama koşulları sağlanmakta mıdır?

6. Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi'nin yıkımından sonra Türk Film Arşivi ve sinema Müzesi'nin geleceği için nasıl bir planlama yapılmaktadır?

7. MSGSÜ Sinema-TV bölümü öğrencilerinin uygulamalı eğitim imkanlarının yeniden sağlanması için bir takvim belirlenmiş midir?

## Bakanlığın cevabı

ç) 10/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1695737 sayılı yazınız.

d) 15/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1697698 sayılı yazınız.

e) 16/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1699431 sayılı yazınız.

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Bursa Milletvekili Hasan ÖZTÜRK? ün 7/30609, İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN"'ın 7/32991, İzmir Milletvekili Seda KÂYA ÖSEN'in 7/33084, Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/33417, Adana Milletvekili Bilal BİLİCİ'nin 7/33616, Hakkari Milletvekili Öznur BARTİN"in 7133617, İstanbul Milletvekili İskender BAYHAN'ın 7/33622, Van Milletvekili Gülderen VARLİ'nin 7/33624 ve 7/33627, Tunceli Milletvekili Ayten KORDU'nun 7733626, İzmir Milletvekili Mustafa BİLİCİ'nin 7/33715 ile Diyarbakır Milletvekili Sevilay ÇELENK "in 7(33721 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ekte sunulmuştur.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00) EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı e) YÜZYILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 63102 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek'te yer almaktadır.

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı

Sayı o :E-57802651-610-63102 Konu : Soru Önergeleri-7/32991

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA (Strateji Geliştirme Başkanlığı)

b) Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Rektörlüğünü

2025 tarihli ve 60750483- 610.001.001-E.235991 sayılı yazısı. 4

İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN tarafından Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiştir.

Konuya ilişkin soru önergesine verilecek ceva Sanatlar Üniversitesi Rektörlüğünün vermiş olduğu bilgil

732991 esas sayılı Soru Önergesi teşkil etmek üzere Mimar Sinan Güzel sunulmaktadır.

Prof. Dr. Metin TOPCUOĞLU

Başkan Vekili Ek: İlgi (b) yazı ve ekleri (6 Sayfa)

MİMAR SİNAN GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ ağ MAR SİNAN Yazı İşleri Şube Müdürlüğü Sayı :E-60750483-610-235991 Konu :Soru Önergeleri-7/32991 4

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI (Strateji Geliştirme Dairesi EMA

Üniversiteler Mahallesi 1600.Cadde No; 10 âp İlgi : 08.09.2025 tarihli ve E-57802651-610-59372 sayı Yazi.

İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN tarafından, verilen 732991 esas numaralı yazılı soru önergesine cevaben Üniversitemiz Prof. Sami Şekl roğlu Sinema TV Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürlüğünün açıklama yazısı ekte sunulmuş olup'köfüayla ilgili kamuoyu bilgilendirme bağlantısı linki de aşağıda yer almaktadır. a5

Prof. Dr. Adem Erdem ERBAŞ

Rektör V.

Tel No: 2122521600

• Evrak Tarih ve Sayısı: 15.09.2025-235820 MİMAR SİNAN GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ lie SİNAN Prof. Sami Şekeroğlu Sinema TV Uygulama ve Araştırma Merkezi

Sayı :E-26123203-610-235820 Konu :Soru Önergeleri - 7/32991

İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN tarafından vefilen 7 önergesine verdiğimiz cevaplar ektedir.

Dr.Öğr.Üyesi Başak ÜRKMEZ ii Uygulama ve Araştırma Merkez Müdürü elefon:0212 274 98 70-71 Faks:0212 267 04 94 Unvanı: Uygulama ve Araştırma

1. 2) Nitrat (yanar) tabanlı filmler, 1984 Yılından itibaren Balmumcu Yerleşk&ği y Merkezin ilk kurucu kadrosu tarafından eğitim ve öğretimin sürdüğü alanda ulu$la standartların olmadığı bir depoda yaklaşık 41 yıl boyunca saklanmıştır.

Balmumcu Yerleşkemizin yıkılma tehlikesi bulunduğu İSTON tarafındanfâğ | sonra yerleşke kullanıma kapatılmış ivedi bir şekilde öncelikle eğitim v8 öğretim birimleri güvenli bir mekâna taşınmıştır. Merkez ve arşiv birimleri ise, dünyada benzeri bulunmayan "Ulusal Film Arşivi Binası Projesi" kapsamında dokuz âylık bir süreçte Kerem Erginoğlu ve Hasan Çalışlar Mimarlık tarafından uzm Tİgiaeşliğinde yeniden tasarlanmıştır. 120.000 kutuluk asetat film arşivi ve 100.000 gi çadan oluşan sinema tarihimize ait farklı türde belgeleri, film makinelerini ise alanırda'tızman kişilerle birlikte uluslararası standartlarda geçici bir alana taşımıştır. e

Nitrat filmler için ise, yanıcı ve parlayıcı olması sebebi ww /de diğer malzemelerle birlikte muhafaza edilemeyeceği için yerleşim yeri; şiiğa, insanların güvenliğini tehlikeye atmayacak bir yer arayışına girilmiştir. EN standartlarında nitrat filmlerin şehir bölgesinde saklanması mümkün değildir. , u aşamalar sırasında 2023 yılında dönemin İstanbul Valisi Ali Yerlikaya, ardından 2024 yılında dönemin Valisi Davut Gül Balmumcu Yerleşkesinde Nitrat Fili posunu ziyaret etmiş olup; İstanbul il sınırları içinde uygun yer gösterilmesi amağıyla Çalışmalarını sürdürmüştür. İstanbul Valiliğinin yanı sıra İstanbul Büyük Şehir Bel diyesi ile çeşitli görüşmeler, yazışmalar yapılmış ancak bir sonuç elde edilememi$tir.:Nitrat tabanlı filmlerin taşınmamış olması, Balmumcu Yerleşkesinin yıkılıp yenidât yapilmasını geciktirmiş ve çok uzun süredir "Ulusal Film Arşivi Binası Projesi" olarak hâzır olan Balmumcu Yerleşkesinde yeniden yapılması planlanan arşiv ve eğitim binalarının olacağı projenin yapılışını da geciktirmiştir.

Nitrat filmler; Atatürk'ün Me muny 100. Yılı Kutlama Koordinasyon Kurulu'nun 1981 yılında aldığı kararla Kültür Bakanlığı Sinema Dairesi Başkanlığı'nda toplanan Kültür Bakanlığı'na, Türk Silahli Kuvvetlerine ve diğer kurum ve kuruluşlara ait nitrat tabanlı filmler 1984 yılında dijite irilmek üzere Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi'ne teslim edilmiştir. İşle m" 0, günün teknik imkanlarına göre tamamlanmış ve ilgili kurumların da talebiyle Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Prof. Sami Şekeroğlu Sinema TV Merke inim>Ulusal Film Arşivi'nde "Nitrat Tabanlı Film Koleksiyonu" olarak korunmaya alınmi iL Nitrat tabanlı filmler yüksek parlayıcı ve patlayıcılığa sahip özel koşullarda yeriğgim rlerine uzak saklanması gereken özel malzemeler statüsündedir. Daha sonrğdan Çeşitli yıllarda bu sayıya eklenen ve Merkezimizin sorumluluğunda olan ISI artmıştır. Tüm bu bilgiler ışığında T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ehel Müdürlüğünün desteği ile yer arayışımız devam etmiş, fakat İstanbul'da ekân bulunamamıştır. Bunun üzerine Sinema Genel Müdürlüğü Ankara'da ar yapmış ve Ordu Foto Film Merkezi bünyesinde askeri bir alanda ve

YAY yazışmalı Bakanlık bünyesinde bulunan yeni bir depo inşa ettirmiştir. Yukarda sayıları belirtilen hak" sahipliği Kültür Bakanlığına ait olan filmler tekrar Bakanlığın gözetimi altına : n Merkeze ait olan filmler için ise, ayrı bir depo inşa edilmiştir. Bu depolar FIAF iMluslararası Film Arşivleri Federasyonu'nun dünyada belirlediği nitrat film saklama , Koşullarına uyularak saklama deposu olarak tasarlanmıştır. Nitrat filmler ilk defa uygun

• iklimlendirme koşullarında saklanmaya başlamıştır. Yıllardır uygun olmayan koşullarda saklandığı için filmler dekompoze olmuş ve bazı filmler in yaşam süresi dolmuştur. Üniversitemiz ile Bakanlık arasında protokol yapılmış olup, haftalık olarak deponun sıcaklık ve nem ölçümleri Bakanlıkta film arşivciliği alanında çalışan uzmanlar tarafından tarafımıza gönderilmektir.

Arşivin taşınma süreci; alanında uzman kişiler tarafından planlanmış ve çalılar ar yürütülmüş tamamlanmıştır. Ayrıca Üniversitemiz Yapı İşleri Daire Bdğkanliğı tarafından Ankara'da yapılacak koruma deposunun inşaatı yürütülmüş o | lgikez personeli tarafından yeni yerlerine yerleştirilmiştir. N

3)1974 yılıriğeğir a edilmiş olan film arşivi binasına seneler içinde farklı bina ekleri yapılmıştır. Bu durum binanın statiğini bozmuş ve farklı yıllarda yapılan proje ekleri yapıyı güçsüzleştişmiştir. Balmumcu binası mimar Prof. Ataman Demir tarafından 1974'te tasarlanan yapışı,zaman içinde birçok ek proje ile bozulmuş ve özgün niteliğini kaybetmiştir. Tüm bina ekle ileğfarklılaştırılırken film arşivi bölümü 1974'ten beri değiştirilmemiş ve uluslararası siz iadaftları yakalayamamıştır. 2020 yılında film arşivi çeşitli kurumlardan çağrılan alan uzmiğplarınca raporlanmıştır. Tüm merkez binalardan alınan karot örnekleri İSTON tarafından değerlendirildi ve yapının güçlendirme ile sağlamlaştırılamayacağı raporlarla tarafımıza bildirilmiştir. Bahsi geçen rapor ektedir. Ayrıca tüm raporlar Üniversite web sitesinde "hazırlandıkları tarihten beri yayımlanmaktadır. htips://msgsu.edu.İr/arastirma/merkezler/prof-sami-sekeroglu-sinema-iv-arastirma-ve-uygulama-merkezi/ 4)Konuyla ilgili yetkili kurum ve kuruluşların verdiği raporlar doğrultusunda University pi İşleri Daire Başkanlığı tarafından süreç yürütülmüştür. Konuyla ilgili tüm yazılarğlöa rağörlar

Üniversitemiz bünyesinde bulunmaktadır. e)

5) Uluslararası standartlara uygun iklimlendirme ve depolama koşulları saklama e posunda sağlanmaktadır. ğ

6) 20.03.2023 tarihinde Üniversitemiz Rektörlüğü kamuoyuna açık bir töğlantı düzenlemiş ve Balmumcu Yerleşkesinde yeniden yapılması planlanan film arşivi sv eğitim binaları için tasarlanan proje Erginoğlu & Çalışlar mimarlığın kurucularından Hasan Çalışlar tarafından sunulmuştur. Yeni projede uluslararası standartlarda restorasyöh yariblen, içinde arşivin yanı sıra; laboratuvar, baskı, araştırma laboratuvarı da barındıra bir"Bölüm ile Avrupa'nın en büyük endüstriyel sinema müzesinin yer alacağı bir bina, öğreiç Es Ejçin stüdyolar, üç adet biri 490 kişilik olmak üzere sinema salonu olması planlanmaktı #slrgilenecek ekipmanların bakımları yapılmış ve paketlenmiş bir şekilde Aygun, iklimlendirme (koşullarında saklanmaktadır.) a.

11.09.2023 tarihinde İstanbul Üniversitesinde gerçeklöşttilen 54. TASA Konferansı & 4. ICTMD Görsel - İşitsel Mirası Korumak ve Muhafaza köğfötansında "Geçmişi Geleceğe Taşımak" sergisinde Ulusal Film Arşivi Projesi sergilenmi İuslararası takdir kazanmıştır.

Riskli olan binanın yıkım süreci tamamlgfi; İikça bahsi geçen projenin yapılması gecikmektedir.

UFA Bina Projesi.pdf

7) Mimarlarımızdan aldığı dil iye göre, yıkımdan sonraki 4 yıl içinde öğrenciler eğitim binalarına, halkımız da ulüşlâfarâsı standartlarda arşiv, sinema endüstrisi müzesi, değişik dönem teknolojilerinin göğlerilebileceği sinema salonları ve sinema kütüphanesine kavuşmuş olacaktır. (Medyatek) & G

---

**Kaynak gösterme:** Yüksel Taşkın (CHP, İzmir). “Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesine bağlı sinema-TV merkezinin yıkılmasına ve film arşivinin muhafazasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32991, 22 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32991-mimar-sinan-guzel-sanatlar-universitesine-bagli-sinema-tv-merkezinin-yikilmasina-ve-film-a (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5f9b1f4a-f79e-4540-85ad-0198e12b36bf

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
