# 2023-2024 yıllarında Şanlıurfa'da sulama sezonunda yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/33232
- **Veren:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 2 Eylül 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 63 gün sonra, 4 Kasım 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/54c4d555-c1bd-4d4c-b957-01990eab4d9c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33232-2023-2024-yillarinda-sanliurfa-da-sulama-sezonunda-yasanan-elektrik-kesintilerine-iliskin

> Mahmut Tanal (CHP), 2 Eylül 2025 tarihinde 7/33232 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 63 gün sonra, 4 Kasım 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Şanlıurfa ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde tarımsal üretim büyük ölçüde sulama birlikleri aracılığıyla yürütülmektedir. Ancak Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş. (DEDAŞ) tarafından gerçekleştirilen sık ve uzun süreli elektrik kesintileri sulama faaliyetlerini aksatmakta, pompaların çalışmaması sebebiyle ürünler kuruyarak çiftçinin emeği heba olmaktadır.

Bu durum yalnızca çiftçinin değil, aynı zamanda ülkemizin gıda güvenliği, ekonomik dengesi ve sosyal barışı açısından da ciddi tehdit oluşturmaktadır. Anayasa'nın 35. maddesi mülkiyet hakkını, 49. maddesi çalışma hakkını, 56. maddesi sağlıklı bir çevrede yaşama hakkını, 167. maddesi ise ekonomik hayatın düzenlenmesini devlete görev olarak yüklemektedir. Elektrik kesintileri nedeniyle çiftçinin ürününü sulayamaması bu anayasal hakların ihlali niteliğindedir.

Türkiye'nin taraf olduğu Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi'nin 11. maddesi yeterli gıda hakkını güvence altına almakta, CEDAW ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme kırsalda kadın ve çocukların eğitime ve sağlıklı beslenmeye erişimini güvence altına almaktadır. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin I No'lu Ek Protokolü mülkiyet hakkını korumakta, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi"nin Broniowski/Polonya ve Öneryıldız/Türkiye kararları gibi içtihatları kamu hizmetlerindeki ihmal ve yetersizliklerin de mülkiyet hakkını ihlal edebileceğini ortaya koymaktadır.

Dolayısıyla devletin asli görevi çiftçinin emeğini korumak, elektrik hizmetini kesintisiz sağlamak ve özel şirketlerin keyfi uygulamalarına karşı üreticiyi güvence altına almaktır.

Sorular

1. 2023 ve 2024 yıllarında Şanlıurfa'da sulama sezonunda DEDAŞ tarafından gerçekleştirilen planlı ve plansız elektrik kesintilerinin toplam süresi kaç saattir? İlçe bazında rilağ dağılım nedir? "

2. Bu kesintiler nedeniyle sulama yapılamaması sonucu ürünleri zarar gören | çiftçilere yönelik herhangi bir tazmin mekanizması kurulmuş mudur? Kurulmadıysa çiftçinin mülkiyet hakkını ve emeğini korumak için neden adım atılmamaktadır?

3. Elektrik kesintilerinin tarımsal üretimi aksatması Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ve 49. maddede güvence altına alınan çalışma hakkının ihlali değil midir?

4. DEDAŞ'"ın sulama birlikleriyle koordineli çalışmasını sağlamak üzere bakanlığınız hangi denetim, yaptırım ve idari tedbirleri uygulamaktadır? Son üç yıl içinde şirket hakkında hangi işlemler yapılmıştır?

5. Çiftçilerin mağduriyetini önlemek için tarımsal sulama sezonunda kritik dönemlerde kesintisiz enerji sağlanmasına yönelik özel bir yasal düzenleme getirmeyi düşünüyor musunuz?

6. 2025 yılı içerisinde Şanlıurfa'da DEDAŞ"ın planladığı şebeke yenileme, bakım ve yatırım projeleri nelerdir? Bu yatırımların hangi ilçeleri kapsayacağı kamuoyuna açıklanacak mıdır?

7. Elektrik faturalarını düzenli ödeyen çiftçilerin kesintiler nedeniyle ürün kayıpları yaşaması karşısında devletin koruyucu ve telafi edici rolünü üstlenmesi gerektiğini düşünmüyor musunuz?

8. Türkiye'nin taraf olduğu Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi, CEDA W ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme kapsamındaki yükümlülükler ışığında elektrik kesintilerinin kırsal bölgelerde özellikle kadın, çocuk ve yoksul çifiçiler üzerindeki etkilerini azaltmaya dönük özel bir eylem planınız var mıdır?

9. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi?nin mülkiyet hakkı ihlallerine dair içtihatları dikkate alındığında DEDAŞ'ın kesintileri karşısında devletin sorumluluğu ve vatandaşın başvurabileceği hukuki yollar konusunda bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

DÖNEM : ESASNO 283 O: 733232

Hava muhalefeti kaynaklı olayların dağıtım şebekesine olumsuz etkileri, şebekeye yapılan üçüncü şahıs müdahaleleri, tarımsal sulama tesisatları başta olmak üzere üçüncü şahıs hatlarında meydana gelen arızalar ve üçüncü şahıs elektrikçilerin bu arızalara müdahale yöntemlerinde gözlemlenen uygunsuz çözümler gibi nedenlerden dolayı plansız enerji kesintileri gerçekleşebilmektedir. Bununla birlikte, ilgili elektrik dağıtım şirketince uygulanan yatırım ve bakım çalışmaları kapsamında planlı kesintiler gerçekleşebilmektedir.

Gerçekleşen kesintiler ilgili dağıtım şirketlerinin internet adreslerinde yayımlanmakta olup, bu bilgiler aynı zamanda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığı'na (EPDK) aylık olarak bildirilmektedir. Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi (TEDAŞ) ve EPDK nezdinde yapılan çalışmalar ile bu kesintiler detaylı olarak incelenmekte ve kesintilerin önlenmesi için yatırım ve bakım programları oluşturulmaktadır. Meydana gelen elektrik kesintilerine yapılan önleyici ve koruyucu bakım onarım çalışmaları ile anında müdahale edilmekte, faaliyet alanındaki elektrik tesislerine yönelik periyodik arıza önleyici bakım programları uygulanmaktadır.

Dağıtım hatlarındaki bakım faaliyetleri ise "Elektirik Dağıtım Şirketlerinin Planlı Bakım Harcamalarının Tarife Hesaplamalarında Dikkate Alınmasına İlişkin Usul ve Esaslar" çerçevesinde gerçekleştirilmekte olup, meri mevzuat gereği geçici kabulü yapılmış tüm dağıtım tesisleri için birinci seviye planlı bakım faaliyetleri 2 yılda bir, ikinci seviye planlı bakım faaliyetleri enerji nakil hatları hariç diğer tesis ve teçhizat için 2 yılda bir, enerji nakil hatları için 5 yılda bir yapılmaktadır. Üçüncü seviye planlı bakım faaliyeti ise öngörülen bütçenin altında olmamak kaydıyla bölgesel ihtiyaçlar dikkate alınarak belli periyotlarda gerçekleştirilmektedir.

Bu çerçevede DEDAŞ'ın 2021-2025 yıllarını kapsayan 4. Tarife Uygulama Dönemi için (5 yıllık) toplamda 40.245.462.807 TL (Ağustos 2025 TÜFE) tutarında yatırım bütçesi onaylanmış olup, sadece Şanlıurfa ilimizde 2025 yılı içerisinde 5.265 km hat, 2.534 trafo, 740 DM/İM/KÖK binası ve 13.507 dağıtım panosunda bakım çalışması ve 3.330 km hatta şebeke yenileme ve güçlendirme çalışması planlanmıştır.

Öte yandan, yıllık planlı bakım bütçelerini eksik kullanan şirketler için eksik kalan tutarlar katlı olarak şirketlerden tarife düzenlemelerinde geri alınmakta olup, bu tatbik neticesinde şirketlerin planlı bakım faaliyetlerini aksatmadan gerçekleştirilmeleri sağlanmaktadır.

Elektrik dağıtım şirketlerinin tedarik sürekliliği ile teknik kalite ve cihaz hasarlarına ilişkin yükümlülükleri Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenmiş olup, yıllık teknik ve teknik olmayan kayıp oranı 9040'ın altında olan ilçelerde bulunan kullanıcıların Yönetmeliğin 18'inci ve 27'nci maddeleri kapsamında belirtilen yıllık kesinti eşik süre ve sayılarının aşılması durumunda tazminat hakkı doğmaktadır. Aboneler elektrik dağıtım sisteminden kaynaklanan kalite sorunları nedeniyle teçhizatlarında oluşan hasara ilişkin zararın tazmini için dağıtım şirketlerine talepte bulunabilmekte, dağıtım şirketleri ile aboneler arasında uyuşmazlık olması durumunda ise bu uyuşmazlık tüketici hakem heyetlerinde ve/veya tüketici mahkemelerinde değerlendirilebilmektedir. Yıllık kesinti tazminatına ilave olarak günlük kesinti süresinin kentsel dağıtım bölgesinde 10 saat, kent altı dağıtım bölgesinde 11 saat ve kırsal dağıtım bölgesinde 12 saati aşan ve sebebi şebeke işletmecisi veya dışsal olan kesintiler için kullanıcıların başvurusuna gerek olmaksızın kesintiden etkilenen her bir kullanıcıya dağıtım şirketi tarafından uzun süreli kesinti tazminatı ödenmektedir.

Bununla birlikte lisanslarında belirtilen bölgede dağıtım hizmeti veren elektrik dağıtım şirketleri, Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) tarafından 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında periyodik olarak denetlenmekte, icra edilen denetimler neticesinde tanzim edilen inceleme ve denetim raporları da gereği için Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na (EPDK) gönderilmektedir. Fatura şikayetlerine ilişkin hususlar da dahil olmak üzere söz konusu raporların 6446 sayılı Kanun ve ikincil mevzuat kapsamında değerlendirilmesi neticesinde mevzuata aykırı faaliyetleri sabit görülen elektrik dağıtım şirketleri hakkında idari yaptırımlar uygulanmaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “2023-2024 yıllarında Şanlıurfa'da sulama sezonunda yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/33232, 2 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33232-2023-2024-yillarinda-sanliurfa-da-sulama-sezonunda-yasanan-elektrik-kesintilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/54c4d555-c1bd-4d4c-b957-01990eab4d9c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.