# Bakanlığın evsiz vatandaşlara yönelik çalışmalarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/33495
- **Veren:** İskender Bayhan (EMEP, İstanbul)
- **Muhatap:** Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (Mahinur Özdemir Göktaş)
- **Veriliş tarihi:** 18 Ağustos 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 266 gün sonra, 11 Mayıs 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6577b702-f7d9-4b2d-a9bc-0198c121897a
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33495-bakanligin-evsiz-vatandaslara-yonelik-calismalarina-iliskin

> İskender Bayhan (EMEP), 18 Ağustos 2025 tarihinde 7/33495 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 266 gün sonra, 11 Mayıs 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından Anayasa'nın 98, TBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 18.08.2025 Vw YA

Türkiye'de evsizlik, kapitalist sistemin ve izlenen ekonomik-sosyal politikaların yarattığı yoksulluğun en görünür ve en ağır sonuçlarından biridir. Şefkat-Der'in 2021 yılında açıkladığı verilere göre ülkede yaklaşık 70 bin evsiz bulunmaktaydı. Bugün bu sayının 100 binin üzerine çıktığı ifade edilmektedir. Bilimsel raporlar, evsizlerin sağlık durumunda en sık karşılaşılan ölüm nedenlerinin enfeksiyon ve bulaşıcı hastalıklar olduğunu göstermektedir.

Evsizlik yalnızca barınma hakkının ihlali değil, aynı zamanda sağlık, eğitim, güvenlik ve toplumsal yaşama katılım açısından çok yönlü hak kayıplarını beraberinde getirmektedir. Bu durum, evsizliğin bireylerin tercihlerinden ya da "kişisel (oyetersizliklerinden" kaynaklanmamaktadır; aksine işsizlik, güvencesizlik, barınma krizi ve sosyal hizmetlerin piyasalaştırılmasından doğan yapısal nedenlerin bir sonucu olduğunu göstermektedir.

İstanbul Pendik Esenyalı Mahallesi'nde yaşayan 63 yaşındaki Nazik Özsoy ve yedi torununun durumu bu gerçeğin somut bir örneğidir. Oğlu ve gelini cezaevinde olan Özsoy, hiçbir geliri olmadan torunlarına bakmaya çalışmaktadır. Bir dönem sokakta kalmış, ardından mahallelinin dayanışmasıyla rutubetli bir bodrum katına sığınabilmiştir. Ancak 20-25 bin liraları bulan kira koşullarında aldığı 10 bin liralık devlet desteği yetersiz kalmakta, ev sahibi evi satmak istediği için aile yeniden sokakta kalma tehlikesiyle karşı karşıya bulunmaktadır.

Nazik Özsoy'un hikâyesi, sosyal hizmetlerin ne denli parçalı, yetersiz ve geçici olduğunu göstermektedir. Devletin asli görevi olan barınma hakkı, "Siz ev bulun, biz destek oluruz" gibi bürokratik yaklaşımlarla yurttaşların sırtına yüklenmekte; çözüm, bireysel dayanışma ve hayırseverlik ilişkilerine havale edilmektedir. Bu durum yalnızca Özsoy'un değil, giderek artan binlerce evsiz ailenin yaşadığı durumdur.

Oysa Anayasa'nın 57. maddesi devlete, "konut ihtiyacını karşılayacak tedbirleri alma" görevi yüklemektedir. Çocuk Hakları Sözleşmesi'ne taraf olan Türkiye, çocukların üstün yararını gözetmekle yükümlüdür. Buna rağmen yedi çocuk ve hasta bir büyükanne, devletin sosyal koruma mekanizmalarından yoksun bırakılmakta, yaşamlarını sağlıksız ve güvencesiz koşullarda sürdürmeye zorlanmaktadır.

Türkiye'de evsizlik hizmetleri yasal bir çerçeveye kavuşturulmamıştır. Bu alanda devletin asli sorumluluğu, büyük ölçüde sivil toplum kuruluşlarının gönüllülüğüne ve emekçi semtlerdeki dayanışmaya terk edilmiştir. Böylece devletin sorumluluğunun yerine "hayırseverlik" geçirilmiş; yurttaşların yaşam hakkı lütuf ilişkilerine mahkum edilmiştir.

Bu Bağlamda;

1. Bakanlığınızın güncel ve resmi verilerine göre Türkiye'de kaç evsiz bulunmaktadır? Evsizlik gibi temel bir sosyal sorun karşısında veri gizlemek yerine şeffaf olunması ve gerekli önlemlerin alınması gerektiğini düşünmüyor musunuz?

2. Türkiye'de sayısı yıldan yıla artan evsizlikle mücadele için bütüncül bir eylem planı hazırlama niyetiniz var mıdır? Yoksa bu sorunu yerel yönetimlerin ve hayırseverlerin omuzlarına bırakmaya devam mı edeceksiniz?

3. Evsizlerin kalıcı konuta erişimini sağlamak için kısa süreli barınma, danışmanlık, iş bulma yardımı, mesleki eğitim ve mali destek gibi uygulamaları kapsayan bir "geçiş programı" geliştirilmesi yönünde bir çalışmanız var mıdır? Yoksa evsiz yurttaşları günübirlik çözümlerle otele, sığınağa, sokaklara mahkum etmeyi mi sürdüreceksiniz?

4. İstanbul Pendik Esenyalı Mahallesi?nde yaşayan 63 yaşındaki Nazik Özsoy ve yedi torununun yaşadığı mağduriyet kamuoyuna yansımıştır. Bu ailenin barınma ve geçim ihtiyaçlarının kalıcı olarak karşılanması için Bakanlığınız bugüne kadar ne yapmıştır? Bu konuda niçin sorumluluğu yurttaşların ve derneklerin dayanışmasına terk etmektesiniz?

5. Anayasa'nın 57. maddesi devlete konut ihtiyacını karşılayacak tedbirler alma görevi yüklemektedir. Çocuk Hakları Sözleşmesi de tarafı olduğumuz uluslararası bir yükümlülüktür. Bu açık hükümler ortadayken neden evsizliğe dair yasal bir çerçeve hâlâ oluşturulmamış ve devlet sorumluluğu yerine getirilmemiştir?

6. Yerel yönetimler çoğu zaman evsizlere geçici barınma ve destek sağlamakta, merkezi idare ise sorumluluğu üzerinden atmaktadır. Bakanlığınız, evsizlik konusunda merkezi idare ile yerel yönetimler arasındaki görev ve yetki paylaşımını netleştiren bir düzenleme yapmayı düşünmekte midir? Yoksa bu parçalı sorumluluk anlayışı devam mı edecektir?

7. Çocukların eğitim, sağlık ve can güvenliği açısından evsiz ailelerin özel sosyal hizmet modellerine ihtiyacı olduğu açıktır. Bakanlığınız, evsiz aileler ve çocukları için çocukların üstün yararını gözeten özel bir sosyal hizmet programı hazırlamayı planlamakta mıdır?

8. Kiraların 20-25 bin lirayı bulduğu koşullarda, mevcut sosyal yardım miktarlarının yetersiz kaldığı ortadadır. Bakanlığınız, dar gelirli aileler için kira desteği, sosyal konut üretimi veya kamusal kiralık konut programı geliştirmeyi düşünmekte midir? Yoksa evsizliğin daha da büyümesini seyretmekle mi yetineceksiniz?

9. Evsiz bireylerin en sık karşılaştığı sağlık sorunlarının enfeksiyon ve ruh sağlığı problemleri olduğu bilimsel raporlarla ortaya konmuştur. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı arasında evsizlerin sağlığına dair ortak ve kalıcı bir program var mıdır? Yoksa bu alanda da koordinasyonsuzluk mu hüküm sürmektedir?

10. Evsizlik sorununun çözümünü bireysel hayırseverliğe ve gönüllülüğe havale eden anlayışınızı değiştirmeyi ve bu sorunu kamusal bir hak temelinde ele almayı düşünüyor musunuz?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 15.09.2025 tarihli ve 1697712 sayılı yazınız.

İlgi yazı ekinde alınan İstanbul Milletvekili Sayın İskender BAYHAN tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/33495 Esas Numaralı yazılı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan

İstanbul Milletvekili Sayın İskender BAYHAN'a Ait 7/33495 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni

Bakanlığımız hizmetlerinin tek çatı altında sunulduğu sosyal hizmet merkezleri (SHM), 2013 yılından bu yana ailelere ve fertlere yönelik koruyucu, önleyici, destekleyici, iyileştirici sosyal hizmet çalışmalarını ilgili paydaşlarla işbirliği halinde sunmaya devam etmektedir. Söz konusu birey ve ailelere yönelik olarak SHM"ler tarafından gerekli hallerde Bakanlığımızın hizmet modelleri kapsamında uygun sosyal hizmet müdahaleleri gerçekleştirilmektedir.

Diğer taraftan Bakanlığımızca, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları (SYD) aracılığıyla başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda çeşitli sosyal yardım programları yürütülmektedir. Yürütülmekte olan sosyal yardım programları düzenli ve süreli nitelikte olmak üzere aile yardımları, barınma ve gıda yardımları, engelli yaşlı yardımları, sağlık yardımları, eğitim yardımları ve proje destekleri olarak sınıflandırılmaktadır.

Proje destekleri kapsamında kış aylarında evsiz, mekânsız ve kimsesiz kişilerin konaklatılmasına yönelik Evsizlere Konaklama Projesi yürütülmektedir. Proje kapsamında SYD Vakıfları tarafından, evsiz ve mekânsız kişilerin kamu misafirhanelerinde, pansiyon, otel gibi yerlerde konaklatılması sağlanmaktadır. Ayrıca yatak rezervasyonu yapılmakta ve tespit edilen kişiler daha iyi şartlarda ikamet etmeleri sağlanana kadar konaklatılmaktadır. Bununla birlikte proje kapsamında konaklayan kişilerin temizlik (banyo, tıraş, saç kesimi), sağlık, temel gıda, giyim ve diğer temel ihtiyaçları da giderilmektedir.

3294 sayılı Kanun kapsamında Barınma Yardımları ile ihtiyaç sahibi hanelerin en temel ve zaruri ihtiyaçlarından biri olan barınma ihtiyaçlarının giderilmesine ve yaşam kalitelerinin yükseltilmesine yönelik yardımlar yürütülmektedir.

Öte yandan Bakanlığımız tarafından çocuklarımızın ve gençlerimizin sağlıklı gelişimini temin etmek amacıyla; çocuklarımızın üstün yararı ilkesi doğrultusunda risklere karşı güçlü ve duyarlı nesiller yetiştirmek üzere koruyucu, önleyici ve destekleyici çalışmalar yürütülmektedir.

Bakanlığımız sağlıklı nesillerin yetişmesine katkı verebilmek için özellikle çocukları destekler nitelikle yardım programlarına önem vermektedir.

Bakanlığımızca çocukların ihtiyaçlarının karşılanması, ailelerin güçlendirilmesi, geçici olarak yaşanan sosyal ve ekonomik güçlüğün önüne geçilmesi yoluyla çocukların öz aileleri ve yakınları yanında bakımlarının ve desteklenmelerinin sağlanması ile fırsat eşitliğinin oluşturulması amacıyla Sosyal ve Ekonomik Destek Hizmeti (SED) verilmektedir. SED Hizmeti bir sosyal yardım değil, sosyal hizmet modelidir. Ailelerin ekonomik olarak güçlendirilmesinin yanı sıra psikososyal açıdan desteklenmesini temel almaktadır.

Soru önergesinde bahsi geçen aile; yerel yönetim, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfi ve İl Müdürlüğümüz iş birliği ile temel ihtiyaçları karşılanana dek öncelikle bir otele yerleştirilmiş, süreç içinde N.Ö'nün devlet kurumunda kalmak istediğini beyan etmesi üzerine kendisi ve torunları önce Kadın Konukevine yerleştirilmiş, ardından çocuklar kuruluş bakımına alınmıştır. Aileye eşyalı bir ev tutulmasının ardından çocukların mahkeme kararıyla babaanne N.Ö.'ye teslim edilmesi uygun görülmüştür.

N.Ö.'un yanında kalan iki torunu için Bakanlığımızca SED desteği yapılmaktadır. Ailenin ihtiyaçlarının karşılanması için aileye hem psikososyal destek hem de çocuklar adına yapılan destek ödemeleri sağlanmış olup hizmetin devamı öngörülmektedir.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** İskender Bayhan (EMEP, İstanbul). “Bakanlığın evsiz vatandaşlara yönelik çalışmalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/33495, 18 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33495-bakanligin-evsiz-vatandaslara-yonelik-calismalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6577b702-f7d9-4b2d-a9bc-0198c121897a

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
