# Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumlara kötü muamelede bulunulduğu iddiasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/33580
- **Veren:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 4 Eylül 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 127 gün sonra, 9 Ocak 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4901f51e-7a9e-4800-b92b-019919bf470e
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33580-dumlu-1-nolu-yuksek-guvenlikli-kapali-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlara-kotu-muamelede-bu

> Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti), 4 Eylül 2025 tarihinde 7/33580 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 127 gün sonra, 9 Ocak 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını ederim.

Sümeyye BOZ Muş Milletvekili

Cezaevlerinde yaşanan hak ihlalleri, mahpusların can güvenliği ve insan onuru açısından ciddi endişelere yol açmaktadır. Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, Erzurum Dumlu I No'lu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi'nde başgardiyanın, mahpusları tehdit ettikten sonra fiziki saldırıda bulunduğu iddia edilmiştir.

Mahpus Sinan Karer'in ailesi ile yaptığı haftalık telefon görüşmesinde aktardığına göre, başgardiyan 1 ay önce "Görürsünüz ben size ne yapacağım" şeklinde tehditlerde bulunmuş, 26 Ağustos tarihinde ise 3 mahpusa fiziki şiddet uygulamıştır. Fiziki şiddet sonrasında cezaevi idaresinin mahpusları hiçbir etkinliğe çıkarmadığı ve protesto eden mahpuslara karşı tecrit niteliğinde uygulamalar sürdürdüğü belirtilmektedir.

Anayasa'nın 17. maddesi kişilerin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkını güvence altına almış; Türkiye'nin taraf olduğu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesi işkenceyi ve insanlık dışı muameleyi kesin bir biçimde yasaklamıştır. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü'nün de yükümlülüğü, cezaevlerinde insan haklarına uygun koşulların sağlanması ve görevlilerin disiplin dışı, kötü niyetli davranışlarını engellemektir.

Bu olay, yalnızca bireysel bir şiddet vakası değil, aynı zamanda cezaevlerinde denetim eksikliğini ve sistematik hak ihlali riskini gözler önüne sermektedir. Adalet Bakanlığı'nın bu konuda acil ve şeffaf bir inceleme yapması, kamuoyunu bilgilendirmesi ve sorumlular hakkında gerekli işlemleri başlatması zaruridir.

Bu bağlamda:

1. Erzurum Dumlu I No'lu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi'nde başgardiyanın mahpuslara fiziki saldırıda bulunduğu iddiası hakkında Bakanlığınızın bilgisi var mıdır?

2. Bu iddialar üzerine herhangi bir idari veya adli soruşturma başlatılmış mıdır? Başlatıldıysa süreç hangi aşamadadır?

3. Saldırının ardından mahpusların etkinliklere çıkarılmadığı ve fiilen tecrit uygulandığı iddiaları doğru mudur?

4. Cezaevlerinde görev yapan infaz koruma personelinin keyfi tehdit ve şiddet uygulamalarına karşı hangi önleyici ve denetleyici mekanizmalar işletilmektedir?

5. Son 5 yıl içerisinde Dumlu 1 No'lu Cezaevi'nde mahpuslara yönelik şiddet, kötü muamele ve hak ihlali iddialarına ilişkin Bakanlığınıza ulaşan şikâyet sayısı nedir? Bu şikâyetlerin kaçı hakkında soruşturma açılmış, kaçı sonuçlandırılmıştır?

6. Benzer ihlallerin tekrar yaşanmaması için Bakanlığınız hangi yapısal tedbirleri almayı planlamaktadır?

## Bakanlığın cevabı

1697698 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Muş Milletvekili Sümeyye Boz tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/33580 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden F/dRHmF - d6J/hum - /1Eİ7ft - Z414XA- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-1559-5982/8209 Konu : Yazılı soru önergesi 02/04/2026

Sayın Sümeyye BOZ Muş Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/33580 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun;

A) "İnfazda temel ilke" kenar başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrasında, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin kuralların hükümlülerin ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, doğum, felsefi inanç, milli veya sosyal köken ve siyasi veya diğer fikir yahut düşünceleri ile ekonomik güçleri ve diğer toplumsal konumları yönünden ayırım yapılmaksızın ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanacağı,

B) "Yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumları" kenar başlıklı 9. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarında, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar ile süresine bakılmaksızın, suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, yönetmek suçlarından veya bu örgütün faaliyeti çerçevesinde bu fıkrada sayılan suçlardan mahkum olanların cezalarının, yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumlarında, bu kurumların ihtiyacı karşılama bakımından yetersiz olması hâlinde diğer kapalı ceza infaz kurumlarının yüksek güvenlikli bölümlerinde infaz edileceği,

Hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır.

Gerek yüksek güvenlikli kurumlarda gerekse diğer kapalı ceza infaz kurumlarında tecrit ve izolasyon şeklinde bir uygulama bulunmamaktadır.

1I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.

Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden C 8 L8vKn - hXXYYYK - xe5khz g8" İCLTES- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT),27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.

Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafindan düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.

HI- 5275 sayılı Kanunun;

A) "Kültür ve sanat etkinliklerine katılma, ifade özgürlüğü" kenar başlıklı 60. maddesinin birinci fıkrasında, ceza infaz kurumlarında, olanaklar elverdiğince, kültürün ve sanatın çeşitli dallarını temsil eden programların hazırlanacağı ve hükümlülerin bunlara katılmaları hususundaki usullerin düzenleneceği,

B) "Beden eğitimi" kenar başlıklı 87. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlünün toplumsal, ruhsal ve bedensel gelişmelerini sağlamak amacıyla fizik ve ruhsal sağlık durumlarının elverdiği ölçüde spor, beden eğitimi ve eğlendirici etkinliklere katılmasına müsaade edileceği ve olanaklar ölçüsünde yer ve araç sağlanacağı; ikinci fıkrasında, açık havada çalışmayan veya kapalı ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlüye, hava koşulları elverdiği ölçüde, günde en az bir saat açık havada gezinme olanağı verileceği, bu süre içerisinde bireysel spor da yapılabileceği ve kurum dışındaki etkinliklere açık ceza infaz kurumları ile çocuk eğitimevlerinde bulunan hükümlülerin katılabileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Ceza infaz kurumlarında bulunan tutuklu ve hükümlülerin spor faaliyetleri güvenlik bakımından tehlike yaratmayacak şekilde, kurumun fiziki yapısı, kapasitesi gibi hususlar dikkate alınarak Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından alınan kararlar doğrultusunda yaptırılmaktadır. Bakanlığımız tarafından bu konularda uygulanan genel bir yasaklama veya sınırlı süre uygulaması söz konusu değildir.

IV- İşlendiği iddia edilen bir suçla ilgili delillerin takdiri ve olayın vasıflandırılması da dâhil olmak üzere, soruşturma başlatılması, koruma tedbirlerine başvurulması ve sonucuna göre kamu davası açılmasında tüm yetki ve sorumluluk yargı mercilerine aittir. Bununla birlikte açılan davalara ilişkin yapılan yargılamalar, Anayasanın 9. ve 138. maddelerindeki yetki ve teminata dayalı olarak görev yapan bağımsız ve tarafsız mahkemelerce sürdürülüp sonuçlandırılmaktadır.

V- Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 24/09/2025 tarihli cevapta,

A) Soru önergesinde adı geçen hükümlünün Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı,

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden CgL8vKn - hXXYYYK - xe5kh Zg - İCLTES- ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

B) Kurumda 26/08/2025 tarihinde aydınlatma bahçesinde alışveriş yapıldığı iddiasının araştırılması amacıyla yapılan aramaya bazı hükümlülerin karşı çıkmaları sonrasında görevli personelce gerekli uyarıların yapıldığı ve mevzuata uygun şekilde arama yapılarak hükümlülerin odalarına götürüldükleri, bahsi geçen iddiaların gerçeği yansıtmadığı ve iddialarla ilgili görevli personel hakkında başlatılan bir soruşturmanın bulunmadığı,

C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap gov.tr adresinden C 8g L.8vKn - hXXYYyK - xe5khz g - JCLTES- ile erişebilirsin

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş). “Dumlu 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumlara kötü muamelede bulunulduğu iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/33580, 4 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33580-dumlu-1-nolu-yuksek-guvenlikli-kapali-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlara-kotu-muamelede-bu (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4901f51e-7a9e-4800-b92b-019919bf470e

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
