# Hakkari ilinin Şemdinli ilçesinde çıkan bir orman yangınına müdahaleye ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/33997 - **Veren:** Vezir Coşkun Parlak (DEM Parti, Hakkari) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 11 Eylül 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 133 gün sonra, 22 Ocak 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c925f77e-0de1-49a1-8991-01993db05f35 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33997-hakkari-ilinin-semdinli-ilcesinde-cikan-bir-orman-yanginina-mudahaleye-iliskin > Vezir Coşkun Parlak (DEM Parti), 11 Eylül 2025 tarihinde 7/33997 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 133 gün sonra, 22 Ocak 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Hakkari'nin Şemdinli ilçesine bağlı Öveç köyü Derya mezrası yakınlarında son günlerde ardı ardına meydana gelen yangınlar bölge halkını derinden kaygılandırmaktadır. Köylüler, yangınların geniş alanlara yayıldığını ve müdahalenin yetersiz kaldığını açıkça dile getirmektedir. Yöre halkının beyanları ve basına yansıyan bilgilere göre Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere, Hakkari Valiliği, Şemdinli Belediyesi ve kayyım yönetimindeki Hakkari Belediyesi'nin etkili ve hızlı bir koordinasyon sağlayamadığı görülmektedir. Ormanların, meraların ve doğal yaşamın yanması, sadece ekolojik dengeyi değil, bölgedeki tarım ve hayvancılığı da tehdit etmektedir. Köylülerin geçim kaynakları ciddi şekilde zarara uğrarken, idarenin duyarsız ve ağırkanlı tutumu kamu vicdanında derin bir yara açmaktadır. Daha önce de benzer durumlarda yangınlara geç müdahale edildiği, halkın kendi imkânlarıyla alevlere karşı koymak zorunda bırakıldığı bilinmektedir. Devletin asli görevi yurttaşların yaşam alanlarını, doğal zenginliklerini ve kültürel değerlerini korumaktır. Buna rağmen yangınlara karşı alınması gereken tedbirlerin ihmal edilmesi, idari payi makamların sorumluluklarını yerine getirmediğini (göstermektedir. Bu tablo, kamu kaynaklarının etkin kullanılmadığını, koordinasyon eksiği ve > kayiisızlık nedeniyle doğanın ve yurttaşların ağır bedeller ödediğini ortaya koymaktadır. E-posta; vezircoskun. parlak ©rbmm.gov.tr Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 6. Kat B602 Bu bağlamda; 1. Şemdinli'nin Derya köyü yakınlarında çıkan yangınlara ilişkin Bakanlığınızın tespit ettiği toplam alan kaybı ne kadardır? 2. Yangınlara müdahalede kullanılan kara ekipmanları (araç, ekipman, personel) tam olarak kaç kişiden/üniteden oluşmaktadır? İlk müdahale hangi sürede yapılmıştır? 3. Yangınlara havadan müdahale yapılmış mıdır? Yapıldıysa kaç helikopter ve uçak kullanılmıştır? 4. Vatandaşların "müdahale yetersiz" yönündeki şikâyetlerine dair Bakanlığınızın ve ilgili yerel idarelerin bir incelemesi olmuş mudur? 5. Yangın sonrası yeniden ağaçlandırma, mera ıslahı ve köylülerin geçim kaynaklarının desteklenmesi için hangi adımlar atılacaktır? 6. Hakkari Valiliği, Şemdinli Belediyesi ve kayyım yönetimindeki Hakkari Belediyesi'nin yangın söndürme çalışmalarına katkıları ne düzeyde olmuştur? 7. Benzer yangınların önlenmesi için bölgede alınacak yeni tedbirler nelerdir? ## Bakanlığın cevabı Şemdinli ilçesi, Öveç Köyü, Derya mezrasında çıkan yangında 21,15 hektar ormanlık alan zarar görmüştür. Yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılan hava ve kara araçları tek bölgede değil dönem içerisinde meteorolojik veriler değerlendirilerek yangın risk durumu haritasına göre proaktif kaydırmalar yapılarak kullanılmaktadır. Yangına, 52 personel, 250 jandarma, 150 diğer (belediye çalışanları), 2 ilk müdahale aracı ve 7 arazöz ile müdahale edilmiştir. Bahse konu yangına 3 adet yangın söndürme helikopteri ile havadan müdahale yapılmıştır. Bakanlığımızca, meydana gelen orman yangınlarına en kısa sürede ve etkin bir şekilde müdahale edilmektedir. Müdahale edilen yangınlar, makul olan en kısa sürede kontrol altına alınmaktadır. Sorumluluk alanımız dışında olmasına rağmen, orman yangınları dışındaki yangınlara da imkânlarımız ölçüsünde destek verilmekte ve bu yangınlardan çevrenin ve vatandaşlarımızın en az şekilde etkilenmesi sağlanmaktadır. Anayasamızın 169'uncu maddesinde; "Devlet, ormanların korunması ve sahalarının genişletilmesi için gerekli kanunları koyar ve tedbirleri alır. Yanan ormanların yerinde yeni orman yetiştirilir, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamaz. Bütün ormanların gözetimi Devlete aittir." hükmü gereğince, orman yangınlarından zarar gören tüm alanlar yılı içerisinde ağaçlandırma çalışmalarına konu edilerek yeniden ormanlaştırılmaktadır. Ayrca Orman Köylülerinin Kalkındırılmalarının Desteklenmesi Faaliyetlerine İlişkin Yönetmeliğin Borç Erteleme başlıklı madde 22'nin 4" üncü fıkrasında "Deprem, sel, doğal afet, salgın hastalık gibi mücbir sebep hallerinde, kredi desteği verilen orman köylüleri ve kooperatiflerin kırk beş gün içerisinde talepleri halinde, bölge müdürlüğünce tanzim edilecek raporun Genel Müdürlükçe uygun görülmesi durumunda kredi taksitleri 1 yıla kadar faizsiz olarak ertelenebilir." denilmekte olup mevzuatımız doğrultusunda hasar tespit çalışmaları sonuçlandığında kredi kullandırılan orman köylülerimizin kredileri faizsiz olarak ertelenecektir. Ayrıca orman yangınından etkilenen orman köylerine kredi ve hibe desteği verilirken öncelik tanınacaktır. Bakanlığımız orman yangınlarıyla mücadele çalışmalarında diğer kurumlarla olduğu gibi belediyelerle de iş birliği içerisindedir. Öveç köyünde çıkan yangına da belediye personel sağlayarak katkıda bulunmuştur. Her yıl, yangınla mücadele organizasyonunu geliştirmek amacıyla kapasite artırma çalışmaları yürütülmekte, yeni personel alımı ile personel gücü takviye edilmektedir. Yangınların erken tespitine yönelik olarak, insansız hava araçları (İHA'lar) da dahil olmak üzere tüm teknolojik imkânlardan faydalanılmaktadır. Yangınlara havadan daha etkili şekilde müdahale edilmesi amacıyla, Orman Genel Müdürlüğü (OGM) envanterinde bulunan hava araçlarına ilaveten yangın söndürme helikopterleri ve uçakları kiralanmaktadır. Kara ekiplerinin kullanacağı ilk müdahale aracı, arazöz, su ikmal aracı ve iş makineleri gibi araçların satın alımları yapılmaktadır. Ayrıca, orman yolları ile yangın emniyet yolları ve şeritlerinin bakımları gerçekleştirilmekte; yangın havuzları yenilenerek sezon öncesi hazır hale getirilmektedir. Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; e Her yıl orman yangınlarıyla mücadele edecek personele ve gönüllülere teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimi verilmektedir. Eğitimde; yangına Strateji Geliştirme Başkanlığı müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitim yer almaktadır. Halkın orman yangınları konusunda daha duyarlı olmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme çalışmaları yapılmaktadır. Orman köylerinde yaşayan köylü vatandaşlara, çoban, avcı ve arıcılara, öğrencilere, cezaevlerinde bulunan mahkumlara, kamu görevlilerine ve askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimleri verilmektedir. Kamu spotları hazırlanarak görsel, yazılı ve sosyal medyada gösterimleri yapılmaktır. İHA'lar yangın tespiti ve yönetiminde kullanılmaktadır. Yangın yönetiminde ve yangın riski tespitinde, yangın davranış modeli ve karar destek sistemi aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır. İnsansız mobil gözetleme kuleleri inşa edilerek ormanlarımız 7 gün 24 saat kameralar ile izlenmektedir. Genç meşcere bakımları sezon öncesinde tamamlanmaktadır. Yol kenarı bakımları yaptırılarak yangın riski azaltılmaya çalışılmaktadır. Orman yangınları adet ve alan olarak meteorolojik şartların etkisiyle her yıl değişkenlik gösterebilmektedir. Yangın önleme tesisleri (YARDOP) yapılarak ve mevcut tesislerin bakımı tamamlanarak çıkabilecek yangınların büyüme riski azaltılmaya çalışılmaktadır. Hava ve kara araçlarımızın yangınlara daha kısa sürede ve daha etkin bir şekilde müdahale edebilmesi için inşa edilen 4.796 havuz ve gölet kullanıma hazır hale getirilmektedir. Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır. Orman yangın riskinin yüksek olduğu alanlarda, en kısa zamanda müdahale edecek şekilde ilk müdahale araçları, arazözler ve ekipler 1.700 farklı noktada konuşlandırılmıştır. 2003 yılında ortalama 40 dakikayı bulan yangınlara müdahale süresi 11 dakikaya kadar düşürülmüştür. Ülkemiz ormanlarının içerisinde başta yangınla mücadele olmak üzere, üretim, bakım, koruma ve diğer ormancılık faaliyetlerinde kullanılan yaklaşık 240 bin km orman yolunun bakımı yapılmış ve ulaşılabilir hale getirilmiştir. Yerleşim yerleri arasında ulaşımı sağlayan ve orman içerisinden geçen yangın riski yüksek yolların kenarlarında, bakım budama, seyreltme ve temizlik çalışmaları ile yangınla mücadele tesisleri, yangın emniyet yol ve şeritlerinin bakımları yapılmıştır. Ormanlarımızın atıklardan temizlenmesi ve yol kenarlarındaki yanıcı maddelerin azaltılmasına yönelik 2024 yılında "Orman Benim" kampanyası başlatılmış olup 2025 yılında da devam etmektedir. Orman Genel Müdürlüğümüzün orman yangınları, doğal afetler ve acil durumlara müdahale kabiliyetini artırmak amacıyla Orman Arama Kurtarma Ekipleri (ORKUT) kurulmuştur. Bu ekipler, yangın öncesi ve sonrası kurtarma operasyonlarını yürütmek, Strateji Geliştirme Başkanlığı orman alanlarındaki arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek ve gerektiğinde diğer afetlere müdahale etmektedirler. "e Bakanlığımız başta Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) olmak üzere, Jandarma, Milli Savunma Bakanlığı, Karayolları Genel Müdürlüğü ve belediyelerle iş birliği içerisinde çalışmaktadır. Ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak, Bakanlığımız kullanımına sunulan ve orman yangınlarının çıkma olasılığının fazla olduğu bölgelerin günler öncesinden tahmin edilmesine imkân sağlayan MEUS (Meteorolojik Erken Uyarı Sistemi) başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. MEUS sistemi sayesinde yangın çıkma ihtimalinin fazla olduğu günlerde, riskli bölgelerde konuşlu yangınlarla mücadele unsurlarımız teyakkuz durumuna geçirilmekte ve olası orman yangınlarına daha kısa bir zaman periyodunda müdahale edilmektedir. Bakanlığımızca mera, yaylak ve kışlakların ıslah edilerek otlatma kapasitelerinin artırılması, ot kalitesinin iyileştirilmesi, toprak muhafaza tedbirleri uygulanarak erozyonun önlenmesi ve kaliteli kaba yem ihtiyacının karşılanması amacıyla Çayır Mera Islah ve Amenajman Projeleri uygulanmaktadır. Bu kapsamda Hakkâri ilinde 407.877 dekar alanda toplam 9 adet Çayır Mera Islah ve Amenajman Projesi uygulanmıştır. 2026 yılında ise uygulanmasına başlanmak üzere, hazırlanan 27 adet Çayır Mera Islah ve Amenajman Projesi, Bakanlığımız Proje Değerlendirme Kurulu'nca yapılacak değerlendirme sonucunda uygun görülen projelere bütçe tahsis edilerek il müdürlüğümüz tarafından uygulanmaya başlanacaktır. Yangın afeti 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamında olup bu kapsamda sigorta yaptıran üreticilerimizin uğradığı zararlar, TARSİM Eksperlerince yapılan hasar tespitleri neticesinde TARSİM tarafından ivedilikle karşılanmaktadır. 8038 sayılı "Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Tarafından Tarımsal Üretime Dair Hazine Kâr Payı Destekli Yatırım ve İşletme Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Karar" ile 8039 sayılı "T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince Tarımsal Üretime Dair Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Karar" 30.12.2023 tarihli ve 32415 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Doğal afetlerden etkilenen üreticilerimizin 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları ve bu Kararlara dayanılarak hazırlanan 2024/15 sayılı "Tarımsal Üretime Dair Faiz/Kâr Payı Destekli Yatırım Ve İşletme Kredisi/Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Uygulama Esasları Tebliği" kapsamında kullandıkları sübvansiyonlu krediler/finansmanlar, ürünlerin doğal afetlerden etkilendiklerinin tespit edilmesi halinde Bankalar ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi, usul, esas ve mevzuatı çerçevesinde, vade tarihinden/hesap devresinden/taksit tarihinden itibaren 9625 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak | yıl süreyle ertelenebilmekte, azami 5 yıla kadar 620 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak taksitlendirilebilmektedir. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Vezir Coşkun Parlak (DEM Parti, Hakkari). “Hakkari ilinin Şemdinli ilçesinde çıkan bir orman yangınına müdahaleye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/33997, 11 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33997-hakkari-ilinin-semdinli-ilcesinde-cikan-bir-orman-yanginina-mudahaleye-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c925f77e-0de1-49a1-8991-01993db05f35 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.