# Mersin ilinde kuraklığa karşı alınan önlemlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/34192 - **Veren:** Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol, Mersin) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 24 Eylül 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 62 gün sonra, 25 Kasım 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6a318ca1-7cfa-46ba-b6d5-01997ffdd318 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34192-mersin-ilinde-kurakliga-karsi-alinan-onlemlere-iliskin > Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol), 24 Eylül 2025 tarihinde 7/34192 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 62 gün sonra, 25 Kasım 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Ğ. DAT a Mersin, Ağustos 2024 — Temmuz 2025 dönemini kapsayan kuraklık haritasında "şiddetli kuraklık" kategorisinde gösterilmiş; Akdeniz bölgesinin iç kesimleri gibi alanlarla birlikte Türkiye'nin en kritik su sıkıntısı riski taşıyan illerinden biri haline gelmiştir. Yetersiz yağış, artan sıcaklıklar ve azalan yeraltı suyu rezervleri gibi iklimsel değişkenlerle birlikte, baraj ve gölet dolulukları düşmekte, nehir debileri azalmaktadır. Bu durum, sulama gerektiren tarım üretimi, hayvancılık, içme suyu arzı ve doğal ekosistemler üzerinde doğrudan baskı oluşturmaktadır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün iklim sınıflandırmalarında Mersin, bazı indeks ve sınıflandırma modellerine göre "kurak — az nemli" iklim tipine sahip iller arasında gösterilmiştir. Bu sınıflandırmalar, uzun dönemli yağış verileri ve buharlaşma — terleme hesaplamaları ile desteklenmektedir. Mersin Büyükşehir Belediyesi ve MESKİ gibi yerel yönetim birimleri, su kullanımında artış ve su arz güvenliğinde önümüzdeki dönem için kritik tehlike uyarılarında bulunmuştur. İçme suyu şebekesi kaçakları, kayıp — su oranları, su yönetim sistemlerinin verimliliği gibi unsurların şu anda sürdürülebilir su arzı açısından zayıf halkalar olduğu yönünde değerlendirmeler mevcuttur. www Ek olarak, "Monitoring Drought Severity in Mersin and Adana Using MODIS Data and the VHI Index" gibi akademik çalışmalar, özellikle tarımsal faaliyetlerin yoğun olduğu bölgelerde Mersin'in kuraklık şiddetinin iklim normların çok altında olduğunu, bitki örtüsü sağlığı ve su varlığı açısından riskler taşıdığını ortaya koymaktadır. Bu nedenle, Mersin'de kuraklığın tarım, içme suyu arzı, yerel ekonomi ve halk sağlığı üzerindeki etkilerinin net biçimde ortaya konulması, su yönetimi politikalarının, yatırım ve planlama süreçlerinin bu riskleri gözeterek yeniden düzenlenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda; 1. Mersiniline ait son beş yıllık yağış ortalamaları ile "normal" yağış değerleri arasındaki fark nedir? İlçelere göre dağılım nasıl gösterilmektedir? 2. Aynı dönemde, baraj, gölet ve yeraltı suyu rezervlerinin doluluk oranlarında ne kadar düşüş yaşanmıştır? Hangi su kaynaklarının kritik düzeyde azaldığı tespit edilmiştir? 3. İçme suyu ve tarımsal sulama için kullanılan su arz kapasitesi ve talep verileri nedir? Özellikle sulama suyu talebinin ne kadar kısmı karşılanmaktadır? 4. MESKİ ve diğer ilgili birimlerin su kaybı (kayıp — kaçak) verileri nasıldır? Bu kayıpları azaltmaya yönelik yatırımlar hangi aşamadadır? 5. Kuraklığa dayanıklı tarım ürünleri, bitki türleri ve sulama yöntemleri (örneğin damla sulama, yağmur hasadı) ile yerel çiftçilerin adaptasyonu konusunda Bakanlığın özel bir planı var mıdır? 6. Yeraltı suyu çekimleriyle ilgili izin, denetim ve tahsis durumu nasıldır? Özellikle su tablolarının geri çekilmesine yol açan işlemler resmi verilerle izlenmekte midir? 7. Kuraklık nedeniyle halk sağlığı riskleri, içme suyu kalitesi sorunları ve tarımsal ürün veriminde düşüşler gözlenmiş midir? Bu konuda yapılmış saha çalışmaları veya resmi analizler var mıdır? 8. Mersin için hazırlanan kuraklık erken uyarı sistemi, su kaynaklarını izleme altyapısı (sensör, istasyon, uydudan izleme gibi) ve kriz yönetimi planı mevcut mudur? Varsa ne zaman yürürlüğe girmiştir? 9. Tarım ilaçlama, yapılaşma, sanayi faaliyetleri gibi ek stres faktörlerinin su kalitesi ve su miktarına olan etkileri incelenmiş midir? 10. Su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımını sağlamak için Bakanlık ve yerel yönetimler arasında koordinasyon mekanizmaları nelerdir? Bu çerçevede yapılmış yasal düzenlemeler veya politika değişiklikleri var mıdır? ## Bakanlığın cevabı Mersin ilinde son beş yılın (2020-2024) yağış ortalaması 525 mm olup uzun yıllar (1980-2024) yağış ortalaması 605 mm? dir. Son beş yılın yağış ortalamasının uzun yıllar ortalamasının "013 oranında altında kaldığı görülmüştür. Mersin iline verilen içme suyu 106.76 hm? olup Berdan Barajı'ndan karşılanmaktadır. Ayrıca, Mersin merkez ve Tarsus ilçesine ilave 127,54 hm? içme suyunun Pamukluk Barajı'ndan tahsisi planlanmıştır. Pamukluk Barajı'nın içme suyu tesislerinin devreye girmesi halinde önümüzdeki dönemlerde içme suyu tahsis miktarı toplamda 234.3 hm? olacaktır. Pamukluk İsale Hattı inşaatı çalışmaları devam etmekte olup arıtma tesisinin inşaat ihalesi ise Cumhurbaşkanlığı Strateji Bütçe Başkanlığı tarafından proje artışı yapılmasına müteakip yapılacaktır. Mersin ilinin sulama alanı 91.845 hektardır. Mersin ilinde talep edilen su miktarı 750 hm? ve tarımsal amaçlı verilen su miktarı ise 790 hm? sulama suyu ihtiyacının tamamı karşılanmıştır. Ayrıca, vatandaşlar tarafından gelen yeraltısuyu sulaması ile ilgili talepler 167 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilerek, gerekli işlemler yapılmakta ve vatandaşın faydalı ihtiyacı kadar su tahsisi yapılmaktadır. Bakanlığımızca, tarımsal üretimde suyun etkin ve verimli kullanılması amacıyla, 2800 sayılı "Kırsal Kalkınma Destekleri Kapsamında Tarıma Dayalı Ekonomik Yatırımlar ve Kırsal Ekonomik Altyapı Yatırımlarının Desteklenmesine İlişkin Karar" ve bu Karar kapsamında hazırlanan "Kırsal Kalkınma Destekleri Kapsamında Bireysel Sulama Sistemlerinin Desteklenmesi Hakkında Tebliğ (2021/7)" hükümleri doğrultusunda, modern basınçlı sulama sistemlerinin çiftçiler tarafından benimsenmesi ve yaygınlaşması hedeflenmektedir. Bu kapsamda, 2025 yılında projeye esas hibe üst limiti 10.000.000 TL olarak belirlenmiş olup 950 oranında hibe desteği sağlanmaktadır. Sulama sistemleri başvuru konuları aşağıda sıralanmaktadır. e Tarla içi damla sulama sistemi kurulması, e Tarla içi yağmurlama sulama sistemi kurulması, "e Tarla içi mikro yağmurlama sulama sistemi kurulması, " Tarla içi yüzey altı damla sulama sistemi kurulması, e Lineer veya Center Pivot sulama sistemi kurulması, e Tamburlu sulama sistemi kurulması, e Güneşenerjili sulama sistemi kurulması, " o Tarımsal sulama amaçlı güneş enerji sistemleri ve " Akıllı sulama sistemleri. Bakanlığımızca tarımda kullanılan suyun etkin kullanımını sağlamak üzere 2007 yılından itibaren bireysel tarla içi modern sulama sistemlerine Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KK YDP) kapsamında 4650 oranında hibe desteği sağlanmaktadır. Bu kapsamda 2007-2024 yılları arasında 57.294 projeyle 5,4 milyon dekarlık alanın modem sistemlerle sulanması sağlanmıştır. Ayrıca; tarımsal kuraklıkla mücadeleye ilişkin Bakanlığımızca yapılan çalışmalar "Türkiye Tarımsal Kuraklıkla Mücadele Stratejisi ve Eylem Planı (2023—-2027)" çerçevesinde Strateji Geliştirme Başkanlığı yürütülmekte olup iklim değişikliği, doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı, çevre ve iklim dostu tarımsal uygulamaları yaygınlaştırmak amacıyla proje faaliyetleri sürdürülmektedir. Su kaynaklarının korunmasına ve sürdürülebilir bir şekilde kullanılmasına yönelik olarak tarım ve diğer bütün sektörlerin geleceğe yönelik yapacağı faaliyetler için ihtiyaç duyacağı suyun planlanarak kullanılması maksadıyla havza ölçekli Sektörel Su Tahsis Planları; Bakanlığımızca hazırlanmaktadır. Şu ana kadar Seyhan, Gediz, Küçük Menderes, Konya, Akarçay, Burdur, Batı Akdeniz, Kuzey Ege, Büyük Menderes, olmak üzere 9 havzada SSTP tamamlanmış ve yayımlanmıştır. Su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımını sağlamak amacıyla, havzadaki paydaşların katılımıyla Kuraklık Yönetim Planları hazırlanmış ve bu planlar doğrultusunda su verimliliğini artırıcı tedbirler belirlenmiştir. Ülkemizde 25 nehir havzasında hazırlanmış olan Kuraklık Yönetim Planları çerçevesinde; su verimliliğini teşvik eden sulama yöntemleri, kuraklığa dayanıklı tarım uygulamaları, alternatif su kaynaklarının kullanımı ve yağmur suyu hasadı ile damla sulama yöntemi gibi su verimliliğini artırmaya yönelik tedbirler yer almaktadır. Bakanlığımızca 2016 yılında tamamlanan "İklim Değişikliğinin Su Kaynaklarına Etkisi Projesi" ile iklim değişikliğinin tüm havzalarda yüzey ve yer altı sularına muhtemel etkisi tespit edilmiş ve gerekli uyum faaliyetleri belirlenmiştir. Ülkemizde tüm sektörlerde suyun verimli kullanılması ve su verimliliği konusunda toplumsal farkındalığın artırılması amacıyla 31.01.2023 tarihinde "Ulusal Su Verimliliği Seferberliği" başlatılmıştır. Seferberlik kapsamında kentsel, endüstriyel ve tarımsal su verimliliğinin sağlanmasına ilişkin rehber dokümanlar hazırlanmış olup www.suverimliligi.gov.tr adresinden dokümanlara ulaşılabilmektedir. Tüm sektörlerde su verimliliği bilincinin oluşturulması ve farkındalık oluşturulması maksadıyla ülke genelinde eğitim çalışmaları yürütülmektedir. Suyun verimli kullanılmasına ilişkin afişler ve reklam panoları hazırlanmış olup halkın farkındalığının sağlanması maksadıyla ortak alanlarda sergilenmeye başlanılmıştır. Su verimliliği seferberliğinin uygulanmasına yönelik 27.12.2024 tarihli ve 32765 sayılı Resmi Gazete'de "Su Verimliliği Yönetmeliği" yayımlanmıştır. Mezkur Yönetmelik ile sektörel su kullanımlarının izlenmesi, kayıt altına alınması, orantısız su kullanımlarının ve Su kayıplarının azaltılması, ekosistemlerin ve su kaynaklarının korunarak her türlü su kullanımında verimliliğin sağlanması hedeflenmektedir. Ulusal su verimliliği hedeflerinin ve stratejilerinin ortaya konulduğu "Değişen İklime Uyum Çerçevesinde Su Verimliliği Strateji Belgesi ve Eylem Planı (2023-2033)" hazırlanmıştır. Planda, sektörel ve bireysel su kullanımlarında hedefler, stratejiler, eylemler ve sorumlu kurumlar belirlenmiştir. Ayrıca plan kapsamında tarımsal su kullanım verimliliğini artıran uygulamaların yaygınlaştırılmasıyla mevcut durumda 9650 olan sulama randımanının 2030 yılına kadar 9060, 2050 yılına kadar "065 seviyesine yükseltilmesi hedeflenmektedir. Yeraltı suyu akiferlerinin teknik personel tarafından yapılan çalışmalar ile belirlenen yeraltısuyu rezervleri vardır. Bir akiferde yapılan yeraltı suyu tahsisleri/çekimleri bu rezerve ulaşınca yeraltı suyu seviyelerinin düşmesini ve su rezervinin tükenmesini önlemek amacı ile akifer tahsise kapatılarak yeni kuyu açılmasına izin verilmemektedir. 167 sayılı Yeraltısuları Hakkında Kanun'un 18'inci maddesi kapsamında; izinsiz açılan kuyulara öncelikle idari para cezası uygulanmakta, ardından uygun görülmesi halinde Strateji Geliştirme Başkanlığı belgelendirilmekte, yukarıda belirtildiği gibi tahsise kapatılan bir saha içerisinde açılması halinde ise, kuyu kapatılmaktadır. Mersin ilinde bulunan su kaynakları, akarsu kolları üzerinde yer alan 29 adet akım gözlem istasyonuyla izlenmektedir. Bakanlığımız tarafından kuraklık krizinin önceden öngörülerek yönetilmesi amacıyla Ülkemizde ulusal boyutta 2024 yılında başlatılan "Kuraklık Tahmini ve Erken Uyarı Sistemi" kurulması çalışmalarının 2027 yılında tamamlanması hedeflenmektedir. Bakanlığımız tarafından belediyeler arasında bilgi ve tecrübe paylaşılmasına olanak sağlayan Belediye Su Kardeşliği programı başlatılmıştır. Bu zamana kadar 62 il ve büyükşehir belediyesi bu programa dahil olmuştur. Bu kapsamında su kardeşliği protokolleri imzalanarak su verimli kentler oluşturmak için iyi uygulamaların yaygınlaştırılması amaçlanmaktadır. 2024 yılında Mersin Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ile Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü arasında protokol imzalanmış olup çalışmalar devam etmektedir. Bu çalışmalara ilave olarak; İl Su Kurulları ve Havza Su Kurullarında kurul üyesi olan paydaş kurum ve kuruluşlara su kayıpları ve su verimliliği konusunda bilgilendirmeler yapılmakta, idarelerin su kayıplarının azaltılması ve su verimliliğinin iyileştirilmesine yönelik konular gündeme alınmakta ve çözüm yolları karara bağlanmaktadır. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol, Mersin). “Mersin ilinde kuraklığa karşı alınan önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/34192, 24 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34192-mersin-ilinde-kurakliga-karsi-alinan-onlemlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6a318ca1-7cfa-46ba-b6d5-01997ffdd318 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.