# Ülkemizde eğitim gören yabancı uyruklu öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kayıt sürecine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/34397
- **Veren:** Deniz Demir (CHP, Ankara)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 29 Eylül 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 51 gün sonra, 19 Kasım 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4ddad6a5-889f-4778-824e-019999c35b6c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34397-ulkemizde-egitim-goren-yabanci-uyruklu-ogrencilerin-yuksekogretim-kurumlarina-kayit-sureci

> Deniz Demir (CHP), 29 Eylül 2025 tarihinde 7/34397 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 51 gün sonra, 19 Kasım 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Deniz Demir

Yükseköğretim Kurulu 2024 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporuna göre; yabancı uyruklu öğrencilerin Türkiye'deki üniversitelere kayıt sürecinde girdikleri sınavların sonuçlarına yönelik kontrol mekanizması bulunmadığı belirlenmiştir. YÖK'e yönelik denetim raporuna göre, YÖKSİS veri tabanında yükseköğretim kurumlarına kayıt olan öğrencilerin giriş türüne yer verilmiştir. İncelemede, yabancı uyruklu öğrencilerin YÖKSİS"e kayıt işlemlerinde sınav/puan gibi bilgilerin yer almadığı tespit edilmiş, giriş türünün, "Yurt dışından kabul edilen öğrenci kontenjanlarına başvurup kendi imkânları ile eğitim almak isteyen öğrenci (Ön lisans-Lisans)" olarak işlendiği anlaşılmıştır. Yabancı uyruklu öğrencilere yönelik YÖKSİS teki bilgi eksikliğinin ciddi bir kontrol zafiyeti yarattığının altını çizen Sayıştay denetçisi, raporda şu ifadeleri kullanmıştır: "Bu durum kayıt sürecinde suiistimallere ve kontrol zafiyetine neden olabilecektir. Ayrıca eğitim ve öğretimde imkân ve fırsat eşitliğini zedeleyecektir."

Bu çerçevede;

1. Yabancı uyruklu öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kayıt sürecinde yükseköğretim ilkeleri çerçevesinde gerekli düzenlemelerin yapılarak gerekli kontrol mekanizmalarının oluşturulması nasıl sağlanacaktır? Kayıt sürecinde oluşabilecek olası suiistimallere ve kontrol zafiyetleri nasıl engellenecektir?

2. Yabancı uyruklu öğrencilerin Türkiye"deki üniversitelere kayıt sürecinde girdikleri sınavların sonuçlarına yönelik kontrol mekanizması neden eksiktir?

3. Yükseköğretim kurumları tarafından yabancı uyruklu öğrencinin kayıt esnasında sınava girip / girmediği, sınava girmiş ise almış olduğu puanın yalnızca ilgili yükseköğretim kurumu tarafından bilindiği, Başkanlık nezdinde herhangi bir kontrol mekanizmasının olmadığı tespiti doğru mudur? Başkanlık tarafında bir kontrol mekanizması bulunmamasının gerekçesi nedir?

## Bakanlığın cevabı

A/gugol Ge 1S

b) 09/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1713228 sayılı yazınız. 4 4

c) 17/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1718631 sayılı yazınız. VS 010 OL ç)21/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720765 sayılı yazınız. N /, d)22/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720796 sayılı yazınız. İ/ 45071 ze 8

1/3076 75X1$

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen İzmir Milletvekili Rahmi Aşkın TÜRELİ'nin 7/34266, Ankara Milletvekili Deniz DEMİR'in 7/34397, Artvin Milletvekili Uğur BAYRAKTUTAN'ın 7/34899, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7134901, İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN'ın 7/35010, Kütahya Milletvekili Ali Fazıl KASAP'ın 7/35020 ve 7/35022, Kayseri Milletvekili M. Baki ERSOY'un 7/35026, Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/35134, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 7/35136, Çanakkale Milletvekili İsmet GÜNEŞHAN'"'ın 7/35141 ile Mardin Milletvekili Beritan GÜNEŞ ALTIN"ın 7/35 146 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Way OLU e-posta; sgb(ömeb.gov.tr Telefon: (0312) 4132738 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539

EĞEN a . OL 10 GE MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN ME 7 Kİ Strateji Geliştirme Başkanlığı Do YUZYıLı SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 73884 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek'te yer almaktadır.

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı Sayı © :E-57802651-610-73884 W

Konu : Soru Önergesi - 7/34397

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA ?

(Strateji Geliştirme Başkanlığı) XV İlgi : 09.10.2025 tarihli ve E-32661919-610-143492133 sayılı yazık

Ankara Milletvekili Deniz DEMİR tarafından verile Ne, esas sayılı Soru Önergesi Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiştir.

Bilindiği üzere 2547 sayılı Yükseköğretim Kanun maddesinde yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğretimini

6287 sayılı Kanun'la değişik 45/f Aypamını (lise) yurtdışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabul usul #& belirlenir hükmü yer almaktadır. i

Yükseköğretim Kanununun 45. maddesinin ye bentleri uyarınca;

a) Yükseköğretim kurumlarına giriş ve *yefiğstirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla,

f) Yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğı€Üimin tamamını yurt dışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabulü

Yükseköğretim Kurulu tarafındayfiglirİshen usul ve esaslara göre yapılmaktadır.

Türkiye'deki yükseköğretim kyumlâtamıza daha çok sayıda yurt dışından öğrenci kabul edilerek Türkiye'nin yabancı uyruklu öğre Kğ Yerarndan tercih edilen bir ülke olmasının ve Türkiye'nin uluslararası rekabete açılbilmesind Kyfanmas ları Yükseköğretim Kurulu tarafından uA ınıza öğrenci kabulünde kendi öğrencisini kendisinin anı tanınması, wisteminde işlenen konular ve ders içerikleri ile yurt dışındaki eğitim p içeriklerinin örtüşmediği, ortaöğretimini Türkiye'de tamamlamayan etmeleri beklendiği meiyg DÜ öğrencilerinde mağduriyetlerinin engellenmesi, Ortaöğretim seviyesindeki eğitim sistemi faffğı Lü e eğiti . uyruklu

Gey Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar uyarınca yurt dışından öğrenci kabul kontenjanları $ de kendi imkanlarıyla ülkemizde ön lisans ve lisans eğitimi almak isteyen başvuru şartına dayların, bir ortaöğretim kurumundan mezun olması ve her üniversite tarafından belirlenen ve

Başkanlığımızca da uygun görülen sınav ve puanlara (TR-YÖS, Abitur, SAT, IB, GCE AL, Ta Ise not ortalaması gibi) sahip olması, bu belgeler ve üniversitenin talep edeceği diğer belgeler i üniversiteye başvurması ve üniversite tarafından değerlendirmeye alınması gerekmektedir.

2023 yılından itibaren yurt içinde ve yurt dışında Türkiye Yurt Dışından Öğre fly (TR-YÖS) yapılmakta olduğu dikkate alınarak, 2024-2025 eğitim öğretim yılından yükseköğretim kurumlarında yurtdışından öğrenci kabulüne ilişkin sınav yapılm tarafından yılda 2 kez düzenlenen TR-YÖS sonuçları tüm Devlet yükseköğretim ku kullanılacaktır. 7 4

TR-YÖS'ün her ülkede düzenlenemiyor olması nedeniyle a ATİ kurumlarımız, yurt olup, ÖSYM ları tarafından dışından öğrenci kabul kriterlerinde TR-YÖS ve diğer uluslararası sınav, j enin ulusal sınavı, not ortalamaları gibi üniversitelerince belirlenmiş olan yönerge veya kriteri er alan sınav ve puanları başvuru kabulde kullanmaya devam etmektedirler. Yönergeleri Yükseliğiğüğim Kurulu tarafından uygun görülen üniversiteler kabul edecekleri sınav ve puanlara ilişkin Iı yurtdışından öğrenci kabul kontenjanlarına başvuracak adayların bilgilendirilmesi ( ayfa kendi internet sitelerinde yayımlamaktadırlar. Başvurular üniversiteler tarafından kabul aç füygit değerlendirilmekte olup merkezi bir yerleştirme söz konusu değildir. Bahse konu öğrencileri âh ul koşullarını sağlayıp sağlamadığı hususundaki sorumluluk üniversiteye aittir. Yükseköğreti mlarımızda Yükseköğretim Denetleme Kurulu tarafından yapılan denetimlerde uluslararası öğ bul kontenjanlarına başvurulara ilişkin hususlar da incelenmektedir.

Yükseköğretim kurumlarımızın yurtdışından ,öğügfi$i kabulünde kullanacakları sınav ve puanlara ilişkin tekliflerinin Akademik Birim Ağacı Yö Sistemi (ABAYS) sistemi üzerinden alınması hususunda yazılım çalışması yapılmış ancak tekliflerin üniversiteler tarafından farklı isim üretilerek sisteme işlenmesi nedeniyle sınav ve puanlafâ yönelik birliktelik sağlanması amacıyla yazılım güncellenmesi gerekliliği ortaya çıkmıştırğ, Ayrıca anılan Sayıştay Raporu çerçevesinde Yurtdışından Öğrenci Kabul Kontenjanlarından yaragfânarâğ kayıt olanların hangi sınav ve puan ile başvurusunun kabul edildiğine ilişkin bilginin YÖK SİS&belgelerinde yer alması için ABAYS sisteminde gerekli güncellemenin yapılması sonucundâdğö2) konusu sistemden çekilecek kriter bilgilerinin Üniversite tarafından belirlenen/girilen m ı puan çerçevesinde öğrencinin sunduğu belge puanının üniversitece işlenmesinin sağ a yönelik çalışmaların yapılması hususunda gerekli yazılım çalışmalarına başlanmasına ) rişimlerde bulunulmuştur.

---

**Kaynak gösterme:** Deniz Demir (CHP, Ankara). “Ülkemizde eğitim gören yabancı uyruklu öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kayıt sürecine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/34397, 29 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34397-ulkemizde-egitim-goren-yabanci-uyruklu-ogrencilerin-yuksekogretim-kurumlarina-kayit-sureci (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4ddad6a5-889f-4778-824e-019999c35b6c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.