# Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulunun verdiği kararlara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/34697 - **Veren:** Sezai Temelli (DEM Parti, Muş) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 6 Ekim 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 120 gün sonra, 3 Şubat 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/36d3dc5e-1d2d-4a11-8183-0199bdb72351 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34697-elazig-1-nolu-yuksek-guvenlikli-cezaevi-idare-ve-gozlem-kurulunun-verdigi-kararlara-iliski > Sezai Temelli (DEM Parti), 6 Ekim 2025 tarihinde 7/34697 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 120 gün sonra, 3 Şubat 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasa'nın 98"inci ve İçtüzük 'ün 96'ıncı ve 99'uncu Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Sezai Temelli Muş Milletvekili DEM Parti Grup Başkanvekili Tarafıma gönderilen bir mektupta, Elâzığ I Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulu'nda gerçekleştirilen mülakatlarda mahpuslara yöneltilen soruların çoğunlukla "pişman mısın, değil misin?" şeklinde olduğu, bunun üzerinden "hükümlünün dışarı çıktığında tekrar suç işleyip işlemeyeceğine dair değerlendirme yapılamayacağı" gerekçesiyle tahliye taleplerinin reddedildiği aktarılmaktadır. Vedat Kurt isimli mahpusun kaleme aldığı mektupta, kurul kararlarının masumiyet karinesine aykırı olduğu; suç ya da ceza ile hiçbir ilgisi bulunmayan, tamamen keyfi ve öznel sorularla mahpusların siyasi düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlandığı belirtilmektedir. Örneğin, 20.08.2025 tarihli ve 2025/1652 sayılı kurul oturumunda bir mahpusa "Mazlum Abdi neden Öcalan'ın sözünü dinlemediği" sorusu yöneltilmiş, bir kurul üyesi doktorun ise "Ben Abdullah Öcalan'ın zekâsına hayranım" dedikten sonra "Savcım, bunlar çok kitap okudukları için çok uyanıklar. Sorulara dolambaçlı cevaplar veriyorlar." ifadelerini kullandığı aktarılmıştır. Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulları'nın bu tür uygulamaları, cezalarını tamamlayan mahpusların tahliye edilmemelerine ve özellikle siyasi mahpusların serbest bırakılmalarının keyfi biçimde engellenmesine neden olmaktadır. Bu durumun hiçbir hukuki dayanağı olmadığı gibi, masumiyet karinesi ve Anayasa'nın temel hak ve özgürlük güvenceleriyle de açıkça çeliştiği görülmektedir. 3Ubİ? Bu kapsamda; Elâzığ I Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulu'nun kararları hangi objektif kriterlere dayanmaktadır? Kurullarda mahpusları siyasi görüş ve kanaat açıklamaya zorlayan soruların yöneltildiği iddialar doğru mudur? İdare ve Gözlem Kurumları'nın mahpuslarla yaptığı görüşmelerin kamera kayıtları düzenli olarak incelenmekte midir? Bu kayıtların incelenmesi hususunda herhangi bir denetim veya mekanizma işletilecek midir? Masumiyet karinesine aykırı ve keyfi kararlar nedeniyle tahliyeleri engellenen mahpuslarla ilgili olarak herhangi bir idari veya yargısal soruşturma başlatılmış mıdır? Cezasını tamamladığı halde tahliyesi engellenen mahpusların durumuna ilişkin bir yasal düzenleme yapacak mısınız? Cezaevi İdare ve Gözlem Kurullarının bağımsız, tarafsız ve objektif ölçütlere dayalı karar vermediği yönünde mahpuslardan gelen şikayetler dikkate alındığında, bu kurulların lağvedilmesine ilişkin bakanlığınızca herhangi bir çalışma yürütülmekte midir? ## Bakanlığın cevabı Ğ * a A yl 3 1717714 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Muş Milletvekili Sezai Temelli tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/34697 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hüp:/vatandaş.uyap. gov.tr adresinden TDH8LHo - *U8VZW9 - 2YIuzwH - ul/HVAz ie erişebilirsin başla Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-1737-6096/8374 Konu : Yazılı soru önergesi G./<2./2026 Sayın Sezai TEMELLİ Muş Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/34697 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi mahpus" kavramı bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır. 11- A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. B) 5275 sayılı Kanunun; I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı, 2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fikrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden tMeC / nP - -Mwb9oh - xOb3nz9 - yg 1Y48- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fikrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. 5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir. C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin; I- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı, 2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir. I11- Anayasanın, "Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi" kenar başlıklı 88. UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden tMeC/nP - 4-Mwb9oh - xOb3nz9 - ye 1U48- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren | sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı oKararnamesinin 38. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir. IV- Elazığ Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 24/10/2025 tarihli cevapta; Elazığ | Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü bildirilmiştir. Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden tMeC /nP - 4Mwb9oh - xOb3nz9 - yglU48- ile erişebilirsin Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Sezai Temelli (DEM Parti, Muş). “Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulunun verdiği kararlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/34697, 6 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34697-elazig-1-nolu-yuksek-guvenlikli-cezaevi-idare-ve-gozlem-kurulunun-verdigi-kararlara-iliski (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/36d3dc5e-1d2d-4a11-8183-0199bdb72351 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.