# Sayıştayın 2024 yılı Denetim Raporu'nda YÖK ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/35017 - **Veren:** Yüksel Taşkın (CHP, İzmir) - **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin) - **Veriliş tarihi:** 10 Ekim 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 34 gün sonra, 13 Kasım 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e0f0f090-05fa-4843-9bdf-0199dcb0c4fb - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35017-sayistayin-2024-yili-denetim-raporu-nda-yok-ile-ilgili-yaptigi-bazi-tespitlere-iliskin > Yüksel Taşkın (CHP), 10 Ekim 2025 tarihinde 7/35017 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 34 gün sonra, 13 Kasım 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. | Yüksel Taşkın 2024 yılı Sayıştay Raporu'nda YÖK ile ilgili yaplan denetimde YÖKSİS veri tabanında yükseköğretim kurumlarına kayıt olan öğrencilerin giriş türü yer almakta olup, yurtdışından öğrenci kabul kontenjanlarından yararlanarak kayıt olanların hangi sınav ve puan ile başvurusunun kabul edildiğine ilişkin bir bilgi bulunmadığı tespit edilmiştir. 06.11.1981 tarihli ve 17506 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun "Ana ilkeler" başlıklı 5'inci maddesi gereğince yükseköğretimde imkân ve firsat eşitliğini sağlayacak önlemler alınması gerekmektedir. Anılan Kanun'un Yükseköğretim Kurulunun görevleri" başlıklı 7'nci maddesinin (h) bendi gereğince Başkanlığın, üniversitelerin her eğitim - öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; Üniversitelerin her eğitim — öğretim programına kabul edeceği öğrenci sayısı önerilerini inceleyerek kapasitelerini tespit etmek; insan gücü planlaması, kurumların kapasiteleri ve öğrencilerin ilgi ve yetenekleri doğrultusunda ortaöğretimdeki yönlendirme esaslarını da dikkate alarak öğrencilerin seçilmesi ve kabul edilmesi ile ilgili esasları tespit etmek ve aynı maddenin (1) bendi gereğince yükseköğretim kurumlarında ve bu kurumlara girişte imkan ve fırsat eşitliği sağlayacak önlemleri alma görevi bulunmaktadır. 30.06.2003 Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararı ile 2004-2005 eğitim öğretim yılından itibaren kendi imkânları ile öğrenim görmek isteyen yabancı uyrukluların yükseköğretim kurumlarında merkezi olarak yerleştirilme işlemlerine son verildiği anlaşılmıştır. Anılan öğretim yılından itibaren, belirlenen yabancı uyruklu öğrenci kontenjanları çerçevesinde yabancı uyrukluların başvuruları ilgili yükseköğretim kurumlarınca kabul edilmekte olup adayların kabulleri ÖSYM tarafından yapılan Yabancı Uyruklu Öğrenci Sınavı (YÖS) Temel Öğrenme Becerileri testinden 40'ın altında standart puan almamak kaydıyla YÖS sonuçları veya yükseköğretim kurumlarının teklifi üzerine Yükseköğretim Kurulunun onaylamış olduğu sınav ve taban puanları değerlendirilerek ilgili yükseköğretim kurumlarınca yapılmaktaydı. 30.04.1985 tarihli ve 18740 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan (Mülga) Türkiye" de Öğrenim Gören Yabancı Uyruklu Öğrencilere İlişkin Yönetmelik'in # üncü maddesi gereğince kurulmuş olan Değerlendirme Kurulunun 06.01.2010 tarihli toplantısında "2010-2011 öğretim yılından itibaren uygulanmak üzere Türkiye'de yükseköğretiin programlarına yerleştirme için yapılan YÖS"ün kaldırılarak yabancı uyruklu öğrenci kabulünde uygulanacak esasların ve Türkiye-Avrupa Birliği Karma Parlamento Komisyonu Üyesi kabul şartlarının üniversiteler tarafından belirlenerek Yükseköğretim Kuruluna bildirilmesi ve Yükseköğretim Kurulundan onaylanmış koşullarla yabancı uyruklu öğrencilerin kabulünün yapılması" karar altına alınmıştır. Yapılan güncellemeler sonucunda hali hazırda geçerli olan Başkanlık tarafından kabul edilen Yurtdışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar'ın "Üniversitelerin Kabul Koşullarına İlişkin İlkeler"in 1'inci maddesi; "Ülkelerin kendi ulusal sınavları, uluslararası sınavlar, ortaöğretim (lise) not ortalamaları, üniversite tarafından (2024- 2025 itibariyle devlet yükseköğretim kurumları hariç) yapılan sınav vb. gibi öğrenci kabulünde kullanılacak yöntemlerin minimum puanlarının da yer aldığı yurt dışından öğrenci kabulüne ilişkin esasların Üniversite senatolarınca kabul edilen bir yönerge veya yönetmelik şeklinde düzenlenerek Yükseköğretim Yürütme Kurulunun onayına sunulması," şeklindedir. Anılan madde gereğince yükseköğretim kurumları yabancı uyruklu öğrencilerin kabulü sırasında yabancı uyruklu öğrencilerin kendi ulusal sınavları, uluslararası sınavlar, ortaöğretim (lise) not ortalamaları, ilgili yükseköğretim kurumu tarafından yapılan sınav vb. gibi öğrenci kabulünü yapmaktadır. Yapılan inceleme sonucunda, yabancı uyruklu öğrencilerin yükseköğretim kurumları tarafından bilgi aktarılan YÖKSİS'e kayıt işlemlerinde sınav/puan gibi bilgiler yer almadığı ve giriş türü olarak "Yurt dışından kabul edilen öğrenci kontenjanlarına başvurup kendi imkânları ile eğitim almak isteyen öğrenci (Ön lisans-Lisans)" olarak işlendiği anlaşılmıştır. Diğer bir ifadeyle yükseköğretim kurumları tarafından yabancı uyruklu öğrencinin kayıt esnasında sınava girip / girmediği, sınava girmiş ise almış olduğu puan yine ilgili yükseköğretim kurumu tarafından bilinmekte, Başkanlık nezdinde herhangi bir kontrol mekanizmasının olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durum kayıt sürecinde suistimallerin oluşabilmesine ve kontrol zafiyetine neden olabilecektir. Ayrıca eğitim ve öğretimde imkân ve fırsat eşitliğini zedeleyecektir. Bu bağlamda; " Bu zaafiyetin sebebi nedir? e YÖK, şu ana kadar yükseköğretim kurumlarına kayıt yaptıran yabancı uyruklu öğrencileri nasıl denetlemiştir? Geçmiş dönemleri kapsayan bir inceleme yürütmekte midir? " Bu zaafiyetin ivedilikle giderilmesi yönünde nasıl bir çalışma yapılmaktadır? ## Bakanlığın cevabı 3yEs3 0e Tİ A/0ş9oy Se b) 09/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1714399 sayılı yazınız. c) 10/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1715447 sayılı yazınız. Vi 9103 Ok a ç) 21/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720765 sayılı yazınız. d)22/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1722809 sayılı yazınız. N/7594$ Gk 30 e) 28/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1724950 sayılı yazınız. () 28/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1724967 sayılı yazınız. 11757 20 GE (0 Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e-f)'de kayıtlı yazıyla iletilen Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/34402, Tunceli Milletvekili Ayten KORDU'nun 7/34501, İstanbul Milletvekili Elif ESEN'in 7/34505, Diyarbakır Milletvekili Ceylan AKÇA CUPOLO'nun 7/34653 ve 7/35007, İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN'ın 7/35012, 7/35017 ve 735387, İstanbul Milletvekili Özgül SAKİ'nin 7/35268, İzmir Milletvekili İbrahim AKIN'ın 7735270, İstanbul Milletvekili İsa Mesih ŞAHİN'in 7735274 ile Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/35542 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539 X/3s901F MN ki N CS k.7 a) MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI (O) Şilzimn "23 EŞE Strateji Geliştirme Başkanlığ yozyu Çiğ 2) rTalejt gelişiirme başkanlığı PO SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 73900 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek'te yer almaktadır. YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı Sayı (o :E-57802651-610-73900 Konu : Soru Önergesi - 7/35017 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA (Strateji Geliştirme Başkanlığı) > İlgi : 22.10.2025 tarihli ve E-32661919-610-144638900 sayılı yz İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN tarafından verile nl esas sayılı Soru Önergesi Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiştir. Bilindiği üzere 2547 sayılı Yükseköğretim Kanun 60287 sayılı Kanun'la değişik 45/f maddesinde yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğretimini Amını (lise) yurtdışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabul usul 6 belirlenir hükmü yer almaktadır. Gi. Yükseköğretim Kanununun 45. maddesinin pol EW) bentleri uyarınca; a) Yükseköğretim kurumlarına giriş ve Syefiğtirme işlemleri imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, f) Yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğrİğmin tamamını yurt dışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabulü i Yükseköğretim Kurulu tarafınday Türkiye'deki yükseköğretim ky Sları Yükseköğretim Kurulu tarafından en usul ve esaslara göre yapılmaktadır. pılâğamıza daha çok sayıda yurt dışından öğrenci kabul edilerek Türkiye'nin yabancı uyruklu öğreycMer arafından tercih edilen bir ülke olmasının ve Türkiye'nin uluslararası rekabete açılabilmesi, anması, Yükseköğretim kur rimıza Öğrenci kabulünde kendi öğrencisini kendisinin belirleyeceği yöntemlerle ike! anı tanınması, Türkiye'deki ortaöğugti steminde işlenen konular ve ders içerikleri ile yurt dışındaki eğitim sisteminde işlenen de içeriklerinin örtüşmediği, ortaöğretimini Türkiye'de tamamlamayan Ilenmesi, Ortaöğretim seviyesindeki rt dışında tamamlayan T.C, uyruklu huşugları da dikkate alınarak 21.01.2010 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında gd, Öğrenci kabulüne ilişkin esaslar belirlenmiştir. Bü, çerçevede çeşitli tarihlerde yapılan Yükseköğretim Kurulu toplantılarında belirlenen Yun Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar uyarınca yurt dışından öğrenci kabul kontenjanları de kendi imkanlarıyla ülkemizde ön lisans ve lisans eğitimi almak isteyen başvuru şartına A dayların, bir ortaöğretim kurumundan mezun olması ve her üniversite tarafından belirlenen ve not ortalaması gibi) sahip olması, bu belgeler ve üniversitenin talep edeceği diğer belgeler üniversiteye başvurması ve üniversite tarafından değerlendirmeye alınması gerekmektedir. 2023 yılından itibaren yurt içinde ve yurt dışında Türkiye Yurt Dışından Öğre Ha Başkanlığımızca da uygun görülen sınav ve puanlara (TR-YÖS, Abitur, SAT, IB, GCE AL, ny | Sınavı (TR-YÖS) yapılmakta olduğu dikkate alınarak, 2024-2025 eğitim öğretim yılından ren Devlet yükseköğretim kurumlarında yurtdışından öğrenci kabulüne ilişkin sınav yapılm olup, ÖSYM tarafından yılda 2 kez düzenlenen TR-YÖS sonuçları tüm Devlet yükseköğretim kur&hları tarafından kullanılacaktır. 7 4 TR-YÖS'ün her ülkede düzenlenemiyor olması nedeniyle yüksekğBiağim kurumlarımız, yurt dışından öğrenci kabul kriterlerinde TR-YÖS ve diğer uluslararası sınav, j ortalamaları gibi üniversitelerince belirlenmiş olan yönerge veya kriter! başvuru kabulde kullanmaya devam etmektedirler, Yönergeleri Yüksekğğ&im Kurulu tarafından uygun görülen üniversiteler kabul edecekleri sınav ve puanlara ilişkin "Ey I yurtdışından öğrenci kabul kontenjanlarına başvuracak adayların bilgilendirilmesi ayfiacıya#" kendi internet sitelerinde yayımlamaktadırlar. Başvurular üniversiteler tarafından kabul A değerlendirilmekte olup merkezi bir yerleştirme söz konusu değildir. Bahse konu öörenclei hususundaki sorumluluk üniversiteye aittir. Yükseköğretirğ. Kurulu tarafından yapılan denetimlerde uluslararası ö hususlar da incelenmektedir. Yükseköğretim kurumlarımızın yurtdışınd kabulünde kullanacakları sınav ve puanlara ilişkin tekliflerinin Akademik Birim Ağacı Yö )Sistemi (ABAYS) sistemi üzerinden alınması hususunda yazılım çalışması yapılmış ancak tekliflerin üniversiteler tarafından farklı isim üretilerek sisteme işlenmesi nedeniyle sınav ve puanlafâ yönelik birliktelik sağlanması amacıyla yazılım güncellenmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır, Ağgıca anılan Sayıştay Raporu çerçevesinde Yurtdışından Öğrenci Kabul Kontenjanlarından yar ii kayıt olanların hangi sınav ve puan ile başvurusunun kabul edildiğine ilişkin bilginin YÖKSİSğpelgelerinde yer alması için ABAYS sisteminde gerekli güncellemenin yapılması sonucunda&67) konusu sistemden çekilecek kriter bilgilerinin Üniversite tarafından belirlenen/girilen mi puan çerçevesinde öğrencinin sunduğu belge puanının üniversitece işlenmesinin safga a yönelik çalışmaların yapılması hususunda gerekli yazılım çalışmalarına başlanmasına ik girişimlerde bulunulmuştur. Prof. Dr. Metin TOPCUOĞLU Başkan Vekili Yağ --- **Kaynak gösterme:** Yüksel Taşkın (CHP, İzmir). “Sayıştayın 2024 yılı Denetim Raporu'nda YÖK ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35017, 10 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35017-sayistayin-2024-yili-denetim-raporu-nda-yok-ile-ilgili-yaptigi-bazi-tespitlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e0f0f090-05fa-4843-9bdf-0199dcb0c4fb Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.