# Tropikal meyve üreticilerinin desteklenmesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/35437
- **Veren:** Aykut Kaya (CHP, Antalya)
- **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat)
- **Veriliş tarihi:** 17 Ekim 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 12 Kasım 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/986b9880-d60a-4243-98c4-019a007d9de5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35437-tropikal-meyve-ureticilerinin-desteklenmesine-iliskin

> Aykut Kaya (CHP), 17 Ekim 2025 tarihinde 7/35437 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 12 Kasım 2025).

## Önerge metni

Aşağıda yer alan sorularımın T.C. Ticaret Bakanı Sayın Ömer Bolat tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gazipaşa, Alanya ve Manavgat ilçeleri başta olmak üzere Akdeniz Bölgesi, son yıllarda tropikal meyve üretiminin merkez üssü haline gelmiştir. Bölgede 40'a yakın tropikal meyve türü yetişmekte, bunlardan 18'i ekonomik değer kazanmış durumdadır. Ancak üreticilerimiz, hasat dönemlerinde artan ithalat baskısı ve fiyat dalgalanmaları nedeniyle ciddi gelir kayıpları yaşamaktadır.

Zamanında muz üreticilerini korumak amacıyla ithal muzlara ek vergiler getirilmiş, bu karar yerli üretimi güçlendirmiştir. Benzer biçimde tropikal meyve üreticilerimizin de üretim sezonlarında ithalat baskısından korunması, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği ve yerli üreticinin rekabet gücü açısından büyük önem taşımaktadır.

Buna göre;

1. Tropikal meyve ithalatına (özellikle avokado, mango, ejder meyvesi vb.) ilişkin son beş yılın ülke, miktar (ton) ve değer (ABD doları) bazındaki verileri nelerdir?

2. Tropikal meyve üretiminin yoğunlaştığı hasat dönemlerinde, ithalatın geçici olarak durdurulmasına, ek vergiler getirilmesine veya ithalat kotaları uygulanmasına yönelik bir çalışma ya da planlama yapılmakta mıdır? Yerli üreticiyi korumak amacıyla bu yönde bir düzenleme hazırlığı bulunmakta mıdır?

3. Tropikal meyve üretiminin sürdürülebilirliğini desteklemek amacıyla, Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli olarak yürütülen ortak bir çalışma veya eylem planı var mıdır?

Adres: TBMM, Halkla İlişkiler Binası, E-507

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 28.10.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1724950 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Antalya Milletvekili Sayın Aykut KAYA tarafından verilen 7135437 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

ÜrerBelek

Prof. Dr. Ömer BOLAT

Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 Sayfa) Telefon No: 03124491331 Faks No: 0312449 13 41 GÜLAY ÖZCAN m a, gzcnöticaret.govir N Bilgisayar İşletmeni GL öğe, WWW.Rİ .gov. : a Çer ŞOVI Telefon No: 03124491331 gi

TİCARET BAKANLIĞI

Antalya Milletvekili Sayın Aykut KAYA"ya Ait 7/35437 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 3) 31/12/2020 tarihli ve 3350 sayılı İthalat Rejimi Kararının 9'inci maddesinin birinci fıkrası, "Kamu ahlakı, kamu düzeni veya kamu güvenliği ile insan, hayvan ve bitki sağlığının korunması, sınai ve ticari mülkiyetin korunması amaçlarıyla ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde alınan önlemlerin kapsamı dışındaki eşyanın ithali serbesttir? hükmünü amirdir. Bu kapsamda ilgili gümrük vergilerinin ödenmesi ve ithalatta aranan diğer mevzuat koşullarının sağlanması şartı ile tropik meyvelerin ithali mümkün bulunmaktadır.

Diğer taraftan, piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyatların önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve ülke ihtiyacının yerli üretimin teşviki yoluyla karşılanabilmesi amacıyla üretici ve tüketici refahı birlikte değerlendirilmekte ve başta Tarım ve Orman Bakanlığı olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlar ile koordineli olarak Ticaret Bakanlığımız tarafından ticaret politikalarının tüm araçları kullanılarak ihtiyaç olması halinde gerekli tedbirler zamanlıca alınmakta ve ilgili düzenlemeler yapılmaktadır.

Son olarak, 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu kapsamında istatistiksel bilgilerin saklanması, kullanıcıya sunulması, söz konusu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesi ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etme görevi Türkiye İstatistik Kurumunun uhdesinde bulunmaktadır. Bu veriler TÜİK tarafından aylık ve yıllık bazda düzenli olarak ve şeffaf bir şekilde tüm kamuoyunun bilgisine açıktır.

---

**Kaynak gösterme:** Aykut Kaya (CHP, Antalya). “Tropikal meyve üreticilerinin desteklenmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35437, 17 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35437-tropikal-meyve-ureticilerinin-desteklenmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/986b9880-d60a-4243-98c4-019a007d9de5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.