# Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan ve açlık grevinde olan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/3550
- **Veren:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 25 Ağustos 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 340 gün sonra, 30 Temmuz 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9c3e27af-172d-4ff0-8ddf-018a3ae40fd4
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3550-sincan-2-nolu-yuksek-guvenlikli-kapali-ceza-infaz-kurumunda-bulunan-ve-aclik-grevinde-olan

> Serhat Eren (DEM Parti), 25 Ağustos 2023 tarihinde 7/3550 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 340 gün sonra, 30 Temmuz 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili

Ankara Sincan 2 nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda bulunan Nedim Öztürk süreli hapis cezası hükmünün infazı için yıllardır hapishanede tutulmaktadır. İstanbul'da tutuklanmış ve İstanbul Mahkemelerinde yargılanmış olan Nedim Öztürk, başta İstanbul'da tutulmakta iken önce Tekirdağ 1 Nolu F Tipi Hapishanesine ardından Balıkesir Burhaniye T Tipi Hapishanesine, son olarak da Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesine sürgün edilmiştir. Bu sürgünler nedeniyle pek çok hak ihlaline maruz kalmıştır. İstanbul'da yaşayan annesi ve kızı da Nedim Öztürk'ün sürgün edildiği illere giderken maddi manevi pek çok zorluk ve mağduriyet yaşamıştır.

Nedim Öztürk Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesine sürgün edilmeden önce Burhaniye T Tipi Hapishanesinde koğuşta ve başka kişilerle birlikte tutulmaktayken Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesine sürgün edildikten sonra tek başına, havalandırmasız bir hücrede tutulmaya başlanmıştır. Nedim Öztürk süreli hapis cezası hükmü çekiyor olmasına ve cezasının infazının tamamlanmasına çok az bir zaman kalmış olmasına rağmen sanki ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası infaz ediliyormuş gibi tek başına, havalandırması olmayan bir hücrede tutulmaya başlanmıştır. Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesinde özel olarak tüm diğer tutuklu- hükümlülerden tecrit edilmektedir, aile görüşüne, telefon görüşüne tek başına çıkarılmaktadır, tamamen insansızlaştırılmakta, yalnızlaştırılmaktadır. Nedim Öztürk günde yalnızca 2 saat havalandırmaya çıkarılmaktadır ve diğer mahpuslarla sohbet hakkı gibi pek çok haktan yararlanamamaktadır.

Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Hapishanesinde tutsakların tutulduğu hücreler güneş almamaktadır, hücrelerin pencerelerinde hem demir parmaklıklar hem de güneşin ve temiz havanın içeri girmesini engelleyen sık örülmüş teller vardır.

Nedim Öztürk bu hapishaneye gönderildiği ilk günden itibaren insani koşullarda tutulacağı bir hapishaneye sevk edilmeyi talep etmiştir ve talepleri karşılanmamıştır. Uzun yıllar süren tutsaklığı boyunca sürgün sevkler, disiplin cezaları, infaz yakmalar gibi pek çok hak ihlaliyle mücadele eden Nedim Öztürk Yüksek Güvenlikli/Y Tipi Hapishanelere sürgün edilmiş olması üzerine buraların insanlık onuruna aykırı açık tecrit hapishaneler olması nedeniyle aşağıdaki taleplerle süresiz açlık grevine başladığını duyurmuştur. ö. au pvr r

Sürgün sevkler durdurulsun,

Siyasi tutsaklar tutuldukları hapishanelerde bir araya getirilsin,

Tutsaklar ailelerinin yakınına ve kendi dava arkadaşlarının olduğu hapishanelere sevk edilsin, İnfaz yakmalara son verilsin,

Disiplin cezaları kaldırılsın, şartlı tahliyeler uygulansın,

S,R, Y tipi hapishaneler kapatılsın.

Nedim Öztürk 22/08/2023 tarihi itibariyle açlık grevinin 121. günündedir. 65 kiloda başladığı açlık grevinde 45 kilonun altına düştüğü bilgisi alınmıştır. Bu artık sağlık durumunun kritik aşamalara geldiğini göstermektedir. Açlık grevlerinde yıllardır kullanılan saf BI vitamini Nedim Öztürk'e verilmemiştir. B vitamini kompleksi kullanmaktadır ancak bu da yeterli olmadığı için açlık grevinin 121. gününde olan Nedim Öztürk 180. günlerde olan bir açlık grevcisinin görünümüne ve semptomlarına sahiptir.

Bu bağlamda,

İstanbul'da tutuklanan ve yargılanıp ceza alan Nedim Öztürk'ün Tekirdağ, Balıkesir ve ardından Ankara Sincan 2 nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'na sürgün edilmesinin sebebi nedir?

Nedim Öztürk'ün Ankara Sincan 2 nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda tek başına tutulmasının ve diğer mahpuslarla sohbet hakkından faydalanamamasının sebebi nedir?

Tek kişilik hücre tipi odaların güneş görmemesi ve yeterli havalandırmaya sahip olmamasının mahpusların sağlığı üzerindeki etkilerine yönelik Kurumunuz tarafından yapılan bir çalışma var mıdır?

Havalandırma alanının üzerine sık bir şekilde tel örülmesinin sebebi nedir?

Tüm hapishanelerdeki insansızlaştırma, yalnızlaştırma, izole etme sonucunu doğuran ve bir şekilde yasal kılıfı oluşturulan tecrit sisteminin evrensel hukuktaki yeri nedir? Y ve S tipi hapishanelerin inşa edilme amacı nedir ve hangi mahpuslara özel olarak inşa edilmişlerdir? Türkiye'de bugün itibariyle faaliyette bulunan kaç Y ve S tipi hapishane bulunmaktadır? Kaçının inşaatı devam etmektedir?

Y ve S tipi hapishanelerin mimari yapısı nasıldır? Bu hapishanelerim güneşe ters bir şekilde inşa edildiği doğru mudur?

Y, S ve R tipi hapishanelerde bugün itibariyle kaç tutuklu/hükümlü tutulmaktadır? Bunlardan kaçı adli kaçı siyasidir?

Nedim Öztürk'e saf BI vitamininin verilmemesinin sebebi nedir?

Nedim Öztürk'ün açlık grevine girmesine neden olan talepleriyle ilgili Kurumunuz bir girişimde bulunacak mı?

Nedim Öztürk'ün taleplerinden biri olan disiplin cezaları ve infaz yakmalarla ilgili Bakanlığınız bir çalışma başlatacak mıdır?

Nedim Öztürk'ün taleplerinden biri olan sürgün/sevklerin durdurulması ve mahpusların ailelerine yakın hapishanelere sevkiyle ilgili bir çalışma yapacak mısınız?

## Bakanlığın cevabı

1277520 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3550 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

AD ALET B AK ANLI ĞI TÜRKİYE CUMURİYETİ'MİN YÜZÜNCÜ YI Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-685-3166/4612 Konu : Yazılı soru önergesi 2Y9010024

Sayın Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3550 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun;

A) "İnfazda temel ilke" kenar başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrasında, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin kuralların hükümlülerin ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, doğum, felsefi inanç, milli veya sosyal köken ve siyasi veya diğer fikir yahut düşünceleri ile ekonomik güçleri ve diğer toplumsal konumları yönünden ayırım yapılmaksızın ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanacağı,

B) "Yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumları" kenar başlıklı 9. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarında, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar ile süresine bakılmaksızın, suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, yönetmek suçlarından veya bu örgütün faaliyeti çerçevesinde bu fıkrada sayılan suçlardan mahkum olanların cezalarının, yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumlarında, bu kurumların ihtiyacı karşılama bakımından yetersiz olması hâlinde diğer kapalı ceza infaz kurumlarının yüksek güvenlikli bölümlerinde infaz edileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Gerek yüksek güvenlikli kurumlarda gerekse diğer kapalı ceza infaz kurumlarında tecrit ve izolasyon şeklinde bir uygulama bulunmamaktadır.

11- 5275 sayılı Kanunun;

A) "Hükümlülerin Nakilleri" başlıklı Dokuzuncu Bölümünün "Kendi istekleri ile nakil" kenar başlıklı 54. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin kendi istekleri ile bulundukları kurumdan başka kurumlara nakledilebilmeleri için; gitmek istedikleri kurumlardan durumlarına uygun en az üç yeri belirten bir dilekçe vermeleri, çocuk hükümlüler ile maddi durumunun yetersiz olduğunu belgelendiren hükümlüler hariç olmak üzere nakil giderlerini peşin olarak ödemeyi kabul etmeleri, ceza infaz kurumlarında bulunması gereken sürenin üç aydan fazla olması, iyi hâl göstermeleri, disiplin cezası almamış veya kaldırılmış olması, istekte bulunulan kurumda yer, kapsama gücü ve sınıfının uygun bulunması ve tutukevi olmaması, mahkumiyet sürelerine uygun hükümlülerin barındırıldığı bir kurum olması, daha önce disiplin nedeniyle ayrılmak zorunda kaldıkları kurum olmaması gerektiği; ikinci fıkrasında ise bu hükümlülerin nakledildikleri kurumlarda, eğitim öğretim veya hastalık nedeniyle nakil hariç, bir yıl kalmak zorunda olduğu, çocuklar bakımından bu sürenin altı ay olarak uygulanacağı,

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden UpKJ6OVv - atâzwgc - ZAOLIh7 - TnIG2YS ile erişebilirsin

ADALET BAKANLIĞI TÜRKİYE CUMHURİYETİN YÜZÜNCÜ YL Mevzuat Genel Müdürlüğü

B) "Zorunlu nedenlerle nakil" kenar başlıklı 56. maddesinde, kurumların elverişsiz ve yetersiz kalması, kapsama gücünün aşılması, kullanılamaz hâle gelmesi, asayiş, güvenlik, doğal afet, yangın ve büyük onarım gibi zorunlu nedenlerle başka kurumlara nakledilmeleri gerekli görülen hükümlülerin, yargı çevresi dışında Adalet Bakanlığınca belirlenen ve konumlarına uygun olan diğer kurumlara nakledilebileceği,

Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.

Ceza infaz mevzuatımızda "sürgün" şeklinde bir uygulama bulunmamakta olup başta zorunlu nakiller olmak üzere, hükümlü ve tutuklular mevzuata uygun olarak bulundukları ceza infaz kurumlarından, başka ceza infaz kurumlarına nakledilmektedirler. Hükümlü ve tutukluların sevklerinden önce gerekli sağlık kontrolleri yapılmakta ve güvenlik önlemleri alındıktan sonra nakil işlemleri gerçekleştirilmektedir.

IH- 5275 sayılı Kanunun;

A) "Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması" kenar başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, hükümlülerin kişisel özellikleri, bedensel, akli ve sağlık durumları, suç işlemeden önceki yaşamları, sosyal çevre ve ilişkileri, sanat ve meslek faaliyetleri, ahlâki eğilimleri, suça bakış açıları, hükümlülük süreleri ve suç türleri belirlenerek, durumlarına uygun infaz kurumlarına ayrılmaları ve bunlara göre saptanacak infaz ve iyileştirme rejiminin; gözlem, inceleme ve değerlendirme yöntemiyle çalışan gözlem ve sınıflandırma merkezlerinde veya kapalı ceza infaz kurumlarının bu hizmete ayrılan bölümlerinde yapılacağı; hükümlülerin, işledikleri suç tiplerine, gösterdikleri eğilimlere, tutum ve davranışları nedeniyle sıkı gözetim ve denetim altında bulundurulmaları gerekip gerekmediğine göre yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya normal güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya açık ceza infaz kurumlarına gönderilecekleri,

B) "Hükümlülerin gruplandırılması" kenar başlıklı 24. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ilk defa suç işleyenler, mükerrirler, itiyadi suçlular veya suç işlemeyi meslek edinenler; akli ve bedensel durumları nedeniyle veya yaşları itibarıyla özel bir infaz rejimine tâbi tutulması gerekenler; tehlike hâli taşıyanlar; terör suçluları ile suç örgütlerine veya çıkar amaçlı suç örgütlerine mensup olan suçlular şeklinde gruplara ayrılacağı; ikinci fıkrasında hükümlülerin ayrıca yaşları, hükümlülük süreleri ve suç türleri itibarıyla da gruplandırılacağı,

©) "Hükümlünün barındırılması ve yatırılması" kenar başlıklı 63. maddesinin üçüncü fıkrasında, kadınların erkeklerle, hükümlülerin tutuklularla, çocukların yetişkinlerle, örgüt veya çıkar amaçlı örgüt suçluları ile terör suçlularının Kanunda sayılan hâller dışında bir araya gelmelerine ve bağlantı kurmalarına izin verilmeyeceği,

Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.

Bu kapsamda hükümlü ve tutukluların gözlem, sınıflandırma, gruplandırma ve odalara yerleştirme işlemleri, anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda Ceza İnfaz Kurumları İdare ve Gözlem Kurulu kararlarıyla gerçekleştirilmekte olup, bu kararlara karşı yargı yolu açıktır.

IWV- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk

ADALET B AK ANLIĞI TÜRKİYE CUMAURİYE TİMİN YÜZÜNCÜ YILI Mevzuat Genel Müdürlüğü edilmektedir,

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

V- 5275 sayılı Kanunun "Hükümlünün kendisine verilen yiyecek ve içecekleri reddetmesi" kenar başlıklı 82. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin, hangi nedenle olursa olsun, kendilerine verilen yiyecek ve içecekleri sürekli olarak reddetmesi halinde; bu hareketlerinin kötü sonuçları ile bırakacağı bedensel ve ruhsal hasarlar konusunda ceza infaz kurumu hekimince bilgilendirileceği, psiko-sosyal hizmet birimince de bu hareketlerinden vazgeçmeleri yolunda çalışmalar yapılacağı ve sonuç alınamaması hâlinde, beslenmelerine kurum hekimince belirlenen rejime göre uygun ortamda başlanacağı düzenlenmiştir.

VI- Ankara Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 31/05/2024 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen hükümlünün Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılmaktayken 08/09/2023 tarihinde Sincan 3 Nolu L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna nakledildiği, adı geçenin farklı bir kuruma nakil talebinin Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca uygun olarak değerlendirilmediği,

B) Adı geçenin 01/03/2024 tarihinde açlık grevine başladığı, 31/03/2024 tarihinde sona erdirdiği, Kurumda açlık grevi eyleminde bulunan hükümlü ve tutukluların sağlık durumlarının düzenli olarak takip edildiği, Kurum doktorlarının kontrolünde öncelikle B kompleks vitaminleri olmak üzere gerekli görülen vitaminlerin, tuz, şeker, limon ve sıvıların kendilerine verildiği, her gün sağlık birimi tarafından periyodik olarak tansiyon, şeker, kilo ve nabız ölçümlerinin yapıldığı,

C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Sincan 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan ve açlık grevinde olan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/3550, 25 Ağustos 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3550-sincan-2-nolu-yuksek-guvenlikli-kapali-ceza-infaz-kurumunda-bulunan-ve-aclik-grevinde-olan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9c3e27af-172d-4ff0-8ddf-018a3ae40fd4

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
