# Kars'ın Merkez ilçesine bağlı Bozkale köyüne ait mera arazilerinde kum ocağı açılacağı iddiasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/35615
- **Veren:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 21 Ekim 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 5 Aralık 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1639826f-a9b0-4ce3-a5e0-019a0a9e84f2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35615-kars-in-merkez-ilcesine-bagli-bozkale-koyune-ait-mera-arazilerinde-kum-ocagi-acilacagi-idd

> Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti), 21 Ekim 2025 tarihinde 7/35615 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 5 Aralık 2025).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından Anayasa'nın 98. maddesi ve İçtüzük'ün 96. ve 99. maddeleri uyarınca yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Gülüstan Kılıç Koçyiğit Kars Milletvekili DEM Parti Grup Başkanvekili Kars merkeze bağlı Bozkale Köyü'nde, köy meralarının satılması sonrasında bölgeye kum ocağı açılacağı yönünde bilgiler alınmıştır. Bozkale köyü halkı, büyük ölçüde hayvancılıkla geçimini sağlamakta olup, köy meraları hem geçim kaynakları hem de köy yaşamının devamı ve bölgenin ekolojik dengesi açısından hayati öneme sahiptir.

Köylüler, "Köyümüz Satılık Değil" ve "Hayvan Otlatacak Yerimiz Kalmadı" gibi çağrılarla, mera arazilerinin yok edilmesi ve doğal yaşam alanlarının tahrip edilmesi riskine karşı tepkilerini dile getirmişlerdir.

Mevcut hukuki süreçler devam ederken bölgeye kum ocağı faaliyeti başlatılmasının; e Meraların yok edilmesine, hayvan otlatma alanlarının kaybolmasına, e Yerel ekosistem ve biyolojik çeşitlilik üzerinde geri dönülmez zararlara, e Köy halkının geçim kaynaklarının tehdit altına girmesine, yol açacağı açıkça görülmektedir.

Köylülerin yaşam ve geçim hakkı ile birlikte doğal yaşam alanlarının korunması temel bir haktır. Doğanın, meraların ve yerel ekosistemin göz ardı edilmesi, yalnızca bölgesel değil ulusal ölçekte de ciddi sosyal, ekonomik ve ekolojik sorunlara neden olacaktır.

Bu bağlamda;

1. Bozkale Köyü sınırları içerisinde kum ocağı işletmeciliği için herhangi bir ruhsat başvurusu yapılmış mıdır? Yapıldıysa hangi firmalar tarafından yapılmıştır?

2. Ruhsat verilmişse hangi tarihte, hangi mevzuat hükümlerine dayanarak verilmiştir?

3. Ruhsat verilen alanlar mera vasıflı mıdır? Mera vasfı kaldırılmadan ruhsat verilmesi mümkün müdür?

4. Ruhsat sürecinde Tarım ve Orman Bakanlığı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile koordinasyon sağlanmış mıdır?

• . Yerel halkın geçim kaynaklarının korunması ve ekolojik zararların önlenmesi açısından ruhsat süreçlerinde hangi önleyici mekanizmalar devreye alınmaktadır?

## Bakanlığın cevabı

: DÖNEM | ESASNO 28-4 | 7-35615

Maden ruhsat talepleri ile ilgili işlemler, 3213 sayılı Maden Kanunu, Maden Yönetmeliği'nde yer alan hükümler kapsamında yürütülmekte, yanı sıra mezkur Kanun'un 14*üncü maddesinde yer alan; "Kamu kurum ve kuruluşlarınca yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inşasında kullanılacak yapı ve inşaat hammaddelerinin üretimi için Bakanlıkça ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına izin verilir..." hükmü kapsamında kamu kurum ve kuruluşları adına Hammadde Üretim İzinleri düzenlenmektedir.

Bu çerçevede Kars ilimizin Bozkale köyü sınırları dahilinde 4 adet hammadde üretim izin sahası bulunmakta olup, söz konusu bölgede onay bekleyen herhangi bir ruhsat başvurusu bulunmamaktadır.

3213 sayılı Maden Kanunu'na göre kum ve çakıl ocakları I(a) grubu maden sayılmakla birlikte; bu gruptaki madenler için Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün görüşü alınarak büyükşehir olan illerde valilikler, diğer illerde ise il özel idarelerince ihale yolu ile işletme ruhsatı verilmektedir.

Şirket isimleri ve bu şirketlerin faaliyetlerinin detaylarına ilişkin olarak; Maden Yönetmeliği'nin "Sicilin incelenmesi" başlıklı 97*nci maddesinde "... İlgisini inanılır kılan herkes, sicil kayıtlarının maden sicil memurlarından biri huzurunda gösterilmesini isteyebilir " şeklinde düzenleme yer almakta olup, bu çerçevede işletmelerin isimleri ve ruhsat bilgileri doğrudan açık bilgi şeklinde paylaşılamamaktadır. Nitekim aynı konuya ilişkin daha önce Bakanlığımız aleyhine açılan dava üzerine Ankara 16. İdare Mahkemesi tarafından verilen E:2016/2684, K:2018/177 sayılı kararda özetle; "... 4982 sayılı Kanunun 23'üncü maddesiyle ve Yönetmeliğin 34'üncü maddesiyle "ticari sır" kapsamındaki bilgi ve belgeye erişimi kısıtlayan kuralın, bir ticari işletme veya şirketin faaliyet alanı ile ilgili yalnızca belirli sayıdaki mensupları ve diğer görevlileri tarafından bilinen, elde edilebilen, özellikle rakipleri tarafindan öğrenilmesi halinde zarar görme ihtimali bulunan ve üçüncü kişilere ve kamuya açıklanmaması gereken, işletme ve şirketin ekonomik hayattaki başarı ve verimliliği için büyük önemi bulunan; iç kuruluş yapısı ve organizasyonu, mali, iktisadi, kredi ve nakit durumu, araştırma ve geliştirme çalışmaları, faaliyet stratejisi, hammadde kaynakları, imalatının teknik özellikleri, fiyatlandırma politikaları, pazarlama taktikleri ve masrafları, pazar payları, toptancı ve perakendeci müşteri potansiyeli ve ağları, izne tâbi veya tâbi olmayan sözleşme bağlantılarına ilişkin veya bu gibi bilgi ve belgeler kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile ticari sır kavramının birlikte değerlendirilmesinden; şirketlerin pazar payları, müşteri potansiyeli ve ağlarına, izne tâbi veya tâbi olmayan sözleşme bağlantılarına ilişkin bilgilerin ticari sır kapsamında kaldığı, ticari sır olarak nitelendirilebilecek belgelerin ise 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında değerlendirilmeyeceği açıktır. " denilmek suretiyle şirket isimleri, kapasite bilgileri vb. hususların ticari sır kapsamında olduğu ve kamuya açıklanmaması gerektiği ifade edilmiş olup, açılan bu davanın reddine karar verilmiştir. Bu karar üzerine yapılan istinaf başvurusu da Ankara Bölge İdare Mahkemesi 12. İdari Dava Dairesinin E.2018/836, K.2018/1092 sayılı kararıyla reddedilerek karar kesinleşmiştir.

Alparşlân BAYRAKTAR
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars). “Kars'ın Merkez ilçesine bağlı Bozkale köyüne ait mera arazilerinde kum ocağı açılacağı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35615, 21 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35615-kars-in-merkez-ilcesine-bagli-bozkale-koyune-ait-mera-arazilerinde-kum-ocagi-acilacagi-idd (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1639826f-a9b0-4ce3-a5e0-019a0a9e84f2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
