# Tarımsal üretimin desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/35897 - **Veren:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 24 Ekim 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 90 gün sonra, 22 Ocak 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d3d571c0-c974-46d8-b2ec-019a246e0f00 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35897-tarimsal-uretimin-desteklenmesi-icin-yapilan-calismalara-iliskin > Yasin Öztürk (İYİ Parti), 24 Ekim 2025 tarihinde 7/35897 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 90 gün sonra, 22 Ocak 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını; Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96.maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim. Yağın ÖZTÜRK izli Milletvekili Toprağın Sessiz Çığlığı: Üretenin Yorgunluğu, Tüketenin Umutsuzluğu Bir Ülkenin toprağı susarsa, sesi açlıkla duyulur. Türkiye bugün o sessizliğin eşiğindedir. Bir zamanlar "kendi kendine yeten yedi Ülkeden biri" olmakla övünen bu topraklar, artık dışa bağımlı hale gelmiştir. Üretici üretmekten vazgeçiyor, köylü toprağını satıyor, gençler tarladan şehre kaçıyor. Tarım sektörü, yıllardır bir yönetim eksikliğinin, bir politika tutarsızlığının kurbanı. Köklü bir plan yerine günübirlik desteklerle yürütülen sistem, üreticiyi borç batağına sürüklüyor. Mazot, gübre, tohum, yem... Hepsi ithal, hepsi dövizle. Üretici her sabah yeni bir zamla uyanıyor, ama ürününü sattığında eline geçen para hep aynı kalıyor. Kırsal kalkınma projeleri kâğıt üzerinde, üretici örgütlenmesi ise sahipsiz. Kooperatifler birer tabela kurumuna dönüşmüş, üreticinin sesi duyulmuyor. Tarım işçileri sosyal güvenceden yoksun, mevsimlik emekçiler hâlâ insanlık dışı koşullarda çalışıyor. Bir yanda tarım devleri ve aracılar, diğer yanda emeğiyle yaşayan ama emeğinin karşılığını alamayan milyonlar... Tarımsal destekleme politikaları, amacından sapmış durumda. Destekler, gerçekten üreticiye mi gidiyor, yoksa sistemin güçlülerine mi? "Destekliyoruz" deniyor ama destek, üreticinin değil, ithalatın çarkını döndürüyor. Her yıl açıklanan fiyat politikaları üreticinin değil, piyasanın çıkarına göre belirleniyor. Ve gıda güvenliği... Bir Ülke kendi Vatandaşlarını doyuramayacak hale gelirse, bu sadece ekonomik değil, stratejik bir zafiyet demektir. Tarımsal danışmanlık sistemi kâğıt üzerinde var, ama sahada çiftçi yalnız. Ne teknolojiye erişebiliyor ne bilgiye ne de adil bir pazara. Oysa bu Ülkenin toprağı bereketli, insanı çalışkan. Eksik olan tohum değil, tarım vizyonudur. Tarım, sadece "üretim" değil, bir Milli Güvenlik meselesi, bir gelecek politikasıdır. Ama bu gerçeği göremeyen her siyaset, bu toprakların çoraklaşmasına ortak olur. 2) 3) 5) 6) Bu Bağlamda; Türkiye'nin tarımda sürdürülebilir rekabet gücünü artırmak için hangi somut yapısal reformlar planlanmaktadır? Mazot, gübre ve yem gibi temel üretim girdilerindeki fiyat artışına karşı çiftçiye kalıcı bir çözüm sunulacak mı? Küçük üreticinin piyasada tutunabilmesi için kooperatifçilik sistemini güçlendirecek yeni bir düzenleme planlanıyor mu? Tarımsal danışmanlık sistemi neden sahada aktif biçimde kullanılmıyor? Türkiye'nin gıda güvenliği stratejisi nedir ve dışa bağımlılık hangi oranda artmıştır? Tarımda genç nüfusu tutmak için "genç çiftçi" politikası neden sürdürülebilir hale getirilememiştir? ## Bakanlığın cevabı Bakanlığımız, gıda arz güvenliğini sağlamak, üretim planlamasını güçlendirmek, üretimde yeterliliği artırmak ve sürdürülebilir bir tarımsal üretim yapısını tesis etmek amacıyla kapsamlı stratejiler ve tedbirler uygulamaktadır. Halkın tüketim alışkanlıklarındaki değişiklikler ve mevsimsel talep artışları göz önüne alınarak ihtiyaca yönelik arz planlamaları ve ürün bazlı senaryolar hazırlanmaktadır. Bakanlığımızın da üyesi olduğu Ekonomi Koordinasyon Kurulu, Gıda ve Tarımsal Ürün Piyasaları İzleme ve Değerlendirme Komitesi ile bu Komite bünyesinde faaliyet gösteren ilgili alt komitelerin aracılığıyla piyasa regülasyonuna yönelik karar alma süreçleri etkin şekilde işletilmekte ve kurumlar arasında koordinasyon sağlanmaktadır. Alınan kararlar, sektörel dengeyi gözeten, üretici ve tüketiciyi koruyan bir anlayışla yürürlüğe konulmaktadır. Ayrıca ülkemizde gıda güvenilirliğinin sağlanması, gıdalarda taklit ve tağşişin önlenmesi, kişilerin sağlığının ve tüketici menfaatlerinin korunması ile sektörde haksız rekabetin engellenmesi amacıyla gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelerin üretim, işleme ve dağıtımının tüm aşamalarında resmi kontrol faaliyetleri Bakanlığımızca risk esasına göre, ön bildirim gereken hâller dışında, önceden haber verilmeksizin yıllık program çerçevesinde yürütülmektedir. Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir. Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir. Ülkemiz birçok üründe kendine yeten bir ülkedir. Buğday (durum), şeker pancarı, nohut, patates, kuru soğan, incir, fındık, kayısı, bakla (taze), bezelye (taze), biber, domates, havuç, hıyar, sarımsak, taze fasulye, lahana, kavun, karpuz, patlıcan, pırasa, limon, mandarin, portakal, altıntop, çilek, dut, nar, kestane, Antep fıstığı, üzüm, elma, armut, ayva, şeftali, erik, ve kiraz gibi bitkisel ürünlerde, süt, tavuk eti, yumurta ve bal gibi hayvansal ürünlerde yeterlilik oranları "0100'ün üzerindedir. Ayrıca ülkemiz; fındık, ayva, kiraz, incir, kayısı ve keçiboynuzu üretiminde dünya lideridir. Bitkisel üretimimiz son 23 yılda tarla bitkileri üretiminde "017,4 artışla 68,1 milyon tona, meyvede "038 artışla 19,6 milyon tona ve sebzede 929,1 artışla 33,3 milyon tona ulaşmıştır. Tohum ihracatımız son 22 yılda 20 katına, tohumluk üretimimiz son 22 yılda 9 katına çıkmıştır. Tohum ihracatı; 2002'de 17 milyon dolardan 2024 yılında 901.888 artışla,103 ülkeye ihracat yaparak 338 milyon dolara çıkmıştır. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2024 yılında 90117 olarak gerçekleşmiştir. 2002 yılında 4 milyon adet olan sertifikalı fide/fidan üretimi, 2024 yılında yaklaşık 46 katına çıkarak 186 milyon adede yükselmiştir. 2002 yılında 9,9 milyon baş olan büyükbaş hayvan sayısı 2025 yılında 9673,7 artışla 17,2 milyon başa, 2002 yılında 31,9 milyon baş olan küçükbaş hayvan sayısı 2025 yılında 082,4 Strateji Geliştirme Başkanlığı artışla 58,2 milyon başa, 2002 yılında 251 milyon adet olan kanatlı hayvan sayısı 2024 yılında "053 artışla 384,1 milyon adede, 2002 yılında 4,2 milyon adet olan arı kovanı sayısı 90114,3 artışla 9 milyon adede ulaşmıştır. Süt üretiminde 2002 yılında 8,4 milyon tondan 2024 yılında 90168 artışla 22,5 milyon tona, Kırmızı et üretiminde 2002 yılında 779 bin tondan 2024 yılında 96169 artışla 2,1 milyon tona, Tavuk eti üretiminde 2002 yılında 696 bin tondan 2024 yılında 96259 artışla 2,5 milyon tona, Yumurta üretiminde 2002 yılında 11,6 milyar adetten 2024 yılında 9082 artışla 21,15 milyar adede ve Bal üretiminde 2002 yılında 74,6 bin tondan 2024 yılında 9628 artışla 95,5 bin tona ulaşılmıştır. Bal üretiminde dünyada üçüncü sıradayız. Tarımsal hasılada ülkemiz Avrupa'da 1'inci dünyada 7'nci sırada olup 2024 yılında 32,6 milyar dolar tarım ve gıda ürünleri ihracatı ile net ihracatçı konumundadır. Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir. 8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Yeni destekleme modeli kapsamında hazırlanan Karar ile üretim maliyetine göre ürünler kategorilere ayrılmış ve her kategori için destek katsayısı belirlenmiştir. 2025 üretim yılı için destek katsayı değeri dekara 244 TL'dir. Cumhurbaşkanı Kararı ile tarımsal üretimin ve gıda arz güvencesinin sürdürülebilirliğinin sağlanması, üretim planlamasına katkı sağlanması, verim ve kalitenin artırılması, tarımsal üretimde çevreci yaklaşımların benimsenmesi ve uygulanan politikaların etkinliğinin artırılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir. Yeni destekleme modeliyle; " Bitkisel üretim destekleri ilk defa 3 yıllık olarak ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. "e Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, destekler daha yönlendirici, etkin ve öngörülebilir hâle getirilmiştir. e Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilecektir. e Sukısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanacaktır. e Kamukuruluşları tarafından ıslah edilen milli tohumla üretim yapan üreticilerimiz ilave destek alacaktır. Strateji Geliştirme Başkanlığı "e Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenecektir. " Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin sebep olduğu birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir. Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilecektir. Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilecektir. Yem bitkileri üretim planlaması kapsamına alınmış olup tüm havzalarda desteklenecektir. Süt havzası olarak belirlenen illerde yem bitkisi üreten çiftçilere ilave 9050 planlı üretim desteği ödenecektir. Diğer taraftan su kısıtının olduğu 11 ilin 92 ilçesinde ise planlama kapsamında az su tüketen arpa, buğday, yağlık ayçiçeği, aspir, fiğ, mercimek, nohut ve yem bezelyesi üreten çiftçilerimize gübre maliyetinin kalan *050'lik kısmı da yer altı su kısıtı desteği olarak verilecektir. Böylece bu bölgelerde üretim planlamasına uygun ekim yapan üreticilerin mazot ve gübre maliyetinin 90100*ü desteklenecektir. Çiftçilerimize bitkisel üretim destekleri nakdi olarak ödenecektir. Verim ve kaliteyi artırmak için sertifikalı tohum kullanım, sertifikalı/standart fidan kullanım, organik tarım, iyi tarım uygulamaları, katı organik-organomineral gübre destekleri verilmeye devam edilecektir. 10394 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Karar ile 2026 yılı bitkisel üretim desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. " 2026 üretim yılı için destek katsayı değeri bir önceki yıla göre 9027 artırılarak dekara 310TL olarak belirlenmiştir. " Kapalı ortam bitkisel üretime yönelik genç ve kadın çiftçilere ilave destek verilecektir. e Mısır (dane) ürünün destekleme kategorisi 1. kategoriden 2. kategoriye yükseltilmiştir. e Hayvancılıkta dane yem ihtiyacını karşılamak amacıyla yulaf, çavdar ve tritikale ürünlerinde yeşil otun yanı sıra dane üretimi de destek kapsamına alınmıştır. e Hububat üretiminde sertifikalı tohum kullanımının artırılması amacıyla bir önceki yıla göre destek katsayısı artırılarak 0,56 belirlenmiştir. e Soyaüretimini teşvik amacıyla mevcut sertifikalı tohum desteğine ek, yurt içinde ıslah edilip tescil edilen ve yine yurt içinde üretilerek sertifikalandırılan tohumların kullanımı halinde ilave destek sağlanacaktır. e Organik tarım desteğinde, 1. derece tarımsal amaçlı üretici örgütlerine üye çiftçilere, destek katsayısının yüzde 25'i oranında ilave destek verilecektir. e Katı organik-organomineral desteğinde 0,21 olan katsayı, 0,32'ye çıkarılmıştır. " Biyolojik/biyoteknik mücadele desteği birim fiyatları yüzde 21 artırılmıştır. Strateji Geliştirme Başkanlığı e Yıl boyunca(12 ay) hizmet sunan serbest tarım danışmanları ile ziraat odaları ve üretici örgütlerinde istihdam edilen danışmanlara verilen tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, bir önceki yıla göre yüzde 17,5 artırılarak 2025 için 345.450 TL olarak ödenecektir. 8760 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında hayvansal üretim, su ürünleri üretimi, tarımsal araştırma ve geliştirmenin desteklenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Hayvansal üretimde yeni destekleme programı temel hayvancılık ve ürün geliştirme destekleri olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır. e Temel hayvancılık destekleri; büyükbaş hayvancılık, küçükbaş hayvancılık, atık, arıcılık ve ipek böceği faaliyetlerinin desteklenmesinden oluşmaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan yetiştiricilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca suni tohumlama, soy kütüğü, yerli sperma, ari işletme, sürü yöneticisi (çoban) gibi verimlilik kriterlerine ilave destek sağlanmaktadır. e Ürün geliştirme destekleri; çiğ süt, besilik erkek sığır (karkas), tiftik üretimi desteklerini kapsamaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan üreticilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca ari işletme, kendi tankında soğutma, örgüt üzerinden pazarlama, karkas ağırlığı, kaliteli tiftik ve sözleşmeli üretim gibi verimlilik kriterlerine ilave destek verilmektedir. Yeni destekleme modeli ile ilk defa; e Oğlak ve kuzuya temel destek ödemesi, e Genç ve kadın yetiştiriciye ilave destek, " Aile işletmelerine temel destek oranında ilave destek, e Doğduğuaile işletmesinden kesime giden erkek sığırlara ilave destek, e Gezginci arıcılık yapanlara ilave destek ve " Birinci derece örgüt üyesi yetiştiricilere ilave destek verilmektedir. Ayrıca planlı üretim bölgelerinde uygun üretim yapanlara ilave destek ve her buzağıya temel destek ödemesi yapmak suretiyle üreten herkesin destek alması sağlanmaktadır. Yeni destekleme modeli ile birlikte hayvancılık işletmelerinin ekonomik açıdan güçlü, dirençli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması hedefiyle sübvansiyonlu kredilerde; kadınlara, gençlere ve planlı üretim bölgelerine ilave indirim uygulanmaktadır. Bu sayede geleceğimizin teminatı gençlerimiz ve ailemizin temel direği olan kadınlarımızın üretimde kalmalarına imkân sağlanmaktadır. Yeni destekleme modelinde su ürünleri desteklerinde, yetiştiricilere her bir teknik kriter için temel destek tutarına ilave destek verilecek, küçük ölçekli balıkçılık desteği "043-100 arasında artırılacak ve balıkçı gemisi sahibi veya ortağı kadınlara küçük ölçekli balıkçılık desteği 9035 daha fazla ödenmektedir. Strateji Geliştirme Başkanlığı 10395 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete"de yayımlanmıştır. Karar ile 01.01.2025 tarihinden geçerli olmak üzere hayvancılık desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. e" Büyükbaş hayvancılık destekleri kapsamında buzağılar için bir önceki yıla göre "040 artışla hayvan başına 1.400 TL, malaklar için 90180 artışla hayvan başına 2.800 TL'ye çıkarılmıştır. e" Küçükbaş hayvancılık destekleri kuzu/oğlaklar için ise bir önceki yıla göre yüzde 50 artışla hayvan başına 300 TL'ye çıkarılmıştır. " Çoban desteği, küçükbaş hayvancılıkta 300 TL olan temel desteğin 1,8 katı olmak üzere 150 baş üzerinden 81.000 TL olarak ödenecektir. e Arıcılık desteği, üretici/yetiştirici örgütlerine üye üreticilere arılı kovan başına temel destek bir önceki yıla göre 9040 artışla 140 TL'ye, üye olmayanlara 9025 artışla 100 TL'ye çıkarılmıştır. " İpek böceği temel desteği bir önceki yıla göre 9010 artırılarak kilogram başına 1.100 TLye, tiftik üretimi temel desteği 90100 artışla kilogram başına 160 TLye çıkarılmıştır. " Bakanlıkça programlanan aşı uygulamaları sonrasında oluşan atıklar için büyükbaş ve küçükbaş hayvan sahiplerine verilen temel destekleme tutarı, bir önceki yıla göre 90100 artırılmıştır. e Su ürünleri yetiştiriciliği yapan işletmelere, ürettikleri türler ve üretim şekline göre yapılan temel destek oranları artırılmıştır. e Hayvan gen kaynakları birim destek tutarları artırılmış, Ankara keçisine ilave destek verilecektir. e" Hayvan ve sürü sağlığı desteği kapsamında, hayvan tanımlama araçlarıyla bazı aşı bedelleri de destek kapsamına alınmıştır. "e Marmara Denizi'ne kıyısı olan 7 ilde, müsilajdan etkilenen balıkçı gemilerine, gemi başına ilave küçük ölçekli balıkçılık desteği verilmiştir. e Su ürünleri desteğinde, üretici örgütlerinin etkinliğini artırmak amacıyla birlik ve tanıtım kesinti oranları 902'den 903'e çıkarılmıştır. Bakanlığımızca 2021 yılından itibaren ülke genelinde işlenmeyen ve nadasa bırakılan arazilerde gerek bitkisel üretimin artırılması gerekse kuraklığa dayanıklı çeşitlerin ekilişlerinin yaygınlaştırılmasına yönelik azami "675 ayni desteğin sağlandığı "Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi" yürütülmektedir. Proje kapsamında uygun münavebe planı ve ekim yöntemleri uygulayarak stratejik ürünlerin üretiminde kullanılması, iklim değişikliğini dikkate alarak uygun çeşitlerle hububat, baklagil ve yağlı tohumlu bitkilerin üretiminin geliştirilmesi sağlanmaktadır. Kırsal kalkınma destekleri kapsamında; tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, kırsal kalkınma yatırımları (ekonomik ve alt yapı yatırımları), uzman eller proje desteği, bireysel sulama sistemlerinin desteklenmesi, IPARD ulusal eş finansman ödemeleri, çiftlik muhasebe veri ağı (ÇMVA) katılım primi destekleri yer almaktadır. Strateji Geliştirme Başkanlığı Tarıma Dayalı Ekonomik Yatırımlar ile Kırsal Ekonomik Altyapı Yatırımları için, tarımsal örgütlere başvuru değerlendirme kriterlerinde ilave 10 puan, birinci derece örgüt olması hâlinde ise bu puana ek olarak 5 puan (toplamda 15 puan) verilmektedir. Kırsal ekonomik altyapı yatırımlarında, makine parkları için yalnızca tarımsal amaçlı örgütleri hibe programından faydalandırılmaktadır. IPARD Programı kapsamında, tarımsal örgütlere ek hibe desteği ile ek sıralama puanı sağlanmaktadır. Birinci derece tarımsal örgüt belgesi alan birlik ve kooperatiflere üye üreticilerimizin Devlet destekli tarım sigortası yaptırmaları halinde, Bakanlığımız tarafından 965 oranında ilave destek indirimi uygulanmaktadır. ORKÖY Desteği kapsamında kooperatiflere faizsiz kredi ve hibe imkânı sunulmaktadır. Projeye dayalı yatırımlara öncelik verilmekte olup uzun vadeli ve esnek ödeme planlarıyla finansman kolaylığı sağlanmaktadır. Ormancılık faaliyetlerinin yoğun olduğu bölgelerde kurulan kooperatif projelerine öncelikli destek sağlanmaktadır. Orman köylerimizde kurulan kooperatiflere, ormanların kesme, sürütme ve nakliye gibi üretim işlerinde öncelik tanınmaktadır. Üretim faaliyetlerinde şartname hükümlerine göre işi bitirenlere 9010 pirim verilmekte iken bu oran kooperatifler için 9620 olarak uygulanmaktadır. Ayrıca üreticilerin tarımsal üretime yönelik kredi/finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanması amacıyla, 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında 01.01.2024- 31.12.2026 tarihleri arasında Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerinden 28 farklı konuda 9025-0100 aralığında Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansmanı kullanımı yapılabilmektedir. T.C. Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri aracılığıyla kullandırılan Hazine faiz destekli tarım kredilerinde, tarımsal amaçlı örgütlere faiz indirimi sağlanmaktadır. Örgütün birinci derece olması durumunda ise bu indirime ek olarak ilave faiz avantajı sunulmaktadır. Bakanlığımızca gençlerin tarıma olan ilgilerini artırmak amacıyla yürütülen "Yeşil Yakalılarla Söyleşiler Projesi" kapsamında tarım ve orman alanlarında öğrenim/öğretim faaliyetlerini sürdüren tüm fakülte/bölüm akademisyen ve öğrencileriyle yüz yüze iletişim kurularak Bakanlığımız ve faaliyetlerini yakından tanımaları, kariyer ve gelecek planlamaları için altyapı oluşturmaları amaçlanmaktadır. Proje kapsamında 36 üniversitede 20.000*den fazla üniversite öğrencisi ile bir araya gelinmiştir. 2025-2026 eğitim öğretim yılında projeye devam edilmektedir. Ayrıca Bakanlığımız çalışma alanlarıyla ilgili üniversitelerde sunulan eğitim fırsatları, yapılan AR-GE çalışmaları, öğrencilere ve akademisyenlere verilen imkânlar, üniversite-özel sektör-kamu iş birlikleriyle ortaya konulan başarıları konu alan "Yeşil Yakalılar" programı Tarım Orman Ekranı'nda (Tarım TV) yayımlanmaktadır. Gençleri tarıma daha duyarlı hale getirmek ve gençleri sosyolojik olarak tarıma yaklaştırmak amacıyla 18-40 yaş arasındaki genç üreticilerden oluşan Tarım ve Orman Gençlik Konseyi kurulmuştur. Gençlerinde dahil olduğu üreticilerin tarımsal gündemi yakından takip etmesi amacıyla aylık periyotlarda Tarım Orman Bülteni dijital olarak yayımlanmaktadır. Bültenin yayımlanmış tüm sayılarına (Wwww.tarimbulteni.gov.tr) internet adresi üzerinden erişilebilmektedir. Strateji Geliştirme Başkanlığı 1986 yılında yayım hayatına başlayan Türk Tarım Orman Dergisi'nde gençler ile ilgili haberler yapılmaktadır. Gençlerin bilgiye daha rahat ve hızlı şekilde ulaşmasını amaçlayan ve günümüz itibarıyla 23.350 adet dijital materyalin yer aldığı Bakanlığımız bünyesindeki dijital kütüphaneye (kutuphane.tarimorman.gov.tr) adresi üzerinden erişilebilmektedir. 2016-2018 yılları arasında Genç Çiftçi Projesi kapsamında 47.775 genç üreticiye 2025 yılı fiyatlarıyla 17,5 milyar TL hibe desteği verilmiştir. Tarım danışmanları, üretim, işleme ve pazarlama süreçlerinde tarımsal işletmelere yönelik eğitimi, yayım, danışmanlık ve bilgilendirme faaliyetlerini yürütmektedirler. Bu kapsamda 2009 yılından itibaren I milyondan fazla tarımsal işletmeye danışmanlık hizmeti verilmiş olup 2025 yılında 711 tarım danışmanı tarafından 70 ilde 40.000 tarımsal işletmeye hizmet verilmektedir. IPARD Programı, IPARD IM dönemi kapsamında 2026 yılında Tarımsal Danışmanlık Tedbiri'nin (M10) devreye girmesiyle, uzman tarım danışmanlarının Bakanlığımız Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu projelerini yapmalarına imkân sağlanarak üretimin temelinde daha aktif rol almaları planlanmaktadır. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Tarımsal üretimin desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35897, 24 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35897-tarimsal-uretimin-desteklenmesi-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d3d571c0-c974-46d8-b2ec-019a246e0f00 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.