# Tacir, esnaf ve sanatkarların desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/36194 - **Veren:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli) - **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat) - **Veriliş tarihi:** 24 Ekim 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 48 gün sonra, 11 Aralık 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/156e1138-adcb-41ed-90db-019a24d427f6 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36194-tacir-esnaf-ve-sanatkarlarin-desteklenmesi-icin-yapilan-calismalara-iliskin > Yasin Öztürk (İYİ Parti), 24 Ekim 2025 tarihinde 7/36194 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 48 gün sonra, 11 Aralık 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Prof. Dr. Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını; Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96.maddeleri gereğince saygılarımla arz ederi nizli Milletvekili Çekler Karşılıksız, Ekonomi Güvensiz! Ekonomide "istikrar" söylemleri sürerken, rakamlar bambaşka bir tabloyu resmediyor. Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi'nin Eylül 2025 verileri, Ülke ekonomisinin nabzının artık düzensiz attığını açıkça gösteriyor. Bankalara ibraz edilen çeklerin toplam tutarı 7.034 Milyar TI.>ye ulaşmış durumda. Ancak dikkat çeken nokta şu: çek adedi azalmış, tutar ise fırlamış. Bu ne demek? Aynı sayıda mal veya hizmet için çok daha yüksek bedeller ödeniyor — yani enflasyonun ve güven erozyonunun acı faturası her geçen gün büyüyor. Bir başka çarpıcı gerçek: karşılıksız çeklerdeki patlama. 2025'in ilk dokuz ayında 27 bin keşideciye ait 219 bin çek karşılıksız çıktı. Tutarı 175 milyar Bu, sadece rakamsal bir veri değil; ticaretin kalbinde, piyasadaki güven duygusunun öldüğünün göstergesidir. İktidar yıllardır "büyüme" masalı anlatıyor, ama bu büyüme kimin sırtından sağlanıyor? Üretici, esnaf, KOBİ; borçla dönen bir sistemde nefes alamıyor. Ekonomi politikaları, kısa vadeli seçim hesaplarına endekslenmiş durumda. Faiz kararları siyasi baskılarla yönlendiriliyor; enflasyon gerçeği ise "geçici" bahanesiyle öteleniyor. , 3 6195L Oysa sonuç ortada: para değersiz, güven yok, çekler karşılıksız. Bir Ülkede çekin karşılığı yoksa, ekonominin de karşılığı kalmamış demektir. Bu tabloyu sadece "piyasa koşulları"yla açıklamak mümkün değil. Yanlış para politikaları, üretim yerine ithalatı teşvik eden ekonomi modeli ve denetimsiz kredi genişlemeleri; finansal sistemin temellerini çürüttü. Bugün binlerce işletme çekini ödeyemiyor çünkü üretim maliyetleri kontrolsüz, tahsilat zinciri kırılmış, nakit akışı durmuş durumda, Ve tüm bunlar olurken ekonomi yönetimi hâlâ "dengelenmeden" bahsediyor! Güven Bitmişse, Ekonomi Durur Ekonomik hayat güven üzerine kurulur: güven yoksa ticaret de yoktur. Karşılıksız çeklerin artması, sadece mali bir istatistik değil; toplumun tüm kesimlerinde ekonomik umutsuzluğun yansımasıdır. İşletmeler birbirine güvenemez hale gelmişse, bankalar kredi vermekten çekiniyorsa, vatandaş borcunu ödeyemiyorsa — o Ülkede "istikrar"dan değil, çöküşün sessizliğinden söz edilir. Bu bağlamda; İ) Sanayicimizi, Esnafımızı, Çiftçimizi, Kobilerimizi; yaşamakta olduğumuz ekonomik krizin yıkıcı etkilerinden korumak için herhangi bir eylem planınız var mı? 2) Bir eylem planınız var ise; bu eylem planı içerisinde her şeye zam yapmak, dövizin önünü açmak dışında hangi konu başlıkları var? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 12.11.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1733959 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Denizli Milletvekili Sayın Yasin ÖZTÜRK tarafından verilen 7/36194 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. nav Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (1 Sayfa) CF22DD1E-1BBD-479B-8FC7-BB2B49E2CDE3 https://Wwww.turkiye.gov.tw/ticaret-bakanligi-ebys Faks No: (0312) 449 13 41 AYŞEGÜL ÖZLÜK Şi İnternet Adresi: www.ticaret. gov.tr j Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni Saz gin Aja TİCARET BAKANLIĞI Denizli Milletvekili Sayın Yasin ÖZTÜRK'e Ait 7/36194 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar: Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir: 1. 2) Bakanlığımızca, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarımız ile iş birliği halinde, esnaf ve sanatkârlarımızın desteklenmesi, sektörel sorun ve taleplerine çözümler geliştirilmesi, ticari rekabet kapasitelerinin korunması ve işletmelerinin sürdürülebilirliği noktasında sektörlerin ihtiyaçları doğrultusunda gerekli tüm adımlar atılmaktadır. Kovid-19 salgını döneminde esnaf ve sanatkârlar ile gerçek kişi tacirlere Bakanlığımızca gelir kaybı ve kira desteği olarak yaklaşık 9 milyar TL tutarında hibe desteği sağlanmıştır. Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (ESKKK) aracılığıyla ya da Türkiye Halk Bankası tarafından kullandırılan Hazine sübvansiyonlu krediler kapsamında, Türkiye genelinde 2025 yılının ilk 11 ayında 230.555 adet kullandırım kapsamında 154,6 milyar TL tutarında faiz indirimli kredi kullandırılmıştır. 2002 yılından bu yana ise 4.571.257 adet kullandırım kapsamında 718,5 milyar TL tutarında kredi sağlanmıştır. Yakın dönemde, Sayın Cumhurbaşkanımızın müjdeleri ve Bakanlığımızın girişimleri neticesinde esnaf ve sanatkârların finansmana erişimleri noktasında ilave imkân ve kolaylıklar da hayata geçirilmiştir. Buna göre; işletme kredilerinin üst limitleri 1 milyon TL'ye, yatırım kredilerinin üst limitleri ise 2,5 milyon TL'ye çıkarılmıştır. Kredilerin yıllık faiz oranı 625'e indirilmiştir. Azami 5 yaşına kadar ikinci el araç (otomobil, kamyonet, kamyon, minibüs, midibüs, otobüs vs.) alımları yatırım kredisi kapsamına alınmıştır. Esnafın kredi alabilmesi için ticari faaliyetine başlangıç süresinden itibaren geçmesi gereken 6 aylık süre 3 aya düşürülmüştür. ESKKK vasıtasıyla verilen kredilerin daha önce 3 ay olan azami taksit ödeme vadesi isteğe bağlı olarak 6 aya kadar uzatılmıştır. Kredilerin geri ödeme vadesinde de bir düzenleme yapılarak 36 ay olan toplam kredi geri ödeme süresi genişletilmiş ve 48 aya yükseltilmiştir. ESKKK'nın çalışma bölgelerine yönelik olarak esnaf ve sanatkârlarımız lehine düzenleme yapılmıştır. Bununla birlikte, Bakanlığımızca ticaret erbabımız ve meslek kuruluşlarımız ile sıklıkla bir araya gelinerek istişarelerde bulunulmakta, güncel gelişmeler takip edilerek 2026-2030 yıllarını kapsayacak yeni bir Esnaf ve Sanatkârlar Strateji Belgesi ve Eylem Planının hazırlanmasına yönelik çalışmalar sürdürülmektedir. Diğer taraftan, geniş katılımlı istişarelerde bulunmak üzere esnaf ve sanatkârlarımız için şura tertip edilmesi de yakın dönemli hazırlıklarımız arasındadır. Hazırlık çalışmaları sürdürülen Esnaf ve Sanatkârlar Strateji Belgesi ve Eylem Planı taslağında dört adet stratejik amaç belirlenmiştir. Söz konusu taslak planda yer alan stratejik amaçlar; "Esnaf ve Sanatkâr İşletmelerinde Dijitalleşmeyi Arttırmak ve İşletme Kapasitesini Güçlendirmek", "Esnaf ve Sanatkârlara Yönelik Destek Mekanizmalarını Güçlendirmek", "Meslek Kuruluşlarının Etkinlik ve Verimliliğini Arttırmak, Esnaf ve Sanatkârların Mevzuat Kaynaklı Sorunlarını Çözmek" ve "Mesleki Eğitim ve Yaşam Boyu Öğrenmeyi Yaygınlaştırmak" başlıklarını taşımaktadır. --- **Kaynak gösterme:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Tacir, esnaf ve sanatkarların desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36194, 24 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36194-tacir-esnaf-ve-sanatkarlarin-desteklenmesi-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/156e1138-adcb-41ed-90db-019a24d427f6 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.