# 18 yaşını dolduran engelli bireylerin sağlık hizmetlerine erişimine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/36278 - **Veren:** Ali Karaoba (CHP, Uşak) - **Muhatap:** Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (Mahinur Özdemir Göktaş) - **Veriliş tarihi:** 7 Kasım 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 131 gün sonra, 18 Mart 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f1005c58-7c53-453e-adbf-019a6ced76a9 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36278-18-yasini-dolduran-engelli-bireylerin-saglik-hizmetlerine-erisimine-iliskin > Ali Karaoba (CHP), 7 Kasım 2025 tarihinde 7/36278 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 131 gün sonra, 18 Mart 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim. Ped Op. Dr. Ali KARAOBA Engelli bireylerin sosyal güvenlik sistemine erişimi, hem insan hakları hem de sosyal devlet ilkesi açısından temel bir gerekliliktir. Mevcut uygulamada, engelli çocuklar 18 yaşını doldurduklarında anne veya babalarının sağlık güvencesinden yararlanma hakları sona ermektedir. e Ancak "malul" raporu alabildikleri (takdirde bu haktan yeniden yararlanabilmektedirler. Ne var ki, maluliyet tespiti süreçleri oldukça katı, uzun ve çoğu zaman engelli bireylerin gerçek durumunu yansıtmayan kriterlere dayanmaktadır. Bu nedenle birçok engelli birey, fiilen çalışamayacak durumda olmasına rağmen "malul" kabul edilmemekte; genel sağlık sigortası (GSS) primi ödemeye mecbur bırakılmakta ve yetim aylığı gibi sosyal haklardan mahrum kalmaktadır. Bu durum, ekonomik olarak zaten zor şartlarda yaşayan engelli bireylerin yaşam kalitesini daha da düşürmekte; sosyal güvenlik sisteminin koruyucu işlevini zayıflatmaktadır. Sosyal devletin görevi, engelli vatandaşların haklarını sınırlandırmak değil, yaşamlarını kolaylaştıracak mekanizmaları geliştirmektir. Bu nedenle, 18 yaşını dolduran ancak maluliyet kararı alamayan engelli bireylerin GSS prim yükünün hafifletilmesi ve yetim aylığına benzer bir destek mekanizmasının oluşturulması yönünde düzenleme yapılması gerekmektedir. Bu bağlamda, Bakanlığınızın verilerine göre, Türkiye genelinde 18 yaşını doldurduğu halde maluliyet kararı alamadığı için GSS primi ödemeye devam eden engelli birey sayısı kaçtır? Bu bireylerin maluliyet değerlendirme süreçlerinde en çok hangi nedenlerle olumsuz karar verilmektedir? Engelli bireylerin 18 yaş sonrası sağlık güvencesine erişimini kolaylaştırmak amacıyla maluliyet kriterlerinin esnetilmesi veya yeniden tanımlanması yönünde bir çalışma yapılmakta mıdır? 18 yaşını doldurmuş, fiilen çalışamayacak durumda olan ancak malul raporu alamayan engelli bireyler için GSS prim muafiyeti veya devlet katkısı sağlanması planlanmakta mıdır? Maluliyet kararı alamadığı için yetim aylığı hakkı elde edemeyen engelli bireylere yönelik alternatif sosyal yardım veya aylık programı hazırlanmakta mıdır? Engelli bireylerin maluliyet başvurularında yaşanan bürokratik süreçlerin azaltılması amacıyla dijital veya hızlı değerlendirme mekanizması kurulması planlanmakta mıdır? Bakanlığınız, 18 yaşını geçen engelli bireylerin ve bakıma muhtaç vatandaşlarımızın sağlık güvencesine kesintisiz erişimini sağlayacak kalıcı bir model üzerinde çalışmakta mıdır? ## Bakanlığın cevabı • 213X1336 or VI İlgi (o :a)19.11.2025 tarihli ve 1737875 sayılı yazınız. b)30.12.2025 tarihli ve 1767440 sayılı yazınız. c) 08.01.2026 tarihli ve 1774040 sayılı yazınız. İlgi yazılar ekinde alınan Uşak Milletvekili Sayın Dr. Ali KARAOBA tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/36278, 7/37927 ve 7/38336 Esas Numaralı yazılı soru önergelerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur. Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan 1. 7736278 Cevap Metni (1 Sayfa) 2. 7137927 Cevap Metni (1 Sayfa) 3. V38336 Cevap Metni (1 Sayfa) — Telefon No:(312) 705 7330 £ ?/2603$ GC 15 Uşak Milletvekili Sayın Dr. Ali KARAOBA 'ya Ait 7/36278 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni Genel Sağlık Sigortası (GSS) kapsamında ödeme gücü bulunmadığı belirlenen "yeşilkart" kaleminde tescil edilenler ile primsiz ödemeler kapsamında ilgili kanunlar gereğince aylık alanların prim ödemeleri Bakanlığımız uhdesinde gerçekleştirilmektedir. Buna göre, her ay mutat olarak Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan tescile karşılık tahakkuk eden GSS prim ödemeleri kapsamında 15 tescil kaleminden biri olan 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamında "Engelli Aylığı" alanlar 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin 3 numaralı alt bendi kapsamında tescil edilmekte olup bu kişilerin prim ödemeleri "60/c-3 2022 65 Yaş" tescil kalemi altında Bakanlığımızca ödenmektedir. Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ali Karaoba (CHP, Uşak). “18 yaşını dolduran engelli bireylerin sağlık hizmetlerine erişimine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36278, 7 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36278-18-yasini-dolduran-engelli-bireylerin-saglik-hizmetlerine-erisimine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f1005c58-7c53-453e-adbf-019a6ced76a9 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.