# Tarım sektörüne yönelik ar-ge çalışmalarına ayrılan ödeneğe ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/36811
- **Veren:** Türker Ateş (CHP, Bolu)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 19 Kasım 2025
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ab34e0cf-a282-4d58-b4bf-019a9ff39eb1
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36811-tarim-sektorune-yonelik-ar-ge-calismalarina-ayrilan-odenege-iliskin

> Türker Ateş (CHP), 19 Kasım 2025 tarihinde 7/36811 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yanıtlanması için gereğini arz ederim.

Türkiye'nin tarımsal Araştırma-Geliştirme (AR-GE) faaliyetlerine ayırdığı kamu kaynakları son yıllarda keskin biçimde gerilemiştir. Türkiye'nin tarımsal AR-GE harcamaları 2014 yılında zirve yapmış, ancak sonra sistematik biçimde düşmeye başlamıştır. Uzmanlara göre bu düşüş, verimliliği, gıda güvenliğini ve ulusal tarımsal bağımsızlığı tehdit eden bir tablo yaratmaktadır. Tarımsal AR-GE'ye ayrılan pay 20 yıl öncesinin bile altına inmiştir. Bu durum, Türkiye'nin gelecekte kendi kendine yeten bir ülke olma hedefi açısından ciddi risk oluşturmaktadır.

Bu bağlamda;

1) 2000-2024 yılları arasında Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı kurumların tarımsal AR-GE için ayırdığı bütçeler hangi kalemlere ayrılmıştır? Bu bütçelerin yıllara göre dağılımı neden düşüş eğilimine girmiştir?

2) 2014 yılından sonra AR-GE yatırımları neden sistematik biçimde azaltılmıştır? Bakanlığınızın bu düşüşe ilişkin bir analiz raporu bulunmakta mıdır?

3) Tarımsal AR-GE için çalışan kamu araştırma enstitülerinin sayısı son 10 yılda kaçtan kaça düşmüştür? Faaliyeti durdurulan veya personel azaltılan kurum var mıdır?

4) Bakanlığınız, AR-GE bütçesini yeniden artırmaya yönelik 2025-2030 yıllarını kapsayan bir yol haritası hazırlamış mıdır?

5) AR-GE faaliyetlerini güçlendirmek adına; üniversiteler, ziraat odaları, araştırma enstitüleri ve özel sektör arasında ulusal bir AR-GE işbirliği modeli kurulması gündemde midir?

TBMM Halkla İlişkiler Binası Üçüncü Kat No: B309 Bakanlıklar / Ankara

---

**Kaynak gösterme:** Türker Ateş (CHP, Bolu). “Tarım sektörüne yönelik ar-ge çalışmalarına ayrılan ödeneğe ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36811, 19 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36811-tarim-sektorune-yonelik-ar-ge-calismalarina-ayrilan-odenege-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ab34e0cf-a282-4d58-b4bf-019a9ff39eb1

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.