# Kocaeli'nin Dilovası ilçe merkezinin taşınacağı iddiasına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/36882 - **Veren:** Lütfü Türkkan (İYİ Parti, Kocaeli) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum) - **Veriliş tarihi:** 24 Kasım 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 122 gün sonra, 26 Mart 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/00b90d8a-4df2-4beb-976e-019aba64610a - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36882-kocaeli-nin-dilovasi-ilce-merkezinin-tasinacagi-iddiasina-iliskin > Lütfü Türkkan (İYİ Parti), 24 Kasım 2025 tarihinde 7/36882 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 122 gün sonra, 26 Mart 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat cevaplandırılmasını arz ederim. 96. Maddeleri gereğince Kocaeli'nin Dilovası ilçesi, yıllardır ağır sanayi ile yerleşim alanlarının iç içe bulunduğu, Türkiye'nin en ciddi çevre ve halk sağlığı sorunlarına sahip bölgelerin başında gelmektedir. İlçe merkezinin sanayi tesislerinin ortasında kalması, hava kalitesi, yaşam koşulları, sağlık riskleri ve kentsel güvenlik açısından uzun süredir tartışma konusudur. Son dönemde kamuoyunda, Dilovası ilçe merkezinin tamamen taşınacağı, bu kapsamda ilk etapta 15 bin konut yapılacağı yönünde iddialar gündeme gelmiştir. Ancak konut sayısının yalnızca 15 binle sınırlı kalıp kalmayacağı bilinmemektedir. Ayrıca aynı 15 bin konut projesi 2020 yılında da kamuoyuna açıklanmış; aradan geçen yıllara rağmen projenin hâlâ bir "vaat" niteliğinde kalması, devlet ciddiyeti ve planlama süreçleri açısından soru işaretlerine yol açmaktadır. İlçe merkezinin taşınması, yalnızca konut üretimi anlamına gelmemekte; aynı zamanda mevcut yerleşim alanlarının statüsü, mülkiyet hakları, imar düzenlemeleri, sanayi—yerleşim ayrımı, çevre yönetimi, sağlık etkileri ve kent planlaması bakımından büyük ölçekli bir dönüşüm gerektirmektedir. Bu konudaki kamuoyuna yansıyan iddialar ve belirsizlikler Dilovası halkında tedirginlik yaratmaktadır. Bu nedenle Bakanlıkların net açıklama yapması ve kamuoyunu bilgilendirmesi zorunludur. Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde; 1. Kamuoyunda yer alan "Dilovası ilçe merkezinin tamamen taşınacağı" iddiası doğru mudur? Bakanlığınız böyle bir çalışma yürütmekte midir? 2. Açıklanan konut ihtiyacının ilk etapta 15 bin konut olduğu ifade edilmektedir. Bu sayı kesin midir? Toplam taşınma planı daha fazla konut içerecek midir? Eğer içeriyorsa hedeflenen toplam konut sayısı nedir? 3) 2020 yılında da aynı 15 bin konut vaadi kamuoyuna açıklanmışken, aradan geçen yıllarda neden herhangi bir somut adım atılamamıştır? Projenin bugüne kadar hayata geçirilememesinin gerekçeleri nelerdir? 4) Dilovası ilçe merkezinin taşınması planlanıyorsa, mevcut merkezdeki: Konutların, İş yerlerinin, Arsaların, Kamu binalarının mülkiyet statüsü nasıl değerlendirilecektir? Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda No: F219 TBMM-Çankaya/ANKARA 5) Taşınacak alanlarla ilgili herhangi bir kamulaştırma çalışması, rezerv alan ilanı, kentsel dönüşüm kararı veya imar planı revizyonu yapılmış mıdır? Yapıldıysa hangi bölgeleri kapsamaktadır? 6) Sanayi tesisleriyle iç içe yaşamın yarattığı hava kirliliği, ağır metal birikimi ve halk sağlığı etkileri Bakanlığınız tarafından değerlendirilmiş midir? İlçe merkezinin taşınması planı bu sağlık risklerine dayanmakta mıdır? 7) Dilovası ilçe merkezi için planlanan taşınma alanları nerelerdir? Bu alanlarda: Zemin etütleri, deprem riski analizleri, jeolojik—jeoteknik çalışmalar tamamlanmış mıdır? 8) 15 bin konut yapılacağı iddia edilen proje, TOKİ tarafından mı yürütülecektir? Projenin takvimi, finansman modeli ve etap planı nedir? 9) İlçe merkezinin taşınması halinde, mevcut merkezde kalan alanlar nasıl değerlendirilecektir? bu bölgeler, sanayiye mi açılacaktır, yeşil alan / mesire alanı mı yapılacaktır, yoksa farklı bir fonksiyon mu planlanmaktadır? Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda No: F219 TBMM-Çankaya/ANKARA ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI SORULAR Kocaeli'nin Dilovası ilçesi, yıllardır ağır sanayi ile yerleşim alanlarının iç içe bulunduğu, Türkiye'nin en ciddi çevre ve halk sağlığı sorunlarına sahip bölgelerin başında gelmektedir. İlçe merkezinin sanayi tesislerinin ortasında kalması, hava kalitesi, yaşam koşulları, sağlık riskleri ve kentsel güvenlik açısından uzun süredir tartışma konusudur. Son dönemde kamuoyunda Dilovası ilçe merkezinin tamamen taşınacağı, bu kapsamda ilk etapta 15 bin konut yapılacağı yönünde iddialar gündeme gelmiştir. Ancak, konut sayısının yalnızca 15 binle sınırlı kalıp kalmayacağı bilinmemektedir. Ayrıca, aynı 15 bin konut projesi 2020 yılında da kamuoyuna açıklanmış; aradan geçen yıllara rağmen projenin hala bir "vaat" niteliğinde kalması, devlet ciddiyeti ve planlama süreçleri açısından soru işaretlerine yol açmaktadır. İlçe merkezinin taşınması, yalnızca konut üretimi anlamına gelmemekte; aynı zamanda mevcut yerleşim alanlarının statüsü, mülkiyet hakları, imar düzenlemeleri, sanayi-yerleşim ayrımı, çevre yönetimi, sağlık etkileri ve kent planlaması bakımından büyük ölçekli bir dönüşüm gerektirmektedir. Bu konudaki kamuoyuna yansıyan iddialar ve belirsizlikler Dilovası halkında tedirginlik yaratmaktadır. Bu nedenle Bakanlıkların net açıklama yapması ve kamuoyunu bilgilendirmesi zorunludur. Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde; 1. Kamuoyunda yer alan "Dilovası ilçe merkezinin tamamen taşınacağı" iddiası doğru mudur? Bakanlığınız böyle bir çalışma yürütmekte midir? 2. Açıklanan konut ihtiyacının ilk etapta 15 bin konut olduğu ifade edilmektedir. Bu sayı kesin midir? Toplam taşınma planı daha fazla konut içerecek midir? Eğer içeriyorsa, hedeflenen toplam konut sayısı nedir? 3. 2020 yılında da aynı 15 bin konut vaadi kamuoyuna açıklanmışken, aradan geçen yıllarda neden herhangi bir somut adım atılamamıştır? Projenin bugüne kadar hayata geçirilememesinin gerekçeleri nelerdir? 4. Dilovası ilçe merkezinin taşınması planlanıyorsa, mevcut merkezdeki konutların, iş yerlerinin, arsaların, kamu binalarının mülkiyet statüsü nasıl değerlendirilecektir? 5. Taşınacak alanlarla ilgili herhangi bir kamulaştırma çalışması, rezerv alan ilanı, kentsel dönüşüm kararı veya imar planı revizyonu yapılmış mıdır? Yapıldıysa hangi bölgeleri kapsamaktadır? 6. Sanayi tesisleriyle iç içe yaşamın yarattığı hava kirliliği, ağır metal birikimi ve halk sağlığı etkileri Bakanlığınız tarafından değerlendirilmiş midir? İlçe merkezinin taşınması planı bu sağlık risklerine dayanmakta mıdır? 7. Dilovası ilçe merkezi için planlanan taşınma alanları nerelerdir? Bu alanlarda: Zemin etütleri, deprem riski analizleri, jeolojik-jeoteknik çalışmalar tamamlanmış mıdır? 8. 15 bin konut yapılacağı iddia edilen proje, TOKİ tarafindan mı yürütülecektir? Projenin takvimi, finansman modeli ve etap planı nedir? 9. İlçe merkezinin taşınması halinde, mevcut merkezde kalan alanlar nasıl değerlendirilecektir? bu bölgeler, sanayiye mi açılacaktır, yeşil alan/ mesire alanı mı yapılacaktır, yoksa farklı bir fonksiyon mu planlanmaktadır? CEVAP Kocaeli ili, Dilovası ilçesi'nde TOKİ tarafından; Kocaeli ili, Dilovası ilçesi Tavşancıl Mahallesi KDGP 1. Etap 651 Konut, 12 Adet Dükkân ve 1 Adet Cami İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi, Kocaeli ili Dilovası ilçesi Tavşancıl Mahallesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 2. Etap 859 Adet Konut, 10 Adet Dükkân ve 1 Adet 24 Derslikli İlköğretim Okulu İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi, Kocaeli ili, Dilovası ilçesi Tavşancıl Mahallesi 3. Etap 1145 Adet Konut, 16 Adet Dükkân ve | Adet Cami İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi, ihale edilmiş olup, inşaat süreçleri devam etmektedir. Ayrıca, Kocaeli İli, Dilovası İlçe sınırları içerisinde 6306 sayılı Kanun kapsamında rezerv yapı alanı olarak belirlenen alanlarda kentsel dönüşüm çalışmaları yürütülmektedir. Bu kapsamda, Dilovası ilçe merkezinde yerleşik nüfusun barındığı sağlıksız alanlarda; ilgili Kanunun Amaç başlıklı 1. maddesinde "Bu Kanunun amacı; afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde, fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usul ve esasları belirlemektir." denilmekte olup Kanunun amacı doğrultusunda faaliyetlerimiz devam etmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Lütfü Türkkan (İYİ Parti, Kocaeli). “Kocaeli'nin Dilovası ilçe merkezinin taşınacağı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36882, 24 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36882-kocaeli-nin-dilovasi-ilce-merkezinin-tasinacagi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/00b90d8a-4df2-4beb-976e-019aba64610a Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.