# Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine getirilen yüz tanıma sistemi kurma zorunluluğuna ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/36921 - **Veren:** Ali Karaoba (CHP, Uşak) - **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin) - **Veriliş tarihi:** 25 Kasım 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 26 Aralık 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4db2645e-b53b-4a80-8d1c-019ac00fde04 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36921-ozel-egitim-ve-rehabilitasyon-merkezlerine-getirilen-yuz-tanima-sistemi-kurma-zorunlulugun > Ali Karaoba (CHP), 25 Kasım 2025 tarihinde 7/36921 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 26 Aralık 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın T.C. Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim. Op. Dr. Ali KARAOBA Milli Eğitim Bakanlığı'nın asli görevi, kamu kaynaklarını koruyarak çocuklarımızın ve eğitim sisteminin en iyi şekilde gelişmesini sağlamaktır. Ne var ki, engelli vatandaşlarımızın eğitim sistemindeki yerini güçlendirmek için yapılan uygulamalar, çıkar odaklı yaklaşımlara dönüşmüş görünmektedir. Bu hafta ulusal basına yansıyan haberlere göre yaklaşık 3355 özel rehabilitasyon merkezine biyometrik yüz tanıma sistemi kurma zorunluluğu getirilmiş; sistemin serbest piyasadaki fiyatı 40-90 bin TL aralığında iken bu merkezlerin Bakanlık tarafından belirtilen şirketten 189 bin TL'ye alım yapmak zorunda bırakıldığı ve toplamda yaklaşık 735 milyon TL'lik bir meblağın söz konusu olduğu iddia edilmiştir. Bu tür uygulamalar engelli çocuklarımızın hakkına gölge düşürmekte; eğitim hakkı yerine ticari kazanç modeli öne çıkarılmaktadır. Çünkü Bakanlık, sadece koruyucu değil aynı zamanda düzenleyici bir makamdır ve bu tür tartışmalı alımlar eğitim sistemine ve vatandaşlarımızın haklarını yok saymaktır. Bu çerçevede; çıkar ilişkileri değil; eğitim hakkının, eşitliğin ve kamusal denetimin egemen kılınması gereklidir. Bakanlığın bu hususlarda kamuoyunu konunun tüm detaylarını ele alarak bilgilendirmesi, ortada bir yanlış varsa bir an önce düzeltmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, Bakanlığınız tarafından engelli öğrencilerin öğrenim gördüğü özel rehabilitasyon merkezlerine biyometrik yüz tanıma sistemi kurulması zorunluluğu hangi yasal düzenleme ya da genelgeye dayandırılmıştır? Bu uygulama kapsamında kaç özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi resmi yazı ile sistem kurmakla yükümlü hâle getirilmiştir? Habere göre 3355 kurum mevcuttur. Bu sayı Bakanlığınızca doğrulanmakta mıdır? Bu kurumlara yazılı olarak iletilen yazıların metni, hangi tarihte ve hangi birim tarafından yayınlanmıştır? Bu sistem için alınması zorunlu kılınan yüz tanıma sistemleri serbest piyasada 40-90 bin TL aralığındayken, kurumlara 189 bin TL gibi bedeller teklif edilmiştir. Bu fiyat farkını Bakanlığınız hangi kriterlerle açıklamaktadır? Bu alımlarda ihale usulü mü uygulanmaktadır? Bu uygulamaya yönelik olarak CİMER ve diğer kanallar üzerinden yapılan şikayet sayısı kaçtır? Bakanlığınız bu şikayetleri değerlendirmiş midir? Böyle bir değerlendirme varsa sonuçları ne olmuştur? Bu tür alımlar engelli çocukların verilerinin özel şirkete aktarılması açısından KVKK ve Veri Koruma mevzuatıyla uyumlu mudur? Bakanlığınızca bu hususla ilgili risk analizi yapılmış mıdır? Engelli bireylerin eğitim hakkını sağlamak üzere Bakanlığınızın özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine yönelik denetim, standart belirleme, finansal şeffaflık uygulamaları nelerdir? Bu alımlarda çıkar ilişkisi olduğuna dair herhangi bir iç denetim süreci başlatılmış mıdır? Bakanlığınız, bu tür uygulamaların tekrarlanmaması için özel eğitim kurumlarına yönlendirilecek asgari fiyat/kota/denetim mekanizmaları geliştirmekte midir? Geliştiriliyorsa takvimi nedir? Haberlerde yer alan bilgilere göre Bakanlık bu alım için Türk Telekom'un alt kuruluşu İNNOVA AŞ'den alım yapmayı zorunlu kılmıştır. Bu şirket Bakanlık tarafından nasıl, neden ve hangi kriterlere göre belirlenmiştir? 10- Engelli öğrencilerin eğitim-öğretim hizmetlerine erişimini zorlaştıran bu tür uygulamaların müşavirlik, izleme raporları ve Meclis soru önergeleriyle doğrudan ilişkisi olduğuna dair Bakanlığınızın bir şeffaflık ve kamuoyuna bilgi verme politikası bulunmakta mıdır? 11- Bakanlığınızın özel rehabilitasyon merkezlerine devletin asıl görevi olan eğitim hizmeti ölçeğiyle değil de çıkar yönlü sistemlerle yaklaşmasını önleyecek yapısal bir reform planı var mıdır? Varsa içerik ve zaman çizelgesi nedir? ## Bakanlığın cevabı b) 19/11/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1737875 sayılı yazınız. 7136 699 N ©) 27/11/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1746655 sayılı yazınız. 5/ 26137 Gk s2 ç) 28/11/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1748470 sayılı yazınız. d)28/11/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1748944 sayılı yazınız. 7/29 2'9- 92! e) 05/12/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1752370 sayılı yazınız. 5 ony Ge Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Bursa Milletvekili Kayıhan PALA'nın 7/32989, İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN"ın 7/36362, Manisa Milletvekili Bekir BAŞEVİRGEN'in 7/36366, Denizli Milletvekili Gülizar BİÇER KARACA'"'nın 7/36367, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/36372, 7/36920 ve 7/36921, İstanbul Milletvekili Özgür KARABAT'ın 7/36686, Bursa Milletvekili Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU'nun 7/36690, Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi BAKIROĞLU'nun 7736787, Çanakkale Milletvekili İsmet GÜNEŞHAN'ın 7/36919 ile Burdur Milletvekili İzzet AKBULUT'un 7/37074 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur. Yu KİM. ğıtım Bak Ek: Bilgi (30 Sayfa). e-posta; sgbgğmeb.gov.tr Telefon: (0312)4132738 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539 çi 2 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI (O) Şizimn V ii Gelisti ğ 100 YÜZYILI YE j Strateji Geliştirme Başkanlığı hi 3) 76921 GE S7 ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde ders devam takipleri ile ödeme süreçlerine ilişkin olarak; 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Özel eğitim giderleri" başlıklı 43'üncü maddesinin üçüncü fikrasında yer alan "Engelli bireylerin özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine veya birimlerine kayıt ve kabul işlemleri ile engelli birey ve eğitim personelinin ders devam takibi, 1/9/2018 tarihinden itibaren biyometrik kimlik doğrulama sistemi veya kameralı görüntüleme sistemi ile yapılır. Bu yöntemlerle ders devam takibi mümkün olmayan engelli bireylerin ders devam takibi ile kimlik doğrulama sistemi veya kameralı görüntüleme sistemine ilişkin diğer usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir." hükmü gereği özel gereksinimli bireylerin eğitim aldıkları kurumlarda ders devam takibinin yapılabilmesi ve kamu kaynaklarının etkin, verimli ve yerinde kullanılabilmesini sağlamak, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitim alan özel gereksinimli bireylere eğitim vermeden eğitim verilmiş gibi gösterilmesi sonucunda kamu zararı doğmasını ve bireylerin eğitim haklarının ellerinden alınmasını engellemek amacıyla biyometrik kimlik doğrulama sistemine (BKDS) geçilmiştir. 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında Bakanlığımıza bağlı faaliyette bulunan toplam 3.346 özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin "Günlük çalışma saatleri ve devam devamsızlık takibi" başlıklı 25'inci maddesinin yedinci fıkrasında yer alan "Kurumlarca özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin ders devam takibi, kurumun giriş ve çıkışları ile özel eğitim ihtiyacı olan bireylerin yüzünü net bir biçimde görüntüleyen ve eğitim verilen ayın bitiş tarihinden itibaren geriye dönük en az 90 gün süreyle kayıt yapabilme/depolayabilme özelliği olan kameralı görüntüleme sistemleri ve biyometrik kimlik doğrulama sistemi ile yapılır." hükmü ile Geçici 4'üncü maddesi gereği BKDS'ye geçiş yapmakla yükümlü kılınmıştır. Konuya ilişkin olarak 14.07.2025 tarihli ve E-35235946-410.07-136584411 sayılı yazı Özel Öğretim Genel Müdürlüğü tarafından 81 il valiliğine gönderilmiştir. Biyometrik kimlik doğrulama sisteminin çalışabilmesi için Bakanlığımızın veri merkezlerinde kurulması gerekli olan donanım ve yazılımlara ilişkin alım 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında 2024 yılı içerisinde gerçekleştirilmiş olup İnnova Bilişim Çözümleri A.Ş. tarafından kazanılan ihale kapsamında Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine yapılacak BKDS kurulumlarına ilişkin mevzuatta bir hüküm veya düzenleme yer almamaktadır. Biyometrik kimlik doğrulama sistemiyle ilgili olarak Bakanlığımıza iletilen tüm şikayetler ilgili mevzuatı gereği değerlendirilerek cevaplandırılmıştır. Konuya ilişkin hâlihazırda sürdürülen bir inceleme-soruşturma bulunmamaktadır. Özel gereksinimli bireylerin ve eğitim personelinin biyometrik verilerini barındıracak sistemin 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve Bakanlığımızın bilgi güvenliği politikaları çerçevesinde kişisel verilerin güvenliğinin sağlanmasına yönelik olarak sisteme dışarıdan müdahale edilememesi, gizlilik gerektiren bilgi, materyal ve dokümanların korunması, bilgi ve dokümanların görsel, işitsel ve yayın yolu ile üçüncü şahıslara karşı güvenliğin sağlanması, söz konusu projedeki hiçbir teknik dokümanın kısmen veya tamamen yüklenici tarafından başka projelerde kullanılmaması, yüklenicinin personeli veya yetkililerinin cihazların kurulacağı adreslerde yapacakları her türlü çalışma sırasında gizlilik kurallarını ihlal ( N pa 2 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI | 00 EĞİTİMİN İLGİ" AM N YÜZYILI EZİZ j Strateji Geliştirme Başkanlığı DO etmemesi gibi hususlar Biyometrik Kimlik Doğrulama Sistemi Teknik Şartnamesi?'nde hüküm altına alınmıştır. BKDS sisteminin KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu) hükümlerine tam uyumlu olması için kapsamlı tedbirler düşünülmüş ve uygulanmıştır. Biyometrik veriler, KVKK'nın 6. maddesi kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" olarak kabul edildiğinden, bu verilerin işlenmesi için özel güvenlik önlemleri ve açık rıza mekanizması zorunludur. Organizasyonel tedbirler arasında, veri sorumlusu ve veri işleyen rolleri net olarak tanımlanmış, veri işleme politikaları oluşturulmuş ve personel eğitimleri verilmiştir. Veri saklama süreleri belirlenmiş, amaç ortadan kalktığında verilerin silinmesi için prosedürler oluşturulmuştur. Ayrıca, veri sahiplerinin KVKK'onin 11. kaddesi kapsamındaki hakları (bilgi talep etme, düzeltme, silme, itiraz etme) sistemde güvence altına alınmıştır. Öte yandan özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinin denetimleri Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği"nin "İnceleme, Soruşturma ve Denetim" başlıklı 27'nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Bakanlık müfettişi/Bakanlık müfettiş yardımcısı veya il milli eğitim müdürlüklerince görevlendirilen eğitim müfettişi/eğitim müfettişi yardımcısı, il milli eğitim müdür yardımcısı, il/ilçe milli eğitim şube müdürü veya diğer denetim yetkisi bulunanlarca yapılan inceleme/soruşturma/denetimlerde onayın alındığı aydan önceki geriye dönük olarak en az 90 günlük kamera kayıtlarını ve biyometrik kimlik doğrulama sistemi verilerini sunamayan ve/veya Özel Eğitim Modülü üzerindeki eğitim saatleriyle biyometrik kimlik doğrulama sistemi verileri ve kamera görüntüleri arasında uyuşmazlık bulunan kurumlara ödemenin yapılmış olması hâlinde, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 43 üncü maddesi ikinci fikrasında yer alan hükümlere uygun işlem yapılır. " hükmü doğrultusunda kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını, hesap verebilirliği ve mali saydamlığı sağlamak üzere gerekli denetimler yapılmaktadır. --- **Kaynak gösterme:** Ali Karaoba (CHP, Uşak). “Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine getirilen yüz tanıma sistemi kurma zorunluluğuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36921, 25 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36921-ozel-egitim-ve-rehabilitasyon-merkezlerine-getirilen-yuz-tanima-sistemi-kurma-zorunlulugun (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4db2645e-b53b-4a80-8d1c-019ac00fde04 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.