# Şanlıurfa'da çocuk işçiliğiyle mücadele konusunda yapılan çalışmalara ve iş kazası geçiren çocuk işçilere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/36979
- **Veren:** Ferit Şenyaşar (DEM Parti, Şanlıurfa)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 20 Kasım 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 302 gün sonra, 18 Eylül 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/561d6bd9-4724-432e-a9fb-019aa275cc4a
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36979-sanliurfa-da-cocuk-isciligiyle-mucadele-konusunda-yapilan-calismalara-ve-is-kazasi-geciren

> Ferit Şenyaşar (DEM Parti), 20 Kasım 2025 tarihinde 7/36979 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 302 gün sonra, 18 Eylül 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Şanlıurfa'da son bir ay içerisinde ağır işlerde güvencesiz koşullarda çalıştırılan işçileştirilmiş çocukların ölümüne yol açan iki ayrı iş cinayeti kamuoyuna yansımıştır.

Karaköprü'de bir inşaatta çalıştırılan 14 yaşındaki bir çocuk, 5. Kattan düşerek yaşamını yitirmiştir. Haliliye ilçesi Kısas Mahallesi'nde is beton dökümü sırasında tavan tablasının çökmesi sonucu 15 ve 16 yaşlarında iki işçileştirilmiş çocuk hayatını kaybetmiştir.

Bölgedeki yoksullaştırma politikalarının, kayıt dışı çalıştırmanın, rant odaklı inşaat düzeninin, denetimsizlik ve cezasızlık kültürünün çocukları emeğe zorlayan yapısal karakterini açık biçimde ortaya koymaktadır.

Bu bağlamda:

Şanlıurfa'da son bir ay içerisinde meydana gelen iş kazası/iş cinayeti sayısı nedir? Bunlardan kaçı işçileştirilmiş çocukları kapsamaktadır?

Karaköprü'de 14 yaşındaki işçileştirilmiş çocuğun yaşamını yitirdiği olayda, işveren ve taşeronlar hakkında yürütülen idari ve adli işlemlerin kapsamı nedir? Soruşturma hangi aşamadadır?

Haliliye/Kısas'ta ki inşaat çökmesinde hayatını kaybeden işçileştirilmiş çocuklar için; iş güvenliği zaafları, ruhsat-denetim zincirindeki sorumluluklar ve işverenler hakkında hangi yaptırımlar uygulanmıştır?

Şanlıurfa'da son bir ay ve bir yıl içerisinde yapılan iş sağlığı ve güvenliği denetimlerinin sayısı, denetim yapılan işyeri türleri ve tespit edilen işçileştirilmiş çocuk sayısı nedir? Şanlıurfa'da son bir yıl içerisinde kaç iş yerinde; çocuk emeği istismarı nedeniyle faaliyet durdurma, idari para cezası veya savcılığa sevk işlemleri uygulanmıştır?

6. İnşaat sektöründe görülen yaygın kayıt dışılık ve denetimsizlik bağlamında, Bakanlığınızın işveren yükümlülüklerinde yeni bir denetim modeli hazırlığı var mıdır?

7. Türkiye'de son beş yıl içerisinde iş kazasına uğrayan ve yaşamını yitiren işçileştirilmiş çocuk sayısı kaçtır? Bu çocukların işçileştirildiği iş kolları nelerdir?

8. Şanlıurfa'nın kalabalık çocuk nüfusu ve yaşanan art arda işçileştirilmiş çocuk ölümleri sonrası, bölgeye özgü bir acil önlem, saha denetimi, çocuk koruma mekanizması veya iş güvenliği özel denetim ekibi görevlendirilmesi yapılmış mıdır? Eğer yapılmamış ise bunun gerekçesi nedir?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 05.12.2029 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1752363 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile Şanlıurfa Milletvekili Sayın Ferit ŞENYAŞAR tarafından yöneltilen 7/36979 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Ülkemizde 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile yüksek standartlara sahip bir mevzuat alt yapısı oluşturulmuş, iş sağlığı ve güvenliği alanında yaşanan sorunlara çözümler getirilmiştir. Değişen ve gelişen koşullara göre iyileştirme çalışmaları yapılmaktadır. Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanmaktadır. Çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamak için mesleki risklerin önlemesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alması işverenin yükümlülüğündedir.

Bununla birlikte, Bakanlığımızca yürütülen tüm teftişlerde çocuklar öncelikli risk grubu olarak belirlenmekte, ayrıca çocuk işçiliğine ilişkin şikâyet ve ihbarlar öncelikli olarak değerlendirilerek teftiş kapsamına alınmaktadır. Gerçekleştirilen teftişler sonucunda ise 4857 sayılı İş Kanununun "Çalıştırma Yaşı ve Çocukları Çalıştırma Yasağı" başlıklı 71 inci maddesi ile bu maddeye dayanılarak hazırlanan Yönetmelik hükümlerini ihlal eden işyerleri hakkında gerekli idari işlemler uygulanmaktadır.

Öte yandan, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından kayıt dışı çalışmaya ilişkin ihbar ve şikâyete dayalı denetimler yanında sektörel denetimler, tarama denetimleri, yol kenarı denetimleri, kolluk birimleri veya diğer kurumların denetim elemanları ile birlikte yapılan ortak denetimler yoluyla kayıt dışı çalışanların tespiti gerçekleştirilmektedir. Ayrıca denetim konusu olan diğer işlerde, örneğin iş kazası incelemelerinde, kayıt dışı çalışma olgusu da araştırılmakta ve sigortasız çalıştırılan kişilerin tescili sağlanmaktadır. Ülke genelinde ihbar ve şikâyete dayalı rutin denetimlerin dışında düzenli olarak Yıllık Denetim Programları hazırlanmakta ve riskli olduğu belirlenen işyerlerine, kayıt dışı istihdamın yoğun olduğu sektörler ile küçük ölçekli işletmelere yönelik tarama şeklinde yaygın yoğun denetimler gerçekleştirilmektedir. Mevzuat kapsamında 15-18 yaş grubunda bulunan ve az tehlikeli/ hafif işlerde çalıştırılabilen çocuk işçilerin kayıt dışı istihdamı başta olmak üzere tüm çocuk işçiliği yönünden mevzuala aykırı durumlarla mücadele edilmektedir. Bu bağlamda, işyeri denetimleri sırasında çalışan çocukların sigortalılıkları konirol edilmekte, kayıt dışı çalışanlar varsa tescilleri sağlanıp ilgili mevzuatı yönünden işverenler bilgilendirilmektedir. Gerek kurum ve kuruluşlarla yapılan protokoller gerekse münferiden alınan istihdam verileri SGK kayıtları ile karşılaştırılmakta, tescilsiz olduğu anlaşılan kişilerin tescil işlemleri yapılmaktadır. Böylece kayıt dışı istihdamla mücadele sürecine diğer kurum ve kuruluşlar da dahil edilerek iş birliği mekanizması oluşturulmuştur.

Bununla birlikte, önergede yer alan iş kazalarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumunun resmi internet sayfasında (www.sgk.gov.tr) yayımlanmaktadır. "

Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Ferit Şenyaşar (DEM Parti, Şanlıurfa). “Şanlıurfa'da çocuk işçiliğiyle mücadele konusunda yapılan çalışmalara ve iş kazası geçiren çocuk işçilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36979, 20 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36979-sanliurfa-da-cocuk-isciligiyle-mucadele-konusunda-yapilan-calismalara-ve-is-kazasi-geciren (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/561d6bd9-4724-432e-a9fb-019aa275cc4a

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
