# Alüminyum fosfitin yasa dışı satım ve kullanımının önlenmesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/37090
- **Veren:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 27 Kasım 2025
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6bda773f-c727-45e7-8d78-019acab4fa0e
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37090-aluminyum-fosfitin-yasa-disi-satim-ve-kullaniminin-onlenmesine-iliskin

> Mustafa Bilici (Yeni Yol), 27 Kasım 2025 tarihinde 7/37090 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak" i cevaplandırılmasını arz ederim.

19/1 1/2025

Basına yansıyan haberlere göre, yalnızca yetkili uzmanlarca kapalı ve profesyonel ortamlarda kullanılabilen, panzehiri bulunmayan alüminyum fosfit gibi güçlü fumigantların Türkiye?de perakende satışı yasak olmasına rağmen, bazı uluslararası çevrimiçi platformlar üzerinden belge denetimi olmaksızın sipariş edilebildiği iddia edilmektedir. Bu durum, kimyasal güvenlik, halk sağlığı ve denetim kapasitesi açısından ciddi risk oluşturmaktadır.

Bu bilgilendirme ışığında:

1. 2023—2025 döneminde alüminyum fosfit ve benzeri fumigantların yetkisiz tedariki ve usulsüz kullanımı nedeniyle Bakanlığınıza veya il müdürlüklerine intikal eden ihbar/soruşturma sayısı kaçtır; kaçında idari yaptırım uygulanmıştır?

2. Türkiye'de perakende satışı yasak olan bu ürünlerin yurt dışı e-ticaret yoluyla ülkeye girişi nasıl engellenmektedir? Gümrük idaresi ve diğer kurumlarla yürürlükte ortak bir denetim/takip protokolü var mıdır; varsa kapsamı nedir?

3. Ruhsatlı haşere/fümigasyon firmaları dışındaki kişi ve işletmelerin bu kimyasallara erişimini önlemek için ruhsat-izleme-iz sürme benzeri bir sistem kurulması yönünde Bakanlığınızın çalışması var mıdır?

4. Son üç yılda zehirlenme/ölüm şüphesi içeren olaylarda söz konusu kimyasalların tespitine ilişkin Bakanlığınızın resmi veri ve analizleri var mıdır? Varsa olay bazında (il, tarih) özet bilgi paylaşır mısınız?

5. Alüminyum fosfitin yalnız profesyonel ve mühürlü alanlarda kullanılabileceğine dair uygulama şartlarının sahada denetimi nasıl yapılmaktadır? İl müdürlüklerinin yıllık denetim planı, numune alma ve uygunsuzluk oranları nedir?

6. Çevrimiçi platformlarda bu ürünlere erişimi önleyici ilave tedbirler (platformlarla protokol, anahtar kelime tabanlı kaldırma talepleri, toplu bildirim mekanizması) planlıyor musunuz? Planlıyorsanız takvim ve sorumlu birimler hangileridir?

Tel, (O: (0312) 4206056-57

E-mail : mustafa.bilici(Otbmm.gov.tr

Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir). “Alüminyum fosfitin yasa dışı satım ve kullanımının önlenmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/37090, 27 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37090-aluminyum-fosfitin-yasa-disi-satim-ve-kullaniminin-onlenmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6bda773f-c727-45e7-8d78-019acab4fa0e

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.