# Bakanlık bünyesinde çalışan gıda mühendislerinin sayısına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/37321 - **Veren:** Ali Karaoba (CHP, Uşak) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 3 Aralık 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 19 Şubat 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c017202f-5025-4865-a4ff-019ae993ea44 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37321-bakanlik-bunyesinde-calisan-gida-muhendislerinin-sayisina-iliskin > Ali Karaoba (CHP), 3 Aralık 2025 tarihinde 7/37321 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 78 gün sonra, 19 Şubat 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın T.C. Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim. Op. Dr. Ali KARAOBA Ülkemizde gıda güvenliği sisteminin sağlıklı işlemesi birçok süreci içinde barındırdığı gibi; üretimden tüketime kadar geçen tüm süreçlerde yetkin ve bağımsız denetim yapılmasına bağlıdır. Ancak Tarım ve Orman Bakanlığı'nda görev yapan Gıda Kontrol Görevlilerinin yalnızca 9425— 27sinin Gıda Mühendisi olması (2019: 9025, 2020: 9627) gıda denetimlerinin niteliğinin yetersiz kaldığını göstermektedir. Her yıl yüzlerce gıda zehirlenmesi vakasının basına yansıdığı ülkemizde, bir işletmeye yapılan ortalama denetim sayısının yılda yalnızca 1,80 — 1,96 arasında kalması; denetim mekanizmasının güncel riskleri karşılamaktan uzak olduğunu ortaya koymaktadır. Diğer yandan, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın yıllara göre meslek gruplarına yaptığı alımlar incelendiğinde, Gıda Mühendisliği alımlarının hem sayıca hem oransal olarak dramatik biçimde düşürüldüğü, KPSS 2022 alımında yalnızca 207 Gıda Mühendisi alındığı görülmektedir. Gıda Mühendisleri tarafından tarafımıza sunulan veriler, gıda güvenliğine dair temel sorunları şu başlıklar altında toplandığını ortaya koymaktadır: Denetim kadrolarında Gıda Mühendislerinin oranı düşüktür, birçok şehirde denetim yetkisinin yalnızca il müdürlüklerinde olması ilçelerde gecikme yaratmaktadır, belediyelerde gıda mühendisi bulundurma zorunluluğu yoktur, kamu kurumları (KYK, polis okulları, hastaneler) yemek hizmetlerinde özel sektör gıda mühendisleri denetim baskısı altında çalışmaktadır, HACCP ve ISO 22000 gibi sistemlerin zorunluluğu yeterince düzenlenmemiştir. Tüm bu sorunlar, gıda güvenliğini doğrudan ilgilendiren istihdam, yetki ve denetim eksikliklerinin acilen açıklığa kavuşturulmasını gerektirmektedir. Bu bağlamda, 2019-2024 yılları arasında Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde görev yapan Gıda Kontrol Görevlisi sayısı ve bunların içindeki Gıda Mühendisi oranı nedir? Bu oran neden her yıl düşmektedir? Aynı yıllar içinde Bakanlığınıza KPSS yoluyla alınan Gıda Mühendisi sayısı nedir? KPSS 2022 döneminde yalnızca 207 Gıda Mühendisi alımı yapılmasının gerekçesi nedir? Ülkemizde kayıtlı işletme sayısı ve yıllık denetim sayıları göz önüne alındığında; Bir işletmeye yılda ortalama 1,8—1,96 denetim yapılması Bakanlığınızca yeterli görülmekte midir? AB standartlarına göre ideal denetim sıklığı nedir? Gıda kontrol denetmeni unvanı Gıda Mühendisleri dışında niçin 7 farklı meslek grubuna verilmiştir? Yetkinlik farklarının yaratacağı riskler konusunda herhangi bir etki analizi yapılmış mıdır? KYK yurtları, polis okulları, devlet hastaneleri ve diğer kamu kurumlarında özel sektör aracılığı ile yürütülen yemek hizmeti konusunda kamu personeli olarak gıda mühendisi bulundurma zorunluluğu getirilmesi Bakanlığınızın gündeminde midir? Gıda güvenliğini güçlendirmek için, küçük işletmelerde HACCP, büyük işletmelerde ISO 22000:2018 sistemlerinin zorunlu hale getirilmesi yönünde bir çalışma yürütülmekte midir? Gıda denetim yetkisi bazı illerde yalnızca il müdürlüklerinde olduğundan ilçelerde gecikmeler yaşanmaktadır. Denetim yetkisinin tüm ilçelere devredilmesi ve teknik personel takviyesi için Bakanlığınız bir plan hazırlamış mıdır? Son 5 yılda gıda güvenliği ihlalleri nedeniyle yapılan denetimlerde; kaç işletmeye yaptırım uygulanmıştır? Kaç işletme kapatılmış, kaç işletmeye para cezası kesilmiştir? Denetim eksikliği nedeniyle Bakanlığınıza açılan dava sayısı nedir? Gıda mühendislerinin istihdamının artırılması yönünde, 2026 yılı için planlanan kadro sayısı nedir? Bu sayı gıda güvenliği riskleri dikkate alınarak mı belirlenmiştir? ## Bakanlığın cevabı Bakanlığımızda görev yapan gıda kontrol görevlileri; e 2021 yılında 7.245 kontrol görevlisinden 2.019'u, e 2022 yılında 7.448 kontrol görevlisinden 2.125", se 2023 yılında 7.522 kontrol görevlisinden 2.187'si, " 2024yılında 8.000 kontrol görevlisinden 2.418'i ve e 2025 yılında 8.049 kontrol görevlisinden 2.252"'si gıda mühendisi olup bu sayı toplam kontrol görevlilerinin yaklaşık 9630'una karşılık gelmektedir. Bakanlığımız birimleri için her yıl düzenli olarak norm kadro çalışması yapılmakta ve personel ihtiyacı tespit edilmektedir. Bu kapsamda personel talebi yapılmakta olup Cumhurbaşkanlığı Kararı ile Bakanlığımıza tahsis edilen açıktan atama ve kurumlar arası nakil kontenjanı ve/veya sözleşmeli personel pozisyonuna göre kadro durumu, norm kadro ve hizmet ihtiyacı dikkate alınarak, personel açığı olan branşlarda personel planlaması yapılmaktadır. Gıda resmi kontrolleri; Bakanlığımız ve il tarım ve orman müdürlüklerimizce hazırlanan yıllık numune alma programlarının yanı sıra şüphe, şikâyet, ihbar, Alo 174 Gıda Hattı, Tarım İletişim Merkezi (TİMER) ve Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER) kapsamında şikâyet edilen ürün ve firmalara yönelik olarak da gerçekleştirilmektedir. Resmi kontrollerin sıklığı "İşletmelerin Riske Dayalı Denetim Sıklığının Belirlemesi Prosedürü" çerçevesinde belirlenmekte olup herhangi bir risk durumunda bu sıklık artmaktadır. Bu doğrultuda, sektör bazında denetim sıklığı 1 ay ile 1 yıl arasında değişmekte olup her işletme yılda en az bir kez denetlenmektedir. 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu'nun 31'inci maddesi uyarınca, resmi kontroller Bakanlıkça yetkilendirilen personel tarafından yapılmakta olup üretim, işleme ve dağıtım aşamalarında sorumlu meslek grupları ilgili Kanun'un ekinde (Ek-2) belirlenmiştir. Bu nedenle, kontrol ve denetimlerin anılan listede yer alan meslek mensupları tarafından yürütülmesi gerekmektedir. İl ve ilçe düzeyindeki yetki ve personel planlaması hizmetin etkinliği dikkate alınarak değerlendirilmektedir. Denetimlerde gecikmeye yol açabilecek hususlar izlenmekte ve gerekli tedbirler alınmaktadır. Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 10'uncu maddesinin birinci fıkrasında, gıda işletmelerinde çalıştırılması zorunlu personele ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir. Mevzuat gereği, işletmede kullanılan alet ve ekipmanın toplam motor gücünün 30 beygir gücünü aşması veya çalıştırılan toplam personel sayısının on kişiden fazla olması hâlinde, çalıştırılması zorunlu personelin istihdam edilmesi zorunludur. Bu kapsamda Bakanlığımız, gerekli resmi kontrolleri gerçekleştirmekte ve söz konusu hükümlere aykırı hareket edenler hakkında idari yaptırımlar uygulamaktadır. 5996 sayılı Kanun uyarınca gıda işletmecileri, tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları (HACCP vb.) ilkelerine dayanan gıda ve yem güvenilirliği sistemini kurmak ve uygulamakla yükümlüdür. Bakanlığımızca gıda işletmelerinde yürütülen resmi kontroller kapsamında, işletmelerin asgari teknik ve hijyenik şartları ile HACCP ilkelerine dayalı gıda ve yem güvenilirliği sistemine ilişkin kriterler ayrıntılı olarak denetlenmekte ve söz konusu sistemin etkin şekilde uygulanıp uygulanmadığı titizlikle kontrol edilmektedir. TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı 2021-2025 yılları arasında yürütülen resmi kontroller neticesinde; 1.802 işletme hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulmuş ve toplam 4.841.639.416 TL tutarında 108.212 adet idari para cezası uygulanmıştır. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ali Karaoba (CHP, Uşak). “Bakanlık bünyesinde çalışan gıda mühendislerinin sayısına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/37321, 3 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37321-bakanlik-bunyesinde-calisan-gida-muhendislerinin-sayisina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c017202f-5025-4865-a4ff-019ae993ea44 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.