# Son beş yılda Yalova'ya yapılan kamu yatırımlarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/37546
- **Veren:** Tahsin Becan (CHP, Yalova)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 4 Aralık 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 110 gün sonra, 24 Mart 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b402d736-e9f6-4d73-9178-019aedc23ac2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37546-son-bes-yilda-yalova-ya-yapilan-kamu-yatirimlarina-iliskin

> Tahsin Becan (CHP), 4 Aralık 2025 tarihinde 7/37546 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 110 gün sonra, 24 Mart 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 98 inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96 ve 99 uncu maddelerine uygun olarak, T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı'na iletilmesi ve Sayın Bakan İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğinin yapılmasını arz ederim.

Son dönemde kamu idarelerinin harcama prosedürlerinde görülen şeffaflıktan uzak satın alma, ihale ve ödeme süreçleri, sağlıklı bir hesap verme ve etkin iç ve dış denetim mekanizmasının kurulmaması, her boyutta gözlemlenen israf ve yolsuzluk olayları, önemli boyuttaki bazı kamu kaynaklarının kullanımı ve kamu harcamalarının 5018 sayılı Kanun kapsamına çıkarılması ile ilgili girişim ve düzenlemelerdeki artış, kamu yatırımlarını olumsuz etkilemektedir.

Bunun nedenle birçok ilin yatırım programlarına alınan projelerinin uzaması veya ertelenmesiyle maliyetlerinin artarak kamu zararıyla birlikte hizmet alınamaması sonucunu doğurmaktadır. Bu kapsamda olmak üzere;

1. Sonö yılın kamu yatırım ödenekleri bakımından Yalova ili Türkiye'de yıllar itibariyle kaçıncı sırada yer almaktadır? Son 5 yıl için Yalova iline yapılan yıllık kamu yatırım tutarı ne kadardır?

2. Bakanlığınız ve bağlı kuruluşların, 2023 genel seçimlerinden bugüne kadar, Yalova'da yapılan yatırımların ilçelere göre dağılımı nedir?

3. Bakanlığınıza bağlı kurum ve kuruluşların, Yalova'da, planlanmış ve devam eden yatırımlarıyla, tutarları ayrı ayrı nelerdir?

Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 3.Kat No: F-327 Çankaya / Ankara 06543

## Bakanlığın cevabı

Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir.

Bakanlığımızca Yalova ili genelinde yapımı tamamlanan, yapılması planlanan veya devam eden yatırımlar aşağıda sıralanmaktadır; e Bakanlığımızca Yalova iline 2021-2025 yıllarında toplam 64,3 milyon TL destekleme ödemesi yapılmıştır. e Bakanlığımızca uygulanan "Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi", "Çayır Mera Islah ve Amenajman Projesi", ve "İyi Tarım Uygulamalarının Yaygınlaştırılması ve Kontrolü Projesi" kapsamında Yalova iline 2021-2024 yıllarında 11,8 milyon TL bütçe tahsis edilerek çalışmalar yürütülmüştür. Bahse konu projeler kapsamında 2025 yılında ise 5,7 milyon TL bütçe tahsis edilmiştir. e Ulusal Bitki Sağlığı Uygulamaları Programı kapsamında Bitki Sağlığı Uygulamaları ve Kontrolü Projesi bütçesi kapsamında 2021-2025 yılları arasında toplam 5,4 milyon TL tahsis edilmiştir. e Ulusal ölçekli devam eden "Hayvan Hastalık ve Zararlıları ile Mücadele Projesi" ve "Bitki Sağlığı Uygulamaları ve Kontrolü Projesi"nin yanı sıra "Gıda Güvenliği ve Kontrol Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi", "Gıda ve Yem Numunesi Alma Hizmetlerinin Geliştirilmesi Projesi" vb. tarımsal projeler ve alt projeleri Yalova ilinde de yürütülmektedir. Bu kapsamda 2021-2025 yıllarında toplam 84.978.746 TL ödenek tahsis edilmiştir. e IPARD programı 2011 yılından bu yana 42 ilde uygulanmakta olup 2024 yılından itibarıyla başlayan IPARD III Programı ile 81 ilimiz destekleme kapsamına alınmıştır. Yalova ili de IPARD Programı desteklerinden faydalanmaya başlamıştır. e Ayrıca Kırsal Kalkınma Projeleri kapsamında Bakanlığımızca; Yalova ilimizde 48 adet projeye 25.555.645 TL hibe desteği verilmiştir. e Su Ürünleri Kaynaklarının Sürdürülebilir Yönetiminin Geliştirilmesi Projesi, Kontrol Hizmetlerinin Geliştirilmesi Projesi, İdari Kapasitenin Geliştirilmesi Projesi, Denizlerin Terkedilmiş Av Araçlarından Temizlenmesi Projesi, oOSu Kaynaklarının Balıklandırılması Projesi ve Sucul Biyolojik Çeşitliliğin Korunması ve Geliştirilmesi Projesi kapsamında, 2021 ve 2025 yılları arasında Yalova iline ayrılan ödenek miktarı 34.197.820 TL'dir. e 2021-2025 yılları arasında Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğümüz tarafından Yalova iline yatırım projeleri için ayrılan ödenek tutarı 9.036.681 TU'dir. e 2021-2025 yılları arasında Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğümüz tarafından Yalova iline yatırım projeleri için ayrılan ödenek tutarı 795.035.936 TL'dir. Yalova ilinde, planlama, proje ve inşaat aşamasında olan işlerin toplam maliyeti 4.471.276 TL'dir.

" Yalova ilinde 2021-2025 yılları arasında Orman Genel Müdürlüğümüz (OGM) tarafından ağaçlandırma çalışmaları, fidan dikimi, fidan üretimi, orman parkı yapımı ve TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

ORKÖY çalışmaları projeleri gerçekleştirilmiş olup yapılan bu yatırımlar için 100.402.000 TL ödenek kullanılmıştır. e Su Yönetimi Genel Müdürlüğümüz tarafından Yalova ilinde Marmara Havzası Taşkın Yönetim Planı 2023 yılında 6.195.000 TL proje tutarı, Meriç-Ergene ve Marmara Havzası Kuraklık Yönetim Planı 2023 yılında 2.590.000 TL proje tutarı ile tamamlanmıştır. Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA-II) kapsamında desteklenen ve Yalova İlinin tamamının yer aldığı Marmara Havzası'nı da kapsayan "6 Havzada Nehir Havza Yönetim Planlarının Hazırlanması Teknik Yardım Projesi" çalışmalarına devam edilmektedir. Söz konusu Proje ile Marmara Havzası'nda Nehir Havza Yönetim (NHYP) ve Sektörel Su Tahsis Planlarının (SSTP) hazırlanması çalışmaları yürütülmektedir. SSTP çalışmaları ile çevresel ihtiyaçlar da göz önünde bulundurularak suyu kullanan ve tüketen sektörlere tahsisi havza ve alt havza ölçeğinde planlanmaktadır. Proje çalışmalarının 2026 yılında tamamlanması hedeflenmektedir. Projenin Yalova İli için tutarı yaklaşık 27.455 Euro'dur. e Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğümüzce son 5 yıl için Yalova iline yapılan yıllık kamu yatırım tutarı 74.347.580,85 TL dir. Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA) tarafından desteklenen ve Bakanlığımızın eş finansman desteği sağladığı, toplam bütçesi 2.000.000 TL olan "Üzümsü Meyvelerle Yalova'da Kır Kent El Ele" projesi kapsamında 2024 yılında Enstitüye meyve suyu üretim tesisi kazandırılmıştır. Kahverengi Kokarca ile mücadele kapsamında Enstitüde 2024 ve 2025 yıllarında yaklaşık 4.000.000 TL'ye mâl olan Biyolojik Mücadele Laboratuvarının yapımı tamamlanarak faaliyete geçirilmiştir. Bitkisel Gıda konularında son 5 yılda yürütülen 836.000 TL bütçeli 12 adet araştırma projesi (2'si devam eden ve 10'u sonuçlanan) bulunmaktadır.

Bakanlığımızca Yalova iline 2025 yılı bütçesinden Bitki Sağlığı Uygulamaları ve Kontrolü Projesi, Bitkisel Üretim ve Tarımsal Ekonomi Araştırmaları, Bitkisel Üretimi Geliştirme Projesi, Çayır Mera Islah ve Amenajman, Hayvancılığın Geliştirilmesi, Hayvansal Üretim ve Hayvan Hastalıkları Araştırma Kapasitesinin Desteklenmesi Projesi, Muhtelif İşler (Gıda), Su Ürünleri Araştırma Kapasitesinin Desteklenmesi, Su Ürünleri Kaynak Yönetiminin Geliştirilmesi, Sularda Tarımsal Faaliyetlerden Kaynaklanan Kirliliğin Kontrolü Projesi, Tarımsal Eğitim ve Yayını Geliştirme Projesi ve Bitkisel Biyolojik Çeşitlilik ve Korunması Projesine toplamda 27.512.000 TI. ödenek ayrılmıştır. Bu kapsamda son 5 yılda bu projelere 84.978.204 TL ödenek sağlanmıştır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Tahsin Becan (CHP, Yalova). “Son beş yılda Yalova'ya yapılan kamu yatırımlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/37546, 4 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37546-son-bes-yilda-yalova-ya-yapilan-kamu-yatirimlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b402d736-e9f6-4d73-9178-019aedc23ac2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.