# Kırım kongo kanamalı ateşi hastalığının önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/378 - **Veren:** Ulaş Karasu (CHP, Sivas) - **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Fahrettin Koca) - **Veriliş tarihi:** 16 Haziran 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 125 gün sonra, 19 Ekim 2023) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e179a666-46a1-433f-87d0-0188d8b3e4fe - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-378-kirim-kongo-kanamali-atesi-hastaliginin-onlenmesine-yonelik-calismalara-iliskin > Ulaş Karasu (CHP), 16 Haziran 2023 tarihinde 7/378 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 125 gün sonra, 19 Ekim 2023). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Sayın Fahrettin KOCA tarafından yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini saygılarımla arz ederim. yk ek — Ulaş KARASU Sivas Milletvekili Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), özellikle bahar-yaz dönemlerinde artış göstererek kenelerden insanlara bulaşan ve kenenin ısırmasıyla birlikte virüsün vücuda girmesi sonucu oluşan bir hastalıktır. Özellikle tarım ve hayvancılıkla uğraşanlar, veterinerler, sağlık personeli, kamp ve piknik yapanlar, askerler ve korunmasız olarak yeşil alanlarda bulunan vatandaşlar büyük risk altındadır. KKKA başta seçim bölgem olan Sivas olmak üzere Tokat, Yozgat, Çorum, Amasya gibi illerimizde yoğun olarak görülmektedir. Hastalığın ülkemizde ilk görüldüğü 2002 yılından bu yana hastalık nedeniyle çoğunluğu Sivas ilimizde olmak üzere birçok vatandaşımız hayatını kaybetmiştir. Geç tedavi, bilinçlendirme yöntemlerinin yetersizliği ve en önemlisi hala bir aşının bulunamamış olması nedeniyle yaşanan ölümler ilgili kurumların sorumluluğundadır. KKKA hastalığı, Sivas ve çevre illerde olmak üzere halen büyük bir tehdit oluşturmakta ve can almaya devam etmektedir. Vatandaşlar, tüm uyarı ve ikazlara karşın alınmayan önlemler nedeniyle korku içerisinde her yıl tekrarlanan kene vakalarını çaresizce izlemektedir. Halkımızın can güvenliğini tehdit eden bu hastalığa karşı artık zaman yitirilmeden harekete geçilmelidir. 21. yüzyılda ülkemiz insanlarının bedelini canı ile ödediği bir hastalığın oluşmasına neden olan kenelerden korunmak ve bu sorunun tamamen ortadan kaldırılması için gereken tedbirleri almak, vatandaşlarımızın bilinçlendirilmesi ve varsa ilgili kurumların ihmal veya görevlerinin ortaya çıkarılması gerekmektedir. Bu çerçevede; 1. Bakanlığınız KKKA hastalığının önlenmesi için ne tür çalışmalar yapmaktadır? Bu çalışmalar için her bir yıl ayrı ayrı gösterilmek üzere son 3 yılda ayrılan bütçe ve personel sayısı nedir? 2. KKKA'ya karşı etkinliği kanıtlanmış, uygulanabilir aşı geliştirme çalışmalarında dünyada ve ülkemizde son durum nedir? Bu konuda ülkemizde vakanın ilk görüldüğü günden 20 yılı aşan bir süre geçmiş olmasına karşın, henüz istenen sonuca ulaşılamamış olunmasının gerekçeleri nelerdir? Bu konuda gerekli adımların hala atılamamış olmasının sorumlu ya da sorumluları kimlerdir? 3. Vakaların sık görüldüğü Sivas başta olmak üzere, çevre illerdeki vatandaşların bilgilendirilmesi için yapılan çalışmalar nelerdir? 4. KKKA'ya karşı vakanın ilk göründüğü günden günümüze kadar her bir yıl ayrı ayrı gösterilmek üzere vaka sayısı ve vefat eden vatandaşlarımızın sayısı nedir? ## Bakanlığın cevabı HSGM HUKUK VE MEYZYAT DAJRESİ BAŞKANLIĞI 13/10/2023, 10:11:53 - E-43262169-610-226805097 ALAN HSG HUKUK VE MEVZUAT DAİRESİ BAŞKANLIĞI ARE se CERTİFİCATE Sivas Milletvekili Sayın Ulaş KARASU tarafından verilen "Kırım kongo kanamalı ateşi hastalığının önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin" 7/378 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır. © Ek: Önerge cevabı Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü İrtibat için: Hukuk ve Mevzuat Daire Başkanlığı Sağlık Mah. A.Adnan Saygun 2 Cad. No:55 Sıhhiye/ANKARA Sivas Milletvekili Sayın Ulaş KARASU tarafından verilen "Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığının önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin" 7/378 sıra sayılı yazılı soru önergesi cevabıdır. Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) özellikle bahar- yaz dönemlerinde artış göstererek kenelerden insanlara bulaşan ve kenenin ısırmasıyla birlikte virüsün vücuda girmesi sonucu oluşan bir hastalıktır. Özellikle tarım ve hayvancılıkla uğraşanlar, veterinerler, sağlık personeli, kamp ve piknik yapanlar, askerler ve korunmasız olarak yeşil alanlarda bulunan vatandaşlar büyük risk altındadır. KKKA başta seçim bölgem olan Sivas ve çevre illerde olmak üzere halen büyük bir tehdit oluşturmakta ve can almaya devam etmektedir. Vatandaşlar, tüm uyarı ve ikazlara karşın alınmayan önlemler nedeniyle korku içerisinde her yıl tekrarlanan kene vakalarını çaresizce izlemektedir. Halkımızın can güvenliğini tehdit eden bu hastalığa karşı artık zaman yitirilmeden harekete geçilmelidir. 21. Yüzyılda ülkemiz insanlarının bedelini canı ile ödediği bir hastalığın oluşturulmasına neden olan kenelerden korunmak ve sorunun tamamen ortadan kaldırılması için gereken tedbirleri almak, vatandaşlarımızın bilinçlendirilmesi ve varsa ilgili kurumların ihmal veya görevlerinin ortaya çıkarılması gerekmektedir. Bu çerçevede; SORULAR: 1. Bakanlığınız KKKA hastalığının önlenmesi için ne tür çalışmalar yapmaktadır? Bu çalışmalar için her bir yıl ayrı ayrı gösterilmek üzere son üç yılda ayrılan bütçe ve personel sayısı nedir? 2. KKKA'ya karşı etkinliği kanıtlanmış, uygulanabilir aşı geliştirme çalışmalarında dünyada ve ülkemizde son durum nedir? Bu konuda ülkemizde vakanın ilk görüldüğü günden 20 yılı aşan bir süre geçmiş olmasına karşın, henüz istenen sonuca ulaşılamamış olunmasının gerekçeleri nelerdir? Bu konuda gerekli adımların hala atılamamış olmasının sorumlu ya da sorumluları kimlerdir? 3. Vakaları sık görüldüğü Sivas başta olmak üzere, çevre illerdeki vatandaşların bilgilendirilmesi için yapılan çalışmalar nelerdir? " 4) KKKA"ya karşı vakanın ilk göründüğü günden günümüze kadar her bir yıl ayrı ayrı gösterilmek üzere vaka sayısı ve vefat eden vatandaşlarımızın sayısı nedir? CEVAPLAR: ii Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığı başlıca kene tutunması veya keneyle temas sonucunda bulaşmaktadır. Kırım Kongo Kanamalı Ateşi virüsünün ülkemizde ana taşıyıcısı Hyalomma marginatum türü kenelerdir. Bu kene türü yaban hayatı ile çok yakından ilişkili olup bozkır ikliminin diğer iklim kuşakları ile kesiştiği bölgelerde, özellikle de kuru taban örtüsüne sahip meşelik ve çalılık gibi alanlarda yayılım gösterir. Bu sebeple KKKA ülkemizde bulaştırıcısı kene türünün yaşam alanlarıyla uyumlu bir şekilde görülmektedir. Hastalık bir program dahilinde takip edilmektedir. KKKA ile ilgili kurum ve kuruluşlarla iş birliği içerisinde çalışmalar yürütülmektedir. Hastalığın belirlenmesini müteakiben oluşturulan bir sürveyans sistemiyle vakalar takip edilmektedir. Bugün için web tabanlı KKKA Bildirim Sistemi üzerinden bildirimler alınmakta ve anlık olarak vaka takipleri yapılabilmektedir. Hastalığın belirlenmesinden itibaren vaka tanımları, vakalara yaklaşım önerileri ve vaka algoritmaları gibi dokümanlar üretilerek yaklaşımlar standardize edilmiştir. • İhtiyaçlar doğrultusunda bu bilgiler güncellenmektedir. Hasta sevklerinde sorun yaşanmaması için bölge sevk merkezleri oluşturulmuştur. Aynı zamanda tanı için referans laboratuvarlar belirlenerek bütün sağlık kuruluşlarına duyurulmuştur. Her yıl KKKA Çalışma Kurulu toplantısı yapılmakta ve hastalığın kontrolü ve önlenmesine dair yapılacaklar ve stratejiler görüşülmektedir. İnaktif bir aşı Bulgaristan'da kullanılmış olmasına rağmen etkinliği ve emniyeti tartışmalıdır. Ülkemizde rekombinant aşı üretme çalışmaları devam etmektedir, henüz faz aşamasına gelinmemiştir. KKKA'nın önlenmesi ve hastalıkla mücadele de en önemli strateji kişisel korunma tedbirlerinin alınmasıdır. Bu stratejiden hareketle KKKA bilgilendirme çalışmaları yapılmaktadır. Bilgilendirme çalışmalarında sağlık çalışanları eğitimleri, halk eğitimleri, din görevlisi ve muhtar eğitim çalışmaları ile okul eğitim çalışmaları yürütülmektedir. Sağlık çalışanlarımızın bilgilerinin güncellenmesi ve dikkatlerinin çekilmesi amacıyla hazırlanan mevcut sunumlar yenilenmiş ve webde yayınlanarak hizmete sunulmuştur. KKKA broşürü, afişler, TV spot filmleri, çocuklara yönelik animasyon filmi gibi eğitim dokümanları . hazırlanmıştır ve aktif bir şekilde kullanılmaktadır. 2022 yılında 1.960.844 kişiye 2023 yılında ise yaklaşık 700.000 kişiye KKKA eğitimi verilmiş olup eğitimlerimiz devam etmektedir. 2002-2022 yılları arasında toplam 15.840 KKKA vakası tespit edilmiş olup, ölen kişi sayısı 758"dir. Göstermiş olduğunuz ilgiye teşekkür ederim. --- **Kaynak gösterme:** Ulaş Karasu (CHP, Sivas). “Kırım kongo kanamalı ateşi hastalığının önlenmesine yönelik çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/378, 16 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-378-kirim-kongo-kanamali-atesi-hastaliginin-onlenmesine-yonelik-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e179a666-46a1-433f-87d0-0188d8b3e4fe Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.