# Şanlıurfa'nın Halfeti ve Bozova ilçelerine bağlı bazı köylerdeki meraların GES projelerine tahsis edilmesinin hayvancılığa etkilerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/38071
- **Veren:** Ömer Öcalan (DEM Parti, Şanlıurfa)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 22 Aralık 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 24 Şubat 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0540b61d-e92d-4643-81ef-019b4a4c6cfb
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38071-sanliurfa-nin-halfeti-ve-bozova-ilcelerine-bagli-bazi-koylerdeki-meralarin-ges-projelerine

> Ömer Öcalan (DEM Parti), 22 Aralık 2025 tarihinde 7/38071 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 24 Şubat 2026).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96" ıncı ve 99*uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. >

Ömer ÖCALAN Şanlıurfa Milletvekili

Şanlıurfa ilinin Halfeti ilçesine bağlı Gürkuyu (Nuhrut) ve Macunlu köyleri ile Bozova ilçesine bağlı Gözenek (Arpetin) köylerinden yaşayan yurttaşlar, yenilenebilir enerjiye ilkesel olarak karşı olmadıklarını; ancak mera ve tarım alanlarının şirketlere tahsis edilmesine, geçim kaynakları olan hayvancılığın ve yaşam alanlarının tahrip edilmesine yönelik ciddi kaygılar taşıdıklarını ifade etmektedir.

4342 sayılı Mera Kanunu uyarınca mera, yaylak ve kışlaklar kamu malı niteliğinde olup amacı dışında kullanılamaz. Bu kapsamda enerji projelerinin (GES dâhil) meralarda yapılması kural olarak yasaklanmış; istisnai durumlarda ise ancak somut kamu yararı gerekçesinin ortaya konulması, köylülere alternatif mera alanı tahsis edilmesi, ilgili köylülerin görüşlerinin alınması, Valilik ile Tarım ve Orman Bakanlığı onayı ve Mera Komisyonu kararı ile tahsis değişikliği yapılabileceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca tahsis değişikliği karşılığında mera ıslah bedeli ödenmesi veya eşdeğer alternatif mera gösterilmesi zorunlu tutulmuştur.

Hayvancılık faaliyeti, söz konusu köylerde yalnızca ekonomik bir üretim biçimi değil; aynı zamanda kırsal yaşamın, toplumsal yapının ve kültürel sürekliliğin temel unsurlarından biridir. Tarım ve Orman Bakanlığı ile kamu bankaları aracılığıyla sağlanan tarım ve hayvancılık kredileri, bu köylerde hayvancılığın sürdürülmesini teşvik etmek amacıyla verilmektedir. Buna karşın fiilen hayvancılıkta kullanılan ve mera niteliği taşıyan alanların güneş enerjisi santrali (GES) projelerine tahsis edilmesi, kamu politikaları arasında açık bir çelişki yaratmaktadır.

Mera alanlarının GES projeleri kapsamında yapılaşmaya açılması; hayvancılık faaliyetlerinin sürdürülemez hâle gelmesine, verilen tarım ve hayvancılık kredilerinin işlevsiz kalmasına ve kırsal yoksulluğun derinleşmesine yol açma riski taşımaktadır. Bu durum yalnızca bireysel geçim kayıplarına değil, aynı zamanda kamu kaynaklarının amacına aykırı kullanılmasına ve kırsal üretimin zayıflatılmasına neden olabilecektir.

Yenilenebilir enerjiye karşı olmadıklarını ifade eden yurttaşlar, projelerin mevcut hâliyle uygulanmasının yaşam alanlarını tahrip edeceğini, ekonomik ve sosyal varlıklarını ortadan kaldıracağını ve zorunlu göçe yol açacağını dile getirmektedir. Söz konusu köylerde planlanan GES projeleri kapsamında ortak yaşam alanlarına el konulmasının Anayasa'ya, mülkiyet hakkına ve yaşam hakkına aykırı olduğu belirtilmekte; bu nedenle hukuki mücadele ve diyalog temelinde çözüm talep edilmektedir.

Yaşam alanlarını korumayan, ekolojik dengeyi gözetmeyen ve halkın rızasını esas almayan hiçbir enerji politikasının toplumsal meşruiyet taşıması mümkün değildir. Bu nedenlerle, anılan GES projelerinin mevcut hâliyle durdurulması; köylülerin aktif katılımıyla, doğayı, yaşamı ve geçim kaynaklarını koruyan adil ve sürdürülebilir alternatif çözümlerin geliştirilmesi zorunludur.

Bu bağlamda:

1. Halfeti'nin Gürkuyu (Nuhrut) ve Macunlu köyleri ile Bozova'nın Gözenek (Arpetin) köyünde planlanan GES projeleri için hangi tarihlerde, hangi şirketlere ve hangi büyüklükte alanlar tahsis edilmiştir?

2. Projeler hayata geçirildiği takdirde, bölgedeki hayvancılık faaliyetleri ve köylülerin geçim kaynakları üzerindeki etkilerine dair bir sosyal ve ekonomik etki analizi yapılmış mıdır?

3. GES projeleri kapsamında kamulaştırma, acele kamulaştırma veya fiili el koyma işlemleri söz konusu mudur? Eğer varsa hukuki dayanakları nelerdir?

4. Söz konusu GES projelerine ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı hazırlık ve askı süreçleri ile ÇED raporu bilgilendirme/toplantıları; projeden etkilenen Gürkuyu (Nuhrut), Macunlu ve Gözenek (Arpetin) köylerinin tamamında ayrı ayrı olmak üzere yapılmış mıdır? Yapıldıysa, her bir köy için toplantı tarihleri, yerleri ve katılımcı tutanakları nelerdir?

5. Mera Komisyonu'nun olumsuz görüş verdiği bir proje için ÇED Olumlu ya da ÇED Gerekli Değildir kararı verilmiş midir? Verildiyse, bu kararın hukuki dayanağı nedir?

6. Tarım ve Orman Bakanlığı ile kamu bankaları aracılığıyla bu köylerde hayvancılık faaliyetlerini sürdürmek amacıyla verilmiş tarım ve hayvancılık kredileri bulunmakta mıdır? Varsa, bu kredilerin kapsamı ve güncel durumu nedir?

## Bakanlığın cevabı

: DÖNEM | ESASNO 28/4 O! 7738071

Şanlıurfa ili, Halfeti ilçesinde Sarı Perakende Enerji Satış ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından kurulması planlanan 200 MWe kurulu gücünde, 200 MWh depolama kapasiteli Atlantis-1 GES ve 200 MWe kurulu gücünde, 200 MWh depolama kapasiteli Atlantis-2 GES projeleri bulunmaktadır. Atlantis-1 GES ve Atlantis-2 GES projeleri yaklaşık 300'er hektarlık alana isabet etmektedir.

Kamulaştırılması talep edilen taşınmazlara yardımcı kaynak GES üretim tesisi için ihtiyaç duyulmaktadır. Enerjide dışa bağımlılığı azaltmak ve arz güvenliğini sürdürülebilir şekilde sağlamak için yenilenebilir enerji tesislerinde tesisin bir an önce işletmeye alınması planlandığından yürütülecek kamulaştırma sürecine eşzamanlı olarak acele kamulaştırma yönteminin uygulanmasının uygun olduğu değerlendirilmiştir. Bu nedenle söz konusu taşınmazlar için Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun Kararı ile söz konusu taşınmazların kamulaştırılmasında kamu yararı bulunduğuna ve kamulaştırılmasına dair 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 19*uncu maddesi ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 7'nci maddesi gereğince karar verilmiştir.

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin tanımlar bölümünde önlisans; "Üretim faaliyetinde bulunmak isteyen tüzel kişilere, üretim tesisi yatırımlarına başlamaları için gerekli onay, izin, ruhsat ve benzerlerinin alınabilmesi için belirli süreli verilen izin" şeklinde tanımlanmakta, aynı Yönetmeliğin "Önlisans süresi içerisinde tamamlanması gereken iş ve işlemler" başlıklı 17'nci maddesinde ise gerekli olan izin işlemlerinin başvuru sahipleri tarafından tamamlanması gerektiği hüküm altına alınmaktadır.

Bu çerçevede önergede bahsi geçen Şanlıurfa ilimizin Halfeti ilçesinde yapılması planlanan ve henüz "önlisans" aşamasında olan güneş enerji santralleri için mevzuat gereği Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliği kapsamında alınan izin dahil tüm izinlerin tamamlanması gerekmekte olup, yapılacak olan faaliyetin çevreye olan etkileri yerel halkla beraber ilgili kurumlarca etraflıca değerlendirilmekte, bu izin süreçlerinin tamamlanamaması halinde verilmiş olan "önlisans" kendiliğinden sona ermektedir.

ÇED süreci ilişkin iş ve işlemler Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, meralara ilişkin iş ve işlemler ise Tarım ve Orman Bakanlığı uhdesinde yürütüldüğünden konuya ilişkin bu Bakanlıklardan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Alpayflan BAYRAKTAR
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Öcalan (DEM Parti, Şanlıurfa). “Şanlıurfa'nın Halfeti ve Bozova ilçelerine bağlı bazı köylerdeki meraların GES projelerine tahsis edilmesinin hayvancılığa etkilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38071, 22 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38071-sanliurfa-nin-halfeti-ve-bozova-ilcelerine-bagli-bazi-koylerdeki-meralarin-ges-projelerine (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0540b61d-e92d-4643-81ef-019b4a4c6cfb

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
