# İlaçlama yapan firmalara yönelik denetimlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/38339 - **Veren:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir) - **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan) - **Veriliş tarihi:** 25 Aralık 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 186 gün sonra, 29 Haziran 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/23b5f7f2-e3d8-4dd1-9d65-019b5ae3ccc0 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38339-ilaclama-yapan-firmalara-yonelik-denetimlere-iliskin > Turhan Çömez (İYİ Parti), 25 Aralık 2025 tarihinde 7/38339 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 186 gün sonra, 29 Haziran 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğü nün 96 ncı maddeleri gereğince Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. p. Dr. Turhan ÇÖMEZ IYI Parti Grup Başkanvekili Fatih'te bir otelde gerçekleştirilen haşere ilaçlaması sonrasında aynı aileden dört kişinin hayatını kaybetmesi, kamuoyunda büyük endişe yaratmıştır. Olayda kullanılan kimyasal maddenin "alüminyum fosfit" olduğu ve bunun kapalı alanlarda kullanılmasının son derece tehlikeli olduğu yönündeki uzman görüşleri dikkate alındığında, biyosidal ürün uygulamalarına ilişkin denetim, ruhsat ve uygulama süreçlerinde ciddi bir zaaf bulunduğu anlaşılmaktadır. Benzer zehirlenme ve ölüm vakalarının farklı illerde de yaşanmış olması, sorunun münferit değil, ülke genelinde yapısal bir halk sağlığı riski hâline geldiğini göstermektedir. Bu bilgiler ışığında; I- Son beş yıl içerisinde Türkiye genelinde haşere ilaçlama ve biyosidal uygulamalar nedeniyle meydana gelen zehirlenme ve ölüm vakası sayısı kaçtır? Yıllara ve illere göre dağılımı nedir? 2- Söz konusu vakalara ilişkin olarak kaç firma hakkında adli ve idari işlem yapılmıştır? Bu firmalardan kaçının ruhsatı iptal edilmiştir? 3- Konut, otel ve apartmanlarda "alüminyum fosfit" ve benzeri yüksek toksisiteli maddelerin kullanımına ilişkin yasak ve sınırlamalar nelerdir? 4- Alüminyum fosfit gibi maddelerin kapalı alanlarda kullanımı bugüne kadar hangi mevzuat hükümleri kapsamında denetlenmiştir? 5- Türkiye genelinde faaliyet gösteren biyosidal ürün uygulama firmalarının sayısı kaçtır? Bunlardan kaçı aktif olarak denetlenmektedir? 6- Bu firmalarda çalışan personelin zorunlu eğitim, sertifikasyon ve mesleki yeterlilik denetimleri hangi sıklıkla yapılmaktadır? 7- Uygulama yapılan alanlarda bina sakinlerine ve hizmet alanlara önceden bilgilendirme yapılmasına ilişkin yasal zorunluluklar bulunmakta mıdır? Bu yükümlülüklere uymayan firmalara hangi yaptırımlar uygulanmaktadır? 8- Son beş yılda haşere ilaçlama nedeniyle tahliye edilen bina ve tesis sayısı kaçtır? 9- Biyosidal ürünlerin ithalatı, satışı ve kullanımının izlenmesine yönelik ulusal çapta bir dijital takip sistemi bulunmakta mıdır? 10- Benzer ölümlerin yeniden yaşanmaması amacıyla biyosidal ürün uygulamalarına ilişkin yeni bir mevzuat düzenlemesi veya merkezi bir denetim mekanizması oluşturulması yönünde bir çalışmanız var mıdır? ## Bakanlığın cevabı İlgi yazınız ile Balıkesir Milletvekili Sayın Op. Dr. Turhan ÇÖMEZ tarafından yöneltilen 7/38339 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur. "6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olup, ilgili Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanmaktadır. Kanun kapsamında tüm işverenlerin; mesleki riskleri önlemesi, eğilim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alması, iş sağlığı ve güvenliği açısından gerekli organizasyonu yapması, gerekli araç ve gereçleri sağlaması, sağlık ve güvenlik tedbirlerini değişen şartlara uygun hale getirmesi gerekmektedir. Bununla birlikte, işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması ve çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmamaktadır. İşyerlerinde kullanılan kimyasal maddelerden kaynaklanan risklerden çalışanların sağlığını korumak ve güvenli bir çalışma ortamı sağlamak için asgari şartlar 12/08/2013 tarihli ve 28733 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik © Önlemleri Hakkında Yönetmeliği ile düzenlenmekte olup işyerlerinde kullanılan kimyasal maddelerin mesleki maruziyet sınır değerleri de bu Yönetmeliğin ekinde belirtilmiştir. Ülkemizde biyosidal ürünlerin piyasaya arz edilmeden önce insan, hayvan ve çevre sağlığı ile ilgili riskleri değerlendirebilecek şekilde üretimi ve ithali ile ruhsatlandırılmasına ve tescil edilmesine, piyasaya arz edilmesine, ambalajlanmasına, etiketlenmesine, sınıflandırılmasına, denetlenmesine ve biyosidal ürünlerle ilgili diğer hususlara ilişkin usul ve esaslar 31/12/2009 tarihli ve 27749 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Biyosidal Ürünler Yönetmeliği ile belirlenmekte olup, halk sağlığını ve huzurunu bozan zararlılara karşı biyosidal ürün kullanarak mücadele etmek isteyen gerçek ve tüzel kişilere ait işyerleri ile kamu kurum ve kuruluşlarının çalışma ve uygulama usul ve esasları ise 04/07/2019 tarihli ve 30821 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Biyosidal Ürünlerin Kullanım Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliği ile belirlenmektedir. Her iki Yönetmeliğin hükümlerinin uygulanmasının izlenmesi ve takibi Sağlık Bakanlığı'nın görev alanına girmektedir. Bununla birlikte, Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı tefiişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla BER ER yafişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler, İşe programlı teftişler Çankaya / ANKARA Tel:(312) 296 — 71 68 --- **Kaynak gösterme:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir). “İlaçlama yapan firmalara yönelik denetimlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38339, 25 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38339-ilaclama-yapan-firmalara-yonelik-denetimlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/23b5f7f2-e3d8-4dd1-9d65-019b5ae3ccc0 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.