# Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonuna yapılan başvurulara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/38395
- **Veren:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli)
- **Muhatap:** Başkan Numan KURTULMUŞ
- **Veriliş tarihi:** 23 Aralık 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 23 Ocak 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/13901433-571e-4314-a3df-019b598c55e2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38395-kadin-erkek-firsat-esitligi-komisyonuna-yapilan-basvurulara-iliskin

> Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 23 Aralık 2025 tarihinde 7/38395 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Başkan Numan KURTULMUŞ. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 23 Ocak 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş tarafından Anayasanın 98 ?inci ve TBMM İçtüzüğünün 96 "ncı ve 99 'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu (KEFEK), kadınların ve erkeklerin toplumsal yaşamın tüm alanlarında eşit hak ve fırsatlara sahip olmasını teminen kurulmuş; cinsiyet eşitliği alanında mevzuat önerileri geliştirmek, uygulamaları izlemek ve değerlendirmek üzere görevli önemli bir ihtisas komisyonudur. Komisyona yapılan başvurular, Türkiye'de kadınların, kız çocuklarının ve cinsiyet temelli ayrımcılığa maruz bırakılan grupların yaşadığı sorunların görünür kılınması bakımından kritik bir veri kaynağıdır.

Bununla birlikte; Komisyona yapılan başvuruların sayısı, niteliği, hangi mekanizmalarla ele alındığı, hangi kurumlara yönlendirildiği, ne kadarının sonuçlandırıldığı, yerinde inceleme/alt komisyon çalışmaları, suç duyuruları ve izleme faaliyetlerinin sonuçları kamuoyuna bütünlüklü ve karşılaştırılabilir şekilde düzenli olarak açıklanmamaktadır. Ayrıca, Komisyonun politika önerilerinin yasalaşma oranı ve çalışmaların kadın istihdamı, eğitimde toplumsal cinsiyet eşitliği, şiddetle mücadele gibi alanlarda somut etki yaratıp yaratmadığı ölçülebilir göstergelerle ortaya konulmamaktadır.

Bu nedenle, KEFEK'"'in 24-28. Yasama Dönemlerindeki başvuru ve faaliyetlerinin; şeffaflık, hesap verebilirlik, etkinlik ve etki boyutlarıyla, ayrıntılı kırılımlar üzerinden açıklanması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, 2 Nolu Banko Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara

1. 24,25,26,27 ve 28. Yasama Dönemlerinde KEFEK'"e yapılan toplam başvuru sayısı kaçtır? Bu başvuruların kaçı milletvekilleri tarafından yapılmıştır?

a) Başvuruların yıl yıl (takvim yılı) dağılımı nedir?

b) Başvuruların geliş kanalları (dilekçe, e-posta, CİMER yönlendirmesi, telefon, yüz yüze vb.) bazında dağılımı nedir?

2. Bu dönemlerde yapılan başvurular hangi hak ihlali iddialarını kapsamaktadır?

a) Başvurular konu başlıklarına göre (şiddet, ayrımcılık, çalışma hayatı, eğitim, sağlık, barınma, sosyal yardım, adalete erişim, velayet/nafaka, istismar, mobbing vb.) nasıl sınıflandırılmıştır?

b) Her başlık için başvuru sayısı kaçtır; yıllara göre değişim nasıldır?

3. Komisyon, söz konusu dönemlerde kaç başvuruyu yetki alanı dışında görerek incelememiş veya başvurucuya olumsuz dönüş yapmıştır?

a) "Yetki alanı dışı" sayılan başvuruların gerekçe kategorileri nelerdir?

b) Bu başvuruların kaçı başka bir merciye yönlendirilmiştir; hangilerine yönlendirilmiştir? 4. Komisyona (oyapılan (obaşvurular (üzerine ohangi işlemler (o gerçekleştirilmiştir?

a) "Bilgi-belge isteme", "kurumlardan görüş alma", "başvurucuyla görüşme", "kurumlara yazı yazma", "yerinde inceleme önerisi", "alt komisyona sevk" gibi işlem türlerine göre sayılar nedir?

b) Başvuruların ortalama sonuçlandırılma süresi (gün) kaçtır? (Dönem ve yıl bazında)

5. Başvuruların kaçında bir kurum ya da kişi tarafından hak ihlali yapıldığına kanaat getirilmiştir?

a) Bu kanaate varılan dosyalarda hangi kurum/alanlarda yoğunlaşma vardır?

b) Kanaat sonucunda uygulanan işlemler (tavsiye kararı, izleme, ilgili kuruma yazı, raporlama vb.) nelerdir?

6. Komisyon tarafından ilgili dönemlerde kaç kez savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur?

a) Suç duyurularının konusu ve yöneltildiği fiil türleri nelerdir?

b) Bu suç duyurularının akıbeti nedir (soruşturma açıldı/takipsizlik/iddianame/dava/mahkumiyet vb.)?

c) Takipsizlik verilen dosyalarda gerekçeler nelerdir?

7. Komisyon, bu dönemlerde kaç kez yerinde inceleme o gerçekleştirmiştir?

a) Yerinde incelemelerin il/kurum türü (ceza infaz kurumu, sığınma evi, kamu kurumu, işyeri, eğitim kurumu vb.) bazında dağılımı nedir?

b) Yerinde incelemelerde tespit edilen temel sorunlar ve bu tespitlere ilişkin yapılan işlemler nelerdir?

8. Alt komisyonlar bu dönemlerde kaç kez kurulmuştur?

a) Alt komisyonların konu başlıkları ve çalışma süreleri nedir?

b) Alt komisyonlara iletilen yerinde inceleme talebi sayısı kaçtır; kaçı gerçekleştirilmiştir; gerçekleştirilemeyenlerin gerekçesi nedir?

9. Komisyonun hak ihlallerine karşı etkili olup olmadığına yönelik bir iç değerlendirme (performans/etkinlik analizi) veya dış araştırma yapılmış mıdır?

a) Yapıldıysa raporların tarihleri, yöntemi ve temel bulguları nelerdir?

b) Yapılmadıysa gerekçesi nedir; yapılması planlanmakta mıdır?

10. Komisyonun cinsiyet eşitliği konusundaki politika önerilerinin (rapor, görüş, tavsiye, kanun teklifi önerisi vb.) yasalaşma/uygulamaya dönüşme oranı nedir?

a) Hangi öneriler yasalaşmış veya idari uygulamaya dönüşmüştür?

b) Yasalaşma/uygulama sürecinde karşılaşılan engeller nelerdir (kurumsal, bütçesel, politik, mevzuatsal)?

11. Komisyonun çalışmaları; özellikle kadın istihdamı, eğitimde toplumsal cinsiyet eşitliği, şiddetle mücadele alanlarında somut etki yaratmış mıdır?

a) Etki ölçümü için hangi göstergeler kullanılmaktadır?

b) Bu alanlarda somut çıktı/sonuç örnekleri nelerdir (pilot uygulama, kurum protokolü, mevzuat değişikliği, izleme mekanizması vb.)?

12. Komisyon, uluslararası düzeyde hangi ülke/kuruluşlarla iş birliği yapmaktadır?

a) Bu iş birliklerinden doğan proje/programlar nelerdir; bütçe ve süreleri nedir?

b) Projelerin çıktı ve değerlendirme raporları var mıdır?

13. Komisyona başvuru yapan bireylerin sosyo-demografik profilleri (yaş, cinsiyet, bölge, il, kır-kent, eğitim/meslek vb.) analiz edilmiş midir?

a) Analiz varsa, bölgesel eşitsizlikleri ortaya koyan temel bulgular nelerdir?

b) Bu analizler politika geliştirmede nasıl kullanılmaktadır?

14. Komisyonun çocukların, LGBTİ*"ların ve engelli kadınların yaşadığı özgül hak ihlallerine dair çalışmaları var mıdır?

a) Varsa çalışma başlıkları, raporları ve alınan kararlar nelerdir?

b) Bu gruplara ilişkin başvuru sayıları kaçtır; hangi ihlal türleri öne çıkmaktadır? 15. KEFEK"e yapılan başvuruların kaçında iddia edilen ihlal kadına yönelik şiddet kapsamındadır?

a) Şiddet türlerine göre (fiziksel, psikolojik, ekonomik, cinsel, dijital şiddet, ısrarlı takip) dağılım nedir?

b) Bu başvurularda Komisyonun kurumlarla (Aile ve Sosyal Hizmetler, İçişleri, Adalet, Sağlık vb.) yazışma/izleme sayıları kaçtır?

16. Komisyonun başvuru süreçlerinde; başvurucunun gizlilik, güvenlik ve ikincil mağduriyetten korunma ilkeleri nasıl işletilmektedir?

a) Başvuru kabul/ön inceleme standartları ve bilgilendirme metinleri var mıdır? TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, 2 Nolu Banko Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara

b) Başvurucuya geri dönüş süresi için bir standart uygulanmakta mıdır?

17. Komisyonun yıllık faaliyet raporlarında; başvuruların sonuçlandırılma oranı, kurumlara yapılan bildirimler, izleme sonuçları ve suç duyurularının akıbeti düzenli biçimde yayımlanmakta mıdır?

a) Yayımlanmıyorsa gerekçesi nedir; yayımlanması planlanmakta mıdır?

18. 28. Yasama Döneminde KEFEK'in bütçesi, personel/uzman kapasitesi ve bu kapasitenin başvuruların etkin incelenmesine yeterliliği hakkında bir değerlendirme yapılmış mıdır?

a) Yapıldıysa bulgular nelerdir?

b) Yapılmadıysa gerekçesi nedir?

## Bakanlığın cevabı

Sayı : Z-43452547-120.07.03-113 5597 23.01.2026

Konu : Soru Önergesi

Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU Kocaeli Milletvekili

İlgi O: 23.12.2025 tarihli ve 7/38395 esas numaralı yazılı soru önergeniz.

Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonuna yapılan başvurulara ilişkin ilgi önergenizde yer alan sorularınız ekte cevaplandırılmıştır.

Bilgilerinizi rica ederim.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanvekili I- Soru Cevabı (9 sayfa)

MELEN Tel. No: (0312) 420 67 71 Faks: (0312) 420 67 85 Tel. No: (0312) 420 83 97

CEVAPLAR:

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) çatısı altında, kadın erkek eşitliğini sağlamaya yönelik bir mekanizmanın oluşturulmasına yönelik çalışmalar, 21. Yasama Döneminden itibaren - çeşitli kanun teklifleri ve içtüzük değişiklik teklifleri ile gündeme gelmiştir. 2009 yılında hem iktidar partisine hem de muhalefet partilerine mensup milletvekillerince kadın erkek eşitliği alanında çalışacak bir ihtisas komisyonu kurulmasına yönelik farklı teklifler verilmiş; bu teklifler birleştirilerek Anayasa Komisyonunda görüşülmüştür. Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonunu (KEFEK) kuran 5840 sayılı Kanun 25 Şubat 2009 tarihinde kabul edilmiştir.

Komisyonun misyonu, kadın haklarının korunması ve geliştirilmesini sağlamak, kadın erkek eşitliğinin sağlanmasına yönelik ülkemizde ve uluslararası alandaki gelişmeleri izleyerek bu gelişmeler konusunda TBMM'yi bilgilendirmektir. Komisyonun vizyonu ise kadın erkek fırsat eşitliğinin gerçekleştirilmesine ilişkin sorunların gerek yasal düzeyde gerek uygulamada iyileştirilmesini sağlayarak etkili bir parlamenter denetim oluşturmaktır.

Komisyon bahsedilen misyonunu, TBMM İçtüzüğü ve Komisyonu kuran 5840 sayılı Kanun'un kendisine verdiği görev ve yetkiler doğrultusunda yerine getirir. Komisyon, Kanunla kurulmuş olması sayesinde İçtüzük ile kurulan diğer ihtisas komisyonlarından daha fazla yetki ve göreve sahiptir. İçtüzükle kurulan diğer ihtisas komisyonları, sadece TBMM Başkanlığı tarafından kendilerine havale edilen kanun tekliflerini görüşerek karara bağlamakla yükümlüdür. KEFEK ise, diğer ihtisas komisyonları gibi kendisine havale edilen kanun tekliflerini görüşmenin yanı sıra, alt komisyonlar kurarak ihtisas alanındaki konular hakkında ayrıntılı raporlar hazırlamakta, bireysel başvuruları inceleyerek kişilerin mağduriyetinin giderilmesine çalışmakta ve ulusal ve uluslararası kuruluşlarla önemli projeler yürütmektedir.

KEFEK'in her yasama yılı sonunda yayımlanan faaliyet raporlarından yazılı soru önergenizde istediğiniz soruların 24. ve 26. Yasama Dönemlerine ilişkin kısmına ulaşmanız mümkündür. (25. Yasama Döneminde Komisyon bireysel başvuru almamıştır.) Söz konusu raporlar KEFEK web sitesinde PDF halinde mevcuttur.

(https://www.tbmm.gov.tr/ihtisas-komisyonlari/Icerik/ihtisas-komisyonlari-kadin-erkek-firsatesitligi-belgeler/kadin-erkek-firsat-esitligi-komisyonu/f72877d1-b499-037b-e050-007f0100561 0)

Cevap 1.- Bireysel başvuruların dönemlere ve yıllara göre dağılımı aşağıda detaylı olarak belirtilmektedir.

28. Yasama Döneminde 30.12.2025 tarihi itibariyle 18 bireysel başvuru yapılmış olup milletvekilleri tarafından başvuru yapılmamıştır. Yıllara göre dağılımı aşağıdaki şekildedir:

a) 2023 yılında; 5 başvuru yapılmıştır.

b) 2024 yılında; 7 başvuru yapılmıştır.

c) 2025 yılında; 6 başvuru yapılmıştır.

27. Yasama Döneminde Komisyona 64 bireysel başvuru yapılmış olup bunlardan 4 tanesi milletvekilleri tarafından yapılmıştır. Yıllara göre dağılımı aşağıdaki şekildedir.

a) 2018 yılında; 2 başvuru yapılmıştır.

b) 2019 yılında; 20 başvuru yapılmıştır.

c) 2020 yılında; 17 başvuru yapılmıştır.

d) 2021 yılında; 14 başvuru yapılmıştır.

e) 2022 yılında; 9 başvuru yapılmıştır.

f) 2023 yılında; 2 başvuru yapılmıştır.

26. Yasama Döneminde Komisyona 62 bireysel başvuru yapılmıştır. Yıllara göre dağılımı aşağıdaki şekildedir:

a) 2015 yılında; 2 başvuru yapılmıştır.

b) 2016 yılında; 17 başvuru yapılmıştır.

c) 2017 yılında; 33 başvuru yapılmıştır.

d) 2018 yılında; 10 başvuru yapılmıştır.

25. Yasama Döneminde Komisyona bireysel başvuru yapılmamıştır.

24. Yasama Dönemine ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonuna yapılan başvurularda, diğer resmi kurumlara yapılan başvurularda olduğu gibi 1/11/1984 tarihli ve 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun'un 4'üncü maddesi uyarınca inceleme yapmakta olup, TBMM'ye veya yetkili makamlara verilen veya gönderilen dilekçelerde, dilekçe sahibinin adı, soyadı ve imzası ile iş veya ikametgâh adresinin bulunması zorunludur. Komisyon da bu doğrultuda incelemelerini gerçekleştirmektedir. Bu kapsamda yapılan başvurular kural olarak dilekçe kanalı ile Komisyona ulaşmaktadır. Telefon ve e-posta ile yapılan başvurularda; başvuru sahibi ile iletişime geçilmekte ve söz konusu başvurunun bir dilekçe formatında yapılması istenilmektedir.

Cevap 2.- Kadın erkek eşitliğinin ihlal edildiğini veya ayrımcılığa maruz kaldıklarını düşünen kişiler bir dilekçeyle veya faksla Komisyona başvurabilmektedirler.

24, 25, 26, 27 ve 28. Yasama Dönemlerinde KEFEK ?'e yapılan başlıca bireysel başvuru konuları aşağıdaki şekilde sıralanmaktadır;

" " Kamu görevine girişte veya görevde yükselmede cinsiyete dayalı ayrımcılık Kadına yönelik şiddet Kadına yönelik cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar Kadın intiharları ve kadın cinayetleri Çocukların cinsel istismarı Erken yaşta ve/veya zorla evlilik İşyerinde psikolojik taciz (mobbing) Nafaka mağdurları Eşleri, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan mahkum/tutuklu olan kadınların başvuruları Cezaevinde mahkumların koşulları İşten çıkarılma prosedüründe hak ihlalleri Güvenlik ve benzeri gerekçelerle görev yeri değişikliği isteği Kadınların özlük hakları Sosyal yardım talebi İş talebi "e İşyerinde mobbing

a) Yapılan başvurular dilekçe içeriğinde yer alan iddiaların veya önerilerin muhtevalarına göre sınıflandırılmaktadır: Dilekçelerde sadece somut hak ihlali iddiaları değil soyut öneriler de bulunmaktadır:

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI

b) 28. Yasama Dönemi

Kadına yönelik şiddet

İşyerinde mobing

Sosyal yardım talebi

Bilgi talebi

Lgbtli bireylerle ilgili öneriler

Kadın personelin Özlük hakları

Adil Yargılanılmadığına İlişkin İddialar

Kötü Muamele

Bilsem sınav prosedürü

Tehdit, görevi ve nüfuzu kötüye kullanma

27. Yasama Dönemi

İşyerinde Mobing

Yurtdışında verilen Yargı Kararının Tenfizi

Tehdit, taciz, Hakaret

Kadına yönelik şiddet

Sosyal Yardım ve İş Talebi

Kadın personelin Emeklilik ve Özlük hakları

İstanbul Sözleşmesi

Nafaka

Çocuk İstismarı

Kötü Muamele

Cinsiyete Dayalı Ayrımcılık

—i(X(W)(2x(X(NİNW(OAj

Boşanma Kararı Sonrası Hak Kaybı

Çocuk Kaçırma İddiası

Kadın ve aileye ilişkin muhtelif konularda yasal değişiklik önerileri önim Merkezlerinin Kapasiteleri

Cezaevi Sevki Talebi

Boşanma Hukukuna İlişkin Öneriler

Hükmün Ertelenmesi Talebi

Adil Yargılanılmadığına İlişkin İddialar

Görevin Kötüye Kullanılması

Çocuğun Dayıya Evlatlık Verilmesi

Can güvenliği Kaygısı nedeniyle Tayin Talebi ilİpalmaltpolma

Mahkum Mağduriyeti

Cinsel Saldırı suçu Hakkında Düzenlenen İddianamenin Yenilenmesi Talebi

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI

26. Yasama Dönemi | 2015 2016 2017 2018 Eşe Yönelik Şiddet I Sosyal Yardım Talebi İl Kadına Yönelik Şiddet 1 I 1 Kadın Çalışanların Doğum Borçlanması IN Velayet Hakkı 1 İşyerinde Mobing I 3 Cinsel Taciz | ocuğun İstismarı 1 Cinsel İstismar l Tehdit İl Engelli Hakları Ölüm Aylığı Cinsiyete Dayalı Ayrımcılık Boşanma Sonrası Erkeğin Mağduriyeti Yargı Kararı Boşanma Sonrası Mağduriyet Tazminat Talebi Erken Yaşta Evlilik Kolluk Görevlisinin Davranışları Kadın Mahküm ların Koşulları Kazanılmış Haklar Görevden Uzaklaştırma Nafaka Kişisel Verilerin İhlali İftira sonrası Mağduriyet Cinsiyet Kotası Cinsel İstismara İlişkin Yasal Değişiklik Talebi Kadın Futbol Takımı Nakdi veya Ayni Yardım 1 talebi

—ltalm-imal lala m—ljmalmalmma

Cevap 3.- 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun'un incelenemeyecek dilekçeler: başlıklı 6'ncı maddesi uyarınca "Türkiye Büyük Millet Meclisine veya yelkili makamlara verilen veya gönderilen dilekçelerden;

a) Belli bir konuyu ihtiva etmeyenler,

b) Yargı mercilerinin görevine giren konularla ilgili olanlar,

c) 4 üncü maddede gösterilen şartlardan herhangi birini taşımayanlar incelenemezler. "

Bu kapsamda; 28. Yasama Döneminde yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin olan ve belirli bir konuyu ihtiva etmeyen 2 başvuru için 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun kapsamında Komisyon tarafından işlem yapılamayacağı hususlarında başvurucular bilgilendirilmiştir. Aynı şekilde farklı bir Komisyonun görev alanına giren başvurular, ilgili Komisyona iletilmekte ve başvuru sahibine konuyla ilgili bilgi verilmektedir. Bu dönemde 2 başvuru ilgisi nedeniyle İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Başkanlığına havale edilmiş ve başvurucular bilgilendirilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI

27. Yasama Döneminde yasal şartları taşıyan ve Komisyona hitaben gönderilen bireysel başvuruların hepsi değerlendirmeye alınarak hem ilgili kamu idareleri ile iletişim kurulmuş hem de başvurucu konu ile ilgili bilgilendirilmiştir. Yasal değişiklik gerektiren dilekçelerde, yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin konularda veya iş talebi içeren bireysel başvurularda Komisyonun yetkili olmadığı hususlarda başvuru sahipleri bilgilendirilmiştir.

26. Yasama Döneminde Komisyona yapılan başvurulardan 6 tanesi yasal şartları taşımadığı gerekçesi ile incelenemez bulunarak başvurucular bilgilendirilmiştir.

25. Yasama Döneminde Komisyona bireysel başvuru yapılmamıştır.

24. Yasama Dönemine ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Cevap 4.- 5840 sayılı Kanun'un 3*üncü maddesinin birinci fıkrasının e bendi; "Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca havale edilen kadın erkek eşitliğinin ihlaline ve toplumsal cinsiyete dayalı ayrımcılığa dair iddialar ile ilgili başvuruları incelemek ve gerekli gördüğü hallerde ilgili mercilere iletmek. " şeklinde düzenlenmiştir.

Buna göre Komisyona ulaşan başvurular tarih ve sayı aldıktan sonra yasama uzmanları tarafından incelenmiş, ardından Komisyon Başkanına sunulmuş ve Komisyon Başkanının talimatı doğrultusunda dilekçeler hakkında işlem başlatılmış, ilgili kamu kurumları ile iletişime geçilmiştir. Kamu kurumlarından gelen cevabi yazılar başvurucularla paylaşılmıştır.

a) Yukarıda yer verilen mevzuat çerçevesinde Komisyon tarafından diğer kurumlara gönderilen bütün resmi yazılarda dilekçe içeriğinde yer alan iddiaların incelenmesi ve inceleme sonucunun Komisyona gönderilmesi talep edilmektedir. Alt komisyona sevk, yerinde inceleme önerisi, başvurucuyla görüşme, görüş alma usulleri uygulanmamaktadır.

b) 5840 Sayılı Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Kanunu uyarınca Komisyon TBMM Başkanlığınca kendisine havale olunan başvurularla ilgili, başvuru sahibine, yapılan işlem ve başvurunun sonucu hakkında havale tarihinden itibaren en geç üç ay içinde bilgi vermekle yükümlüdür.

Cevap 5.- 5840 sayılı Kanun'un Komisyonun Görevleri başlıklı 3*üncü maddesinin birinci fıkrasının e bendi; "Türkiye Büyük Miller Meclisi Başkanlığınca havale edilen kadın erkek eşitliğinin ihlaline ve toplumsal cinsiyete dayalı ayrımcılığa dair iddialar ile ilgili başvuruları incelemek ve gerekli gördüğü hallerde ilgili mercilere iletmek. " şeklindedir.

Komisyonun tabi olduğu 5840 sayılı Kanun dikkate alındığında, kadın erkek eşitliğinin ihlaline ve cinsiyete dayalı ayrımcılığa dair iddialar yönünden dilekçeler üzerinde inceleme yapılmakta ve ilgili kurumlarla iletişime geçilmektedir. Ancak Komisyon olarak dilekçeler üzerinde hak ihlali yapılıp yapılmadığına dair bir değerlendirme yapma veya hak ihlali kararı verme yetkisi bulunmamaktadır.

Cevap 6.- 28. Yasama Döneminde Aralık 2025 tarihi itibarıyla Komisyona yapılan bireysel başvuruların herhangi biri hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmamıştır.

27. Yasama Döneminde Komisyona yapılan bireysel başvurulardan bir tanesi hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur. Başvuru ile ilgili Komisyona gelen cevabi yazıda konuyla ilgili yargı sürecinin devam ettiği bildirilmiştir.

a) Suç duyurusunun konusu şiddet ve tehdit içeren fiillerdir.

b) Suç duyurusuna ilişkin iddialara ilişkin olarak yargı süreci başladığı bilgisi verilmiştir.

c) Takipsizlik kararı verilmesine ilişkin bir örnek yoktur.

25. Yasama Döneminde Komisyona bireysel başvuru yapılmamıştır.

24. ve 26. Yasama Dönemlerine ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Cevap 7.- 28. Yasama Döneminde (Aralık 2025 tarihi itibarıyla) Komisyonca yerinde inceleme yapılmamıştır.

27. Yasama Döneminde Komisyonca herhangi bir yerinde inceleme yapılmamıştır. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI

25. Yasama Döneminde Komisyonca herhangi bir yerinde inceleme yapılmamıştır.

24. ve 26. Yasama Dönemlerine ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Cevap 8.- Komisyon bünyesinde 24. ila 28. Yasama Döneminde 11 alt komisyon kurulmuştur.

a) Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu tarafından kurulan alt komisyonlar faaliyetlerini o tamamladığında çalışmalarını bir rapora bağlamaktadır. Alt Komisyonların çalıştığı konu başlıkları, çalışma süreleri, yerinde inceleme raporları ve benzeri bilgiler rapor metninde detaylı olarak yer almaktadır. Söz konusu raporlar KEFEK web sayfasında yer almaktadır ve herkesin erişimine açıktır.

Alt Komisyonların çalışmalarını tamamlaması gereken bir kesin bir yasal süresi bulunmamaktadır.

b) Alt Komisyonlar yerinde inceleme çalışmalarını re'sen yapmıştır. Bu çalışmaların detayları aşağıdaki şekildedir.

28. Yasama Döneminde Aralık 2025 itibariyle alt komisyon kurulmamıştır.

27. Yasama Dönemide kurulan alt komisyonlar ve yerinde inceleme çalışmaları aşağıdaki şekilde sıralanmaktadır;

1. Başta Kız Çocukları Olmak Üzere Gençlerin Bilim, Teknoloji, Matematik ve Mühendislik Alanlarına Yönlendirilmesi Alt Komisyonu (2018-2020)

Alt Komisyon tarafından Gaziantep'teki iyi uygulama örneklerinin yer aldığı okullar ve bilim merkezi ziyaret edilmiştir.

2. İstanbul Sözleşmesinin Etkin Uygulanması ve İzlenmesi Alt Komisyonu (2018-

Alt Komisyon tarafından Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi (ŞÖNİM) ve Ankara Aile ve

Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü Kadın Sığınma evi ziyaret edilmiştir.

3. Kadın İstihdamının Arttırılması, Kadın Girişimciliğinin, Kooperatıifçiliğinin Güçlendirilmesi ve Desteklenmesi Alt Komisyonu (2021-2023)

Alt Komisyon tarafından Sakarya'da yer alan iyi uygulama örneği teşkil eden kadın kooperatifleri ziyaret edilmiştir. İstanbul'da kadın sivil toplum kuruluşları ve iş kadınları ile bir araya gelinmiştir.

4. Kadınların İş ve Aile Yaşamlarının Uyumlaştırılması Alt Komisyonu (2021-2023)

Alt Komisyon tarafından Balıkesir'de yer alan iyi uygulama örneği teşkil eden kadın kooperatifleri, Balıkesir Organize Sanayi Bölgesi Kreşi ziyaret edilmiştir. İstanbul?da da

Dudullu Organize Sanayi Bölgesi kreşi ziyaret edilmiş kadın sivil toplum kuruluşları ve iş kadınları ile bir araya gelinmiştir.

25. Yasama Döneminde alt komisyon kurulmamıştır.

24. ve 26. Yasama Dönemlerine ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Cevap 9.- Komisyonun tabi olduğu 5840 sayılı Kanun dikkate alındığında, kadın erkek eşitliğinin ihlaline ve cinsiyete dayalı ayrımcılığa dair iddialar yönünden dilekçeler üzerinde inceleme yapılmakta ve ilgili kurumlarla iletişime geçilmektedir. Ancak KEFEK faaliyetleri hakkında, hak ihlallerinin önlenmesi ve müdahale yönünden bir etkinlik değerlendirmesi yapılmamış ve ihtiyaç duyulmamıştır.

Cevap 10.- Komisyonun kuruluş kanunu çerçevesinde, TBMM Başkanlığına sunduğu faaliyet, program, etkinlik, çalıştay, toplantı düzenlenmesine ilişkin önerilerin tamamı TBMM Başkanlığınca desteklenmekte ve kabul edilmektedir. Ancak Komisyonun TBMM Başkanlığına kanun teklifi önerme yetkisi bulunmamaktadır. Komisyon, diğer ihtisas komisyonları gibi kendisine havale edilen kanun tekliflerini tali veya esas olarak görüşme yetkisine sahiptir.

Komisyon raporlarında yer alan önerilerin yasalaşma oranı ve yasalaşma süreçlerine dair sayısal/oransal bir veri bulunmamaktadır.

Cevap 11.- Komisyon kurulduğu günden bugüne dek firsat eşitliğinin sağlanması ve bu eşitliğin hayatın her alanında uygulanmasına yönelik çalışmalar yapmış ve yapmaya devam etmektedir. Komisyon kadın erkek firsat eşitliğinin sağlanmasına ilişkin sorunların gerek yasal düzeyde gerek uygulamada iyileştirilmesini sağlayarak etkili bir parlamenter denetim oluşturmaktadır.

Kadın erkek eşitliğinin ihlal edildiğini veya ayrımcılığa maruz kaldıklarını düşünen kişiler Komisyona başvurabilmektedirler. Komisyon, bireysel başvuruları inceleyerek ilgili kamu idareleri ile iletişim kurarak sorunun çözümüne katkı sunmaktadır.

Kadınları güçlendirmenin en önemli yolu, kadının hayatın her alanına, özellikle de ekonomi ve üretim sürecine dâhil edilmesidir. Kadın istihdamının bir ülkenin gelişmişlik düzeyinde yadsınamaz bir yeri olduğu muhakkaktır. Kadının çalışma hayatına etkin ve insan onuruna yakışır bir şekilde katılımı, bireysel kazanım olmanın ötesinde ailevi, sosyo-ekonomik ve toplumsal bir dönüşümü de sağlamaktadır. Komisyon kurmuş olduğu alt komisyonlarla kadınların sosyal ve ekonomik hayata katılımını desteklemekte, yaşanan mevcut sorunları tespit ederek çözüm önerilerini sunmaktadır. Bu komisyonların yayımladığı raporlar, bilgi edinmenin çok ötesinde bir anlam ifade etmektedir. Yürütmenin eylem ve işlerinde yaşanan aksaklıkları objektif olarak gözler önüne sermektedir. Alt Komisyon raporlarında sunulan öneriler hem yasama hem yürütme için yol haritası niteliğinde olmakta ve kamuoyunda farkındalık ve duyarlılığı artırmaktadır.

Bu çerçevede kadınların çalışma hayatıyla bağlarının güçlendirilmesi amacıyla iş ve aile yaşamının uyumlaştırılması noktasında, İş Kanunu'nda, Devlet Memurları Kanunu'nda ve ilgili diğer mevzuatta çok önemli düzenlemeler yapılmıştır.

Çalışan annelere kolaylıklar sağlanmış, doğum ve süt izni süreleri uzatılmıştır. Esnek çalışma saatleri, yarı zamanlı çalışma, erken emeklilik düzenlemeleri, bakım hizmetlerine ilişkin teşvikler ile kadınlarımızın iş ve aile dengesi sağlanmaya çalışılmıştır.

Bakanlıklar ve kamu kurumları tarafından kırsal alanda kadınlar başta olmak üzere bütün kadınlarımıza yönelik teşvikler hayata geçirilmiş, kadın girişimciliği özendirilmiş, başta genç çiftçi projeleri olmak üzere girişimci kadınlarımıza pozitif ayrımcılık yapılmıştır.

2002 yılında kadınların işgücüne katılım oranı 9627,9iken 2025 yılında *036,3'e yükselmiştir.

Kadınlar akademide yüzde 46,4 kız öğrenciler üniversitede 51,7 oranında yer almaktadır. Hekimlerin yüzde 45,8'i, toplam sağlık çalışanlarının ise yüzde 65,2'si kadındır. Kadın büyükelçi sayısı 2002 yılında 14 iken bugün itibariyle 81'e yükselmiştir.

KEFEK kadın hakları konusunda her alanda olduğu gibi kadına şiddetle mücadele alanında da yasama ve yürütme organları arasında köprü olma işlevini sürdürmektedir.

Bu çerçevede; şiddetle mücadelede en kritik görevleri yerine getiren Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı, Adalet Bakanı, İçişleri Bakanı Komisyona davet edilerek yapıkları çalışmalar bizzat dinlenilmiştir. Komisyon üyeleri ve üye olmayan milletvekilleri istedikleri soruları Bakanlara soru sorma ve yanıtlarını en üst düzeyde birinci ağızdan alma fırsatı bulmuştur.

25 Kasım Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele gününü vesilesi ile, Komisyon olarak İçişleri Bakanlığı bünyesinde görev yapan GAMER Koordinasyon Merkezine bir çalışma ziyareti gerçekleştirilmiştir.

Şiddeti kökünden çözmek için toplumsal zihniyet dönüşümü şarttır. Bu noktada, medya, toplum bilincini şekillendiren en güçlü araçlardan biridir. Bu nedenle şiddet haberlerinin sunumu ve medya dilinin kullanımı bu noktada kritik önem taşır. Komisyon tarafından, bu bilinçle, bu konuya ilişkin olarak 2024 Haziran ayında Sakarya'da, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) ve Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi işbirliğinde "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadelede Medyanın Dili" programı gerçekleştirilmiştir. Sakarya'da gerçekleşen bu toplantıya başta RTÜK temsilcileri olmak üzere medya mensupları, üniversiteler ve Baro temsilcileri ile bütün ilgili kurumlar katkı vermişlerdir.

Yine RTÜK Başkanı ve ekibi Komisyona davet edilmiştir. Kendileri Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından hazırlanan "Medyada Kadına Yönelik Şiddetle Mücadeleye İlişkin Etik İlkeleri" hakkında Komisyona çok detaylı bir sunum gerçekleştirmiştir.

Komisyon tarafından dijital şiddetin önlenmesi alanında da Birleşmiş Milletler Kadın Birimi başta olmak üzere konuyla ilgili bütün aktörlerle iş birliği sürdürülmektedir. Bu kapsamda 2023 yılı kasım ayında Birleşmiş Milletler Kadın Birimi ile "Kadınların Siyasete ve Karar Alma Süreçlerine Katılımının Güçlenmesi Bilgi Paylaşım Toplantısı" gerçekleştirilmiştir. Bu toplantıda dijital şiddet, kadın siyasetçilere yönelik dijital şiddet, dijital güvenliği geliştirmek konuları detaylı olarak ele alınmıştır.

Yine 2024 yılı Haziran ayında, Ankara'da Komisyon, Birleşmiş Milletler Kadın Birimi ve İngiltere Büyükelçiliği'nin katkıları ile "Teknoloji Aracılığı ile Kadınlara Yönelik Şiddet: Araştırma Bulgularının Sunumu ve Tartışılması" konulu bir etkinlik düzenlenmiştir. Bu etkinlikte de teknoloji aracılığı ile kadına yönelik şiddet konusu detaylı olarak değerlendirilmiştir.

Kadına şiddetle mücadelede kamu personelinin eğitimi konusu da önemsenmiştir. Bu alanda Parlamentomuzun tüm kurumlara örnek olması ayrıca gözetilmiştir. Bu amaçla Komisyon tarafından, 2025 yılı Şubat ayında, TBMM personeline yönelik olarak "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Farkındalık Eğitimi" konulu çok geniş katılımlı bir eğitim düzenlenmiştir.

Cevap 12.- Komisyon, Türkiye'de kadın erkek eşitliğinin ve kadının statüsünün güçlendirilmesi, kadın istihdamının artırılması, karar alma mekanizmalarında kadınların daha fazla yer almasının sağlanması amacıyla ulusal ve uluslararası kurumlarla iş birliği içerisinde projeler de yürütmektedir. Bu kurumların başında Birleşmiş Milletler Kadın Birimi, Birleşmiş Milletler Kalkınma Fonu ve Birleşmiş Milletler Nüfus fonu gelmektedir.

a) Türkiye'de Siyasette ve İş hayatında Kadın Liderliği Projesi çerçevesinde Birleşmiş Milletler Kadın Birimi ve Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu ortaklığında çalışmalar yürütülmüştür. Projenin ana hedefi karar alma pozisyonlarında kadınların liderliğini desteklemek, siyasette ve özel sektörde kadın erkek fırsat eşitliğini sağlamaktır. Söz konusu Proje 2021- 2024 yılları arasında 3 yıllık olarak gerçekleştirilmiştir.

Yine Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın ana yararlanıcı ve Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığının eş yararlanıcının olduğu, BM Kadın Birimi tarafından yürütülen "Türkiye'de Kadın-Erkek Eşitliğine Duyarlı Planlama ve Bütçelemenin Uygulanması Projesi" kapsamında yürütülen eğitim, panel, çalıştay, çalışma ziyareti ve benzeri etkinliklerde Komisyon üst düzeyde temsil edilmekte ve gerekli katkıyı vermektedir. Söz konusu Proje 2020- 2023 yılları arasında 3 yıllık olarak gerçekleştirilmiştir.

Her iki projede de KEFEK yararlanıcı pozisyonda olup bütçeleme süreçlerinin dışındadır.

b) Söz konusu projelerin değerlendirme dokümanları ve projeye ilişkin bütçe ve benzeri bilgiler ilgili uluslararası kurumlar tarafından yayınlanmaktadır. Kamuya açık olarak paylaşılmaktadır.

Cevap 13.- Komisyona başvuru yapan bireylerin sosyo-demografik profillerine ilişkin bir analiz gerçekleştirilmemiştir. Diğer taraftan başvuran kişilerden bir dilekçede yasal olarak bulunması gereken bilgiler dışında herhangi bir veri talep edilmemektedir.

Cevap 14.-

a) Komisyon tarafından hazırlanan raporlar aşağıdadır. e Komisyonun çocuklarla ilgili çalışmaları sonunda hazırlanan raporlar:

1. Erken Yaşta Evlilikler Hakkında İnceleme Yapılmasına Dair Rapor- 2010

2. Çocuk Cinsiyeti Nedeniyle Kadın Üzerinde Oluşturulan Psikolojik Şiddet, Başlık Parası ve Geleneksel Evlilikler Hakkında Alt Komisyon Raporu-Mart 2011

3. Başta Kız Çocukları Olmak Üzere Gençlerin Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve

Matematik Alanlarına Yönlendirilmesi Raporu- 2020 e Komisyonun LGBTİ# bireylerle ilgili herhangi bir çalışması bulunmamaktadır. e Komisyonun engelli kadınlarla ilgili çalışmaları sonunda hazırlanan raporlar:

1. Türkiye'de Yaşayan Engelli Kadınlar ile Engellilere Bakmakta Olan Kişilerin Sorunları ve Çözüm Önerileri Konulu Alt Komisyon Raporu- 2020 Söz konusu raporlara TBMM Ana sayfasından erişim mümkündür.

b) 28. Yasama Döneminde bu gruplara ilişkin olarak bireysel hak ihlal iddiası içeren bir başvuru yapılmamıştır.

27. Yasama Döneminde çocuklara ilişkin 6 bireysel başvuru yapılmıştır. 26. Yasama Döneminde çocuklara ilişkin 27 bireysel başvuru yapılmıştır. Engellilere ilişkin 1 başvuru gerçekleşmiştir.

25. Yasama Döneminde Komisyona bireysel başvuru yapılmamıştır.

24. Yasama Dönemi'ne ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz. Söz konusu raporlara TBMM internet sayfasından erişim mümkündür.

Cevap 15.- 28. Yasama Döneminde Komisyona yapılan başvuruların 5'i kadına yönelik şiddet kapsamında sınıflandırılmıştır. Söz konusu sınıflandırmalara ilişkin detaylı bilgilere 2. cevapta yer verilmiştir.

a) Bu başvuruların 5 tanesi kadına yönelik fiziksel şiddet iddialarını içermektedir.

b) Bu başvurulara ilişkin olarak ilgili kurumlarla 5 yazışma yapılmıştır.

27. Yasama Döneminde Komisyona yapılan başvuruların 13'ü kadına yönelik fiziksel şiddet kapsamındadır. Bunlardan | başvuru cinsel şiddet kapsamındadır. Her başvuru için ayrı yazışma yapılmıştır.

26. Yasama Döneminde Komisyona yapılan başvuruların 3*ü kadına yönelik cinsel şiddet kapsamındadır. Her başvuru için ayrı yazışma yapılmıştır.

24. Yasama Döneminde ilişkin bilgilere ise faaliyet raporlarından ulaşabilirsiniz.

Cevap 16.- Başvurucunun gizliliğinin ve güvenliğinin söz konu olduğu durumlarda; Komisyonun başvurucunun isim adres gibi kişisel verilerini gizleme yetkisi bulunmaktadır.

a) Başvurunun kabulünde 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun hükümleri uygulanmaktadır. Bu kanun dışında ön inceleme standartları ve bilgilendirme metinleri bulunmamaktadır.

b) 5840 Sayılı Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Kanunu uyarınca Komisyon TBMM Başkanlığınca kendisine havale olunan başvurularla ilgili, başvuru sahibine, yapılan işlem ve başvurunun sonucu hakkında havale tarihinden itibaren en geç üç ay içinde bilgi vermekle yükümlüdür.

Cevap 17.- Komisyonun yıllık faaliyet raporlarında sonuçlandırılan başvuruların sayısı ve başvuru konuları yayınlanmaktadır. Komisyonun kurumlara bildirim yapma ve izleme usulü bulunmamaktadır. Suç duyurusunda bulunma ise çok nadiren gerçekleşen, süreklilik arz etmeyen bir Komisyon uygulamasıdır.

Cevap 18.- Komisyon görev alanına giren iş ve işlemlerini yeterli sayıda personel ile sürdürmektedir. Komisyonun ayrı bir bütçesi bulunmamaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonuna yapılan başvurulara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38395, 23 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38395-kadin-erkek-firsat-esitligi-komisyonuna-yapilan-basvurulara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/13901433-571e-4314-a3df-019b598c55e2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
