# Malatya'nın Akçadağ ilçesinde TİGEM'e bağlı Sultansuyu Tarım İşletmesi'nde ahırdan kaçan taylara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/38477
- **Veren:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 30 Aralık 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 84 gün sonra, 24 Mart 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/868911f5-198b-4a67-abb5-019b7e566daa
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38477-malatya-nin-akcadag-ilcesinde-tigem-e-bagli-sultansuyu-tarim-isletmesi-nde-ahirdan-kacan-t

> Turhan Çömez (İYİ Parti), 30 Aralık 2025 tarihinde 7/38477 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 84 gün sonra, 24 Mart 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğünün 96 ncı maddeleri gereğince, Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Op. Dr. Turhan ÇÖMEZ Balıkesir Milletvekili İYİ Parti Grup Başkanvekili

Malatya Valiliği açıklamasında; Malatya ili Akçadağ ilçesinde bulunan ve Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM) bünyesinde faaliyet yürüten Sultansuyu Tarım İşletmesinde, 25 Aralık 2025 tarihinde safkan Arap taylarının ahırlardan kaçtığı, karayoluna çıkarak trafik kazalarına neden olduğu, 19 tayın kaçtığı, 6 tayın telef olduğu, 4 tayın yaralı yakalandığı, 2 vatandaşın yaralandığı ve soruşturma başlatıldığı belirtilmiştir.

Buna karşın basına yansıyan bazı haberlerde telef olan tay sayısı 8 olarak ifade edilmiş; tayların ekonomik değerinin çok yüksek olduğu, dolayısıyla ciddi kamu zararı oluştuğu iddiaları gündeme gelmiştir.

Ayrıca bazı yayınlarda, olayın üzerinden günler geçmesine rağmen TİGEM Genel Müdürlüğü tarafından kamuoyuna kapsamlı bir açıklama yapılmadığı yönünde eleştiriler yer almıştır.

Olayın; karayolu güvenliği, hayvan refahı, kurum güvenliği, idari sorumluluk, denetim mekanizmaları ve kamu zararı boyutlarıyla tüm yönleriyle açıklığa kavuşturulması açısından aşağıdaki sorularımın cevaplandırılması önem arz etmektedir.

SORULAR

1. o 25 Aralık 2025 tarihinde Sultansuyu Tarım İşletmesi'nden kaçan tay sayısı kesin olarak kaçtır?

2. o Telefolan tay sayısı kesin olarak kaçtır?

3. o Yaralı olarak yakalanan tay sayısı kaçtır; bunların güncel sağlık durumu nedir? Kalıcı hasar, ortopedik sakatlık oluşmuş mudur?

4. (o Kaçış sonrası kayıp tay var mıdır? Varsa sayısı kaçtır? Arama çalışmaları hangi aşamadadır?

5. o Telefolan, yaralanan ve kayıp tayların her biri için kimlik bilgileri, mikroçip, soy kütüğü, doğum yılı, pedigrisi, eğitim ve koşu hazırlık durumu nedir?

&Si Sga

Tayların "bilinmeyen sebeple ahırlardan kaçtığı" ifade edilmiştir. Bu "sebep" Bakanlığınız veya TİGEM tarafından tespit edilmiş midir?

Kaçışın gerçekleştiği noktada ahır kapıları, kilit sistemleri, çevre çiti, kapı bariyerleri, kamera sistemi ve gece güvenliği hangi standartlarda işletilmektedir?

Son 5 yılda Sultansuyu Tarım İşletmesi'nde benzer kaçış, telef olma, hırsızlık, sabotaj veya güvenlik olayı yaşanmış mıdır? Yaşandıysa tarih ve sonuçları nelerdir?

Olay gecesi görevli nöbetçi personel, güvenlik görevlisi, veteriner hekim, işletme yönetimi kimlerden oluşmaktadır? Olay anına ilişkin tutanak var mıdır?

Telef olan taylan için TİGEM envanterinde kayıtlı maliyet bedeli ve piyasa rayiç değeri nedir?

Yaralı taylan için tedavi ve rehabilitasyon maliyeti ve olası değer kaybı hesaplanmış mıdır?

İşletmenin hayvan varlığı için sigorta poliçesi var mıdır? Varsa kapsamı nedir? Telef ve yaralanma zararları poliçe kapsamında karşılanacak mıdır?

Trafik kazalarına karışan araç sahipleri ve yaralanan vatandaşlar için tazminat süreçleri başlamış mıdır? Kamu zararına ayrıca rücu mekanizması işletilecek midir?

Malatya Valiliği "inceleme ve soruşturma başlatıldığını" açıklamıştır. Bu soruşturmayı hangi birim yürütmektedir? Açılan soruşturma kapsamında görevden uzaklaştırma veya geçici tedbir var mıdır?

Bakanlığınız müfettişleri veya TİGEM teftiş kurulu tarafından ayrıca bir inceleme başlatılmış mıdır? Başlatıldıysa görevlendirilen müfettiş sayısı ve kapsamı nedir?

Olayda ihmali bulunan kamu görevlileri hakkında disiplin ve ceza soruşturması süreci işletilecek midir?

İşletmede hayvan refahı ve risk yönetimi prosedürleri, acil durum planı, kaçış, yangın ve afet protokolleri var mıdır? Varsa olayda neden işlemediği değerlendirilmiş midir?

Sultansuyu Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün ve atçılık, haracılıkla ilgili bağlı birimlerin mevcut yönetim kadrosu kimlerden oluşmaktadır?

Basına ve sosyal medyaya yansıyan "ilgili daire başkanlığının kurum dışından vekâleten yönetildiği" iddiası doğru mudur? Doğru ise Hangi daire başkanlığıdır? Vekâlet onayı hangi tarih ve makam oluru ile verilmiştir? Vekil yöneticinin kuruma atanma gerekçesi ve liyakat kriterleri nelerdir? one

Yil

Olaydan sonra TİGEM Genel Müdürlüğü'nün kamuoyuna kapsamlı açıklama yapmadığı eleştirileri bulunmaktadır. TİGEM"in resmi açıklama veya rapor yayımlama takvimi var mıdır? Kamuoyu ne zaman ayrıntılı bilgilendirilecektir?

Sultansuyu Tarım İşletmesi'nde çevre güvenliği ve ahır güvenliği için acil yatırım ve onarım planı hazırlanmış mıdır?

Benzer riskler açısından Türkiye genelindeki diğer TİGEM işletmelerinde denetim yapılacak mıdır? Yapılacaksa takvim ve kapsam nedir?

Safkan Arap yetiştiriciliği yapılan işletmelerde karayolu yakınlığı ve "kritik risk" analizi yapılmakta mıdır? Bu işletmeye özgü risk azaltım planı var mıdır?

Olay sonrası, tayların taşınması, ahır düzeni, çiftlik içi hareketi gibi süreçlerde protokol değişikliği planlanmakta mıdır?

Olay gecesine ilişkin tutanaklar, kamera kayıtlarının dökümü, soruşturma görevlendirme yazıları, envanter listesi ve sigorta poliçesi bilgileri Bakanlığınızca TBMM'ye sunulacak mıdır?

## Bakanlığın cevabı

25.12.2025 tarihinde Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğümüze (TİGEM) bağlı Malatya Sultansuyu Tarım İşletmesinden akşam vardiyasında saat 18:00-19:00 arasında, tavla önünde bulunan padok kapısından 19 baş binli dişi tay kaçmış ve tamamı olay günü bulunmuştur. Kaçan taylardan 6 başı meydana gelen trafik kazası sonucu telef olmuş ve 4 başı yaralı olarak yakalanmış olup tamamının sağlık durumunun tedavi edilebilir nitelikte olduğu tespit edilmiştir. Mevcut aşamada kalıcı hasar veya ortopedik sakatlık tespit edilmemiştir.

Söz konusu taylan, soy kütüğüne kayıtlı pedigrisi bulunan, 2024 yılı doğumlu dişi taylardır.

Üç yaşından itibaren koşmaya başlayacak olan taylara işletmelerimizde herhangi bir koşu eğitimi verilmemekte olup söz konusu eğitimler tayları satın alan işletmeler tarafından yaptırılmaktadır.

Olay akabinde TİGEM tarafından idari soruşturma başlatılmış, soruşturma kapsamında elde edilen bulgular Akçadağ Cumhuriyet Başsavcılığına iletilmiştir. TİGEM tarafından yürütülen tahkikat ile Akçadağ Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılan soruşturma süreçleri devam etmektedir.

Son beş yıl içerisinde Sultansuyu Tarım İşletmesi'nde benzer nitelikte kaçış, telef olma, hırsızlık, sabotaj veya güvenlik olayı yaşanmamıştır.

Telef olan tayların TİGEM envanterinde kayıtlı maliyet bedeli tay başına 126 bin TL olup piyasa rayiç değeri tay satış ortalamasına göre 160 bin 588 TL'dir.

Yaralı taylara ilişkin tedavi ve rehabilitasyon süreci devam etmekte olup bu süreçlerin tamamlanmasının ardından oluşacak tedavi maliyetleri ile olası değer kaybı hususunda gerekli değerlendirme ve hesaplamalar yapılacaktır.

Olayın öğrenilmesine müteakip aynı gece, TİGEM Genel Müdürü tarafından Teftiş Kurulu Başkanlığı bünyesinde görev yapan bir başmüfettiş ve bir müfettiş, inceleme ve gerektiğinde soruşturma yapmak üzere görevlendirilmiştir. Görevlendirilen müfettişler tarafından soruşturma süreci devam etmektedir.

Olayda ihmali bulunan kamu görevlilerinin tespiti, görevlendirilen müfettişler tarafından yürütülen disiplin, idari ve mali inceleme/soruşturma çerçevesinde değerlendirilmektedir. Söz konusu raporun tamamlanmasının ardından, mevzuat çerçevesinde gerekli idari ve disiplin işlemleri uygulanacaktır.

İşletmede hayvan refahı ve risk yönetimine ilişkin prosedürler ile acil durum eylem planı ve risk analizi bulunmaktadır. Söz konusu prosedürlerin uygulanmasına ilişkin herhangi bir eksiklik bulunup bulunmadığı hususu, devam eden idari soruşturma neticesinde değerlendirilecektir.

Söz konusu işletmenin tavlalarının tamamı 2022-2025 yılları arasında yenilenmiştir. Tavla güvenliğini riske edecek hususlara karşı gerekli önlemler alınmış, dışarıdan gelebilecek risklere karşı kameralı güvenlik sistemi (MOBESE ve sabit kameralar) tesis edilmiştir.

Atların otlatıldığı ve açık alanlarda bulundurulduğu kuru gezinti padokları en az 150 cm yükseklikte üç sıralı paralel çelik borularla çevrilmiştir. Bu tedbirler hem hayvan sağlığı ve güvenliğini hem de işletme standartlarını korumaya yöneliktir.

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı x) © YOL

Benzer riskler açısından diğer TİGEM işletmelerinde de rutin olarak risk değerlendirmeleri yürütülmekte olup tespit edilen hususlar doğrultusunda gerekli önlemler alınmaktadır. Denetimlerin kapsamı ve takvimi işletmelerin faaliyet planları doğrultusunda belirlenmektedir.

Safkan Arap atı yetiştiriciliği yapılan işletmelerde, karayolu yakınlığı dikkate alınarak gerekli güvenlik önlemleri alınmış olup bugüne kadar herhangi bir olumsuz olay yaşanmamıştır.

Söz konusu at tavlasında ahır düzeninde bir sorun bulunmamakta olup konuyla ilgili ilave tedbirler alınmıştır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir). “Malatya'nın Akçadağ ilçesinde TİGEM'e bağlı Sultansuyu Tarım İşletmesi'nde ahırdan kaçan taylara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38477, 30 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38477-malatya-nin-akcadag-ilcesinde-tigem-e-bagli-sultansuyu-tarim-isletmesi-nde-ahirdan-kacan-t (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/868911f5-198b-4a67-abb5-019b7e566daa

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
