# Motokuryelerin iş sağlığı ve güvenliğinin denetimine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/38612
- **Veren:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 7 Ocak 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 222 gün sonra, 17 Ağustos 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f751e787-d54b-4388-a06d-019ba1f414c2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38612-motokuryelerin-is-sagligi-ve-guvenliginin-denetimine-iliskin

> Aliye Timisi Ersever (CHP), 7 Ocak 2026 tarihinde 7/38612 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 222 gün sonra, 17 Ağustos 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki soruların Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Aliye TİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili

Pandemi sonrası hızla büyüyen e-ticaret sektörüyle birlikte sayıları hızla artan motokuryeler, Türkiye'nin en riskli iş kollarından birinde çalışmaktadır. Uzun ve düzensiz çalışma saatleri, iş güvencesi eksikliği, kayıt dışılık ve yoğun trafik baskısı nedeniyle motokuryeler hem iş kazalarına hem de ölümle sonuçlanan trafik kazalarına en fazla maruz kalan çalışan gruplarından biri haline gelmiştir.

Başta büyükşehirler olmak üzere hemen her gün motokuryelerin karıştığı trafik kazaları yaşanmakta; çok sayıda yurttaşımız hayatını kaybetmekte veya ağır yaralanmaktadır. Bu durum, motokuryelerin çalışma koşullarının, iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin ve denetim süreçlerinin kamuoyu adına şeffaf biçimde ortaya konulmasını zorunlu kılmaktadır.

Bu bağlamda;

1. Ülkemizde halihazırda aktif olarak çalışan motokurye sayısı kaçtır? 2020— 2025 yılları arasında motokurye sayısındaki değişim yıllar itibarıyla nedir?

2. Motokuryelerin kaçı sigortalı ve kayıtlıdır? Kaçının güvencesiz veya kayıt dışı çalıştığına ilişkin Bakanlığınızın tespit ettiği bir veri bulunmakta mıdır?

3. Son 10 yıl içerisinde motokuryelerin karıştığı trafik kazası sayısı kaçtır? Bu kazaların yıllara göre dağılımı nasıldır?

4. Aynı dönem içerisinde motokurye kazalarında hayatını kaybeden çalışan sayısı kaçtır? Yaralanan motokurye sayısı kaçtır?

5. Motokuryelerin uğradığı iş kazaları, Bakanlığınız kayıtlarında "iş kazası" olarak ayrı bir başlıkta izlenmekte midir? İzlenmiyorsa bu konuda bir çalışma yapılması planlanmakta mıdır?

6. Motokurye istihdam eden firmalar ve platformlara yönelik iş sağlığı ve güvenliği denetimi yapılmakta mıdır? Son 5 yılda kaç denetim yapılmıştır ve kaç işletmeye idari yaptırım uygulanmıştır?

7. Motokuryelerin güvenceli çalışma koşullarına kavuşması, iş kazalarının azaltılması ve can kayıplarının önlenmesi amacıyla Bakanlığınızın kısa vadeli ve orta vadeli yol haritası nedir?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 15.01.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1778190 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER tarafından yöneltilen 7/38612 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şarılarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olup ilgili Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanmaktadır. Kanun kapsamında tüm işverenlerin; mesleki riskleri önlemesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alması, iş sağlığı ve güvenliği açısından gerekli organizasyonu yapması, gerekli araç ve gereçleri sağlaması, sağlık ve güvenlik tedbirlerini değişen şarilara uygun hale getirmesi, risk değerlendirmesini gerçekleştirmesi, çalışanları sağlık gözetiminden geçirmesi ve mevcut durumu iyileştirilmesi için çalışmalar yapması gerekmekte olup ayrıca çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne almalıdır. Bununla birlikte, işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması ve çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmamaktadır.

Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir... Programlı | teftişler, oçalışma hayatındaki sorunların odeğerlendirilmesi | ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir.

Çalışma şekilleri yönünden hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafindan çalıştırılan motokuryeler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fikrasının (a) bendi (4/1-(a)) kapsamında sigortalı olabilmekteyken, hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi nam ve hesabına çalışanlar ise Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi (4/1-(b)) kapsamında sigortalı olabilmektedir. Bunun yanı sıra motosikletler ticari araç olarak da tescil edilebilmektedir. Trafik denetimlerinde ticari araç sürücülerinin yüzüne karşı tebliğ edilen irafik idari para cezası karar tutanaklarına ait bilgilerden yapılan kontrolde kayıt dışı çalıştığı saptanan kişilere yönelik resen tescil işlemi gerçekleştirilmekte olup, ayrıca bu çapraz kontroller kapsamında da motokuryelerin kayıtlı istihdamı yönünden Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından tespit yapılabilmektedir.

Bununla birlikte, önergede yer alan konulara ilişkin veriler Sosyal Güve uruyşnun internet sayfasında (www.sgk.gov.tr) yayımlanmaktadır.

Çankaya / ANKARA Tek(312) 296 — 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara). “Motokuryelerin iş sağlığı ve güvenliğinin denetimine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38612, 7 Ocak 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38612-motokuryelerin-is-sagligi-ve-guvenliginin-denetimine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f751e787-d54b-4388-a06d-019ba1f414c2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
