# Sivas'ın Divriği ilçesindeki bir demir madeninde üretimin durdurulmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/38767
- **Veren:** Özgül Saki (DEM Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 30 Aralık 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 252 gün sonra, 8 Eylül 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/68e24f1d-46a6-449d-a7d8-019b7e60c714
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38767-sivas-in-divrigi-ilcesindeki-bir-demir-madeninde-uretimin-durdurulmasina-iliskin

> Özgül Saki (DEM Parti), 30 Aralık 2025 tarihinde 7/38767 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 252 gün sonra, 8 Eylül 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince Özgül SAKİ İstanbul Milletvekili yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Divriği'de Madenin Kapatılması "Özel Şirket Kararı" Söyleminin Sınıfsal ve Siyasal Çöküşüdür

Sivas ili Divriği ilçesinde ERDEMİR'e bağlı ERMADEN A.Ş. tarafından işletilen demir madeninde üretimin durdurulması ve alt taşeron ÇİFTAY Madencilik?in sahadan çekilmesi sonrasında yaklaşık 700 maden işçisinin tazminatları ödenerek işten çıkarılması, Türkiye'de çalışma hayatının güvencesizleşme düzeyini ve yarı-kamusal sermaye yapılarının emek üzerindeki etkilerini çarpıcı biçimde ortaya koymaktadır. Bu gelişme, yalnızca bireysel istihdam kayıpları yaratmakla kalmamakta; çalışma hayatı, sosyal politika ve bölgesel istihdam dengeleri bakımından ağır ve kalıcı sonuçlar doğurmaktadır.

Söz konusu sürecin Ekim 2025'ten bu yana sendikal eylemler, işçi nöbetleri ve yerel direnişlerle gündemde kalması, yaşananların sıradan ve münferit bir işletme kararı olmadığını; toplumsal, ekonomik ve siyasal boyutları bulunan yapısal bir kriz niteliği taşıdığını açıkça göstermektedir. Buna karşın, toplu işten çıkarmaların çalışma hayatı üzerindeki etkilerine ilişkin olarak Bakanlığınız tarafından kamuoyuna açıklanmış herhangi bir sosyal etki analizi ya da istihdam planı bulunmamaktadır.

ERDEMİR her ne kadar 2006 yılında özelleştirilmiş olsa da, bu işlem klasik anlamda kamunun özel bir sermaye grubuna devri niteliği taşımamaktadır. Özelleştirme, zorunlu üyelik esasına dayanan ve kamu gücüyle kesinti yapabilen yarı-kamusal bir yapı olan OYAK'a gerçekleştirilmiştir. Bu nedenle ERDEMİR ve iştiraklerinin üretimi durdurma ve yüzlerce işçiyi aynı anda işsiz bırakma kararlarının "özel şirket tasarrufu" olarak sunulması, çalışma hayatına YALA ilişkin kamusal sorumluluğun fiilen reddi anlamına gelmektedir. Kamu kaynaklarıyla büyümüş ve kamu yararı gözetme yükümlülüğü bulunan bir yapının bu ölçekte bir istihdam kaybına yol açmasına rağmen, kararın bölgesel istihdam, sosyal yapı ve emek piyasası üzerindeki etkilerine dair herhangi bir resmi değerlendirme yapılmamış olması, kamu denetiminin işlevsizliğini de gözler önüne sermektedir.

Divriği gibi tek sektöre yüksek derecede bağımlı bir ilçede yüzlerce işçinin aynı anda işsiz bırakılması; yalnızca gelir kaybına değil, bölgesel yoksullaşmaya, zorunlu göçe, sosyal çözülmeye ve yerel ekonomik faaliyetlerin daralmasına yol açabilecek niteliktedir. Buna rağmen, üretimin durdurulması sürecine eşlik eden herhangi bir istihdam geçiş planı, yeniden istihdam politikası veya koruyucu sosyal güvenlik mekanizması kamuoyuna açıklanmamıştır. Bu durum, alınan kararın emeği gözden çıkaran sınıfsal bir ekonomi-politik tercih olduğunu göstermektedir.

Öte yandan, işten çıkarılan işçilerin önemli bir bölümünün DİSK'e bağlı Dev Maden-Sen öncülüğünde yürütülen eylemlere katılması, yaşananların yalnızca bir istihdam kaybı değil; örgütlü emeğin tasfiyesine karşı gelişen kolektif bir direniş süreci olduğunu da ortaya koymaktadır. Buna karşın, sendikal örgütlenme, iş güvencesi ve toplu işten çıkarma rejimi bakımından Bakanlığınızın herhangi bir koruyucu veya düzenleyici politika açıklamamış olması, sürecin çalışma yaşamı açısından bütün yönleriyle sorgulanmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda;

1. Sivas Divriği'de ERDEMİR'e bağlı ERMADEN A.Ş. tarafından işletilen demir madeninde üretimin durdurulması ve alt taşeron ÇİFTAY Madencilik'in sahadan çekilmesi sonrasında işten çıkarılan işçi sayısı Bakanlığınız kayıtlarına göre kaçtır? Bu işçilerin kaçı kadrolu, kaçı taşeron statüsündedir? İşten çıkarmalar hangi tarihler arasında gerçekleştirilmiştir?

2. Söz konusu işten çıkarmalar "toplu işçi çıkarma" kapsamında mıdır? 4857 sayılı İş Kanunu'nun 29. maddesi uyarınca Bakanlığınıza yapılmış resmi bildirim var mıdır? Varsa bildirim hangi tarihte yapılmış, hangi gerekçeler ileri sürülmüştür? Yoksa, bu durum mevzuata aykırılık teşkil etmekte midir?

3. Üretimin durdurulması ve toplu işten çıkarma kararları öncesinde veya sonrasında Bakanlığınızca Divriği özelinde herhangi bir sosyal etki analizi yapılmış mıdır? Yapıldıysa, bu analiz hangi birim tarafından hazırlanmış, sonuçları nelerdir ve neden kamuoyuyla 3gAb paylaşılmamıştır? Yapılmadıysa, yüzlerce işçinin aynı anda işsiz kaldığı bir süreçte bu eksiklik

Bakanlığınızca nasıl gerekçelendirilmektedir?

4. İşten çıkarılan işçiler için Bakanlığınız tarafından hazırlanmış veya devreye sokulmuş herhangi bir istihdam geçiş planı, yeniden istihdam programı ya da aktif işgücü politikası bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa kapsamı, süresi ve yararlanan işçi sayısı kaçtır? Bulunmuyorsa, Divriği gibi tek sektöre bağımlı bir ilçede bu sorumluluğun neden yerine getirilmediği nasıl açıklanmaktadır?

5. İşten çıkarılan işçilerin kaçı sendikalıdır? Bu işçilerin kaçı DİSK'e bağlı Dev Maden-Sen üyesidir? Sendikalı işçilerin işten çıkarılma oranı ile sendikasız işçilerin işten çıkarılma oranı arasında bir fark bulunmakta mıdır?

6. Sendikal örgütlenme ve yürütülen eylemler nedeniyle işten çıkarma, baskı veya ayrımcılık yapıldığına ilişkin Bakanlığınıza ulaşan şikâyet sayısı kaçtır? Bu şikâyetler hakkında başlatılmış idari inceleme veya teftiş var mıdır? Varsa, sonuçları nelerdir?

7. ERDEMİR ve iştiraki ERMADEN A.Ş.'nin, yarı-kamusal niteliği bulunan OYAK bünyesinde faaliyet göstermesi dikkate alındığında, bu ölçekte bir toplu işten çıkarma sürecinde Bakanlığınızın özel bir denetim veya gözetim mekanizması işletilmiş midir? İşletildiyse hangi denetimler yapılmıştır? İşletilmediyse, bunun gerekçesi nedir?

8. Üretimin durdurulması kararının ardından Divriği'de işsizlik oranı, kayıtlı işsiz sayısı ve sosyal yardım başvurularında meydana gelen artışa ilişkin Bakanlığınızın elinde güncel veriler bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa bu veriler nelerdir? Bulunmuyorsa, bölgesel sosyal etkilerin neden izlenmediği nasıl açıklanmaktadır?

9. İşten çıkarılan işçilerin kaçı işsizlik ödeneğinden yararlanabilmiştir? Yararlanamayan işçi sayısı kaçtır ve bu durumun temel nedenleri nelerdir?

10. Bakanlığınız, ERMADEN A.Ş. ve alt taşeron ÇİFTAY Madencilik hakkında; iş güvencesi, sendikal haklar, toplu işten çıkarma yükümlülükleri bakımından herhangi bir idari yaptırım, ceza veya uyarı uygulamış mıdır? Uygulanmadıysa, hangi hukuki gerekçelerle bu yönde işlem tesis edilmemiştir?

## Bakanlığın cevabı

İlgi ( : 15.01.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1778844 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Özgül SAKİ tarafından yöneltilen 7/38767 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Anayasanın 51 inci maddesi uyarınca sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir haktır. 6356 sayılı Sendikalar ve T: oplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir. Ayrıca hükümlere uyulmaması durumunda, 6336 sayılı Kanunda, 4857 sayılı İş Kanununda ve 3237 sayılı Türk Ceza Ceza Kanununda çeşitli yaptırımlar öngörülmüştür.

9 Ekim 2025 tarihinde "Sendikal Örgütlenmenin Yaygınlaştırılması' gündemi ile toplanan Üçlü Danışma Kurulu'nda, sosyal tarafların gündeme ilişkin görüş ve önerileri ele alınmıştır. 22 Ocak 2026 tarihinde 'Çalışma Hayatında Dijital Dönüşüm! gündemiyle 14. Çalışma Meclisi Toplantısı gerçekleştirilmiş olup oturumlardan birinde 'Dijitalleşmenin Çalışma Modelleri ve Sendikal Örgütlenmeye Etkileri" konusuna odaklanılmıştır. Bu çerçevede, sosyal tarafların dijital dönüşümün sendikalaşmaya etkilerine yönelik görüş ve değerlendirmeleri ele alınmıştır.

4857 sayılı Kanunun "Toplu işçi çıkarma başlıklı 29 uncu maddesinde işverenin ekonomik, teknolojik, yapısal ve benzeri işletme, işyeri veya işin gereklerinden kaynaklanan nedenlerle toplu işçi çıkarma yoluna gitmek istemesi hâlinde, bu durumu en az otuz gün önceden yazılı olarak işyeri sendika temsilcilerine, ilgili Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne ve Türkiye İş Kurumuna (İŞKUR) bildirmesi gerektiği düzenlenmiştir. Anılan maddede, işyerinde çalışan işçi sayısına bağlı olarak belirli sayıda işçinin iş sözleşmesinin feshedilmesinin toplu işçi çıkarma kapsamında değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca, işsiz kalanların İŞKUR'a başvurmaları hâlinde, kendilerine sunulacak iş ve meslek danışmanlığı hizmetleri sonrası; işverenlerden alınan açık işlere yönlendirilmeleri sağlanarak özel sektörde işe yerleştirilmelerine aracılık edilmekte ve gerektiğinde mesleki nitelik ve deneyim kazandırılarak istihdam edilebilirliklerinin artırılması amacıyla mesleki eğitim kursları ve işbaşı eğitim programlarından yararlanmaları sağlanmaktadır.

Diğer yandan pasif istihdam politikaları kapsamında, sigortalı işsizlere 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun 31 inci maddesinde yer alan şartları taşımaları hâlinde işsiz kaldıkları dönem için gelir desteği sağlamak amacıyla belirli süre ve miktarda işsizlik ödeneği verilmektedir.

Ayrıca, ülkemiz işsizlik oranına ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumunun internet sayfasında yer almakla birlikte İŞKUR'a kayıtlı iş arayanlar ile işsizlik ödeneğine başvuran ve hak edenlere ilişkin veriler İŞKUR internet sayfasında (www.iskur. gov.ir) yayınlanmakta olan aylık istati, bültenleri, istatistik yıllıkları ve işsizlik sigortası bültenlerinde yer almaktadır. "

Prof. Dr. Ved# IŞIKHAN

Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Özgül Saki (DEM Parti, İstanbul). “Sivas'ın Divriği ilçesindeki bir demir madeninde üretimin durdurulmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/38767, 30 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-38767-sivas-in-divrigi-ilcesindeki-bir-demir-madeninde-uretimin-durdurulmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/68e24f1d-46a6-449d-a7d8-019b7e60c714

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
