# 2025 yılında ülkemizde üretilen kuru incir miktarına ve ihracatına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/39428
- **Veren:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 21 Ocak 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 8 Nisan 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/90fa84bc-b851-4059-a24e-019be4e90b9e
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-39428-2025-yilinda-ulkemizde-uretilen-kuru-incir-miktarina-ve-ihracatina-iliskin

> Ömer Fethi Gürer (CHP), 21 Ocak 2026 tarihinde 7/39428 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 8 Nisan 2026).

## Önerge metni

CHP

T.B.M.M.

CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı

.20 Ocak 2026 ren 20 Ni 2026 ? 9 4 9 Ş

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA

Aşağıdaki sorularımın Anayasa?nın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca T.C. Tarım Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Saygılarımla. 19.01.2026

Ömer Fethi Gürer

Ülkemizde yetişen incir üstün kaliteli olarak tanımlanan ve dünya da önemli değer bulan bir üründür. Aydın, İzmir illeri başta olmak üzere uygun iklim koşullarında yetişmektedir. Sarılop olarak tanımlanan kurutulmaya elverişli incir çokta tutulan bir üründür. Çok sayıda aile için incir bir geçim kaynağıdır. Dünya da marka olan stratejik ürün olarak tanımlanan kuru incir de yurt dışı pazarlarda son yıllarda sorunlar yaşanır olmuştur. Avrupa Birliği Gıda ve Yemler İçin Hızlı Alarm Sistemi (RASFT) üzerinden yapılan bildirimler, son beş ayda ihraç ürünlerde Türkiye menşeli kuru incirlerde Okra toksin A, Afla toksin BI ve diğer mikotoksinler tespit edilmiş ve sınır reddi ya da uyarı bildirimi kapsamına alınmıştır.

Bu bağlamda;

I- Ülkemizde son yıllarda incir rekoltesinde düşme görülmektedir. Nedendir? 2025 yılında ne kadar ürün elde edilmiş ne kadar ürün kurutulmuş ve kaç ülkeye ihracat sağlanmaktadır?

2- Halen kaç incir ağacı bulunmaktadır. Yeni incir ağacı dikimi ve destek sağlanmakta mıdır? |

3- Ülkemizin önemli bir ihraç ürünü olan Kuru incirlerde Okratoksin A ve Aflatoksin oluşumunun önlenmesine yönelik olarak üretim, kurutma ve depolama aşamalarında yürütülen denetim ve kontrol faaliyetlerinde sorun rastlanılmamaktamıdır?.

## Bakanlığın cevabı

Ülkemizde taze incir üretimi 2002 yılında 250 bin ton iken 2022 yılında 350 bin ton, 2023 yılında 356 bin ton ve 2024 yılında 375 bin ton olarak gerçekleşmiştir. 2025 yılında ise 367.720 ton taze incir üretimi gerçekleştirilmiştir.

2025 yılında 45 ülkeye taze incir ihraç edilmiştir.

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, ülkemizde 2024 yılı itibarıyla 12.509.052 adet incir ağacı bulunmaktadır.

Bakanlığımız koordinasyonunda yürütülen rekolte çalışmaları kapsamında, 2025 yılında yeni kurulan incir plantasyonlarının artış eğilimini sürdürdüğü tespit edilmiştir.

Bakanlığımızca 2025 üretim yılından itibaren uygulamaya başlanan yeni destekleme modelinde bitkisel üretim desteklemeleri; temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme desteği olmak üzere üç ana başlıkta toplanmıştır. Temel ve planlı üretim desteği üreticilerin en temel iki girdisi olan mazot ve gübre maliyetleri ile ilişkilendirilmiştir.

Bu kapsamda, incir için temel destek ve üretimi geliştirme desteği ödemesi yapılmaktadır. İncir üreticilerine temel destek ile 2026 üretim yılı için 310 TL/da destekleme ödemesi yapılacaktır.

Ayrıca üreticilere organik tarım faaliyetleri, iyi tarım uygulamaları, sertifikalı/standart fidan kullanımı ve katı organik-organomineral gübre kullanımında ilave üretimi geliştirme desteği ödemesi gerçekleştirilecektir.

2021 yılından itibaren uygulanan Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi (TAKE) Projesi kapsamında Aydın ilimizde 1.120 dekar alanda uygulanan "Aydın Emanetine Sahip Çıkıyor (İncir) Projesi" ile 381 üreticiye toplam 21.250 incir fidanı temin edilmiştir.

Bakanlığımız tarafından gıdalarda mikotoksinler ile ilgili resmi kontroller "Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliği" kapsamında yürütülmektedir. Bu çerçevede resmi kontrol numuneleri "Gıda Maddelerinde Mikotoksinlerin Seviyesinin Resmi Kontrolü İçin Numune Alma, Numune Hazırlama ve Analiz Metodu Kriterleri Tebliği" ne uygun olarak alınmaktadır.

Aflatoksin ve okratoksin A (OTA) tespitine yönelik olarak rutin denetimlere ilave olarak Bakanlık Gıda Kontrol Planı kapsamında numune alınmakta ve başta kuru incir, fındık, antep fıstığı, karışık kuruyemiş ve bebek gıdaları olmak üzere çeşitli ürünlerin anılan Yönetmelikte yer alan limitlere uygunluğu analiz edilmektedir. Ayrıca kontrol planı dışında rutin, şüphe, şikâyet ve benzeri nedenlerle farklı ürün gruplarından da numuneler alınarak aflatoksin ve OTA yönünden analiz yapılmaktadır.

Analiz sonuçlarının mevzuata aykırı olması halinde 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu kapsamında ilgili işletmelere idari yaptırımlar uygulanmaktadır.

Birincil üretimde dahil olmak üzere tüm gıda işletmecilerinin ülkemizin önemli ihracat kalemlerinden biri olan kuru incirde aflatoksin ve OTA bulaşısını kontrol etme ve yönetme girişimlerinde dikkate almaları gereken hususları içeren Kuru İncirlerde Aflatoksin ve

Okratoksin A Bulaşısının Önlenmesi ve Azaltılması ile İlgili Kılavuz hazırlanmış ve üreticilere ve ihracatçılara dağıtılmıştır.

Söz konusu kılavuzla işletmecilerin, İyi Tarım Uygulamaları'nın (İTU), kuru incirin atlatoksinlerle bulaşmasına karşı birincil savunma hattını oluşturması ve ardından insan tüketimi için kuru incirlerin elleçlenmesi (ayıklama), işlenmesi, depolanması ve dağıtımı TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı a yeli MOLLA sırasında İyi Üretim Uygulamaları (GMP) ve İyi Depolama Uygulamaları'nın (GDP) uygulanmasının sağlanması amaçlanmıştır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “2025 yılında ülkemizde üretilen kuru incir miktarına ve ihracatına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/39428, 21 Ocak 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-39428-2025-yilinda-ulkemizde-uretilen-kuru-incir-miktarina-ve-ihracatina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/90fa84bc-b851-4059-a24e-019be4e90b9e

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
