# TARSİM'in 2026 yılı için belirlediği sürprim bedellerinde yaşanan artışa ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/39877
- **Veren:** Şenol Sunat (İYİ Parti, Manisa)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 3 Şubat 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 8 Nisan 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0430af1b-4686-46ae-8e09-019c27e476b5
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-39877-tarsim-in-2026-yili-icin-belirledigi-surprim-bedellerinde-yasanan-artisa-iliskin

> Şenol Sunat (İYİ Parti), 3 Şubat 2026 tarihinde 7/39877 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 64 gün sonra, 8 Nisan 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasası" nın 98'inci maddesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi gereğince Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

TARSİM, üreticileri uzun vadede gelir istikrarına kavuşturan aynı zamanda üretimde devamlılığı sağlayan, kamu-özel ortaklığına sahip, Türk tarım sigorta sistemidir.

2025 yılında, ülke genelinde TARSİM yapılan, 184 bin poliçenin yüzde 62'sine hasar isabet etmiştir. Yani toplam 114 bine yakın poliçede hasar oluşmuştur. Bu hasarların büyük çoğunluğunu özellikle don hasarı oluşturmuştur. Bu don hasarından en fazla etkilenen ürünlerin başında ise üzüm gelmiştir. 11 milyar liralık hasarla, toplam hasarın yüzde 52'si ürün bazında üzümde yaşanmıştır. 2025 yılı tarım sigortalılık oranı yüzde 54 olan Manisa, ülke genelinde ortaya çıkan zararın yüzde 51'ine tek başına ev sahipliği yaparak, il bazında zirai don kaynaklı afetten en çok zararı gören il olmuştur.

2026 tarım yılında, Manisalı pek çok üreticiden, TARSİM poliçelerine dair şikayetler alınmaktadır. Özellikle TARSİM, sürprim poliçe bedelleri geçen yıl ki rakamların oldukça üzerine çıkmıştır. Hiç kuşkusuz bu rakamların artışında; riskin yoğunlaşması ya da çok tekrarlanan rizikoların sigortalanması etkili olabilmektedir. Ancak yine de 2025'te altı yüz bin liraya yapılan bir sigortanın, 2026'da iki buçuk milyon liraya çıkması ya da dekara sigorta maliyetinin beş bin liradan otuz bin liraya yükselmesi bahsi geçen gerekçelerle açıklanamamaktadır.

TARSİM"'in kuruluş kanununda kâr amacı olmadığı belirtilmektedir. Fakat 2026 yılında sürprim omaliyetlerinde yaşanan bu olağanüstü artış bölgede; sistemin finansal sürdürülebilirliğini sağlamaktan daha ziyade, 2025 yılında Manisalı üreticilere yapılan afet yardımının geri alınması olarak yorumlanmaktadır.

Manisalı üreticilerin bir diğer şikâyeti ise; poliçeleri daha uygun fiyatlara düşürebilmek için TARSİM tarafından bu yıl uygulamaya alınan muafiyet seçenekleridir. Bu seçenekler poliçe fiyatlarını düşürürken, üretici için sigortadan elde edilecek fiili hasar ödemelerini dikkate değer şekilde azaltmaktadır. Bu durum üreticilerin; sigortalı olma halinde cömertlikle, zarar karşılanması durumunda ise cimrilikle karşılaştıkları algısına neden olmakta, TARSİM"e olan güven eşiğini düşürmektedir. Böylece üreticileri; sigorta yapmaktan vazgeçirerek, güvencesiz hale getirmektedir.

Bu bağlamda, aşağıdaki soruların yanıtlanması kamuoyunun bilgi alma hakkı açısından önem arz etmektedir;

. Bakanlığınız verilerine göre, Manisa'da her yıl; kaç parsel sigortalanmakta, kaç parsele hasar ödemesi yapılmaktadır?

Manisa ilinde üzüm ürününde, 2020-2025 yılları arasında; hasar sıklığı, ödenen tazminat tutarları ve buna bağlı olarak uygulanan sürprim oranları yıllar itibarıyla ne kadardır? Bu artışlar için üst sınır veya kademelendirme mekanizması bulunmakta mıdır?

Bakanlığınıza göre; 2026 yılı Manisa sürprim bedellerinde yaşanan artışlar, sigortacılığın temel prensipleri bakımından uygun ölçütler arasında mıdır? Sürprimlerde yaşanan yüksek artışların; bilimsel, teknik, siyasi ve ekonomik gerekçeleri nelerdir?

Yüksek zirai hasar yaşanan Manisa"da, bir önceki yıl gerçekleşen afetlerin maliyetinin, takip eden yıl sürprim oranları yoluyla üreticilere yansıtıldığı iddiası doğru mudur? Bu uygulama varsa, bakanlığınıza göre bunun sigortacılık tekniği ve kamu yararı açısından gerekçesi nedir?

Poliçe bedelini düşürmek amacıyla sunulan yüksek muafiyet seçeneklerinin, fiili hasar ödeme oranlarını ciddi biçimde düşürdüğü dikkate alındığında; Bakanlığınız, bu uygulamanın üreticiyi "sigortalı ama korumasız" hale getirdiği yönündeki eleştirileri nasıl değerlendirmektedir?

Bakanlığınıza göre; kâr amacı gütmeyen TARSİM, niçin ucuza poliçe düzenleyememektedir?

Vatandaşlarımızın sahadan gelen şikayetleri doğrultusunda, bakanlığınız; 2026 yılı sürprim bedellerini, üreticiler lehine yeniden gözden geçirecek midir?

Bakanlığınız; ürün, risk, bölge, işletme ölçeğine göre devlet prim desteğinin kapsamı ve miktarını düzenleyen, yeni bir kararname yayınlanmasını sağlayacak mıdır?

Don riski yüksek bölgelerde muafiyet oranlarının üretici aleyhine sonuçlar doğurduğu dikkate alınarak, bakanlığınız; bu oranların bölgesel veya ürün bazlı yeniden düzenlenmesine yönelik bir çalışma yapacak mıdır?

Don riski yüksek bölgelerde, üreticinin sigortaya erişimini fiilen imkânsız hale getiren poliçe bedellerinin, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği ve gıda arz güvenliği açısından doğuracağı sonuçlara ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir düzenleyici etki analizi bulunmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

Doğal afetlerden zarar gören üreticilerimizin zararlarını telafi etmek, üreticileri uzun vadede gelir istikrarına kavuşturarak, üretimde devamlılığın ve gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla, 2006 yılında 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu yürürlüğe girmiş olup her yıl yürürlüğe konulan Cumhurbaşkanı Kararı ile tarım sigortası uygulamalarına ilişkin kapsam genişletilmektedir. Bu çerçevede, Devlet destekli tarım sigortası yaptıran üreticilerimize 9050 ile 9070 arasında değişen oranlarda Devlet prim desteği sağlanmaktadır.

Devlet Prim Desteği sağlanmasının yanı sıra üretici ve yetiştiricilerimizin ödeyeceği prim tutarlarını daha makul seviyelere getirmek için 905 oranında "Şehit Yakını ve Gazi" İndirimi. "05 oranında "Peşin Ödeme İndirimi", 9610 oranında "Kadın Çiftçi İndirimi", 40 yaş altı üretici ve yetiştiricilerimize "65 oranında "Genç Çiftçi İndirimi", 965 oranında "Engelli Çiftçi İndirimi", "Sözleşmeli Üretim" yapan çiftçilerimiz için 9010 ila 9615 ve "Tarımsal Üretim Planlaması" kapsamında 9010 oranlarında prim indirimleri yapılmaktadır. Su kısıtının belirlendiği bölgelerde. Bakanlıkça belirlenen kriterlere uygun üretim yapan üreticilerimize "ol0 oranında "Su Kısıtı Desteği" indirimi, birinci derece tarımsal örgüt belgesi almaya hak kazanmış tarımsal amaçlı birlik ve kooperatiflere üye üreticilerimize ise 965 oranında üyelik indirimi uygulanmaktadır.

Bu indirimlerin yanı; sıra zirai don zararının etkilerini azaltıcı rüzgâr pervaneleri, sisleme ve yağmurlama sistemi kullanılan ürünler için tarife fiyatının 9625 ile 935'i oranlarında prim indirimi uygulanmaktadır.

2025 Yılında Meydana Gelen Zirai Don Nedeniyle Ürünleri Hasar Gören Çiftçilere Destekleme Ödemesi Yapılmasına İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı 14.09.2025 tarihli ve 33017 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01.02.2025 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Söz konusu karar kapsamında 2025 yılı Şubat, Mart ve Nisan aylarında 65 ilde meydana gelen zirai don olayından etkilenen ve Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS)'ne kayıtlı olan çiftçilere (2025 üretim yılı için 13 Nisan'a kadar kayıtları bulunan) toplam 16 üründe (Antep fıstığı, armut, ayva, badem, ceviz, elma, erik, fındık, kayısı, kiraz. limon. mandalina, portakal, şeftali/nektarin, üzüm, vişne) destekleme ödemesi yapılmıştır.

Müracaat eden ve hasarları il/ilçe tarım ve orman müdürlüklerince tespit edilen; tarım sigortası yaptırmamış olanlar veya tarım sigortası bulunmakla birlikte don teminatı bulunmayan çiftçiler destekten yararlanmaktadır.

Bu kapsamda üzüm ürünü için Manisa ilinde 20.455 üreticiye, 996.805 dekarlık alanda 1.064.720.066 TL destekleme ödemesi yapılmıştır.

Ayrıca Manisa ilinde 01.06.2006-16.02.2026 tarihleri arasında; e 1.037.735 adet TARSİM poliçesi düzenlenmiş. e 10.2 milyar TE Devlet prim desteği sağlanmış ve e 17.5 milyar TL. hasar tazminatı ödenmiştir.

10800 sayılı "Tarım Sigortaları Havuzu Tarafından 2026 Yılında Kapsama Alınacak Riskler, Ürünler ve Bölgeler İle Prim Desteği Oranlarına İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı" 31.12.2025 tarihli ve 33124 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Söz konusu Karar kapsamında konuya ilişkin olarak 2026 yılı uygulamalarında;

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı e Kayısı, şeftali, nektarin, erik, elma, armut. ayva, kiraz. vişne ürünlerinde, garanti edilen verim ile sınırlı olmak üzere kış donu zararı riski teminat başlangıç dönemi gözetilmeksizin teminat kapsamına alınmıştır. e Sebzelerde yeniden ekim dikime neden olan don riskine bağlı teminat dönemi, isteğe bağlı olarak seçenekli hale getirilmiştir. se Donteminatında, muafiyet ve müşterek sigorta oranlarının seçilebildiği seçenekli tarifeler uygulamaya alınmıştır e Bitkisel ürünlerde "don" teminatının prim desteği 9070'e çıkarılmıştır.

Müşterek sigorta ve muafiyetler sigortacının üstlendiği riskleri belirli bir oranda kısıtlayarak sigorta priminin ucuzlatılmasını hedefleyen uygulamalardır. Gerçekleşen bir hasar durumunda muafiyet ve müşterek sigorta uygulamaları sigorta prim fiyatlarını ödenebilecek düzeye indirmesi, katastrofik risklerin yönetilebilmesi, tüm üreticilerin sigorta yaptırmasına imkân sağlayabilmesi için sigorta sisteminde uygulanmaktadır. Bu sistem ile sigorta prensipleri çerçevesinde ödenebilir prim fiyatları belirlenerek kâr amacı gözetmeden çiftçi ve üreticilerin çeşitli sigorta ihtiyaçlarının karşılanması ve düşük prim fiyatları ile sigorta yaptırılması imkânı sağlanmaktadır.

Tarım sigortası uygulamalarına ilişkin sistemin üreticiler nezdinde yaygınlaştırılması, ülkemizde tarım sigortası ile ilgili bilgi ve bilinç düzeyinin arttırılması, daha fazla üreticiye ulaşılabilmesi amacıyla sahadaki tanıtım faaliyetleri Bakanlığımız koordinesinde, Bakanlık ililçe müdürlükleri ve Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş. Bölge Müdürlükleri ile birlikte, il-ilçe müdürlüklerimizde oluşturulan TARSİM bilgilendirme ve bilinçlendirme masaları tarafından gerçekleştirilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Şenol Sunat (İYİ Parti, Manisa). “TARSİM'in 2026 yılı için belirlediği sürprim bedellerinde yaşanan artışa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/39877, 3 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-39877-tarsim-in-2026-yili-icin-belirledigi-surprim-bedellerinde-yasanan-artisa-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0430af1b-4686-46ae-8e09-019c27e476b5

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
