# SGK'nın alacaklı olduğu kurum ve kişilere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/40058
- **Veren:** Mustafa Erdem (CHP, Antalya)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 6 Şubat 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 143 gün sonra, 29 Haziran 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/953c17c3-821e-4bac-a52f-019c415fa039
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40058-sgk-nin-alacakli-oldugu-kurum-ve-kisilere-iliskin

> Mustafa Erdem (CHP), 6 Şubat 2026 tarihinde 7/40058 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 143 gün sonra, 29 Haziran 2026).

## Önerge metni

Aşağıda yazılı sorularımın Anayasa'nın 98. İçtüzüğün 96. maddesi gereğince Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak yanıtlanması hususunda gereğini arz ederim.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)Y'nun kurum ve kişilerden alacaklarına ilişkin liste 2015 yılından itibaren açıklanmamaktadır. SGK'nın alacakları, özellikle son dönemde sadece "belediyeler ve belediye şirketlerin SGK borçları" adı altında bazı yetkililer tarafından kamuoyu ile paylaşılmaktadır. 2024 yılına ilişkin olarak SGK mali raporlarında 2024 sonu toplam alacak tutarı 650 milyar TL iken, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporu'nda bu tutar 1,3 trilyon TL olarak aşağıdaki şekilde belirtilmektedir.

"SGK Sigorta Primleri Genel Müdürlüğünden alınan veriye göre; Kurumun 2024 yılı sonu itibarıyla #l-a kapsamında 831.296.043.624,00 TL, 4/I-b kapsamında 439.970.189.472,00 TL tutarında Kurum alacağı bulunmaktadır. Kurum alacağına dönüşen bu tutarlar tam ve doğru olarak mali tablolara yansıtılamamaktadır. "

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporu'nda, kurumun alacaklarına ilişkin işlemlerin tahakkuk esasına göre gerçekleştirilmemesi ve muhasebe sistemindeki entegrasyon sorunu nedeniyle mali tabloların kurum alacağına dönüşmüş tutarlarının tam olarak yansıtılmadığı ve uzun dönemdir bu konuda beklenen sistematik düzeltmelerin yapılmadığı ifade edilmektedir.

SGK. Başkanının görevlerini düzenleyen 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunun 10. maddesinin "g" fikrası ile SGK Yönetim Kurulu tarafından her yıl için belirlenecek tutardan daha fazla gecikmiş prim borcu olan işverenleri (ödeme tarihi altı ayı geçmiş), yönetmelikle belirlenen usul ve esaslara göre her yıl kamuoyuna açıklamak sorumluluğunu da getirmiştir. Kanunun verdiği yetki çerçevesinde prim borçlarının kamuoyuna nasıl açıklanacağına ilişkin usul ve esaslar Sosyal Güvenlik Kurumuna Prim Borcu Olan İşverenlerin Kamuoyuna Açıklanmasına Dair Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikle düzenlenmiştir. Mevzuat kanun ve yönetmelikte belirlene usullere göre her yıl için belirlenecek tutardan fazla özel ve kamu kurum ve kişilerine ait gecikmiş sosyal güvenlik prim borcunun kamuoyuna açıklanması yetki ve sorumluluğunu SGK'ya vermektedir.

Yoo?

Bu bağlamda;

1. 2015 yılından beri SGK'nın kurum ve kişilerden alacaklarına ilişkin ayrıştırılmış verilerin kamuoyuna açıklanmamasının gerekçesi nedir?

2. Bu konuda, 5502 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu ve Sosyal Güvenlik Kurumuna Prim Borcu Olan İşverenlerin Kamuoyuna Açıklanmasına Dair Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'e uyulmamasının gerekçesi nedir? Buna ilişkin olarak SGK, ne tür yaptırımlara tabi tutulmuştur?

3. Buverilerin sadece belediyeler (şirketler dahil) için çeşitli şekillerde kamuoyuna medya üzerinden açıklanmasının gerekçesi nedir?

4. SGK'nın 2015 — 2025 yıllarına ait vadesi geçmiş alacaklarına ilişkin borçlular listesini (belirlenecek makul sınırın üzerinde) her yıl için ayrı ayrı geriye dönük açıklayacak mısınız?

5. 2015 yılından günümüze kadar geçen süre zarfında SGK alacaklarına ilişkin tahsilatlar gerektiği şekilde yapılabilmiş olsaydı; emekli aylıkları ve prim teşvikleri için SGK'nın kullanabileceği kaynak toplamı, her yıl için ayrı ayrı belirtilmek üzere ne kadar olurdu?

6. Yukarıda açıklanan 2024 yılına ait verilere göre; Sayıştay Denetim Raporu'nda tespit edilen ile SGK'nın mali raporlarında belirtilen toplam alacak tutarı miktarı rakamları arasındaki tutarsızlığın gerekçesi nedir? |

7. Uzun dönemdir bu konuda beklenen sistematik düzeltmelerin yapılamamış olmasının | gerekçeleri nedir?

8. Belediyelerin SGK borçları mevzuata uygun bir şekilde hesaplanmakta mıdır? Bu konuda özellikle belediyeler ile hesapların karşılıklı tutarlılığı üzerinde bir çalışma yapılmış mıdır?

9. Geciken ve ödenmeyen SGK borçlarına yönelik olarak uygulanan yaptırımlar nelerdir? Son on yılda uygulanan yaptırımlar sonucunda elde edilen tahsilat tutarları ile tahsil edilemeyen tutarlar her yıl için ayrı ayrı belirtilmek üzere nedir?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o: 17.02.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1800621 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile Antalya Milletvekili Sayın Mustafa ERDEM tarafından yöneltilen 7/40058 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların borçları kendileri tarafindan Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilen Aylık Prim Hizmet Belgesinde yer alan bilgiler doğrultusunda tahakkuk etmektedir. Söz konusu belgenin Kuruma gönderilmesinin ardından ilgili Kurumun prim tahakkuku oluşturulmakta ve Kurumun tahsilatla yetkilendirmiş olduğu banka ve finans kuruluşları nezdinde tahsilatlar yapılmaktadır.

Öte yandan, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında sigortalı olanlar yönünden yapılandırma kapsamı dışında bulunan alacaklar, 5779 sayılı Kanun gereği her ay genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden ayrılacak paylarından kesilerek Kurum hesaplarına aktarılması için aylık olarak ilgisine göre Muhasebat Genel Müdürlüğü veya İller Bankası'ndan kesinti yapılmak suretiyle bu alacakların tahsili sağlanmaktadır. 5779 sayılı Kanunun 7. maddesi hükmü gereği kesinti oranı belediyelerin genel bütçe paylarının 9640'ını geçememekte olup yapılandırma kapsamında borç yoksa bu oran 2633'tir. Belediyelerin geçmiş dönem borçları ile 6352 sayılı Kanunun Geçici 2. maddesi kapsamındaki borçlarının Online Kamu Tahsilatı (OKT) kapsamında İller Bankasındaki alacaklarından kesilmesine yönelik program hayata geçirilerek, büyükşehir belediyeleri hariç il belediye borçlarının tamamı belirlenen sınırlar dahilinde otomatik olarak tahsil edilmektedir. OKT ile alacağının takibi ile sorumlu taşra birimlerimizin, İller Bankasından belediye ve bağlı kuruluşlarının Kuruma olan borçlarının genel bütçe paylarından kesinti yapılmak suretiyle tahsili için talepte bulunma inisiyatifleri ortadan kaldırılmış, belediye borçlarının gösterimi ve tahsili otomatik hale getirilmiştir. Büyükşehir belediye borçları ise Hazine ve Maliye Bakanlığı (Muhasebat Genel Müdürlüğü) ile yazışma yapılarak her ay tahsil edilmektedir.

Bununla birlikte; 5510 sayılı Kanunun 89. maddesine göre prim ve diğer alacaklar süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmı sürenin bittiği tarihten itibaren ilk üç aylık sürede her bir ay için 963 oranında gecikme cezası uygulanarak artırılır. Her ay için bulunan tutarlara ödeme süresinin bittiği tarihten başlamak üzere borç ödeninceye kadar her ay için ayrı ayrı Hazine Müsteşarlığınca (Hazine ve Maliye Bakanlığı) açıklanacak bir önceki aya ait Yeni Türk Lirası cinsinden iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi bileşik bazda uygulanarak gecikme zammı hesaplanır. 6183 sayılı Kanunun 33. maddesi kapsamında, Kurum alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları, aksi halde borcun cebren tahsil edileceğine ilişkin ödeme emri tebliğ edilmektedir. Ödeme emrine istinaden işlem yapmayan borçluların 6183 sayılı Kanunun 62. Maddesine göre Kurum alacağına yetecek miktarı haczedilmektedir.

Sonuç olarak; belediyeler ve bağlı kuruluşlardan olan alacaklar ilgisine göre süresinde yapılan prim ödemeleri ile ya da Muhasebat Genel Müdürlüğü veya İller Bankası'ndan kesinti yapılmak suretiyle tahsil edilmekte olup, belediyeler nezdinde takip edilmeyen bir alacak bulunmamakta olup, bildirilen borçların tamamı mevzuata uygun olarak hesaplanmakta ve tahsil edilmektedir. Süresi içerisinde ödenmeyen prim ve prime ilişkin Kurum alacakları 5310 ve 6183 sayılı Kanunlar çerçevesinde takip ve tahsil edilmektedir. 5510 sayılı Kanunun 88. maddesine göre süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Kanunun 51. , 102. ve 106. maddeleri hariç, diğer hükümleri uygulanmakladığ:

PTof. Dr. Vedğ/ IŞIKHAN Çankaya / ANKARA Tel:(312) 296 — 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Erdem (CHP, Antalya). “SGK'nın alacaklı olduğu kurum ve kişilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40058, 6 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40058-sgk-nin-alacakli-oldugu-kurum-ve-kisilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/953c17c3-821e-4bac-a52f-019c415fa039

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
