# Bankaların emekli maaşlarının tamamını otomatik kredi kartı ödeme talimatı yoluyla çekmesi uygulamasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/40106
- **Veren:** Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti, Bursa)
- **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek)
- **Veriliş tarihi:** 6 Şubat 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 118 gün sonra, 4 Haziran 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2f608aa2-480a-4418-968b-019c46df5017
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40106-bankalarin-emekli-maaslarinin-tamamini-otomatik-kredi-karti-odeme-talimati-yoluyla-cekmesi

> Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti), 6 Şubat 2026 tarihinde 7/40106 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 118 gün sonra, 4 Haziran 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorumun, Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanı Sn. Mehmet Şimşek tarafından, Anayasa'nın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü *nün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile İcra ve İflas Mevzuatı uyarınca emekli maaşlarının haczi kural olarak yasak, istisnai hallerde ise en fazla dörtte biri (96025) ile sınırlıdır. Ancak son dönemde bazı bankaların; emekli maaşını otomatik kredi kartı asgari ödeme talimatı yoluyla, maaşın tamamını çekmek suretiyle, borcun kapatılamaması halinde kredi kartını bloke ederek, emekliyi fiilen tüketici kredisi almaya zorladığı, böylece emeklinin aylarca maaşından tek kuruş dahi kullanamaz hale geldiği yönünde çok sayıda şikâyet kamuoyuna yansımaktadır. Geliri yalnızca emekli maaşı olan yurttaşlara, | geri ödeme kapasitesi açıkça yetersiz olmasına rağmen maaşın 5 katını aşan kredi ve kredi kartı | limitleri tanımlanması, sonrasında ise maaşın tamamına fiilen el konulması, açık bir hak ihlali ve kötü niyetli bankacılık uygulaması şüphesini doğurmaktadır.

Bu kapsamda;

SORU 1- Emekli maaşlarının asgari kredi kartı ödeme talimatı yoluyla tamamının otomatik olarak çekilmesi, fiilen haciz yasağının ihlali anlamına gelmiyor mu?

SORU 2- Emekli maaşının en fazla dörtte biri oranında kesinti yapılabileceği yönündeki yasal düzenlemeye rağmen, maaşın tamamının otomatik ödeme ile kullanılması hangi mevzuata dayanmaktadır?

SORU 3- Geliri yalnızca emekli maaşı olan bir yurttaşa, geri ödeme kapasitesi açıkça yetersiz olmasına rağmen, maaşının 5 katını aşan kredi kartı ve kredi limitlerinin otomatik tanımlanması, bankacılıkta sorumlu kredi verme ilkesiyle bağdaşmakta mıdır?

SORU 4- Kredi kartı borcunun ödenememesi halinde kartın bloke edilerek, emeklinin başka seçeneği kalmaksızın tüketici kredisi almaya yönlendirilmesi, zorlayıcı ve kötü niyetli bir uygulama değil midir?

SORU 5- Bu yöntemle emeklinin maaşına aylarca fiilen el konulması, Anayasa'nın sosyal devlet ilkesi ile bağdaşmakta mıdır?

SORU 6- Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) tarafından, emekli maaşlarının tamamına fiilen el konulmasına yol açan otomatik ödeme ve kredi kartı uygulamaları hakkında bugüne kadar yapılmış bir denetim veya yaptırım bulunmakta mıdır?

SORU 7- Son beş yıl içinde, emeklilerin maaş hesapları üzerinden yaşadığı benzer mağduriyetlere ilişkin BDDK, Tüketici Hakem Heyetleri veya yargı mercilerine yapılan başvuru sayısı kaçtır?

SORU 8- Emekli maaşlarının, kredi kartı asgari ödeme talimatı dahil olmak üzere, hiçbir surette "25'i aşacak şekilde kullanılamamasına yönelik açık ve bağlayıcı bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?

SORU 9- Bu uygulamalar nedeniyle aylarca maaşına erişemeyen emeklilerin uğradığı zararın giderilmesine yönelik bir çalışma var mıdır?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 6-kat No: E-611

## Bakanlığın cevabı

İlgi yazınız ekinde alınan Bursa Milletvekili Sayın Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Müller.

Mehmet ŞİMŞEK Bakan

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 e-posta; subsoruonergeleriihmb.goyv.ir Elektronik Ağ: www.hmb.gov.tr

7/40106 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.

Konuya ilişkin ihtilaflı mahkeme kararları nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıkların giderilmesi ve hukuk birliğinin sağlanması amacıyla Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu tarafından 21.03.2025 tarihli, 2022/2 E. ve 2025/1 K. sayılı içtihadı birleştirme kararı verilmiş ve anılan karar 17.07.2025 tarihli ve 32958 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kararda "...Bu halde tüketicinin kredi sözleşmesi çerçevesinde borcunun kredi veren banka nezdinde emekli maaşı hesabından virman vb. bir usulle tahsil edilebileceği, bir başka anlatımla bu meblağ kadar emekli maaşına bloke konulabileceği yönünde verdiği bir talimatın, taraflar arasındaki ihtilafı henüz cebri icra aşamasına geçilmemişken, salt İİK'nın 82,83/a ve 5510 sayılı Kanunun 93 üncü maddesi gereği geçersiz olduğunun kabul edilmesi mümkün olmamalıdır..." ifadelerine yer verilerek tüketici kredisi nedeniyle verilen hapis, takas, mahsup ve benzeri onay ve rıza talimatları nedeniyle Bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koymasının mümkün olduğu belirtilmiştir.

Bu doğrultuda, emekli maaşının haczedilemezliği ve bu haktan önceden feragatin geçersizliği cebri icra kuralı olarak kabul edilmekle birlikte, bankalar ile müşterileri arasında akdedilen sözleşme kapsamında verilen hapis, takas, mahsup ve benzeri açık rıza ve talimatlara dayanarak işlem yapmalarının cebri icra niteliğinde olmadığı, tüketici kredisi nedeniyle verilen hapis, takas, mahsup ve benzeri onay ve rıza talimatları çerçevesinde bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koymasının mümkün olduğu yönünde karar verilerek içtihat birliği sağlanmış; müşterinin talimat vermesi durumunda banka tarafından emekli maaşı üzerinde doğrudan bloke tesis edilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan mevzuat hükümleri ile Yargıtay Kararı doğrultusunda; Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu denetimine tabi kuruluşlara yönelik denetim ve gözetim süreçleri, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun verdiği yetki ve sorumluluklar çerçevesinde yürütülmekte olup denetim faaliyetleri neticesinde, mevzuat hükümlerinin ihlal edildiği kanaatine varılan başvurulara ilişkin olarak, ilgili banka veya finansal kuruluş hakkında gerekli yaptırımlar uygulanmaktadır.

Diğer taraftan, emeklilere kredi kartı tahsis edilmesine ilişkin mevzuatta emeklilere özgü veya sınırlayıcı bir düzenleme bulunmamakla birlikte, kredi kartı tahsis süreçleri 5464 sayılı

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 e€-posta: ssbstmeryeleri ghmb.ğon ir Elektronik Ağ: www. hmb.gow.ir

"Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri ile bankaların iç düzenlemeleri çerçevesinde yürütülmektedir. Bu kapsamda bankalarca, emekli müşterilerin kredi kartı başvuruları değerlendirilirken gelir durumu, kredi geçmişi ve ödeme performansı gibi kriterler dikkate alınmakta, uygun bulunması hâlinde kredi kartı tahsis edilmektedir.

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

€-posta: suhruonergeleri g hmb.vor ır Elektronik Ağ: www.hmb.gow.tr

Mehmet ŞİMŞEK
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti, Bursa). “Bankaların emekli maaşlarının tamamını otomatik kredi kartı ödeme talimatı yoluyla çekmesi uygulamasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40106, 6 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40106-bankalarin-emekli-maaslarinin-tamamini-otomatik-kredi-karti-odeme-talimati-yoluyla-cekmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2f608aa2-480a-4418-968b-019c46df5017

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
