# Çin menşeli bir otomotiv firmasının ülkemizde kurmayı planladığı fabrikanın akıbetine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/40478 - **Veren:** Mahir Polat (CHP, İzmir) - **Muhatap:** Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (Mehmet Fatih Kacır) - **Veriliş tarihi:** 11 Şubat 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 23 gün sonra, 6 Mart 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c8cf1471-8982-447e-bbf6-019c50eb5c64 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40478-cin-menseli-bir-otomotiv-firmasinin-ulkemizde-kurmayi-planladigi-fabrikanin-akibetine-ilis > Mahir Polat (CHP), 11 Şubat 2026 tarihinde 7/40478 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 23 gün sonra, 6 Mart 2026). ## Önerge metni İZZİLTBMM. 77 İCUMHURİYET HALK PARTİSİ Aşağıdaki sorularımın Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih KACIR tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 2024 yılında elektrikli araç üreticisi BYD ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı arasında, BYD"nin Türkiye'de yatırım yapmasına yönelik anlaşma imzalanmış olup yapılan anlaşma çerçevesinde, BYD'nin Türkiye?de yaklaşık 1 milyar dolar yatırımla, yıllık 150.000 araç kapasiteli elektrikli ve şarj edilebilir hibrit otomobil üretim tesisi ile sürdürülebilir mobilite teknolojilerine yönelik Ar-Ge merkezi kurması, 2026 sonunda üretime başlaması hedeflenen tesiste 5.000 kişiye kadar doğrudan istihdam sağlanması planlanmıştı. Türkiye'nin gelişen teknoloji ekosistemi, güçlü tedarikçi tabanı, olağanüstü konumu ve nitelikli iş gücü gibi sahip olduğu eşsiz avantajlar sayesinde, bölgede yeni enerji araçlarına yönelik artan talebi karşılayarak Avrupa'daki tüketicilere ulaşması hedefleniyordu. Fakat aradan geçen süre zarfında herhangi bir yatırım yapılmamasına karşın BYD markası imzalanan anlaşma üzerinden elde ettiği teşviklerle Türkiye pazarında gümrük vergisiz ve ek vergiden muaf araç satarak rekabet avantajı elde etmiştir. Bu bağlamda; N i 1. Anlaşmanın imzalandığı tarihten bugüne kadar BYD firması Türkiye'de kaç adet araç satışı yapmıştır? N İ i 2. BYD firmasına sağlanan yatırım teşvikleri nelerdir? 3. BYD firmasına sağlanan gümrük vergisi muafiyeti, ek vergi istisnası, KDV ve SGK teşviklerinin toplam tutarı ne kadardır? 4. Belirtilen süre zarfında yatırımın yapılmama nedenleri nelerdir? 5. Yatırımın gerçekleşmemesinde, bakanlığınızın bürokratik engelleri, mevzuat yetersizliği veya başka kusurları var mıdır? 6. Yapılan anlaşma gereğince 2026 yılı sonunda faaliyete girmesi gereken fabrikanın -henüz faaliyete başlamamasından ötürü firmaya uygulanacak yaptırımlar nelerdir? 7. Firma ile imzalanan anlaşmanın fesh ödilmesi düşünülmekte midir? 8. Bu anlaşmanın yerli ve milli markamız olan TOGG üzerindeki olumsuz etkileri nelerdir? ## Bakanlığın cevabı 2024 yılında elektrikli araç üreticisi BYD ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı arasında, BYD'nin Türkiye 'de yatırım yapmasına yönelik anlaşma imzalanmış olup yapılan anlaşma çerçevesinde, BYD'nin Türkiye'de yaklaşık 1 milyar dolar yatırımla, yıllık 150.000 araç kapasiteli elektrikli ve şarj edilebilir hibrit otomobil üretim tesisi ile sürdürülebilir mobilite teknolojilerine yönelik Ar-Ge merkezi kurması, 2026 sonunda üretime başlaması hedeflenen tesiste 5.000 kişiye kadar doğrudan istihdam sağlanması planlanmıştı. Türkiye'nin gelişen teknoloji ekosistemi, güçlü tedarikçi tabam, olağanüstü konumu ve nitelikli iş gücü gibi sahip olduğu eşsiz avantajlar sayesinde, - bölgede yeni enerji araçlarına yönelik artan talebi karşılayarak Avrupa'daki tüketicilere ulaşması hedefleniyordu. Fakat aradan geçen süre zarfında herhangi bir yatırım yapılmamasına karşın BYD markası imzalanan anlaşma üzerinden elde ettiği teşviklerle Türkiye pazarında gümrük vergisiz ve ek vergiden muaf araç satarak rekabet avantajı elde etmiştir. Bu bağlamda; Soru 1- Anlaşmanın imzalandığı tarihten bugüne kadar BYD firması Türkiye'de kaç adet araç satışı yapmıştır? Soru 2- BYD firmasına sağlanan yatırım teşvikleri nelerdir? Soru 3- BYD firmasına sağlanan gümrük vergisi muafiyeti, ek vergi istisnası, KDV ve SGK teşviklerinin toplam tutarı ne kadardır? Soru 4- Belirtilen süre zarfında yatırımın yapılmama nedenleri nelerdir? Soru 5- Yatırımın gerçekleşmemesinde, bakanlığınızın bürokratik engelleri, mevzuat yetersizliği veya başka kusurları var mıdır? Soru 6- Yapılan anlaşma gereğince 2026 yılı sonunda faaliyete girmesi gereken fabrikanın henüz faaliyete başlamamasından ötürü firmaya uygulanacak yaptırımlar nelerdir? Soru 7- Firma ile imzalanan anlaşmanın fesh âdilmesi düşünülmekte midir? Soru 8- Bu anlaşmanın yerli ve milli markamız olan TOGG üzerindeki olumsuz etkileri nelerdir? CEVAPLAR: Küresel ana sanayi markaları, geniş yan sanayi üretimi, yaklaşık 41 milyar dolarlık ihracat hacmi ve büyük istihdam kapasitesi ile otomotiv sektörü Türkiye ekonomisinin lokomotif sektörlerinden biri konumundadır. Sektörün üretim, istihdam ve ihracat kapasitesinin artırılması ve küresel arenada daha rekabetçi hale getirilmesi Bakanlığımızın öncelikleri arasında yer almaktadır. Bu bakışla, geniş bir yelpazede politika araçları ve teşvik mekanizmaları Bakanlığımız tarafından etkin şekilde kullanılmaktadır. Bilindiği üzere, elektrikli araçların gelişimi ve dijital teknolojilerin yaygınlaşması ile otomotiv sektöründe büyük bir dönüşüm yaşanmaktadır. Sektörün bu dönüşüme adapte edilmesi ve doğabilecek fırsatların değerlendirilmesi, sektöre yönelik politikalarımızın odağında yer almaktadır. İçten yanmalı araçlarda olduğu gibi yeni gelişen elektrikli araçlarda da ülkemizin dünyanın önde gelen üretim üslerinden biri haline getirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda Bakanlığımız ve Hükümetimiz tarafından çok boyutlu bir strateji benimsenmiştir. Öncelikli olarak, mevcut üreticilerin yeni model geliştirmeleri, kapasite artışları, Ar-Ge faaliyetleri ve yeni nesil araç yatırımları Bakanlığımız tarafından güçlü bir şekilde desteklenmektedir. Diğer taraftan, ülkemizde üretilen katma değerin artırılması, endüstrinin dönüşümünün hızlandırılması ve elektrikli araçlar alanında doğan firsatın değerlendirilmesi için hayata geçirilen Togg projesi, bu stratejinin en önemli ayağını oluşturmaktadır. Togg projesi, Bakanlığımızın destekleri ve tüketicilerin teveccühü ile hedeflerine ilerlemeye devam etmektedir. Bununla birlikte, elektrikli araçlar alanında teknoloji ve üretim yetkinliğine sahip uluslararası oyuncuların yatırımlarının ülkemize çekilmesine de ulusal hedeflerimize ulaşma bakımından stratejik bir önem verilmektedir. Hâlihazırda dünyanın en büyük yeni nesil enerjili araç üreticisi konumunda olan, Avrupa'da yatırımlarını ve pazar payını büyüten BYD firmasının yatırımının ülkemize kazandırılması da bu kapsamda ele alınmaktadır. BYD firmasının Türkiye'ye yatırım kararı alması, Hükümetimiz ve Bakanlığımızca sürdürülen stratejik yaklaşımın sonucudur. BYD firmasının ülkemizde yapacağı yatırım, mevcut teşvik mevzuatımızın çizdiği sınırlar dâhilinde desteklenmiştir. Ülkemize yeni nesil araç teknolojilerinin kazandırılmasını amaçlayan bu proje, yatırımlara proje bazlı destek verilmesine dair Karar kapsamında, yatırımın niteliği, asgari şartları, proje takvimi, firmanın sorumlulukları ve taahhütleri tanımlanarak devlet desteklerinden yararlandırılmaktadır. Manisa ili ve bölge ekonomisine, otomotiv sektörümüze, ihracatımıza ve ülke kalkınmamıza değer katması hedeflenen bu yatırım sayesinde; otomotiv yan sanayimiz başta olmak üzere otomotiv sektörüyle güçlü tedarik bağlantıları bulunan farklı sektörlerde yeni yatırımların önü açılacak, yeni nesil ve çevre dostu elektrikli araçlara dönüşümün sağlanması yönünde önemli bir adım atılmış olacaktır. Söz konusu yatırımın tamamlanmasına ilişkin süre devam etmektedir. Yatırımın öngörülen şekilde tamamlanmasına ilişkin olarak yatırım teşvik mevzuatının öngördüğü çerçevede izleme ve denetim çalışmaları Bakanlığımızca eksiksiz olarak yerine getirilmektedir. Teşvik sistemimiz kapsamında desteklenen yatırımların öngörülen şekilde tamamlanmaması durumunda yatırımcılara uygulanacak müeyyideler ise mevzuatımızda düzenlenmiştir. Bu müeyyideler, bahse konu yatırım için de geçerlidir. Bununla birlikte, teminat mekanizmaları ile de ülke çıkarlarımız korunmuştur. Mehmet Fatih KACIR Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mahir Polat (CHP, İzmir). “Çin menşeli bir otomotiv firmasının ülkemizde kurmayı planladığı fabrikanın akıbetine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40478, 11 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40478-cin-menseli-bir-otomotiv-firmasinin-ulkemizde-kurmayi-planladigi-fabrikanin-akibetine-ilis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c8cf1471-8982-447e-bbf6-019c50eb5c64 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.