# Ülkemizin sanayi üretimiyle ilgili çeşitli verilere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/40975
- **Veren:** Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (Mehmet Fatih Kacır)
- **Veriliş tarihi:** 20 Şubat 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 23 Mart 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/39e2dc6d-3840-47f6-b8e5-019c8aace5de
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40975-ulkemizin-sanayi-uretimiyle-ilgili-cesitli-verilere-iliskin

> Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti), 20 Şubat 2026 tarihinde 7/40975 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 23 Mart 2026).

## Önerge metni

Aşağıda yer alan sorularımın, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Sayın Mehmet Fatih KACIR tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

M. Satuk Büğr VUNCU

12 Şubat 2026 tarihinde TÜİK tarafından açıklanan son sanayi üretim verileri, Türkiye sanayi üretiminin 2025 yıllık ortalamasında bir önceki yıla göre yüzde 2,8 oranında artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ancak bu artış, aylık bazda görülen yüksek yükseliş oranlarının yıl ortalamasında sınırlı kalmasıyla birlikte değerlendirildiğinde, üretimin genel seyrinin daha mütevazı olduğu anlaşılmaktadır. Yıllık ortalama üretimin uzun dönemli dinamikleri incelendiğinde, son on yılda yıllık ortalama üretim artışının yüzde 4 düzeyinde gerçekleştiği, bununla birlikte 2016—2021 döneminde ortalama yıllık artışın yüzde 5,2 iken 2022-2025 döneminde bu oranın yüzde 2,2'ye düştüğü görülmektedir. Bu durum, 2021 sonrası dönemde üretim artış ivmesinin belirgin biçimde yavaşladığını göstermektedir.

Sanayinin büyük bir bölümünü oluşturan alt sektörlerde ise performans ayrışması dikkat çekmektedir. Özellikle tekstil ve giyim eşyası sektörlerinde üretim yıllık ortalama bazda gerileme göstermiş, tekstil üretimi yüzde 5,4 azalmış ve giyim eşyası üretimi bir önceki yıl ortalamasının yüzde 14 altında kalmıştır. Bu veriler, sanayinin sadece toplam üretim hacmi bakımından sınırlı büyüme kaydettiğini değil; aynı zamanda bazı kritik sektörlerde ciddi daralma eğilimlerinin sürdüğünü göstermektedir.

Sanayi üretimi hem ekonomik büyüme hem de ihracat, istihdam ve verimlilik açısından temel göstergelerden biri olup; özellikle küresel rekabet, teknoloji yoğun üretim, tedarik zinciri entegrasyonu ve katma değer yaratma kapasitesi açısından stratejik politika gerektiren bir alandır. Sanayi üretimindeki yavaşlamanın nedenleri, sektör bazlı ayrışmalar ve uzun dönemde sürdürülebilir büyümeyi sağlayacak politika araçları hakkında bakanlık düzeyinde kapsamlı bir analiz ve strateji ortaya koyulması, hem sanayi politikalarının etkinliği hem de makroekonomik istikrar açısından kamuoyu ve TBMM'nin bilgilendirilmesi açısından önemlidir.

Bu açıdan Bakanlığınızın; mevcut üretim dinamikleri, özellikle düşük performans gösteren sektörler, teknoloji ve dijital dönüşüm, teşvik ve üretim destek politikaları ile sanayi üretimini yeniden güçlendirmeye yönelik yol haritası konusunda kapsamlı bilgi vermesi kamu yararı gereği önemlidir.

Bu bağlamda;

. 2016-2021 döneminde sanayi üretiminde ortalama yıllık artış yüzde 5,2 iken 2022—

2025 döneminde bu oranın yüzde 2,2'ye inmesinin temel nedenleri Bakanlığınız tarafından nasıl analiz edilmektedir?

. TÜİK tarafından açıklanan 2025 yılı sanayi üretimi ortalama artışının yüzde 2,8 olarak gerçekleştiği görülmektedir. Bakanlığınız bu artış oranını hedeflerle kıyaslayarak nasıl değerlendirmektedir?

. Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde özellikle tekstil ve giyim eşyası üretiminde ciddi daralma yaşandığı görülmektedir. Bu alandaki düşüşün yapısal, talep kaynaklı veya teşvik politikalarına bağlı nedenlere dayalı olduğuna ilişkin Bakanlığınızın değerlendirmesi nedir?

. Üretim performansı düşük sektörlerde üretim, istihdam ve ihracat kapasitesinin güçlendirilmesi için Bakanlığınız sektörel destek programları çerçevesinde ne tür somut adımlar atmaktadır?

. Sanayi üretimindeki yavaşlamanın sürdürülebilir üretim ve ihracat performansı üzerindeki etkileri konusunda Bakanlığınızın elinde sektör bazlı performans analizleri var mıdır?

. Türkiye sanayi üretiminin küresel rekabet gücünü artırmak için Bakanlığınız tarafından planlanan veya yürütülen yüksek katma değerli üretime geçiş stratejileri nelerdir?

Sanayi üretimi ile yurt içi talep, dış talep ve ekonomik büyüme korelasyonu üzerine Bakanlığınızın yaptığı çalışmalarda en önemli risk ve fırsatlar nelerdir?

. Sanayi üretimindeki yıllık ortalama artış oranlarının daha yüksek seviyelere çıkması için Bakanlığınızın stratejik planı, hedefleri ve göstergeleri nelerdir?

## Bakanlığın cevabı

12 Şubat 2026 tarihinde TÜİK tarafından açıklanan son sanayi üretim verileri, Türkiye sanayi üretiminin 2025 yıllık ortalamasında bir önceki yıla göre yüzde 2,8 oranında artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ancak bu artış, aylık bazda görülen yüksek yükseliş oranlarının yıl ortalamasında sınırlı kalmasıyla birlikte değerlendirildiğinde, üretimin genel seyrinin daha mütevazı olduğu anlaşılmaktadır. Yıllık ortalama üretimin uzun dönemli dinamikleri incelendiğinde, son on yılda yıllık ortalama üretim artışının yüzde 4 düzeyinde gerçekleştiği, bununla birlikte 2016-2021 döneminde ortalama yıllık artışın yüzde 5,2 iken 2022-2025 döneminde bu oranın yüzde 2,2'ye düştüğü görülmektedir. Bu durum, 2021 sonrası dönemde üretim artış ivmesinin belirgin biçimde yavaşladığını göstermektedir.

Sanayinin büyük bir bölümünü oluşturan alt sektörlerde ise performans ayrışması dikkat çekmektedir. Özellikle tekstil ve giyim eşyası sektörlerinde üretim yıllık ortalama bazda gerileme göstermiş, tekstil üretimi yüzde 5,4 azalmış ve giyim eşyası üretimi bir önceki yıl ortalamasının yüzde 14 altında kalmıştır. Bu veriler, sanayinin sadece toplam üretim hacmi bakımından sınırlı büyüme kaydettiğini değil; aynı zamanda bazı kritik sektörlerde ciddi daralma eğilimlerinin sürdüğünü göstermektedir.

Sanayi üretimi hem ekonomik büyüme hem de ihracat, istihdam ve verimlilik açısından temel göstergelerden biri olup; özellikle küresel rekabet, teknoloji yoğun üretim, tedarik zinciri entegrasyonu ve katma değer yaratma kapasitesi açısından stratejik politika gerektiren bir alandır. Sanayi üretimindeki yavaşlamanın nedenleri, sektör bazlı ayrışmalar ve uzun dönemde sürdürülebilir büyümeyi sağlayacak politika araçları hakkında bakanlık düzeyinde kapsamlı bir analiz ve strateji ortaya koyulması hem sanayi politikalarının etkinliği hem de makroekonomik istikrar açısından kamuoyu ve TBMM'nin bilgilendirilmesi açısından önemlidir.

Bu açıdan Bakanlığınızın; mevcut üretim dinamikleri, özellikle düşük performans gösteren sektörler, teknoloji ve dijital dönüşüm, teşvik ve üretim destek politikaları ile sanayi üretimini yeniden güçlendirmeye yönelik yol haritası konusunda kapsamlı bilgi vermesi kamu yararı gereği önemlidir.

Bu bağlamda;

Soru 1- 2016-2021 döneminde sanayi üretiminde ortalama yıllık artış yüzde 5,2 iken 2022-2025 döneminde bu oranın yüzde 2,2'ye inmesinin temel nedenleri Bakanlığınız tarafından nasıl analiz edilmektedir?

Soru 2- TÜİK tarafından açıklanan 2025 yılı sanayi üretimi ortalama artışının yüzde 2,8 olarak gerçekleştiği görülmektedir. Bakanlığınız bu artış oranını hedeflerle kıyaslayarak nasıl değerlendirmektedir?

Soru 3- Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde özellikle tekstil ve giyim eşyası üretiminde ciddi daralma yaşandığı görülmektedir. Bu alandaki düşüşün yapısal, talep kaynaklı veya teşvik politikalarına bağlı nedenlere dayalı olduğuna ilişkin Bakanlığınızın değerlendirmesi nedir?

Soru 4- Üretim performansı düşük sektörlerde üretim, istihdam ve ihracat kapasitesinin güçlendirilmesi için Bakanlığınız sektörel destek programları çerçevesinde ne tür somut adımlar atmaktadır?

Soru 5- Sanayi üretimindeki yavaşlamanın sürdürülebilir üretim ve ihracat performansı üzerindeki etkileri konusunda Bakanlığınızın elinde sektör bazlı performans analizleri var mıdır?

Soru 6- Türkiye sanayi üretiminin küresel rekabet gücünü artırmak için Bakanlığınız tarafından planlanan veya yürütülen yüksek katma değerli üretime geçiş stratejileri nelerdir?

Soru 7- Sanayi üretimi ile yurt içi talep, dış talep ve ekonomik büyüme korelasyonu üzerine Bakanlığınızın yaptığı çalışmalarda en önemli risk ve fırsatlar nelerdir?

Soru 8- Sanayi üretimindeki yıllık ortalama artış oranlarının daha yüksek seviyelere çıkması için Bakanlığınızın stratejik planı, hedefleri ve göstergeleri nelerdir?

CEVAPLAR:

Türkiye'nin sanayi üretiminde küresel rekabet gücünü artırmak amacıyla yüksek katma değerli ve teknoloji yoğun üretim yapısına geçiş hususu, 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisinin temel politika hedeflerinden biri olarak belirlenmiştir.

Bu çerçevede Milli Teknoloji Hamlesi vizyonu doğrultusunda yerli ve milli üretim kapasitesinin geliştirilmesi, kritik teknolojilerde dışa bağımlılığın azaltılması ve stratejik sektörlerde teknolojik yetkinliğin artırılması hedeflenmektedir. Stratejide; savunma sanayi, yapay zekâ, yarı iletkenler, ilaç ve tıbbi cihazlar, mobilite ve yenilenebilir enerji teknolojileri gibi öncelikli alanlarda üretim kapasitesinin güçlendirilmesine özel önem verilmekte ve bu alanlarda yürütülecek Ar-Ge faaliyetleri ve yatırım projeleriyle ülkemizin küresel değer zincirlerinde daha üst basamaklara çıkması amaçlanmaktadır.

2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisinde yüksek teknolojili ürün ihracatının mevcut seviyesinin üç katına çıkarılarak yaklaşık 30 milyar Dolar düzeyine ulaştırılması hedeflenmektedir. Benzer şekilde orta-yüksek teknolojili ürün ihracatının iki kat artışla 180 milyar Dolar mertebesine yükseltilmesi öngörülmektedir. Bu hedefler, yalnızca ihracat artışını değil, aynı zamanda üretim yapısının teknolojik yoğunluğunu artırmayı amaçlayan bütüncül bir dönüşüm yaklaşımını yansıtmaktadır.

Strateji kapsamında uygulanan başlıca politika araçlarından biri Teknoloji Hamlesi Programıdır. Bu program aracılığıyla stratejik öneme sahip ürün ve teknolojilerde yerli üretim kapasitesinin geliştirilmesi ve sanayide yapısal dönüşümün hızlandırılması amaçlanmaktadır. Bunun yanı sıra HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı ile yüksek teknoloji yatırımlarının teşvik edilmesi ve küresel ölçekte rekabet edebilecek üretim kapasitesinin oluşturulması hedeflenmektedir. Bu tür destek mekanizmaları aracılığıyla özel sektör yatırımları yönlendirilecek ve yenilikçi üretim projelerinin hayata geçirilmesi teşvik edilecektir. Böylece sanayimizin daha yüksek katma değer üreten, teknoloji yoğun ve küresel rekabet gücü yüksek bir üretim yapısına kavuşması amaçlanmaktadır.

Sanayi üretiminde büyümeyi destekleyen bir diğer önemli politika alanı dijital dönüşümdür. Bu kapsamda fiber altyapı yatırımları, veri merkezi ve bulut bilişim yatırımları ile işletmelerin dijital dönüşüm süreçlerine yönelik destek mekanizmaları güçlendirilmektedir. Endüstriyel robotlar, eklemeli imalat teknolojileri ve yapay zekâ uygulamalarının üretim süreçlerine entegrasyonu teşvik edilerek sanayide verimlilik artışı hedeflenmektedir. Sanayi işletmelerinin üretim süreçlerini daha verimli hâle getirmelerine destek olmak amacıyla Yetkinlik ve Dijital Dönüşüm Merkezleri (Model Fabrikalar) yaygınlaştırılmaktadır. Hâlihazırda, Model Fabrikalar aracılığıyla işletmelere yalın üretim, dijital dönüşüm ve süreç iyileştirme konularında uygulamalı eğitim ve danışmanlık hizmetleri sunulmaktadır.

Bunların yanı sıra, sanayi üretiminde sürdürülebilir büyümenin sağlanması için sanayi alanlarının planlanması ve üretim altyapısının güçlendirilmesine yönelik politikalar yürütülmektedir. Ulusal Sanayi Alanları Master Planı doğrultusunda yeni sanayi alanlarının oluşturulması, OSB"'lerin lojistik ve altyapı kapasitelerinin geliştirilmesi ve sanayi üretim alanlarının afet risklerine karşı daha dayanıklı hale getirilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca, KOBİ'lerin ölçek büyütme yatırımlarının desteklenmesi ve büyük işletmelerin yerel tedarikçi ağlarıyla entegrasyonunun güçlendirilmesi de üretim kapasitesini artırmaya yönelik önemli politika araçları arasında yer almaktadır.

Bakanlığımız, imalat sanayi sektörlerinde yaşanan gelişmeleri alt sektörler bazında düzenli olarak takip ve analiz etmektedir. Sanayi üretim endeksinin pandemi öncesi dönemle kıyaslandığında halen Almanya'da 913.5, İtalya'da yüzde "05,8 ve Fransa'da yüzde 942,5 daha düşük seviyede seyrettiği dikkate alındığında Ülkemizde aynı döneme göre gerçekleşen "27'lik artışın ne kadar önemli olduğu daha iyi anlaşılacaktır.

Ayrıca, 2025 yılında sanayi katma değerimizde 902,9 oranında artış gerçekleşmiş olup, yine üretim kapasitemizin güçlenmesine işaret etmekte olan makine ve teçhizat yatırımları da "53'lik artış göstermiştir.

Sonuç olarak; üretim kapasitesinin korunması, verimlilik artışı, teknoloji dönüşümü ve katma değerli üretimin güçlendirilmesi amacıyla sektörel ve tematik destek programları uygulanmaktadır. İmalatçı ve ihracatçılarımızın rekabet gücünü artırmaya yönelik olarak yatırım teşvik sistemi, stratejik ve öncelikli yatırımların desteklenmesi, yeşil ve dijital dönüşüm odaklı programlar ile üretim maliyetlerini düşürücü ve verimliliği artırıcı mekanizmalar bütüncül olarak devreye alınmaktadır. Küresel pazarlarda konumumuzu güçlendirmek amacıyla sektör bazlı analizler yapılmakta; markalaşma, tasarım ve teknolojik dönüşüm alanlarında firmalarımız desteklenmektedir.

Mehmet Fatih KACIR
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti, İstanbul). “Ülkemizin sanayi üretimiyle ilgili çeşitli verilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40975, 20 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40975-ulkemizin-sanayi-uretimiyle-ilgili-cesitli-verilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/39e2dc6d-3840-47f6-b8e5-019c8aace5de

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
