# Sayıştay'ın 2024 yılı Denetim Raporu'nda Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş. ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/41192 - **Veren:** Sevda Erdan Kılıç (CHP, İzmir) - **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek) - **Veriliş tarihi:** 25 Şubat 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 20 Nisan 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/48877e3b-d1e2-44e2-b787-019c9e202970 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41192-sayistay-in-2024-yili-denetim-raporu-nda-turkiye-kalkinma-ve-yatirim-bankasi-a-s-ile-ilgi > Sevda Erdan Kılıç (CHP), 25 Şubat 2026 tarihinde 7/41192 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 20 Nisan 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın, Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasa'nın 98*inci, TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Sevda Erdan Kılıç İzmir Milletvekili Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş'nin 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporu'nda; Bankanın kuruluş amacı olan kalkınma ve yatırım bankacılığı faaliyetlerinden uzaklaşarak, ticari bankacılık uygulamalarına benzer bir faaliyet yapısına yöneldiği, kredi portföyünde yoğunlaşma risklerinin bulunduğu, kamu kaynağı kullandırımlarının sosyal, bölgesel ve ekonomik etkilerinin yeterince ölçülmediği ve iç kontrol ile izleme mekanizmalarının yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Kamu sermayesiyle faaliyet gösteren bir kalkınma bankasının, ülkenin üretim kapasitesini, istihdamını ve bölgesel kalkınmayı önceleyen bir anlayışla çalışması esastır. Sayıştay tarafından ortaya konulan bu bulgular, Bankanın faaliyetlerinin kamu yararı ve şeffaflık ilkeleri çerçevesinde yeniden değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Sayıştay'ın 2024 yılı denetim raporunda, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş.'nin faaliyetlerinin kalkınma ve yatırım bankacılığı misyonu yerine ticari bankacılık uygulamalarına yaklaştığı tespiti yapılmıştır. Bu tespitin gerekçeleri nelerdir? Bakanlığınız bu değerlendirmeye katılmakta mıdır? Bankanın 2024 ve 2025 yılları itibarıyla kullandırdığı kredilerin; a) sektörlere göre dağılımı, b) proje finansmanı — ticari kredi ayrımı, c) bölgesel (il bazında) dağılımı ayrı ayrı nedir? Sayıştay raporunda, kredi portföyünde belirli müşteri ve projelerde yoğunlaşma riski bulunduğu belirtilmiştir. Bu yoğunlaşmanın nedenleri nelerdir? Risk dağılımını azaltmaya yönelik hangi önlemler alınmıştır? Banka tarafından finanse edilen projelerin; istihdam, bölgesel kalkınma, çevresel etki ve sosyal fayda açısından ölçümüne yönelik bir performans ve etki değerlendirme sistemi bulunmakta mıdır? Bulunuyor ise sonuçları nelerdir; bulunmuyor ise kurulmasına yönelik bir çalışma yapılmakta mıdır? Kamu sermayeli bir kalkınma bankası olmasına rağmen, kredi tahsis süreçleri ve kriterlerinin kamuoyuna açık ve şeffaf biçimde paylaşılmadığı görülmektedir. Bu konuda şeffaflığı artırmaya yönelik herhangi bir düzenleme veya çalışma planlanmakta mıdır? ## Bakanlığın cevabı İlgi - 05/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1811464 sayılı yazınız. İlgi yazı ekinde şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunulan yazılı soru önergesi için İzmir Milletvekili Sayın Av. Sevda ERDAN KILIÇ'a öncelikle teşekkür ederim. Diğer taraftan, soru önergesine ilişkin olarak, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş.'den alınan cevap metni ekte yer almaktadır. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Meva. Mehmet ŞİMŞEK Bakan Devlet Mah, Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 7141192 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş. Cevap Metni Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş. (Banka) stratejik sektörlerin desteklenmesi, sürdürülebilir ve yeşil dönüşüm projelerinin finansmanı, uluslararası finans kuruluşlarından temin edilen kaynakların reel sektöre aktarılması ve yatırım odaklı projelerin desteklenmesi suretiyle kalkınma bankacılığı fonksiyonunu sürdürmektedir. Bu kapsamda uluslararası finans kuruluşlarından kalkınma ve yatırım bankacılığı misyonuna uygun tematik krediler temin etmekte, kredi plasmanlarında sürdürülebilirlik temasını odağına koyarak gerek orta yüksek teknolojili yatırımların gerekse döviz kazandırıcı sektörlerin finansmanına öncelik vererek ülkemizdeki yatırımların uzun vadeli finansmana erişimine aracılık etmektedir. Bununla birlikte, Banka tarafından uluslararası finansal kuruluşlardan Hazine garantörlüğünde temin edilen fonların çok büyük bir kısmı firmaların orta-uzun vadeli yatırımlarının finansmanında kullanılmaktadır. Bankanın kalkınma ve yatırım bankacılığı misyonu doğrultusunda nakdi kredilerinin içinde yatırım kredilerinin payı 9093 iken, işletme kredilerinin payı ise 907 seviyesindedir. Banka işletme kredisi plasmanlarında dahi ticari bankalardan farklılaşarak, kalkınma bankacılığı misyonuna paralel şekilde piyasada ulaşılan vadelerden daha uzun vadeli plasmanlar yapmaktadır. Banka kredi portföyünde sektörel çeşitliliğin sağlanması adına uluslararası finansal kurumlardan kalkınma ve yatırım bankacılığı misyonuna uygun olacak şekilde istihdam artışı, gıda ve gıda güvenliği, yenilenebilir enerji, enerji ve kaynak verimliliği, emisyon azaltımı, deprem bölgesinin yapılandırılması gibi çeşitli temalarda kaynaklar temin etmekte ve söz konusu kaynakların farklı sektör ve alt sektörlere kullandırılması amaçlanmaktadır. Bu çerçevede, sektörel çeşitliliğin sağlanmasına önem verilmektedir. Öte yandan, Banka tarafından finanse edilen projelerin çevresel ve sosyal etkilerinin değerlendirilmesi ve izlenmesi amacıyla Banka bünyesinde Çevresel ve Sosyal Yönetim Sistemi uygulanmaktadır. Bu sistem kapsamında, Banka tarafından sağlanan finansman işlemlerinde projelerin çevresel ve sosyal risk ve etkileri kredilendirme sürecinin ayrılmaz bir parçası olarak ele alınmakta ve değerlendirme süreçleri Bankanın Çevre ve Sosyal Politikası ile ilgili prosedürü doğrultusunda yürütülmektedir. Finanse edilen projeler için çevresel ve sosyal risk değerlendirmesi gerçekleştirilmektedir. Değerlendirme sürecinde projelerin çevresel etkileri, doğal kaynak kullanımı, biyolojik çeşitlilik, iş sağlığı ve güvenliği, toplum sağlığı ve güvenliği, paydaş katılımı ve sosyal etkiler gibi çeşitli başlıklardaki potansiyel riskleri analiz edilmektedir. Değerlendirme sonucunda projeler çevresel ve sosyal risk düzeylerine göre sınıflandırılmakta ve risklerin azaltılmasına yönelik aksiyon planları oluşturulmaktadır. Finansman sağlanan projelerin çevresel ve sosyal performansı kredi süresi boyunca düzenli olarak izlenmekte, müşterilerden periyodik raporlar alınmakta ve saha ziyaretleri gerçekleştirilmektedir. Bu sistem aracılığıyla projelerin sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu olarak yürütülmesi desteklenmekte; çevresel sürdürülebilirliğin güçlendirilmesi, iş sağlığı ve güvenliği standartlarının iyileştirilmesi, paydaş katılımının sağlanması ve sosyal etkilerin yönetilmesi gibi alanlarda olumlu sonuçlar elde edilmektedir. Bunun yanı sıra, Banka, finanse ettiği yatırımların kalkınma etkilerini sistematik biçimde ölçmek amacıyla entegre ve etki raporlama çalışmaları yürütmektedir. Bu kapsamda Banka tarafından sağlanan finansmanın reel ekonomi üzerindeki etkileri analiz edilmekte; projeler aracılığıyla oluşturulan doğrudan ve dolaylı istihdam, yatırımların bölgesel kalkınmaya katkısı ve ekonomik katma değer gibi göstergeler düzenli olarak takip edilmekte ve raporlanmaktadır. Ayrıca finanse edilen projelerin Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarına katkısı proje bazında analiz edilmekte; Banka portföyünün sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumu ve yaratılan kalkınma etkisi entegre raporlar aracılığıyla kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Söz konusu raporlar "#ffps./kalkinma.com.ir/" internet adresinde yayımlanmakta ve kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Ayrıca, Banka faaliyetleri, 7147 sayılı Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde sürdürülmekte olup, kredilerin tahsis süreçleri 5411 sayılı Kanun ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından çıkartılan ikincil mevzuat çerçevesinde yürütülmektedir. Mehmet ŞİMŞEK Bakan --- **Kaynak gösterme:** Sevda Erdan Kılıç (CHP, İzmir). “Sayıştay'ın 2024 yılı Denetim Raporu'nda Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş. ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41192, 25 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41192-sayistay-in-2024-yili-denetim-raporu-nda-turkiye-kalkinma-ve-yatirim-bankasi-a-s-ile-ilgi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/48877e3b-d1e2-44e2-b787-019c9e202970 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.