# Türkiye'nin Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na koyduğu çekinceleri kaldırması talebine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/41778 - **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır) - **Muhatap:** Cumhurbaşkanı Yardımcılığı (Cevdet Yılmaz) - **Veriliş tarihi:** 27 Şubat 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 25 Mart 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8971bc1d-c4a2-4ad8-b92d-019cb3de56a4 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41778-turkiye-nin-avrupa-yerel-yonetimler-ozerklik-sarti-na-koydugu-cekinceleri-kaldirmasi-taleb > Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 27 Şubat 2026 tarihinde 7/41778 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcılığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 25 Mart 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet YILMAZ tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim. Av.Df.M. Sezgin Tanrıkulu arbakır Milletvekili Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı her ne kadar Türkiye tarafından yıllar önce imzalanmışsa bile, bu şartın Türkiye tarafından imzalanmayan maddeleri ile uygulamada fiili olarak kadük kalmıştır. Türkiye, şartı onaylayan her ülkenin bu maddede belirtilen paragraflardan en az 10 tanesi zorunlu olmak üzere toplam 20 paragraf/fıkra ile bağlı olmayı zorunlu kılan 12. Maddeye göre aşağıdaki madde ve paragrafları kabul etmiştir. Kabul edilen bu maddeler/fıkralar şunlardır: " 2. madde, 3. maddenin 1. ve 2. paragrafları, 4. maddenin 1.,2.,3., 4. ve 5. paragrafları, 5. madde, 6. maddenin 2. paragrafı, 7. maddenin 1. ve 2. paragrafı, 8. maddenin 1. ve 2. paragrafı, 9.maddenin1l.,2.,3., 5., ve 8. paragrafları, 10. maddenin 1. paragrafı, Türkiye, Şartın bazı maddelerine ve paragraflarına çekince koymuştur. Bu madde ve paragraflar şunlardır: 4. maddenin 6. Paragrafı: " yerel makamlarla ilgili konularla ilgili planlama ve karar alma süreçlerinde onlara danışılması", 6. maddenin 1. Paragrafı: " yerel yönetimlerin kendi iç idari örgütlenmelerine kendi kararlaştırdıkları yapıya kavuşturmalarıdır". 7. maddenin 3. Paragrafı: " yerel seçilmişlerin görevleriyle bağdaşmayacak işlev ve faaliyetleri kanunla ve temel hukuki ilkelere göre belirlenmelidir", 8. maddenin 3. Paragrafı: " vesayete ancak vesayetle korunmak istenen yararla orantılı olması | durumunda izin verilecektir", 9. maddenin 4. Paragrafı: yerel yönetimlere kaynak sağlamada hizmet maliyetlerindeki artışın hesaba katılmasıdır, 9. maddenin 7. Paragrafı: "yapılacak mali yardımların yerel yönetimlerin kendi politikalarını uygulamasında temel özgürlükleri ortadan kaldırmaması, hibe ve şartlı hibe yardımlarından vazgeçilmesi, 10. maddenin 2. Paragrafı: yerel yönetimlerin haklarını savunmaları için yabancı yerel birimlerle işbirliğine gidebilmeleri, ulusal birliklere katılabilmelerini içerir. 11. madde: yerel yönetimlerin kendilerine tanınan yetkileri serbestçe savunabilmeleri ve yerel özerklik ilkesini koruyabilmek için yargı yoluna başvurmalarını öngörür. Birinci bölümün yukarıya aktarılan madde ve paragrafları dışında Şartın ikinci ve üçüncü bölümleri yani 12. Maddeden 18. Maddeye kadar olan bölümü de imzalanmamıştır. Muhtelif hükümleri, kapsamını ve yürürlük hükümlerini içeren bu maddelerinde imzalanmamış olması bu Şartın uygulanabilirliğini fiili olarak olanaksız duruma getirmiştir. Dolayısıyla Türkiye bu şartı özde değil sözde imzalamıştır. Ayrıca Anayasa'nın değişik maddeleri bu şartın bazı hükümlerinin uygulanabilirliğine engeldir. Yeni ve demokratik bir Anayasa bu açıdan da gereklidir. Bu şartın bütünlüğü ile uygulanması, yerel yönetimlerin özerkliğinin kapsam, yetki, kaynak ve sorumluluklar açısından yerel yönetim reformu ile yeniden yapılandırılması sadece demokrasimizi yerleştirmek ve güçlendirmek ile kalmayacak aynı zamanda Türkiye'nin temel siyasi meselelerinin başında gelen Kürt meselesinin de çözümü konusunda yol açıcı olacaktır. Yerel yönetimler özerklik şartı aynı zamanda AB'ye uyum, entegrasyon ve tam üyelik sürecinde de önümüze çıkacak bir konudur. Bu bağlamda; I- Türkiye'deki merkeziyetçi yönetim anlayışının yerelde yarattığı sıkıntılar bilindiği halde neden on yılı aşkın iktidarınız döneminde AB Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na Türkiye tarafından konmuş olan çekincelerin kaldırılması için herhangi girişiminiz olmamıştır? 2- AB Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na konan çekincelerin altında nasıl bir mantık yatmaktadır? Siz, söz konusu çekincelerin korunması görüşünüzü sürdürmekte misiniz? 3- Yerel yönetimlerin her konuda Ankara'ya tabi olmasının, gerek yerelde gerekse merkezde ciddi bir bürokratik hantallık yarattığı, bunun da uygulama ve icraatları yavaşlattığı görüşünü paylaşıyor musunuz? 4- Eğer bu görüşteyseniz, yerel yönetimlerin güçlendirilmesi için AB Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na konan çekincelerin kaldırılması için kısa vadede harekete geçmeyi düşünüyor musunuz? 5- Ankara'nın katı merkeziyetçi yapısının sadece Doğu ve Güneydoğu bölgelerimizde değil, ülkemizin tüm yerel birimlerinde yarattığı sorunlar bilinmektedir. Ademimerkeziyetçi bir yönetim anlayışı konusundaki vizyonunuz nedir? 6- Söz konusu şarta konan çekincelerin kaldırılması dışında, yerel yönetimlerde atananların seçilenlere olan üstünlüğünün sonlanması, mülki amirlik yapısının yeniden düzenlenmesi konusunda herhangi bir çalışmanız olacak mı? Bu konuda herhangi bir hazırlığınız var mı? ## Bakanlığın cevabı İlgi o : 17.03.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1817456 sayılı yazınız. Anayasanın 98 inci maddesi uyarınca Başkanlığınızca tarafıma gönderilen yazılı soru önergelerinden, Cumhurbaşkanlığı Merkez Teşkilatı ile Cumhurbaşkanlığına Bağlı Kurum ve Kuruluşların görev alanına giren konulara ilişkin önergeler cevaplandırılmaktadır. I sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca bakanlıkların görev ve yetki alanına giren önergeler bakanlıklar tarafından cevaplandırılmaktadır. Bu itibarla, Diyarbakır Milletvekili Sayın Mustafa Sezgin TANRIKULU tarafından verilen 7/41778 esas numaralı yazılı soru önergesinde bahsi geçen hususlar Dışişleri Bakanlığının görev ve yetki alanına girmektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı İnternet Adresi: www.tccb.gov.tr Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Türkiye'nin Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na koyduğu çekinceleri kaldırması talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41778, 27 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41778-turkiye-nin-avrupa-yerel-yonetimler-ozerklik-sarti-na-koydugu-cekinceleri-kaldirmasi-taleb (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8971bc1d-c4a2-4ad8-b92d-019cb3de56a4 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.