# Akaryakıt satışında uygulanan eşel mobil sistemine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/41835 - **Veren:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir) - **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek) - **Veriliş tarihi:** 9 Mart 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 60 gün sonra, 8 Mayıs 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3ccc6c03-2255-470d-b5a8-019cd699f988 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41835-akaryakit-satisinda-uygulanan-esel-mobil-sistemine-iliskin > Mustafa Bilici (Yeni Yol), 9 Mart 2026 tarihinde 7/41835 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 60 gün sonra, 8 Mayıs 2026). ## Önerge metni Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olar. cevaplandırılmasını arz ederim. 05 3/2026 , Mustafa BİLİCİ Son günlerde küresel petrol fiyatlarında yaşanan artış ve Orta Doğu'da tırmanan jeopolitik gerilimler nedeniyle akaryakıt fiyatlarında ciddi artış beklentileri gündeme gelmiştir. Bu gelişmeler üzerine hükümet tarafından akaryakıt fiyat artışlarının tüketiciye doğrudan yansımamasını sağlamak amacıyla "eşel mobil sistemi"nin yeniden devreye alındığı açıklanmıştır. Söz konusu uygulama, akaryakıt fiyatlarının pompa fiyatlarına doğrudan yansımamasını sağlayarak kısa vadede fiyat artışlarını sınırlamayı amaçlasa da, bu yöntemin kamu bütçesinde ciddi vergi kayıplarına yol açabileceği ve akaryakıt üzerindeki yüksek vergi yükünün sürdürülebilirliği konusunda yeni tartışmaları gündeme getirdiği ifade edilmektedir. Bu bilgilendirme ışığında: I- Akaryakıtta yeniden devreye alınan eşel mobil sistemi kapsamında devletin vazgeçmesi | öngörülen yıllık ÖTV gelirinin toplam tutarı ne kadardır? 2- Söz konusu uygulamanın merkezi yönetim bütçesine getireceği maliyet konusunda Bakanlığınız tarafından yapılmış bir hesaplama veya etki analizi bulunmakta mıdır? 3- Akaryakıt fiyatlarındaki artışların ÖTV indirimi yoluyla karşılanması, dolaylı vergi gelirlerinde önemli bir kayba yol açacaksa bu kaybın bütçede hangi kalemlerden telafi edilmesi planlanmaktadır? 4- Türkiye'de akaryakıt fiyatları içinde vergi oranının oldukça yüksek olduğu yönündeki | eleştiriler dikkate alındığında, akaryakıt üzerindeki vergi yükünün kalıcı olarak azaltılmasına yönelik bir çalışma yürütülmekte midir? 5- Daha önce de uygulanan eşel mobil sisteminin sürdürülemediği ve kaldırıldığı dikkate alındığında, bu uygulamanın yeniden devreye alınması geçici bir tedbir midir, yoksa uzun vadeli bir politika olarak mı planlanmaktadır? 6- Küresel petrol fiyatlarındaki artışın bütçe üzerinden karşılanması yerine "enerji fiyatlarını kalıcı biçimde dengeleyebilecek alternatif politikalar üzerinde çalışılmakta mıdır? "4 E-mail : mustafa.bilici(0tbmm.gov.tr Adres : TBMM Hakla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA ## Bakanlığın cevabı İlgi yazınız ekinde alınan İzmir Milletvekili Sayın Mustafa BİLİCİ'ye ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Mavi Mehmet ŞİMŞEK Bakan Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok; Kat: 3-4 7141835 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Mustafa BİLİCİ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Akaryakıt sektöründe satışa konu olan ürünlerin fiyatlandırılması 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu kapsamında 1/1/2005 tarihinden bu yana serbest piyasa koşulları çerçevesinde belirlenmektedir. Akaryakıt ürünlerinin fiyatı temel olarak, uluslararası petrol fiyatları ile döviz kurundaki değişimlere bağlı olarak sektörün fiyat ayarlamaları sonucunda belirlenmekte olup, akaryakıt ürünlerinin piyasa koşulları dâhilinde oluşan fiyatına, Bakanlığımızın herhangi bir müdahalesi bulunmamaktadır. Bununla birlikte, 4760 sayılı Kanun'un 12 nci maddesine eklenen beşinci fıkra ile bir genel bütçe geliri olan akaryakıt üzerinden alınan ve maktu olarak belirlenmiş olan özel tüketim vergilerinin, bu malların piyasa fiyatlarındaki değişimine bağlı olarak altı ayda bir defa Türkiye İstatistik Kurumu tarafından ilan edilen yurt içi üretici fiyat endeksinde (Yİ-ÜFE) son altı ayda meydana gelen değişim oranında, bu değişimin ilanı gününden geçerli olmak üzere yeniden belirlenmesine yönelik düzenleme yapılmıştır. Öte yandan, son dönemde dünyada yaşanan olumsuz durumlardan kaynaklı olarak ham petrolde arz yönlü yaşanan sıkıntıların etkisiyle, petrol ürünleri fiyatlarında meydana gelen artışların yurtiçi piyasalara yansımalarının sınırlandırılması amacıyla "Eşel-Mobil Sistemi", yazılı ve görsel basında da yer aldığı üzere geçici olarak uygulamaya alınmıştır. Petrol fiyatlarındaki dalgalanmalardan dolayı yıllık ÖTV gelir kaybına ilişkin muhtelif senaryolar dâhilinde gerekli analizler yapılmaktadır. Bununla birlikte, akaryakıt üzerindeki vergi yükü oranları AB ülkeleri ile kıyaslandığında ülkemiz, en son sırada yer almaktadır. Akaryakıt ürünlerinden tahsil edilen tutarlar ile yıllar ve aylar itibarıyla tahakkuk eden ve tahsil edilen vergi türlerine ilişkin veriler ise; "h/ips://muhasebat.hmb.gov.ir/merkezi-yonetimbutce-istatistikleri " adresinde yayımlanmakta ve kamuoyuyla paylaşılmaktadır. Öte yandan, önergede bahsi geçen diğer hususlar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Mehmet ŞİMŞEK Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir). “Akaryakıt satışında uygulanan eşel mobil sistemine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41835, 9 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41835-akaryakit-satisinda-uygulanan-esel-mobil-sistemine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3ccc6c03-2255-470d-b5a8-019cd699f988 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.