# MESEM Ustalık Telafi Programı kapsamında İşsizlik Sigortası Fonundan zincir marketlere aktarılan ödeneklere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/41860
- **Veren:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 6 Mart 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 14 Nisan 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f55a05bb-5658-4266-8206-019cd1adb618
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41860-mesem-ustalik-telafi-programi-kapsaminda-issizlik-sigortasi-fonundan-zincir-marketlere-akt

> Rahmi Aşkın Türeli (CHP), 6 Mart 2026 tarihinde 7/41860 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 14 Nisan 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. i

ANAL Üs

Rahmi Aşkın TÜRELİ İzmir Milletvekili

Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) Ustalık Telafi Programı kapsamında, mevzuat gereği eğitime başlama yaşı 14 olarak belirlenmiş olup üst yaş sınırı bulunmamaktadır. Bu durum, lise eğitimini tamamlamış yetişkinlerin de MESEM programlarına dahil edilerek yaygın şube ağına sahip zincir marketlerde (BİM, A101, ŞOK, Köfteci Yusuf vb.) istihdam edilmesine olanak sağlamaktadır.

Söz konusu program dahilinde; 9, 10 ve ll. sınıf öğrencilerine asgari ücretin en az yüzde 30'u, 12. sınıf öğrencilerine ise en az yüzde 50'si oranında ödeme yapılmaktadır. Bu | ödeneklerin tamamı İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanmaktadır. Bununla birlikte kaynağın, gerçek bir mesleki eğitim amacı taşımayan ve halihazırda ilgili işletmede çalışan personel için kullanılması; hem İşsizlik Sigortası Fonu'nun kuruluş amacına aykırılık teşkil etmekte hem de kamu zararı riskini doğurmaktadır.

Bu bilgiler ışığında;

I. Türkiye genelinde faaliyet gösteren zincir marketlerde, MESEM ve Ustalık Telafi Programı kapsamında istihdam edilen toplam personel sayısı kaçtır?

2. MESEM ve Ustalık Telafi Programı kapsamında zincir marketlerde çalışan personelin yaş gruplarına göre dağılımı nasıldır?

3. Programın uygulamaya alındığı 2016 yılından bugüne, söz konusu zincir marketlere "devlet katkısı" adı altında İşsizlik Sigortası Fonu'ndan aktarılan toplam meblağ ne kadardır?

4. Kamuoyunda, zincir marketlerde MESEM programı kapsamında istihdam edilen personelin fiilen bir eğitim almadığına ve sistemin yalnızca "personel giderlerini kamu kaynaklarına devretmek" amacıyla suistimal edildiğine yönelik iddialara ilişkin Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir inceleme veya denetim bulunmakta mıdır?

. MESEM sistemini usulsüz kullandığı veya suistimal ettiği gerekçesiyle bugüne kadar hakkında idari veya adli işlem başlatılan zincir market şubesi ya da şirket tüzel kişiliği mevcut mudur?

. Başlatılan idari veya adli işlemler varsa, bu işlemler hangi aşamadadır ve uygulanan yaptırımlar nelerdir?

. İşsizlik Sigortası Fonu kaynaklarının amacı dışında kullanılmasını engellemek ve sistemin ucuz işgücü aracı haline getirilmesinin önüne geçmek amacıyla bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

b) 04/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1809371 sayılı yazınız. ©) 05/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1811464 sayılı yazınız.

ç) 11/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1815208 sayılı yazınız.

d) 12/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1816225 sayılı yazınız.

e) 17/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1817456 sayılı yazınız.

EĞİTİMİN YÜZYILI

(4. 02026

MY LO3k2 GL M5 7/4107) GC 7141933 GY uf #lalU35 a 113 7/4092 Ge 01 7) 4125 A 21 2/4116 ©€ 22 7)u171) Ce !27 3Juıgsu Gi 2 7f41853 © u<

• 1u1869 O 5

• luUl 6671 G&v 124

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Eskişehir Milletvekili İbrahim ARSLAN'ın 7/40962, Zonguldak Milletvekili Deniz YAVUZYILMAZ"'ın 7/41077, Isparta Milletvekili Hikmet Yalım HALICI'nın 7/41233, İzmir Milletvekili Mustafa BİLİCİ'nin 7741485, Bitlis Milletvekili Semra ÇAĞLAR GÖKALP'ın 7/41722, Aydın

Milletvekili Süleyman BÜLBÜL'ün 7/41725, Burdur Milletvekili İzzet

AKBULUT'un

7/41726, Gaziantep Milletvekili Hasan ÖZTÜRKMEN'in 7/41727, Diyarbakır Milletvekili Mehmet KAMAÇ"ın 7/41854, Muğla Milletvekili Süreyya ÖNEŞ DERİCİ'nin 7/41859, İzmir Milletvekili Rahmi Aşkın TÜRELİ"nin 7/41860 ve Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/41862 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (21 Sayfa)

Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539 aa MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN La Mi Strateji Geliştirme Başkanlığı YÜZYILI a ka la A ı SAğ £ #luplgço Ge 2 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Soru önergesine konu hususla ilgili olarak; Bakanlık Makamının 07.09.2023 tarihli ve 83115568 sayılı Olur'u kapsamında, 81 ilde MESEM programı uygulanan kurumlarda Bakanlık müfettişlerince inceleme-soruşturma çalışmaları yürütülmüştür. Bu süreçte bazı işletmeler, kendilerine yapılan yersiz ödemeleri yasal faiziyle birlikte iade etmiştir. Diğer işletmeler hakkında ise müfettiş raporlarında tespit edilen yersiz ödemelerin, yasal faiziyle birlikte tahsil edilmesine yönelik iş ve işlemler başlatılmıştır.

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında, Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nde yapılan düzenleme ile "Mesleki Eğitim Merkezi Ustalık Telafi Programı" başlatılmıştır. Bu programla; daha önce lise veya üniversite mezunu olan bireylere, 27 haftalık işletmede beceri eğitimi yoluyla farklı alan ve dallarda ustalık belgesi alma firsatı sunulmuştur. Program aracılığıyla, tüm dünyada bir sorun alanı olarak görülen "Ne Eğitimde Ne İstihdamda" (NEET) oranının ülkemizde düşürülmesi hedeflenmektedir.

Ayrıca, belirli bir meslekte çalışmasına rağmen belgesi bulunmayan bireylerin belgelendirilmesi amaçlanarak uzun süreli istihdamlarına katkı sağlanmıştır. En az lise mezuniyeti şartı aranan bu programın uygulamalı ve teorik eğitimlerinin tamamı, sözleşme yapılan iş yerlerinde gerçekleştirilmektedir. Eğitim süresince öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarına karşı sigorta primleri ile işletmelere ödenen beceri eğitimi ücreti devlet tarafından karşılanmaktadır. Eğitim sonunda yapılan ustalık sınavında başarılı olanlar, ustalık belgesi ve meslek lisesi diploması almaya hak kazanmaktadırlar.

---

**Kaynak gösterme:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir). “MESEM Ustalık Telafi Programı kapsamında İşsizlik Sigortası Fonundan zincir marketlere aktarılan ödeneklere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41860, 6 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41860-mesem-ustalik-telafi-programi-kapsaminda-issizlik-sigortasi-fonundan-zincir-marketlere-akt (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f55a05bb-5658-4266-8206-019cd1adb618

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
