# Edirne ilindeki çiftçilerin sorunlarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/41884 - **Veren:** Ahmet Baran Yazgan (CHP, Edirne) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 6 Mart 2026 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 136 gün sonra, 20 Temmuz 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4d957b63-7cca-4dd7-afa8-019cd1b8e0d9 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41884-edirne-ilindeki-ciftcilerin-sorunlarina-iliskin > Ahmet Baran Yazgan (CHP), 6 Mart 2026 tarihinde 7/41884 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 136 gün sonra, 20 Temmuz 2026). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ve talep ederim. Türkiye'nin çeltik ihtiyacının yarısından fazlasını karşılayan, ayçiçeği ve buğday üretiminde stratejik öneme sahip olan Edirne, son yıllarda tarımsal yatırımlarda üvey evlat muamelesi görmektedir. İlimizde yapımı yılan hikayesine dönen sulama projeleri ve barajlar nedeniyle binlerce dekar arazi hala modern sulamaya hasret bırakılmıştır. Ayrıca Trakya'nın can damarı olması gereken Ergene Nehri'nin kirliliği, tarımsal üretimi ve halk sağlığını tehdit etmeye devam etmektedir. Edirne çiftçisi yüksek mazot, gübre ve ilaç maliyetleri altında ezilirken, hak ettiği tarımsal destekleri de zamanında ve yeterli düzeyde alamamaktadır. Bu bağlamda; . Edirne'de yapımı yıllardır süren ve "bitmeyen barajlar" olarak bilinen projelerin güncel tamamlanma oranı nedir? Bu projelerin tam kapasiteyle faaliyete geçmesi için 2026 yılı bütçesinden ayrılan pay ne kadardır? . Ergene Nehri'ndeki kirliliğin tarımsal sulamada yarattığı tahribata dair bakanlığınızın son bir yıl içinde yaptığı bir toprak ve ürün analizi çalışması mevcut mudur? Kirlilik nedeniyle verim kaybı yaşayan Edirne çiftçisine yönelik bir tazminat veya destek planınız var mıdır? . 2024 ve 2025 yıllarında Edirne ilindeki çeltik, ayçiçeği ve buğday üreticilerine ödenen toplam destekleme tutarı ne kadardır? Bu desteklerin, artan girdi maliyetleri karşısında çiftçinin alım gücünü koruduğunu düşünüyor musunuz? . Edirne'de hayvancılıkla uğraşan vatandaşlarımızın yem maliyetleri ve düşük süt fiyatları nedeniyle anaç hayvanlarını kesime göndermek zorunda kaldığı iddiaları karşısında, ilimize özel bir "hayvancılığı kurtarma paketi" hazırlanacak mıdır? ## Bakanlığın cevabı Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir. Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir. Bakanlığımız tarafından üreticilere; "e Bitkisel üretim, e Hayvansal üretim, "e Kırsal kalkınma, e Su ürünleri üretimi ve e Tarımsal araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) olmak üzere 5 ana başlık altında tarımsal destekler verilmektedir. Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bakanlığımızca stratejik tarımsal ürünlerin üretiminin havzalara göre planlanarak yönlendirilmesi, bitkisel üretimin artırılması, verim ve kalitenin yükseltilmesi, maliyetlerin düşürülmesi, tarımsal üretimde sürdürülebilirliğin sağlanması hedeflenmektedir. Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilmektedir. Bu kapsamda ülke genelinde 13 ürün (buğday, arpa, dane mısır, mercimek, nohut, kuru fasulye, aspir, kanola, kütlü pamuk, soya, yağlık ayçiçeği, patates, kuru soğan) ve yem bitkileri ürün grubu planlama kapsamına alınmıştır. Edirne ilinde, 2003-2026 (Mayıs ayı sonu itibarıyla) yılları arasında, 9 adet baraj ve 28 adet gölet hizmete alınmış olup 8 adet baraj ve göletin yapımı devam etmektedir. Yapımı devam eden 8 adet baraj ve göletin toplam maliyeti 2,26 milyar TL olup bugüne kadar 570 milyon TL harcanmıştır. 2026 yılında 600 milyon TL ödenek ayrılmıştır. 8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Yeni destekleme modeli kapsamında hazırlanan Karar ile üretim maliyetine göre ürünler kategorilere ayrılmış ve her kategori için destek katsayısı belirlenmiştir. Wi EM TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI e Strateji Geliştirme Başkanlığı Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir. Yeni destekleme modeliyle; " Bitkisel üretim destekleri ilk defa 3 yıllık olarak ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. " Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, destekler daha yönlendirici, etkin ve öngörülebilir hâle getirilmiştir. e Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilmektedir. e Sukısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanmaktadır. e Kamukuruluşları tarafından ıslah edilen milli tohumla üretim yapan üreticilerimiz ilave destek almaktadır. e Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenmektedir. e Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin sebep olduğu birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir. Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilmektedir. Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilmektedir. Yem bitkileri üretim planlaması kapsamına alınmış olup tüm havzalarda desteklenecektir. Süt havzası olarak belirlenen illerde yem bitkisi üreten çiftçilere ilave 9050 planlı üretim desteği ödenmektedir. Diğer taraftan su kısıtının olduğu 11 ilin 52 ilçesinde ise planlama kapsamında az su tüketen arpa, buğday, yağlık ayçiçeği, aspir, fiğ, mercimek, nohut ve yem bezelyesi üreten çiftçilerimize gübre maliyetinin kalan *050'lik kısmı da yer altı su kısıtı desteği olarak verilmektedir. Böylece bu bölgelerde üretim planlamasına uygun ekim yapan üreticilerin mazot ve gübre maliyetinin 90100'ü desteklenmektedir. Çiftçilerimize bitkisel üretim destekleri nakdi olarak ödenmektedir. Yem bitkileri desteklemeleri kapsamında Edirne iline 2025 yılı ekilişleri için toplam 22,7 milyon TL ödeme yapılmıştır. Verim ve kaliteyi artırmak için sertifikalı tohum kullanım, sertifikalı/standart fidan kullanım, organik tarım, iyi tarım uygulamaları, katı organik-organomineral gübre destekleri verilmeye devam edilmektedir. Biyolojik ve biyoteknik mücadele desteği, patates siğili desteği, lisanslı depolarda muhafaza edilen ürünler için kira desteği (Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen kira ücret tarifesinin "075'i oranında), bitkisel üretim sigortası, hasar fazlası, çay budama tazminatı ve masrafi destekleri de devam etmektedir. Yağlık ayçiçeğinde kamu araştırma enstitüleri ve üniversiteler tarafından, soya, mısır ve patateste ise kamunun yanında özel sektör tarafından yurt içinde ıslah edilerek tescil edilen çeşitlerinin yurt içinde üretilip sertifikalandırılan tohumunu kullanarak ekim/dikim yapan çiftçilere ilave destek ödemesi yapılmaktadır. Strateji Geliştirme Başkanlığı Kamu araştırma enstitüleri tarafından geliştirilerek tescil ettirilen hibrit mısır ve ayçiçeği çeşitlerinin yaygınlaştırılması ve kullanım oranının artırılmasına yönelik olarak "Yerli/Milli Hibrit Çeşitlerin Yaygınlaştırılması Projesi" yürütülmektedir. 10394 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Karar ile 2026 yılı bitkisel üretim desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. e 2026 üretim yılı için destek katsayı değeri bir önceki yıla göre 9627 artırılarak dekara 310 TL olarak belirlenmiştir. " Kapalı ortam bitkisel üretime yönelik genç ve kadın çiftçilere ilave destek verilecektir. e Mısır (dane) ürünün destekleme kategorisi 1. kategoriden 2. kategoriye yükseltilmiştir. e Hayvancılıkta dane yem ihtiyacını karşılamak amacıyla yulaf, çavdar ve tritikale ürünlerinde yeşil otun yanı sıra dane üretimi de destek kapsamına alınmıştır. se Hububat üretiminde sertifikalı tohum kullanımının artırılması amacıyla bir önceki yıla göre destek katsayısı artırılarak 0,56 belirlenmiştir. e Soya üretimini teşvik amacıyla mevcut sertifikalı tohum desteğine ek, yurt içinde ıslah edilip tescil edilen ve yine yurt içinde üretilerek sertifikalandırılan tohumların kullanımı halinde ilave destek sağlanacaktır. e Organik tarım desteğinde, 1. derece tarımsal amaçlı üretici örgütlerine üye çifiçilere, destek katsayısının 9025'i oranında ilave destek verilecektir. "e o Katı organik-organomineral desteğinde 0,21 olan katsayı, 0,32'ye çıkarılmıştır. " Biyolojik/biyoteknik mücadele desteği birim fiyatları 9021 artırılmıştır. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından akaryakıt fiyatlarındaki küresel dalgalanmaların üretici maliyetlerine yansımasını azaltmak amacıyla Eşel Mobil Sistemi kapsamında ÖTV düzenlemeleri uygulanmaktadır. 2026 üretim yılı için belirlenen destek katsayı değeri olan dekara 310 TL'nin mazot ve gübre fiyatlarındaki artışa bağlı olarak güncelleme çalışmaları devam etmektedir. Yıl boyunca (12 ay) hizmet sunan serbest tarım danışmanları ile ziraat odaları ve üretici örgütlerinde istihdam edilen danışmanlara verilen tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, bir önceki yıla göre yüzde 17,5 artırılarak 2025 için 345.450 TL olarak ödenecektir. 2026 yılı üretim yılında buğday üreticilerine; temel destek kapsamında 403 TI./da planlı üretim desteği kapsamında 403 TI/da üretimi geliştirme desteği kapsamında; sertifikalı tohum kullanım desteği 173,6 TL/da organomineral gübre kullanım desteği 99,20 TL/da ödenecektir. 2026 yılı üretim yılında ayçiçeği üreticilerine; temel destek kapsamında 465 TL/da planlı üretim desteği kapsamında 465 TL/da üretimi geliştirme desteği kapsamında; yerli sertifikalı tohum kullanım desteği 186 TL/da organomineral gübre kullanım desteği 99,20 TL./da ödenecektir. 2026 yılı üretim yılında çeltik üreticilerine; temel destek kapsamında 697,50 TL/da üretimi geliştirme desteği kapsamında; sertifikalı tohum kullanım desteği 173,60 TL/da organomineral gübre kullanım desteği 99,20 TL/da ödenecektir. Strateji Geliştirme Başkanlığı Ayrıca bahsi geçen ürünler için organik tarım ve iyi tarım uygulamaları kapsamında da üreticilerimiz desteklenmeye devam edilecektir. Bitkisel Üretim Desteklemeleri kapsamında Edirne ilinde 2024-2025 üretim yılı için buğday için 2,1 milyar TL, ayçiçeği için 1,4 milyar TL ve çeltik için 495 milyon TL ödeme yapılmıştır. 8760 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında hayvansal üretim, su ürünleri üretimi, tarımsal araştırma ve geliştirmenin desteklenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiştir. Hayvansal üretimde yeni destekleme programı temel hayvancılık ve ürün geliştirme destekleri olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır. " Temel hayvancılık destekleri; büyükbaş hayvancılık, küçükbaş hayvancılık, atık, arıcılık ve ipek böceği faaliyetlerinin desteklenmesinden oluşmaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan yetiştiricilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca suni tohumlama, soy kütüğü, yerli sperma, ari işletme, sürü yöneticisi (çoban) gibi verimlilik kriterlerine ilave destek sağlanmaktadır. e Ürün geliştirme destekleri; çiğ süt, besilik erkek sığır (karkas), tiftik üretimi desteklerini kapsamaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan üreticilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca ari işletme, kendi tankında soğutma, örgüt üzerinden pazarlama, karkas ağırlığı, kaliteli tiftik ve sözleşmeli üretim gibi verimlilik kriterlerine ilave destek verilmektedir. Yeni destekleme modeli ile ilk defa; e Oğlak ve kuzuya temel destek ödemesi, e Genç ve kadın yetiştiriciye ilave destek, " Aile işletmelerine temel destek oranında ilave destek, se Doğduğu aile işletmesinden kesime giden erkek sığırlara ilave destek, e Gezginci arıcılık yapanlara ilave destek ve " Birinci derece örgüt üyesi yetiştiricilere ilave destek verilmektedir. Ayrıca planlı üretim bölgelerinde uygun üretim yapanlara ilave destek ve her buzağıya temel destek ödemesi yapmak suretiyle üreten herkesin destek alması sağlanmaktadır. Yeni destekleme modeli ile birlikte hayvancılık işletmelerinin ekonomik açıdan güçlü, dirençli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması hedefiyle sübvansiyonlu kredilerde; kadınlara, gençlere ve planlı üretim bölgelerine ilave indirim uygulanmaktadır. Bu sayede geleceğimizin teminatı gençlerimiz ve ailemizin temel direği olan kadınlarımızın üretimde kalmalarına imkân sağlanmaktadır. 2024-2028 yıllarını kapsayan dönemde güvenilir hayvansal gıdaya erişimi sağlamak amacıyla "Hayvancılık Yol Haritası" uygulamaya başlanmıştır ve hayvancılık sektöründe; verimli, kaliteli ve sağlıklı üretimin arttırılması hedeflenmektedir. Strateji Geliştirme Başkanlığı Yeni destek modelinde sürü büyüklüğümüzü artırmak amacıyla temel destek unsuru doğan buzağı, kuzu ve oğlak olacak, bu sayede de besilik materyal sayısının arttırılmasına ve teminine katkı sağlanacaktır. Ülkemizde etçi damızlık üretimi yapan işletme sayısını artırarak daha fazla etçi ırk besilik materyalinin yerli imkânlarla yetiştirilmesi amacıyla "Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi" ve üretim planlamasına uygun tüm ülke genelinde "Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi" hayata geçirilmiştir. Etçi ırk hayvanlarımızın sayılarının artırılması ve et arzının çok daha fazla oranda yerli kaynaklardan karşılanması amacıyla "Güçlü Besi Güçlü Üretim Projesi" başlatılmıştır. Ayrıca, Tarımsal Üretim Planlaması ve Yeni Destekleme Modeli ile hayvancılık desteklemeleri sürdürülebilir, yönlendirici ve verim odaklı olarak sınıflandırılmıştır. İlk kez uygulanan aile işletmesi, genç ve kadın yetiştirici ilave destekleri ile hayvansal üretimin sürdürülebilirliği ön plana çıkarılmıştır. 10395 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Karar ile 01.01.2025 tarihinden geçerli olmak üzere hayvancılık desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. Büyükbaş hayvancılık destekleri kapsamında buzağılar için bir önceki yıla göre 9040 artışla hayvan başına 1.400 TL, malaklar için 90180 artışla hayvan başına 2.800 TL'ye çıkarılmıştır. Küçükbaş hayvancılık destekleri kuzu/oğlaklar için ise bir önceki yıla göre yüzde 50 artışla hayvan başına 300 TL'ye çıkarılmıştır. Çoban desteği, küçükbaş hayvancılıkta 300 TL olan temel desteğin 1,8 katı olmak üzere 150 baş üzerinden 81.000 TL olarak ödenmektedir. Arıcılık desteği, üretici/yetiştirici örgütlerine üye üreticilere arılı kovan başına temel destek bir önceki yıla göre 9040 artışla 140 TL'ye, üye olmayanlara 9025 artışla 100 TLye çıkarılmıştır. İpek böceği temel desteği bir önceki yıla göre 910 artırılarak kilogram başına 1.100 TLye, tiftik üretimi temel desteği "0100 artışla kilogram başına 160 TL'ye çıkarılmıştır. Bakanlıkça programlanan aşı uygulamaları sonrasında oluşan atıklar için büyükbaş ve küçükbaş hayvan sahiplerine verilen temel destekleme tutarı, bir önceki yıla göre 90100 artırılmıştır. Su ürünleri yetiştiriciliği yapan işletmelere, ürettikleri türler ve üretim şekline göre yapılan temel destek oranları artırılmıştır. Hayvan gen kaynakları birim destek tutarları artırılmış, Ankara keçisine ilave destek verilmektedir. Hayvan ve sürü sağlığı desteği kapsamında, hayvan tanımlama araçlarıyla bazı aşı bedelleri de destek kapsamına alınmıştır. Marmara Denizi'ne kıyısı olan 7 ilde, müsilajdan etkilenen balıkçı gemilerine, gemi başına ilave küçük ölçekli balıkçılık desteği verilmiştir. Strateji Geliştirme Başkanlığı e Su ürünleri desteğinde, üretici örgütlerinin etkinliğini artırmak amacıyla birlik ve tanıtım kesinti oranları "02'den "03'e çıkarılmıştır. Ayrıca ülkemizde etçi damızlık üretimi yapan işletme sayısını artırarak, daha fazla etçi ırk besilik materyalinin yerli imkânlarla yetiştirilmesi amacıyla "Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi" hayata geçirilmiştir. Etçi ırk hayvan sayısını artırmak ve et arzının yerli kaynaklardan sağlanmasını desteklemek amacıyla "Güçlü Besi, Güçlü Üretim Projesi" başlatılmış; proje kapsamında etçi ırk spermasıyla doğan her buzağıya ilave destek sağlanacaktır. Kırsalda üretimi güçlendirmek, aile işletmelerini büyütmek, gençlerimizi ve kadınlarımızı üretime daha fazla dâhil etmek ve meraya dayalı üretimi daha kârlı hale getirmek amacıyla "Kırsalda Bereket Küçükbaş Hayvancılığa Destek Projesi" hayata geçirilmiştir. Hayvancılığın Geliştirilmesi Projesi kapsamında Edirne İlinde 2023-2025 yılları arasında 3 projeye 883.845,00 TL destekleme ödemesi gerçekleştirilmiştir. Bakanlığımızca 2021 yılından itibaren ülke genelinde işlenmeyen ve nadasa bırakılan arazilerde gerek bitkisel üretimin artırılması gerekse kuraklığa dayanıklı çeşitlerin ekilişlerinin yaygınlaştırılmasına yönelik azami 9675 ayni desteğin sağlandığı "larını Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi" yürütülmektedir. Proje kapsamında uygun münavebe planı ve ekim yöntemleri uygulayarak stratejik ürünlerin üretiminde kullanılması, iklim değişikliğini dikkate alarak uygun çeşitlerle hububat, baklagil ve yağlı tohumlu bitkilerin üretiminin geliştirilmesi sağlanmaktadır. Kırsal kalkınma destekleri kapsamında; tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, kırsal kalkınma yatırımları (ekonomik ve alt yapı yatırımları), uzman eller proje desteği, bireysel sulama sistemlerinin desteklenmesi, IPARD ulusal eş finansman ödemeleri, çiftlik muhasebe veri ağı (ÇMVA) katılım primi destekleri yer almaktadır. IPARD Programı kapsamında 2007 yılı itibarıyla başlayan program üzerinden 42 ilde birçok tedbir altında tarım ve hayvancılık alanlarında hibe destekleri sağlanmaktadır. IPARD I ve IPARD II dönemi olarak başarıyla yürütülen süreç, IPARD 111 dönemiyle birlikte ülke geneline yayılmıştır. IPARD HI döneminde çıkılan ve çıkılacak çağrılarda 9450-75 arasında değişen oranlarda yatırım tedbirlerine hibe desteği sağlanmaktadır. IPARD Programı kapsamında yer alan tedbirler ile kırsal alanda yaşayan gençlere ve kadınlara yönelik ek sıralama puanı ve ek hibe oranı uygulanarak pozitif ayrımcılık yapılmaktadır. Ayrıca üreticilerin tarımsal üretime yönelik kredi/finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanması amacıyla, 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında 01.01.2024- 31.12.2026 tarihleri arasında Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerinden 28 farklı konuda 9425-9100 aralığında Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansmanı kullanımı yapılabilmektedir. Bu kapsamda; Sütçü ve kombine sığır yetiştiriciliği, büyükbaş hayvan besiciliği, küçükbaş hayvancılık, hastalıktan ari hayvan yetiştiriciliği, arıcılık, kanatlı sektörü, su ürünleri sektörü, temel hayvansal üretim, kapalı ortamda bitkisel üretim, yem bitkisi üretimi, yurt içi sertifikalı tohum, fide-fidan üretimi, süs bitkisi, tıbbi ve aromatik bitkiler üretimi, meyve yetiştiriciliği ve bağcılık, temel bitkisel üretim, tarım makineleri, traktör, basınçlı sulama sistemi yatırımı, tarım makineleri parkı, arazi alımı (birleştirme), lisanslı depoculuk yatırımları, ELÜS karşılığı kredi, soğuk hava deposu yatırımları, tarımsal ürünlerin işlenmesi, sözleşmeli üretim, tarımsal elektrik bedeli, tarımsal yenilenebilir enerji yatırımları, biyo-tarım yatırımları ve tarımsal AR-GE ili T.C. , 4 EN TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Ed Strateji Geliştirme Başkanlığı konularında faaliyet gösteren ya da faaliyete başlayacak olan gerçek ve tüzel kişi girişimciler faydalandırılmaktadır. Bu doğrultuda, " Basınçlı sulama sistemleri ve tarımsal yenilenebilir enerji yatırımlarına 15 milyon TL üst limite kadar 0100'e varan faiz/kâr payı desteği, se Hayvancılık, kanatlı sektörü ve su ürünleri sektöründe yatırım ve işletme kredi/finansman kullandırımlarında yenilenebilir/atık enerji kullanımına ilave "05, e Bitkisel üretim konularında işletme kredi/finansman kullandırımlarında basınçlı sulama sistemi kullanımında ilave 9010, e Kapalı ortamda bitkisel üretim konusunda yatırım ve işletme kredi/finansman kullandırımlarında yenilenebilir/atık enerji kullanımına ilave 020, yatırımlarda yağmur suyu hasatı değerlendirildiğinde ilave "510 ve e Planlı üretime uygun üretim yapan faydalanıcılara ilave 620 faiz/kâr payı desteği sağlanmaktadır. Üreticilerimiz temel bitkisel ve temel hayvansal üretim konularında 300.000 TL'ye kadar (300.000 TL dahil) sıfır faizli, 300.000 TL'nin üzerindeki kredilerde ise 10 milyon TL'ye kadar 9450-9100 aralığında faiz/kâr payı destekli kredi/finansman kullanabilmektedir. Bu kapsamdaki işletme kredi/finansmanların bir kısmı ayni olarak tahsis edilmekte ve akaryakıt, veterinerlik hizmeti, ilaç, yem, gübre, tohum, fide, aşı ve benzeri gibi tarımsal girdilerin alımına yönelik olarak kullandırılmaktadır. Çiğ sütün tavsiye fiyatı Ulusal Süt Konseyince belirlenmekte ve ilan edilmektedir. Konseyin yapısında üretici, sanayici ve sivil toplum kuruluşu temsilcileri yer almaktadır. Bu kapsamda Ulusal Süt Konseyi tarafından 30.04.2026 tarihinde yapılan yönetim kurulu toplantısında; 01.05.2026 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 903,6 yağ ve "03,2 protein içeriğine sahip çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatının üreticinin eline litre başına net geçecek şekilde (çiğ süt desteği hariç) 24,30 TL olarak belirlenmesine karar verilmiştir. Soğutma, nakliye ve diğer cari giderler üretici tarafından karşılandığı takdirde bu giderler üreticiye ilave olarak ödenecektir. Baz alınan yağ ve protein oranlarındaki her bir dizyem (0,1'lik değişim) için £ 36 kuruş fark uygulanacaktır. Ulusal Süt Konseyi tarafından alınan karar tavsiye niteliğinde olup serbest piyasa şartlarında sütün yağı, proteini, kuru maddesi ve diğer kalite kriterlerine göre litresi 24,30 TL üzerinde de fiyatlanabilmektedir. Bu bağlamda üreticilerimizin haklarının korunması ve piyasa koşullarından etkilenmemeleri amacıyla 15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yayımlanmıştır. Bakanlığımızca çiğ süt destek primleri; girdi maliyetleri, çiğ süt fiyatları ve bütçe imkanları ölçüsünde dönemlik olarak belirlenmektedir. Çiğ süt üretim miktarları ve fiyatlandırmaları Bakanlığımızca anlık olarak takip edilmektedir. Bu kapsamda fiyat istikrarı sağlanması ve sürdürülebilirliğin devamı amacıyla dönemsel olarak arz fazlası yaşanan aylarda regülasyon uygulaması yapılmakta ve süt ve süt ürünlerinde ithalat ihracat dengesi takip edilmektedir. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ahmet Baran Yazgan (CHP, Edirne). “Edirne ilindeki çiftçilerin sorunlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41884, 6 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41884-edirne-ilindeki-ciftcilerin-sorunlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4d957b63-7cca-4dd7-afa8-019cd1b8e0d9 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.