# ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ülke hava sahasının güvenliğine ve deniz taşımacılığına etkilerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/42568
- **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (Abdulkadir Uraloğlu)
- **Veriliş tarihi:** 27 Mart 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 109 gün sonra, 14 Temmuz 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/75783053-faaf-440f-bcb6-019d3f208d8f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42568-abd-ve-israil-in-iran-a-yonelik-saldirilarinin-ulke-hava-sahasinin-guvenligine-ve-deniz-ta

> Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 27 Mart 2026 tarihinde 7/42568 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 109 gün sonra, 14 Temmuz 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Sayın Abdulkadir Uraloğlu tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince ydzılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Av. Dr M. Sezgin Tanrıkulu Diyarbakır Milletvekili

İran ile İsrail arasındaki askeri gerilimin ve Amerika Birleşik Devletleri'nin bölgedeki askeri varlığının artmasının, Türkiye'nin güvenliği, ekonomisi ve dış politikası üzerinde önemli etkiler doğurma ihtimali bulunmaktadır. Bu nedenle hükümetin kriz yönetimi ve koordinasyon kapasitesinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

1. Türkiye hava sahası için güvenlik analizi yapılmış mıdır?

2. Liman ve deniz taşımacılığı için kriz planı var mıdır?

3. Uluslararası taşımacılık için alternatif güzergahlar planlanmış mıdır?

## Bakanlığın cevabı

Hava Sahası Güvenliği ve Analiz Çalışmaları kapsamında Türkiye hava sahasına yönelik güvenlik analizleri; ulusal ve uluslararası mevzuat hükümleri uyarınca, Milli Savunma Bakanlığı ve ilgili tüm paydaşlarla tam bir eş güdüm içerisinde gerçekleştirilmektedir. Bölgedeki güncel çatışma durumları ve yayımlanan NOTAM'"lar anlık olarak takip edilmekte; uçuş planlamaları dinamik bir yaklaşımla güncellenerek seyrüsefer emniyeti en üst seviyede tesis edilmektedir.

Bu çerçevede, hava yolu bölgesel kısıtlamalarına karşı hava taşımacılığının sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla; Suudi Arabistan, Umman ve Mısır hava sahaları üzerinden alternatif rotalar belirlenerek operasyonel süreklilik korunmuştur. Söz konusu süreçte, ticari önceliklerden ziyade uçuş emniyeti ve güvenliği esas alınmakta; tüm operasyonel kararlar bu yaklaşım doğrultusunda değerlendirilmektedir.

Deniz Taşımacılığı ve Kriz Yönetim Planlaması kapsamında; Hürmüz Boğazı odaklı gelişen kriz sonrasında, Bakanlığımız koordinesinde gerekli operasyonel tedbirler ivedilikle hayata geçirilmiştir. Bu kapsamda, bölgedeki Türk bayraklı gemilerin güvenlik seviyesi İSPS Kod uyarınca 3. seviyeye yükseltilmiş; tüm gemilerin Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi (AAKKM) ile sürekli temas halinde kalmaları talimatlandırılmıştır. Küresel izleme sistemleri aracılığıyla Türk mülkiyetindeki gemilerin durumları kesintisiz olarak takip edilmektedir.

Hürmüz Boğazı'ndaki risklere binaen geliştirilen alternatif o güzergâh planlamalarının bir kısmı fiilen uygulamaya alınmış; boru hattı kapasiteleri gibi stratejik seçenekler değerlendirme sürecine dâhil edilmiştir.

Kara yolu sektöründe bölgedeki jeopolitik engeller nedeniyle Orta Asya geçişlerinde yaşanan aksaklıkları gidermek üzere; firmalarımızın Rusya ve Kazakistan üzerinden transit geçiş talepleri, idari kolaylıklar sağlanarak ve muafiyetler uygulanarak ivedilikle karşılanmıştır.

Bu kapsamda, Bakanlığımızca alınan karar doğrultusunda; güzergâh değişikliği yapmak isteyen firmaların yurt dışında bulunan taşıtlarına ilgili ülkelere ilişkin geçiş belgesi talepleri idari müeyyide uygulanmaksızın karşılanmıştır. Aynı şekilde firmaların yurt dışında bulunan taşıtları için Bakanlığımıza başvuru yapmaksızın 31 Mart 2026 tarihine kadar Rusya transit ve/veya Kazakistan transit geçiş belgelerini doğrudan dağıtım ofislerinden temin edebilmeleri sağlanmıştır.

Abdulkadir URALOĞLU
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ülke hava sahasının güvenliğine ve deniz taşımacılığına etkilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42568, 27 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42568-abd-ve-israil-in-iran-a-yonelik-saldirilarinin-ulke-hava-sahasinin-guvenligine-ve-deniz-ta (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/75783053-faaf-440f-bcb6-019d3f208d8f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.