# AİHM tarafından Türkiye aleyhine verilen ihlal kararlarının uygulanmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/42958
- **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Akın Gürlek)
- **Veriliş tarihi:** 7 Nisan 2026
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c42422a5-f91b-4e6c-b601-019d6d149cc8
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42958-aihm-tarafindan-turkiye-aleyhine-verilen-ihlal-kararlarinin-uygulanmasina-iliskin

> Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 7 Nisan 2026 tarihinde 7/42958 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Akın Gürlek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzük'ün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılıa olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

A Tanrıkulu

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının uygulanmaması, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcılığına rağmen ihlal edilmesi, Savunma makamının yargı içindeki konumunun zayıflatılması, Ceza adalet sisteminde tutuklama tedbirinin keyfi uygulanması hukuk devleti ilkesini zedeleyen başlıca sorun alanları olarak öne çıkmaktadır.

Bu durum, Adil yargılanma hakkı ve Savunma hakkı başta olmak üzere temel hak ve özgürlüklerin sistematik biçimde ihlal edilmesine yol açmaktadır. i

Bu bağlamda,

1. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından Türkiye aleyhine verilen ihlal kararlarının kaçı süresi içinde uygulanmıştır?

2. Anayasa Mahkemesi bireysel başvuru kararlarının alt derece mahkemeleri tarafından uygulanmaması durumunda Bakanlığınızca herhangi bir idari veya disiplin mekanizması işletilmekte midir?

3. AİHM ve AYM kararlarının uygulanmamasının doğurduğu yapısal sorunlara ilişkin bir eylem planı hazırlanmış mıdır?

4. Tutuklama tedbirinin istisnai olması gerekirken yaygın şekilde uygulanmasının önüne geçmek için Bakanlığınızca hangi somut adımlar atılmıştır?

5. Tutuklama kararlarında AİHM içtihatlarına uyum denetimi yapılmakta mıdır?

6. Uzun tutukluluk sürelerine ilişkin ihlal kararlarının önlenmesi amacıyla bir reform planı var mıdır?

7. Alt derece mahkemelerinin AYM kararlarına uymamasının yargı hiyerarşisi açısından doğurduğu kriz nasıl değerlendirilmektedir?

8. Yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığına ilişkin uluslararası endekslerde Türkiye'nin gerilemesine karşı bir strateji geliştirilmiş midir?

9. Hukuk devleti ilkesinin güçlendirilmesine yönelik somut reform takvimi var mıdır?

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “AİHM tarafından Türkiye aleyhine verilen ihlal kararlarının uygulanmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42958, 7 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42958-aihm-tarafindan-turkiye-aleyhine-verilen-ihlal-kararlarinin-uygulanmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c42422a5-f91b-4e6c-b601-019d6d149cc8

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
