# 1 Mayıs 2026 tarihinde bazı gösterilere yapılan polis müdahalelerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/44555
- **Veren:** İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir)
- **Muhatap:** İçişleri Bakanlığı (Mustafa Çiftçi)
- **Veriliş tarihi:** 6 Mayıs 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 104 gün sonra, 18 Ağustos 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b324e164-6e13-428c-8dd3-019e016e3de9
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44555-1-mayis-2026-tarihinde-bazi-gosterilere-yapilan-polis-mudahalelerine-iliskin

> İbrahim Akın (DEM Parti), 6 Mayıs 2026 tarihinde 7/44555 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 104 gün sonra, 18 Ağustos 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki soruların İçişleri Bakanı Mustafa ÇİFTÇİ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

1 Mayıs kutlamaları kapsamında İstanbul' da gerçekleştirilen etkinlikler sırasında kolluk kuvvetlerinin müdahale biçimi kamuoyunda ciddi tartışmalara yol açmıştır. Basına yansıyan görüntülerde, müdahale için hazır bekletilen kolluk personelinin tamamına yakınının yüzlerini tanınmayacak şekilde maskelerle kapattığı ve üniformalarında kimlik tespitine olana sağlayacak göğüs numarası veya ayırt edici bireysel işaret bulunmadığı; personelin üzerinde yalnızca "ÇEVİK KUVVET" ve "POLİS" ibarelerinin yer aldığı görülmektedir.

Bu durum, Anayasanın 2'nci maddesinde güvence altına alınan hukuk devleti ilkesiyle doğrudan çelişmektedir. Kamu gücünü kullanan kolluk görevlilerinin belirlenebilir, denetlenebilir ve hesap verebilir olması, hukuk devletinin en temel gerekliliklerinden biridir. Buna karşın, kolluk personelinin topluca yüzlerini kapatması ve kimlik numaralarının tamamen ortadan kaldırılması, kamu gücünü kullanan görevlilerin fiilen anonim hale gelmesine yol açmaktadır. Bu durum ise olası hak ihlallerinde sorumluların tespitini imkânsızlaştırarak cezasızlık riskini büyütmektedir.

Öte yandan, kamuoyuna yansıyan görüntülerde yüzü maskeli bir kolluk görevlisinin, polise herhangi bir direnç göstermediği ve kolluğun işaret ettiği yönde uzaklaşmakta olduğu açıkça görülen bir kadının yüzüne çok yakın mesafeden biber gazı sıktığı görülmektedir. Bu fiil, hem bir ölçüsüz güç kullanımı, hem de doğrudan doğruya hukuka aykırı, keyfi ve cezai sorumluluk doğurabilecek bir eylemdir. Kolluk görevlilerinin görevlerini yerine getirirken sahip oldukları yetkiler, onlara "sınırsız güç kullanma" veya "suç işleme özgürlüğü' tanımamaktadır. Açık bir tehdit oluşturmayan, uzaklaşmakta olan bir kişiye karşı bu şekilde yakın mesafeden kimyasal gaz kullanılması, ölçülülük, gereklilik ve orantılılık ilkeleriyle bağdaşmadığı gibi, kötü muamele yasağı kapsamında değerlendirilmesi gereken ağır bir ihlal durumudur.

Öte yandan, kolluk kuvvetleriyle birlikte hareket ettiği görülen sivil giyimli ve yüzü maskeli kişilerin varlığına ilişkin görüntüler, kamu gücünün kimler tarafından ve hangi yetkiyle kullanıldığına dair son derece ağır bir hukuk sorunu ortaya çıkarmaktadır. Kimliği belirsiz veya gizlenmiş kişilerin bu süreçlerde yer alması, hukuk güvenliği ilkesini doğrudan zedelemektedir.

Bu bağlamda, 1 Mayıs 2026 tarihinde İstanbul'da yaşanan uygulamaların hukuki dayanağının, emir ve talimat zincirinin, sorumlularının ve denetim mekanizmalarının tüm yönleriyle açıklığa kavuşturulması zorunludur.

1. 1 Mayıs 2026 tarihinde İstanbul'da görev yapan kolluk personelinin tamamının yüzlerini kapatması ve hiçbirinde bireysel kimlik tespitine imkân sağlayan göğüs numarası bulunmaması uygulaması hangi makamın talimatıyla gerçekleştirilmiştir? 2. Bu talimat yazılı mıdır, sözlü talimat olarak mı verilmiştir? Yazılı ise söz konusu talimatın tarih ve sayısı nedir, hangi birimler tarafından hazırlanmış ve kim tarafından onaylanmıştır?

3. Bu uygulamaya ilişkin talimat zinciri içinde İstanbul Valiliği, İstanbul Il Emniyet Müdürlüğü ve Emniyet Genel Müdürlüğü'nün rolü nedir? Hangi makam nihai sorumluluğu taşımaktadır?

4. Demokratik bir hak arama eylemine müdahale eden polislerin yüzlerini maskelerle gizlemesi hangi "güvenlik" gerekçesine dayanmaktadır? Kendi halkına karşı yüzünü gizleyen bir kolluk kuvveti, hangi hukuk devleti kriteriyle açıklanabilir? 5. Polisin kimliğini belirleyen tüm emarelerin yok edilmesindeki temel amaç, görev sırasında işlenebilecek orantısız güç kullanımı ve hukuk dışı eylemlerde personeli yargısal denetimden kaçırmak mıdır?

6. Kimlik numarası taşımayan veya görünmez hale getiren personel hakkında herhangi bir idari veya disiplin soruşturması başlatılmış mıdır?

7. Kamuoyuna yansıyan görüntülerde, polise direnç göstermeyen ve uzaklaşmakta olan bir kadına yakın mesafeden biber gazı sıkan kolluk görevlisinin kimliği tespit edilmiş midir?

8. Bu kolluk görevlisi hakkında idari ve/veya adli soruşturma başlatılmış mıdır?

Başlatılmış ise hangi suçlamalar kapsamında yürütülmektedir?

9. Söz konusu eylem, Bakanlığınız tarafından orantılı ve hukuka uygun bir güç kullanımı olarak mı değerlendirilmektedir?

10. Kolluk kuvvetleriyle birlikte hareket ettiği görüntülere yansıyan sivil giyimli, yüzü maskeli kişilerin kimlikleri nedir? Bu kişiler kamu görevlisi midir? 11. Bu kişilerin kamu görevlisi olması halinde hangi kurum kadrosunda, hangi unvanla ve hangi yetki çerçevesinde görev yapmaktadırlar?

12. Kamu görevlisi olmamaları halinde, bu kişilerin kolluk kuvvetleriyle birlikte müdahale alanında bulunmasına ve fiilen güç kullanımına iştirak etmesine hangi hukuki dayanakla izin verilmiştir?

## Bakanlığın cevabı

Ilgi'de kayıtlı yazı ekinde yer alan İzmir Milletvekili İbrahim AKIN'a ait 7/44555 esas numaralı yazılı soru önergesi incelenmiştir.

Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının kullanılmasında uygulanacak usuller ile gerçek ve tüzel kişilerin düzenleyecekleri toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin yeri, zamanı, usul ve şartları, düzenleme kurulunun görev ve sorumlulukları, yetkili merciin yasaklama ve erteleme halleri, güvenlik kuvvetlerinin görev ve yetkileri 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu ile bu Kanunun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte detaylı olarak düzenlenmiştir.

Avrupa Insan Hakları Sözleşmesi'nin 10 ve 1l'nci maddeleri ile de toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı güvence altına alınmış ve bu hakkın hangi durumlarda sınırlandırılabileceğine ilişkin hükümlere yer verilmiştir.

Mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilen hiçbir toplantı ve gösteri yürüyüşüne kolluk kuvvetlerince müdahalede bulunulmamaktadır. Kanunsuz olarak düzenlenen veya sonradan kanunsuz hale dönüşen eylemlerde, öncelikle güvenlik güçlerince topluluğun yetkilileri ile görüşülerek gösterilerin olaysız sonuçlanması sağlanmaya çalışılmakta, ancak müdahalenin kaçınılmaz olduğu durumlarda, görevlendirilen personel tarafından, "Toplumsal Olaylarda Görevlendirilen Personelin Hareket Usul ve Esaslarına Dair Yönerge" ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda kamu düzeninin tesis edilmesi açısından gösteriyi düzenleyen grupların dağılmalarını sağlamak amacı ile orantılı güç kullanımı ilkeleri çerçevesinde gerekli müdahalelerde bulunulmaktadır.

İstanbul ilinde 01.05.2026 tarihinde İstanbul Valiliği'nin toplantı, gösteri ve benzeri etkinlikleri yasaklama kararı doğrultusunda kamu düzeninin korunması, kişi güvenliğinin sağlanması ve suç işlenmesinin önlenmesi amacıyla gerekli emniyet tedbirleri alınmıştır.

Meydana gelen olaylarda müdahaleler mevzuat hükümleri kapsamında kamu düzeninin korunması suç işlenmesinin önlenmesi ve dağılmaları yönünde yapılan ihtarlara uyulmaması üzerine yapılmış ve gerçekleşen kanunsuz eylemlerde yakalanan (576) şahıs hakkında adli işlem başlatılmıştır.

Adres :Ayrancı Mah. Selimiye Cad. No: 17 Ayrıntılı Bilgi : Soru Önergeleri Büro Amirliği Telefon/Fax: 0312 462 17 83/ Unvanı

Mustafa ÇİFTÇİ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir). “1 Mayıs 2026 tarihinde bazı gösterilere yapılan polis müdahalelerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/44555, 6 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44555-1-mayis-2026-tarihinde-bazi-gosterilere-yapilan-polis-mudahalelerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b324e164-6e13-428c-8dd3-019e016e3de9

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
