# Türkiye Diyanet Vakfının 2026 yılında yurt içi ve yurt dışında yaptığı kurban kesim organizasyonuna ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/44953
- **Veren:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir)
- **Muhatap:** Cumhurbaşkanı Yardımcılığı (Cevdet Yılmaz)
- **Veriliş tarihi:** 1 Haziran 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 93 gün sonra, 2 Eylül 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8764b178-5a3e-4277-a85e-019e83b060de
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44953-turkiye-diyanet-vakfinin-2026-yilinda-yurt-ici-ve-yurt-disinda-yaptigi-kurban-kesim-organi

> Turhan Çömez (İYİ Parti), 1 Haziran 2026 tarihinde 7/44953 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcılığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 93 gün sonra, 2 Eylül 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı maddeleri gereğince Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet YILMAZ tarafından yazılı olarak 2 cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Türkiye Diyanet Vakfı (TDV), Diyanet İşleri Başkanlığı ile iş birliği içerisinde yürüttüğü vekâletle kurban organizasyonu kapsamında her yıl milyonlarca vatandaşın bağış ve vekâletlerini kabul ederek çok büyük bir mali hacme ulaşan faaliyetler gerçekleştirmektedir.

Vakfın kamuoyu ile paylaştığı verilere göre, 2025 yılında 81 ülke ve 398 bölgede toplam 898 bin 450 hisse kurban kesilmiş, yaklaşık 37 milyon 286 bin kişiye kurban eti ulaştırılmıştır.

TDV'nin 2026 yılı organizasyonunda ise vekâlet bedeli yurt içinde 18.000 TL, yurt dışında ise 7.000 TL olarak belirlenmiştir.

Yurt dışı kurban bedelinin yurt içi bedelin yaklaşık üçte biri seviyesinde olması nedeniyle son yıllarda vatandaşların önemli bir kısmının vekâletlerini yurt dışı organizasyonlarına yönlendirdiği görülmektedir. Bu durum, hem Türkiye'deki besicilerin gelirlerini hem de kurbanlık hayvan piyasasını doğrudan etkilemektedir.

Öte yandan, yüz binlerce kurbanlık hayvanın hangi ülkelerden, hangi kişi veya şirketlerden, hangi yöntemlerle temin edildiği satın alma süreçlerinin nasıl yürütüldüğü nakliye, kesim ve dağıtım maliyetlerinin ne olduğu toplanan milyarlarca liralık kaynağın hangi kalemlere harcandığı konusunda kamuoyuna ayrıntılı ve denetlenebilir bilgi verilmemektedir.

Kamu adına gerçekleştirilen bu denli büyük bir organizasyonun şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri çerçevesinde denetlenmesi büyük önem taşımaktadır.

Bu bağlamda aşağıdaki sorularımın cevaplandırılması önem arz etmektedir. Sorular 44953

1. TDV'nin 2026 yılı vekâletle kurban organizasyonu kapsamında yurt içi ve yurt dışı için belirlediği kurban hisse bedelleri hangi maliyet analizlerine dayanılarak hesaplanmıştır?

2. Yurt içi kurban bedeli 18.000 TL iken yurt dışı bedelin 7.000 TL olarak belirlenmesinin gerekçesi nedir?

3. 2026 yılı kurban organizasyonu kapsamında kaç adet hisse satılmıştır? 4. 2026 yılında kesilen 898.450 hisse kurbanların ülkelere göre dağılımı ve sayıları nedir? 5. 2026 yılında yurt içi ve yurt dışı kurban vekâletlerinden toplam ne kadar gelir elde edilmiştir?

6. Bu gelirin ne kadarı Türk Lirası, ne kadarı döviz cinsinden tahsil edilmiştir? 7. Son 10 yıl içerisinde (2015-2025) yurt içi ve yurt dışı kurban organizasyonlarından yıllar itibarıyla elde edilen toplam gelir ne kadardır? Bunların yıllara göre dağılımı nedir?

8. Aynı dönemde yurt dışı kurban organizasyonları kapsamında Türkiye dışına aktarılan toplam kaynak tutarı ne kadardır?

9. 2026 yılında kesilen kurbanlık hayvanların türlerine göre (büyükbaş-küçükbaş) sayıları nedir?

10. Yurt dışında kesilen kurbanlık hayvanlar hangi ülkelerden temin edilmiştir? 11. Her ülke için ayrı ayrı olmak üzere kaç adet hayvan satın alınmıştır? 12. Kurbanlık hayvanların satın alındığı kişi, işletme, kooperatif veya şirketlerin isimleri nelerdir?

13. Bu alımlar hangi ihale, teklif toplama veya sözleşme usulleri ile gerçekleştirilmiştir? 14. Hayvan tedarik sürecinde aracılık hizmeti veren kişi veya kuruluşlar var mıdır? Varsa bunlar kimlerdir?

15. Kurban organizasyonu kapsamında yapılan satın alma işlemlerinde rekabeti sağlayacak hangi mekanizmalar uygulanmaktadır?

16. 2026 yılında kurbanlık hayvan alımı için toplam ne kadar ödeme yapılmıştır? , 17. Nakliye, veterinerlik hizmetleri, kesim organizasyonu, depolama ve dağıtım giderleri için ayrı ayrı ne kadar harcama yapılmıştır?

18. TDV'nin 2026 yılı kurban organizasyonu kapsamında görev alan personel, gönüllü ve temsilci sayısı kaçtır?

19. Bu kişilere yapılan ücret, harcırah, konaklama ve ulaşım ödemeleri toplam ne kadardır? 20. Kurban organizasyonunda kullanılan araç, ekipman ve lojistik hizmetleri hangi şirketlerden temin edilmiştir?

21. Kurban organizasyonu kapsamında yapılan tüm harcamalar bağımsız denetime tabi tutulmakta mıdır?

22. TDV'nin kurban organizasyonu gelir ve giderleri Sayıştay veya başka herhangi bir kamu denetim mekanizması tarafından neden denetlenmemektedir?

23. 2026 yılı organizasyonunda vekâlet sahiplerine kesim, dağıtım ve harcama süreçlerine ilişkin ayrıntılı mali rapor sunulmuş mudur?

24. 2026 yılında kurban kesimi yapılan ülkelerdeki yerel ortak kurum ve kuruluşlar hangileridir?

25. Bu kuruluşlarla yapılan sözleşmelerin toplam mali büyüklüğü nedir? 26. Son 10 yılda TDV'nin kurban organizasyonları nedeniyle hakkında açılmış herhangi bir adli veya idari soruşturma bulunmakta mıdır?

27. Hükümet, kamuoyundan toplanan milyarlarca liralık kurban bağışının daha şeffaf biçimde izlenebilmesi amacıyla DV'nin kurban organizasyonlarını bağımsız denetime açmayı düşünmekte midir?

## Bakanlığın cevabı

Türkiye Diyanet Vakfı, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre kurulan ve Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan özel hukuk tüzel kişisidir. Diyanet İşleri Başkanlığı ve Türkiye Diyanet Vakfı arasındaki iş birliğine ilişkin hususlar, 22/6/1965 tarihli ve 633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunla düzenlemiştir.

Türkiye Diyanet Vakfı, kamu yararına çalışan bir vakıf statüsünde yurt içi ve yurt dışında başta eğitim, kültür, dini faaliyetler ve insani yardım olmak üzere birçok alanda faaliyet göstermektedir.

Kurban Hizmetlerinin Diyanet İşleri Başkanlığınca Yürütülmesine Dair 24/10/2001 tarihli ve 2001/3214 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4 ve 9 uncu maddeleri uyarınca, vekâlet yoluyla kurban kesim organizasyonları Diyanet İşleri Başkanlığı ile Türkiye Diyanet Vakfı işbirliğinde yürütülmektedir. Kurban kesin organizasyonlarına ilişkin Türkiye Diyanet Vakfı nezdindeki muhasebe ve harcama kayıtları Diyanet İşleri Başkanlığı müfettişleri tarafından denetlenmektedir.

Program kapsamında temin edilen tüm kurbanlık hayvanlar, kesimlerin gerçekleştirildiği ülkelerdeki yerel imkânlardan sağlanmaktadır. Türkiye Diyanet Vakfı, kurban organizasyonlarının güvenilirliğini ve verimliliğini sağlamak amacıyla tedarik ve denetim mekanizmaları uygulamakta, tedarik süreci Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçilikleri, Diyanet İşleri Başkanlığının yurt dışı din hizmetleri müşavirlikleri ve ilgili ülkelerdeki resmi Türk kurumlarının referansları, dijital ihale sistemleri ve saha yetkinlik analizlerinden istifade edilerek yürütülmektedir.

Türkiye Diyanet Vakfınca yürütülen Vekâlet Yoluyla Kurban Kesim Organizasyonu kapsamında yurt içi kurban hisse bedelleri, entegre kesim tesislerine sahip firmalara yönelik gerçekleştirilen ihale süreçleri sonucunda oluşan maliyetler dikkate alınarak belirlenmektedir. Telefon No : (0312)525 55 55 Fax : (0312) 525 58 31

Yurt dışı kurban hisse bedelleri ise organizasyonun gerçekleştirileceği ülkelerdeki piyasa koşulları, kurbanlık hayvan temin maliyetleri, kesim, nakliye, muhafaza, dağıtım ve diğer organizasyonel giderler göz önünde bulundurularak ilgili ülkelerdeki temsilcilikler ve paydaş kuruluşlar aracılığıyla yapılan saha araştırmaları neticesinde tespit edilmektedir.

Vekâlet Yoluyla Kurban Kesim Organizasyonu kapsamında bağışçılar, vekâlet verdikleri kurbanların kesimi gerçekleştirildiğinde ülke ve bölge bilgisi içeren kısa mesaj yoluyla bilgilendirilmektedir. Ayrıca kesim işlemlerine ilişkin video kayıtları da bağışçılarla paylaşılmaktadır.

2026 yılında yurt içinde 81 il ve 922 ilçede, yurt dışında ise 84 ülke ve 420 bölgede toplam 882 bin 44 vekâlet yoluyla kurban hissesi kesilmiştir.

Telefon No : (0312)525 55 55 Fax : (0312) 525 58 31

Cevdet YILMAZ
Cumhurbaşkanı Yardımcısı

---

**Kaynak gösterme:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir). “Türkiye Diyanet Vakfının 2026 yılında yurt içi ve yurt dışında yaptığı kurban kesim organizasyonuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/44953, 1 Haziran 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-44953-turkiye-diyanet-vakfinin-2026-yilinda-yurt-ici-ve-yurt-disinda-yaptigi-kurban-kesim-organi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8764b178-5a3e-4277-a85e-019e83b060de

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
