# TÜİK tarafından yayımlanan İstatistiklerle Gençlik 2025 Raporu'na ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/45008
- **Veren:** Cem Avşar (CHP, Tekirdağ)
- **Muhatap:** Gençlik ve Spor Bakanlığı (Osman Aşkın Bak)
- **Veriliş tarihi:** 2 Haziran 2026
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/11437271-a5bf-4b94-8c0c-019e8ccfe3a1
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45008-tuik-tarafindan-yayimlanan-istatistiklerle-genclik-2025-raporu-na-iliskin

> Cem Avşar (CHP), 2 Haziran 2026 tarihinde 7/45008 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Gençlik ve Spor Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim

TUIK İstatistiklerle Gençlik 2025 raporunda (14.05.2026) Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre 2025 yıl sonu itibarıyla Türkiye'nin toplam nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişi iken 15-24 yaş grubundaki genç nüfus 12 milyon 708 bin 348 kişi olmuştur. Genç nüfus, toplam nüfusun %14,8'ini oluşturmuştur. Genç nüfusun %51,2'sini erkek nüfus, %48,8'ini ise kadın nüfus oluşturmuştur. BM tanımına göre 15-24 yaş grubunu içeren genç nüfus, 1950 yılında toplam nüfusun %20,8'ini oluştururken bu oran, 2025 yılında %14,8 olmuştur. Buna rağmen AB üyesi 27 ülkenin genç nüfus oranları incelendiğinde, Türkiye'nin genç nüfus oranının %14,8 ile AB üye ülkelerinin genç nüfus oranlarından daha yüksek olduğu görülmüştür.

Genç nüfus yaş grubuna göre incelendiğinde, 2025 yılında genç nüfusun %30,3'ünün 15-17 yaş grubunda, %20,4'ünün 18-19 yaş grubunda, %29,2'sinin 20-22 yaş grubunda ve %20, l'inin ise 23-24 yaş grubunda yer aldığı görülmüştür.

Türkiye'de yükseköğretim net okullaşma oranı, 2024/'25 öğretim yılında %46,3 olmuştur. Yükseköğretim net okullaşma oranı cinsiyete göre incelendiğinde, erkeklerde bu oran %39,9, kadınlarda ise %53,0 olmuştur.

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre gençlerde işgücüne katılma oranı %47,6 olmuştur. Genç erkeklerde işgücüne katılma oranı %60,1, genç kadınlarda ise %34,3 olmuştur. Gençlerde işsizlik oranı %15,3 olmuştur. Genç erkeklerde işsizlik oranı %11,7 iken genç kadınlarda ise bu oran %22,1 olmuştur.

Ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin oranı %23,3 olmuştur. Genç erkeklerde ne eğitimde ne istihdamda olanların oranı %16,3 iken genç kadınlarda ise bu oran 2025 yılında %30,9 Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre genç nüfusun istihdam oranı, %40,3 olmuştur. Genç erkeklerde istihdam oranı %53,0 iken genç kadınlarda ise bu oran %26,7 olmuştur. Yaşam Memnuniyeti Araştırması sonuçlarına göre 2025 yılında 18 ve daha yukarı yaştaki bireylerden kendini mutlu hissettiğini belirtenlerin oranı %53,3 iken kendini mutsuz hissettiğini belirtenlerin oranı ise %13,0 olmuştur.

Yapay Zeka İstatistiklerine göre 2025 yılında internet kullanan bireylerden üretken yapay zeka kullandığını beyan eden 16-24 yaş grubundaki gençlerin oranı %39,4 olmuştur. Üretken yapay zeka kullanan gençler cinsiyete göre incelendiğinde, bu oranın genç erkeklerde %38,3 iken genç kadınlarda ise %40,5 olduğu görülmüştür.

Ekonominin en hassas dengelerinden biri olan 15-24 yaş grubundaki genç nüfusta mevsim etkilerinden arındırılmış işsizlik oranı, bir önceki çeyreğe göre değişim göstermeyerek yüzde

15,2 seviyesini korumuştur. Genç erkeklerde işsizlik yüzde 12,6 iken, genç kadınlarda bu oran yüzde 20,4 gibi kritik bir boyutta seyretmiştir.

TÜİK veriler ışığında gençlerin nüfus artışı, işgücüne katılımı, işsizlik oranı, eğitim, sosyal ve kültürel anlamda sahip oldukları imkanların yeniden değerlendirilmesi ve politikaların gözden geçirilmesini gereklidir.

Bu Bağlamda;

1. TÜİK istatistiklerine göre 15-24 yaş grubunda %23,3'lük oranla yaklaşık 3 milyon gencin ne eğitimde ne istihdamda olma durumunun kök sebepleri nelerdir? Bu hususta yapılmış bir araştırma, analiz veya tespitiniz var mıdır? Örneğin, bu gençlerin yüzde kaçı eğitimi yarıda bırakmıştır? Bırakma sebeplerine dair eliniz de istatistiki bir bilgi var mıdır?

2. Söz konusu gençlerden eğitimi terk edenlerin eğitimine devam etmesini sağlama; işsizlik sorunu yaşayanların aktif hayata, üretim ve istihdama katmaya yönelik bir çalışmanız var mıdır? Bu hususta üniversiteler, iş dünyası ve diğer ilgili paydaşlarla ortak bir çalışma yapmayı planlıyor musunuz?

3. Bu kategoride olan gençlerin içe kapanık, toplumdan izole ve suça meyilli oldukları gerçeğinden hareketle psikososyal durumları ve ruh sağlıklarına ilişkin bir çalışma yapılmış mıdır? Bu gençlerin suça bulaşma oranı nedir? Suça sevk eden sebepleri ve ortamı bertaraf etmeye yönelik bir nasıl bir çalışma yapılmaktadır?

4. Ülkemizde 15-24 yaş grubunda bulunan 12 milyon 708 bin 348 gencin yüzde kaçı bağımlı (sanal alem, uyuşturucu ve madde bağımlılığı) sayılabilecek durumdadır? Bu bağımlıların kaçı tedavi almaktadır? Kaçı sokakta, kaçı aileleriyle birlikte yaşamaktadır? Bu konuda elinizde bir veri mevcut mudur? Konu hakkında kamuoyunu bilgilendirecek misiniz?

5. Gençler arasında uyuşturucu kullanımı ve madde bağımlılığı konusunda gerek madde temini, dolaşımı ve kullanımı gerekse bağımlılıktan kurtarma, psikolojik destek, eğitim ve rehabilitasyon gibi hususlarda diğer paydaş kurumlarla (Bakanlıklar, Belediyeler, STK'lar vb.) birlikte yürüttüğünüz bir iş birliği modeliniz var mıdır? Bu hususta nasıl tedbirler almaktadır?

"Yeni Nesil Suç Örgütü" veya "Z Kuşağı Mafya" adıyla tarif edilen bu suç örgütlerine karşın gençleri korumaya yönelik gençlik spor tesislerinde, yurtlarda, üniversitelerde, kütüphanelerde vb. yerlerde ne tür tedbirler alınmaktadır?

7. Özellikle söz konusu örgütlerin konuşlandığı bölgelerde gençlerin bu tür suç örgütlerinin ağlarına düşmesine yol açan kök sebeplerin tespiti ve ortadan kaldırılmasına ilişkin bir eylem planınız var mıdır? Bu hususta ilgili taraflarla bir iş birliği modeliniz bulunmakta mıdır?

8. Nitelikli eğitim ile istihdam korelasyonu göz önüne alınarak; kişiyi yetenek ve becerilerine göre yönlendirme ve yetiştirme ve bu doğrultuda istihdam olanakları oluşturma gibi hususlarda diğer paydaş kurumlarla iş birliği bakımından ortak bir hareket planı düşünüyor musunuz?

9. Sektörel ihtiyaçlar, çağın gereklilikleri ve eğitim formasyonu açısından yeterli donanıma sahip iş gücü ve nitelikli eleman sağlanması bakımından üniversiteler, meslek örgütleri, diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla birlikte hareket etme anlamında yapılan bir çalışma var mıdır? Bu hususta neler yapılmaktadır?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA

---

**Kaynak gösterme:** Cem Avşar (CHP, Tekirdağ). “TÜİK tarafından yayımlanan İstatistiklerle Gençlik 2025 Raporu'na ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/45008, 2 Haziran 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45008-tuik-tarafindan-yayimlanan-istatistiklerle-genclik-2025-raporu-na-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/11437271-a5bf-4b94-8c0c-019e8ccfe3a1

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.