# Hakkari'deki toplum sağlığı merkezi inşaatı sebebiyle yaşanan yapı güvenliği sorununa ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/45018
- **Veren:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari)
- **Muhatap:** İçişleri Bakanlığı (Mustafa Çiftçi)
- **Veriliş tarihi:** 22 Mayıs 2026
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 137 gün sonra, 6 Ekim 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/197a55c8-50cb-49c0-8929-019e883ddb30
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45018-hakkari-deki-toplum-sagligi-merkezi-insaati-sebebiyle-yasanan-yapi-guvenligi-sorununa-ilis

> Öznur Bartin (DEM Parti), 22 Mayıs 2026 tarihinde 7/45018 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 137 gün sonra, 6 Ekim 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Hakkâri il merkezinde bulunan Pehlivan Mahallesi'nde yapımı devam eden Toplum Sağlığı Merkezi'nin temel kazısı sırasında meydana gelen zemin hareketleri sonucunda çevrede bulunan bina ve iş yerlerinde çatlaklar oluşmuş, bazı yapılarda yapısal hasarlar meydana gelmiş, altı bina tedbir amacıyla tahliye edilmiş ve çeşitli iş yerleri mühürlenmiştir. Yurttaşların geçici barınma alanlarına yerleştirilmesini gerektiren bu gelişme, yalnızca belirli bir inşaat sahasında ortaya çıkan teknik bir sorun olarak değerlendirilemeyecek kadar kapsamlı bir risk tablosunu gözler önüne sermiştir.

Yaşanan olay, Hakkâri'nin uzun yıllardır birikerek büyüyen jeolojik kırılganlıklarının, plansız ve risk odaklı olmayan kentleşme politikalarının ve afet tehlikelerini yeterince dikkate almayan uygulamaların somut bir sonucu olarak değerlendirilmelidir. Özellikle kamu yatırımlarının gerçekleştirildiği alanlarda meydana gelen bu tür zemin hareketleri; yer seçimi süreçlerinin bilimsel yeterliliği, zemin etütlerinin kapsamı, mühendislik uygulamalarının niteliği ve denetim mekanizmalarının etkinliği konusunda ciddi soru işaretleri yaratmaktadır. Bölgenin afet gerçekliği, yalnızca yüzeysel jeolojik hareketlerden ibaret olmayıp derin bir tektonik risk birikimini de içermektedir. Başta Şedinli-Yüksekova Fay Zonu olmak üzere Başkale, Erciş ve Tutak fay sistemleri üzerinde yürütülen jeolojik ve paleosismolojik araştırmalar, bölgenin geçmişte büyük yıkımlara neden olan depremler ürettiğini ve gelecekte de yıkıcı depremler üretme potansiyelini koruduğunu ortaya koymaktadır. Bilimsel çevreler tarafından "sismik boşluk" olarak tanımlanan bazı segmentlerde uzun süredir büyük kırılmaların yaşanmamış olması, deprem riskinin ortadan kalktığına değil, aksine biriken tektonik enerjinin gelecekte yaratabileceği ağır sonuçlara işaret etmektedir. Son yıllarda Hakkâri genelinde gözlenen heyelanlar, kaya düşmeleri, zemin oturmaları ve altyapı deformasyonları da bölgenin jeolojik hassasiyetini teyit etmektedir. Bu nedenle kent merkezinde gerçekleştirilen bir temel kazısının çevredeki yapı stokunu etkileyebilmesi; mevcut yapılaşmanın zemin koşullarıyla ilişkisi, mühendislik önlemlerinin yeterliliği ve kamusal denetim süreçlerinin etkinliği bakımından ciddi kaygılar doğurmaktadır. Olağan bir kazı faaliyetinin dahi çevresindeki yapıların güvenliğini tehdit ettiği bir ortamda, olası büyük bir deprem karşısında kent merkezinin, kamu yapılarının, sağlık tesislerinin, ulaşım ağlarının ve kritik altyapının ne ölçüde dayanıklı olduğu sorusu daha da önem kazanmaktadır. Öte yandan yaşanan gelişmeler, afet yönetiminin yalnızca afet sonrasında yürütülen müdahale faaliyetleriyle sınırlı tutulamayacağını; risklerin ortaya çıkmadan önce tespit edilmesini, bilimsel veriler doğrultusunda önleyici tedbirlerin alınmasını ve kentlerin afetlere karşı dirençli hâle getirilmesini zorunlu kılan bütünlüklü bir yaklaşımın gerekliliğini ortaya koymaktadır. Ancak meydana gelen zemin hareketleri ve bunun sonucunda oluşan hasarlar, mevcut uygulamaların riskleri öngörme, önleme ve yönetme kapasitesi bakımından önemli eksiklikler Bu çerçevede; yaşanan olayın tüm yönleriyle araştırılması, zemin hareketlerinin nedenlerinin bilimsel yöntemlerle ortaya çıkarılması, varsa ihmal ve kusurların tespit edilmesi, yurttaşların uğradığı mağduriyetlerin giderilmesi, risk altında bulunan yapı stokunun belirlenmesi ve Hakkâri'nin deprem ile heyelan tehlikelerine karşı güçlendirilmesine yönelik gerekli girişimlerin ve önleyici tedbirlerin hayata geçirilmesi amacıyla ilgili Bakanlıkların harekete geçmesi elzemdir.

Bu bağlamda;

1. Hakkâri'de meydana gelen zemin kayması ve yapı hasarlarına ilişkin AFAD tarafından hazırlanmış ön değerlendirme veya teknik inceleme raporu bulunmakta mıdır?

2. Olayın yaşandığı bölgenin heyelan, deprem ve diğer jeolojik afetler bakımından risk sınıflandırması nedir?

3. Tahliye edilen yurttaşların barınma, temel ihtiyaç ve diğer mağduriyetlerinin giderilmesi amacıyla hangi çalışmalar yürütülmektedir?

4. Hakkâri ilinde son on yıl içerisinde meydana gelen heyelan, kaya düşmesi, zemin hareketi ve benzeri afet olaylarının sayısı kaçtır?

5. Il genelinde yüksek riskli olarak değerlendirilen yerleşim alanları hangileridir?

6. Hakkâri için hazırlanan güncel deprem senaryo çalışmalarında öngörülen bina hasarı, can kaybı ve altyapı etkileri nelerdir?

7. Şedinli-Yüksekova Fay Zonu ile bağlantılı aktif fay sistemlerine ilişkin güncel risk değerlendirmeleri nelerdir?

8. Hakkâri'de afet risklerinin azaltılması amacıyla son beş yıl içerisinde gerçekleştirilen eğitim, tatbikat ve hazırlık faaliyetleri nelerdir?

9. Olası büyük bir deprem durumunda kullanılacak toplanma alanları, geçici barınma alanları ve lojistik merkezlerin kapasitesi yeterli görülmekte midir?

10. Hakkâri'nin deprem ve heyelan risklerine karşı dirençli hâle getirilmesi amacıyla önümüzdeki dönemde hangi somut tedbirlerin alınması planlanmaktadır?

---

**Kaynak gösterme:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “Hakkari'deki toplum sağlığı merkezi inşaatı sebebiyle yaşanan yapı güvenliği sorununa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/45018, 22 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45018-hakkari-deki-toplum-sagligi-merkezi-insaati-sebebiyle-yasanan-yapi-guvenligi-sorununa-ilis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/197a55c8-50cb-49c0-8929-019e883ddb30

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.